Mục lục bài viết

1. Phụ cấp thâm niên là gì và đối tượng nào được hưởng?

Phụ cấp thâm niên là khoản phụ cấp được Nhà nước quy định nhằm ghi nhận quá trình công tác, kinh nghiệm nghề nghiệp và thời gian cống hiến của cán bộ, công chức, viên chức hoặc người lao động thuộc một số lĩnh vực đặc thù. Đây là một trong những chế độ tiền lương quan trọng trong khu vực công, góp phần khuyến khích người lao động gắn bó lâu dài với nghề và bảo đảm sự ổn định của bộ máy nhà nước.

Theo quy định hiện hành, phụ cấp thâm niên không phải là chế độ áp dụng chung cho tất cả cán bộ, công chức, viên chức mà được chia thành hai nhóm riêng biệt gồm phụ cấp thâm niên nghề và phụ cấp thâm niên vượt khung. Mỗi loại có điều kiện hưởng, đối tượng áp dụng và cách tính hoàn toàn khác nhau.

 

1.1. Phụ cấp thâm niên nghề

Phụ cấp thâm niên nghề là khoản phụ cấp dành cho những ngành, nghề có tính chất đặc thù, yêu cầu tích lũy kinh nghiệm chuyên môn lâu dài hoặc thực hiện nhiệm vụ liên quan đến quốc phòng, an ninh, tư pháp và giáo dục. Mục tiêu của chính sách là bù đắp đặc thù nghề nghiệp, khuyến khích người lao động tiếp tục cống hiến trong các lĩnh vực có yêu cầu chuyên môn cao.

Theo các quy định chuyên ngành, đối tượng được hưởng phụ cấp thâm niên nghề gồm:

  • Sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp thuộc Quân đội nhân dân Việt Nam.
  • Sĩ quan, hạ sĩ quan hưởng lương thuộc Công an nhân dân.
  • Người làm công tác cơ yếu.
  • Nhà giáo đang giảng dạy tại các cơ sở giáo dục công lập theo quy định của pháp luật trong giai đoạn chính sách hiện hành còn được áp dụng.
  • Công chức làm việc trong một số ngành đặc thù như hải quan, tòa án, kiểm sát, kiểm toán nhà nước, thanh tra, thi hành án dân sự, kiểm lâm và các ngành được pháp luật quy định.

Đối với phụ cấp thâm niên nghề, người lao động phải đáp ứng điều kiện về thời gian công tác theo quy định. Thông thường, sau khi có đủ 5 năm (60 tháng) làm việc trong ngành được tính thâm niên sẽ được hưởng mức phụ cấp 5%; từ năm thứ sáu trở đi, mỗi năm đủ điều kiện sẽ được cộng thêm 1%.

 

1.2. Phụ cấp thâm niên vượt khung

Khác với phụ cấp thâm niên nghề, phụ cấp thâm niên vượt khung không căn cứ vào đặc thù ngành nghề mà áp dụng đối với người đã đạt bậc lương cuối cùng trong ngạch hoặc chức danh nghề nghiệp nhưng vẫn tiếp tục công tác và đáp ứng đầy đủ điều kiện theo quy định.

Đối tượng được xem xét hưởng phụ cấp thâm niên vượt khung bao gồm:

  • Cán bộ.
  • Công chức.
  • Viên chức.
  • Người lao động hưởng lương theo bảng lương chuyên môn, nghiệp vụ của Nhà nước đã xếp đến bậc lương cuối cùng.

Tuy nhiên, chế độ này không áp dụng đối với một số đối tượng như chuyên gia cao cấp hoặc cán bộ hưởng lương chức vụ theo nhiệm kỳ theo quy định của pháp luật.

Việc hưởng phụ cấp vượt khung chỉ được thực hiện khi người lao động đã giữ bậc lương cuối đủ thời gian theo quy định, hoàn thành nhiệm vụ hằng năm và không bị xử lý kỷ luật.

 

1.3. So sánh phụ cấp thâm niên nghề và phụ cấp thâm niên vượt khung

Mặc dù đều được gọi là phụ cấp thâm niên nhưng hai chế độ này có bản chất hoàn toàn khác nhau.

Phụ cấp thâm niên nghề nhằm ghi nhận thời gian làm việc trong những ngành nghề đặc thù, còn phụ cấp thâm niên vượt khung là khoản khuyến khích đối với người đã đạt mức lương cao nhất của ngạch nhưng vẫn tiếp tục cống hiến.

Đối với phụ cấp thâm niên nghề, điều kiện bắt đầu hưởng thường là đủ 5 năm công tác trong ngành và mức hưởng ban đầu là 5%, sau đó tăng thêm 1% cho mỗi năm tiếp theo.

Trong khi đó, phụ cấp thâm niên vượt khung chỉ phát sinh khi người lao động đã giữ bậc lương cuối từ đủ 24 tháng hoặc 36 tháng tùy từng ngạch công chức, viên chức và đáp ứng đầy đủ tiêu chuẩn đánh giá, kỷ luật theo quy định.

 

1.4. Chính sách phụ cấp thâm niên đang được điều chỉnh theo cải cách tiền lương

Theo định hướng cải cách chính sách tiền lương tại Nghị quyết số 27-NQ/TW, hệ thống phụ cấp trong khu vực công sẽ được sắp xếp theo hướng trả lương gắn với vị trí việc làm, chức danh và hiệu quả thực hiện nhiệm vụ.

Theo lộ trình này, phụ cấp thâm niên nghề sẽ từng bước được bãi bỏ đối với đa số cán bộ, công chức, viên chức và được thay thế bằng cơ chế tiền lương mới. Riêng một số lực lượng đặc thù như Quân đội nhân dân, Công an nhân dân và tổ chức cơ yếu tiếp tục duy trì chế độ phụ cấp thâm niên nghề theo quy định.

Đối với đội ngũ nhà giáo, Luật Nhà giáo năm 2025 quy định tiếp tục bảo lưu phụ cấp thâm niên trong giai đoạn chuyển tiếp cho đến khi chính sách tiền lương mới được triển khai đồng bộ.

 

2. Công thức tính phụ cấp thâm niên cho công chức, viên chức mới nhất

Việc xác định mức phụ cấp thâm niên của công chức, viên chức được thực hiện theo từng loại phụ cấp mà người lao động đủ điều kiện hưởng. Trên thực tế hiện nay có hai công thức tính phổ biến là phụ cấp thâm niên nghề và phụ cấp thâm niên vượt khung.

 

2.1. Công thức tính phụ cấp thâm niên nghề

Theo quy định hiện hành, mức phụ cấp thâm niên nghề hằng tháng được xác định theo công thức:

Mức phụ cấp thâm niên nghề = (Hệ số lương hiện hưởng + Hệ số phụ cấp chức vụ lãnh đạo + Hệ số phụ cấp thâm niên vượt khung nếu có) × Mức lương cơ sở × Tỷ lệ phụ cấp thâm niên.

Trong đó:

  • Hệ số lương hiện hưởng là hệ số lương theo ngạch công chức hoặc chức danh nghề nghiệp viên chức.
  • Hệ số phụ cấp chức vụ là hệ số áp dụng đối với người giữ chức vụ lãnh đạo.
  • Hệ số phụ cấp thâm niên vượt khung chỉ tính khi người lao động đang hưởng chế độ này.
  • Mức lương cơ sở được áp dụng theo quy định của Chính phủ tại từng thời điểm.
  • Tỷ lệ phụ cấp thâm niên được xác định theo số năm công tác đủ điều kiện.

 

2.2. Cách xác định tỷ lệ phụ cấp thâm niên nghề

Tỷ lệ hưởng phụ cấp được tính theo nguyên tắc lũy tiến.

  • Đủ 5 năm (60 tháng) công tác được hưởng 5%.
  • Từ năm thứ sáu trở đi, cứ đủ thêm 12 tháng công tác thì được cộng thêm 1%.

Ví dụ:

Một giáo viên có 11 năm công tác liên tục thuộc diện được tính thâm niên nghề thì tỷ lệ phụ cấp được hưởng là:

  • 5 năm đầu: 5%.
  • 6 năm tiếp theo: cộng thêm 6%.

Tổng tỷ lệ phụ cấp được hưởng là 11%.

 

2.3. Ví dụ cách tính phụ cấp thâm niên nghề

Giả sử một viên chức có các thông số sau:

  • Hệ số lương: 4,40.
  • Hệ số phụ cấp chức vụ: 0,30.
  • Không có phụ cấp vượt khung.
  • Thâm niên nghề: 10 năm.
  • Tỷ lệ phụ cấp: 10%.
  • Mức lương cơ sở áp dụng từ ngày 01/7/2026 là 2.530.000 đồng/tháng.

Tiền phụ cấp được tính như sau:

(4,40 + 0,30) × 2.530.000 × 10%

= 4,70 × 2.530.000 × 10%

= 11.891.000 × 10%

= 1.189.100 đồng/tháng.

Có thể thấy khi mức lương cơ sở được điều chỉnh tăng thì tiền phụ cấp thâm niên cũng tăng tương ứng do được tính trực tiếp trên mức lương cơ sở.

 

2.4. Công thức tính phụ cấp thâm niên vượt khung

Đối với người đã đạt bậc lương cuối cùng của ngạch hoặc chức danh nghề nghiệp, mức phụ cấp vượt khung được tính theo công thức:

Mức phụ cấp vượt khung = Mức lương của bậc lương cuối cùng × Tỷ lệ phụ cấp thâm niên vượt khung.

Tỷ lệ hưởng được xác định như sau:

  • Hưởng 5% khi đủ thời gian giữ bậc cuối theo quy định.
  • Sau đó mỗi năm đủ điều kiện được cộng thêm 1%.

Thời gian giữ bậc cuối để bắt đầu hưởng phụ cấp gồm:

  • 36 tháng đối với các ngạch từ A0 đến A3 và một số chức danh đặc thù.
  • 24 tháng đối với các ngạch B, C.

Ngoài điều kiện về thời gian, người lao động phải hoàn thành nhiệm vụ hằng năm và không bị xử lý kỷ luật theo quy định.

 

3. Hướng dẫn cách tính thâm niên công tác chi tiết theo quy định

Việc xác định đúng thời gian tính thâm niên là căn cứ quan trọng để xác định tỷ lệ phụ cấp được hưởng. Không phải toàn bộ thời gian làm việc đều được cộng vào thâm niên mà phải đối chiếu với các quy định của pháp luật về thời gian được tính và thời gian không được tính.

Bước 1. Xác định đối tượng thuộc diện được tính thâm niên

Trước hết cần xác định người lao động có thuộc nhóm được hưởng phụ cấp thâm niên nghề hoặc phụ cấp thâm niên vượt khung hay không.

Nếu không thuộc đối tượng áp dụng thì sẽ không phát sinh việc tính phụ cấp thâm niên.

Bước 2. Xác định thời gian được tính thâm niên

Thông thường, các khoảng thời gian sau được cộng dồn để tính thâm niên nếu đáp ứng điều kiện theo quy định:

  • Thời gian làm việc thực tế trong ngành có tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc.
  • Thời gian giảng dạy tại cơ sở giáo dục ngoài công lập có đóng bảo hiểm xã hội trước khi chuyển sang trường công lập.
  • Thời gian phục vụ trong Quân đội nhân dân, Công an nhân dân hoặc tổ chức cơ yếu nếu được bảo lưu theo quy định.
  • Thời gian thực hiện nghĩa vụ quân sự trong trường hợp đủ điều kiện được cộng nối.
  • Thời gian nghỉ hưởng chế độ thai sản theo đúng thời hạn luật định.

Toàn bộ các khoảng thời gian này được cộng dồn để xác định số tháng hoặc số năm đủ điều kiện hưởng phụ cấp.

Bước 3. Loại trừ các khoảng thời gian không được tính

Một số khoảng thời gian sẽ không được cộng vào thời gian tính thâm niên, gồm:

  • Thời gian tập sự hoặc thử việc.
  • Thời gian nghỉ việc riêng không hưởng lương liên tục từ 1 tháng trở lên.
  • Thời gian nghỉ vượt quá thời hạn hưởng chế độ thai sản theo quy định.
  • Thời gian đi học tập trung không trực tiếp thực hiện nhiệm vụ chuyên môn.
  • Thời gian bị tạm đình chỉ công tác, tạm giữ hoặc tạm giam.
  • Thời gian nghỉ ốm đau hoặc nghỉ theo chế độ khác vượt quá phạm vi được pháp luật cho phép tính hưởng.

Bước 4. Quy đổi thời gian sang tỷ lệ phụ cấp

Sau khi xác định được tổng thời gian đủ điều kiện, thực hiện quy đổi theo nguyên tắc:

  • Đủ 60 tháng đầu được hưởng 5%.
  • Cứ đủ thêm 12 tháng tiếp theo được cộng thêm 1%.

Ví dụ:

Một công chức có 15 năm công tác đủ điều kiện.

  • 5 năm đầu được hưởng 5%.
  • 10 năm tiếp theo được cộng thêm 10%.

Tổng tỷ lệ phụ cấp là 15%.

Bước 5. Áp dụng vào công thức tính tiền phụ cấp

Sau khi xác định được tỷ lệ thâm niên, chỉ cần áp dụng công thức tính tương ứng với từng loại phụ cấp để xác định số tiền được hưởng hằng tháng.

Trường hợp người lao động đồng thời có hệ số phụ cấp chức vụ hoặc phụ cấp thâm niên vượt khung thì các hệ số này cũng được cộng vào căn cứ tính phụ cấp thâm niên nghề theo quy định.

Một số lưu ý quan trọng khi tính thâm niên công tác

Trong quá trình xác định thời gian tính hưởng phụ cấp, người lao động cần lưu ý một số vấn đề sau:

  • Thời gian công tác phải được chứng minh bằng hồ sơ, quyết định tuyển dụng, bổ nhiệm hoặc các tài liệu liên quan theo quy định.
  • Chỉ những khoảng thời gian được pháp luật cho phép mới được cộng dồn để tính thâm niên.
  • Việc điều chỉnh mức lương cơ sở sẽ làm thay đổi số tiền phụ cấp thực tế nhưng không làm thay đổi tỷ lệ phần trăm thâm niên đã được xác định.
  • Đối với phụ cấp thâm niên vượt khung, ngoài điều kiện về thời gian giữ bậc cuối còn phải đáp ứng yêu cầu hoàn thành nhiệm vụ và không bị kỷ luật trong thời gian xét hưởng.
  • Trong bối cảnh cải cách tiền lương theo Nghị quyết số 27-NQ/TW, phạm vi áp dụng phụ cấp thâm niên nghề sẽ tiếp tục được điều chỉnh theo các văn bản triển khai của cơ quan có thẩm quyền. Người lao động nên theo dõi các quy định mới để bảo đảm quyền lợi của mình.

 

4. Các trường hợp đặc biệt và lưu ý khi tính tiền thâm niên

Trong quá trình xác định phụ cấp thâm niên, không phải mọi khoảng thời gian công tác đều được cộng dồn để tính hưởng. Người lao động cần nắm rõ các trường hợp đặc biệt dưới đây để tránh tính sai quyền lợi của mình.

 

4.1. Thời gian nghỉ thai sản có được tính thâm niên không?

Có. Theo quy định hiện hành, thời gian nghỉ hưởng chế độ thai sản theo đúng thời hạn của pháp luật về bảo hiểm xã hội vẫn được tính vào thời gian hưởng phụ cấp thâm niên. Đây là khoảng thời gian người lao động vẫn duy trì quan hệ lao động và thuộc diện tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc.

Tuy nhiên, nếu người lao động nghỉ thêm ngoài thời gian hưởng chế độ thai sản theo quy định thì phần thời gian nghỉ vượt này sẽ không được tính để hưởng phụ cấp thâm niên.

 

4.2. Thời gian tập sự, thử việc có được tính không?

Không.

Thời gian tập sự hoặc thử việc không được tính vào thời gian hưởng phụ cấp thâm niên nghề vì trong giai đoạn này người lao động chưa chính thức được bổ nhiệm vào ngạch công chức hoặc chức danh nghề nghiệp theo quy định.

 

4.3. Nghỉ việc riêng không hưởng lương có được cộng dồn thâm niên?

Không.

Nếu nghỉ việc riêng không hưởng lương liên tục từ 1 tháng trở lên thì khoảng thời gian này không được tính để hưởng phụ cấp thâm niên do người lao động không trực tiếp thực hiện công việc và không thuộc thời gian làm việc được tính theo quy định.

 

4.4. Thời gian đi học tập trung có được tính không?

Phần lớn các trường hợp đi học tập trung dài hạn sẽ không được tính hưởng phụ cấp thâm niên nghề nếu trong thời gian đó người lao động không trực tiếp thực hiện nhiệm vụ chuyên môn tại cơ quan, đơn vị.

Ví dụ, giáo viên được cử đi học cao học tập trung trong thời gian dài và không trực tiếp giảng dạy thì thời gian này thường không được cộng vào thời gian tính phụ cấp thâm niên nghề.

 

4.5. Nghĩa vụ quân sự có được cộng nối thời gian thâm niên?

Có, nếu đáp ứng điều kiện theo quy định.

Đối với người đang thuộc đối tượng hưởng phụ cấp thâm niên trước khi nhập ngũ hoặc thời gian phục vụ trong lực lượng vũ trang được pháp luật cho phép bảo lưu thì khoảng thời gian này được cộng nối khi tính thâm niên.

 

4.6. Người bị kỷ luật có ảnh hưởng đến phụ cấp thâm niên không?

Đối với phụ cấp thâm niên vượt khung, câu trả lời là có.

Nếu trong thời gian xét hưởng hoặc xét tăng thêm phụ cấp vượt khung mà người lao động bị xử lý kỷ luật hoặc bị đánh giá không hoàn thành nhiệm vụ thì thời gian xét hưởng sẽ bị kéo dài theo quy định.

Tùy từng hình thức kỷ luật, thời gian kéo dài có thể từ 3 tháng, 6 tháng hoặc 12 tháng.

 

4.7. Khi lương cơ sở tăng thì phụ cấp thâm niên có tăng không?

Có.

Mức tiền phụ cấp thâm niên nghề được tính trực tiếp trên mức lương cơ sở. Vì vậy, khi Chính phủ điều chỉnh mức lương cơ sở thì số tiền phụ cấp thực tế cũng tăng tương ứng, mặc dù tỷ lệ phần trăm thâm niên không thay đổi.

 

4.8. Lưu ý khi tự tính phụ cấp thâm niên

Để tính đúng số tiền được hưởng, người lao động nên lưu ý:

  • Xác định đúng loại phụ cấp đang được áp dụng là phụ cấp thâm niên nghề hay phụ cấp thâm niên vượt khung.
  • Đối chiếu đầy đủ hồ sơ công tác để xác định chính xác thời gian được tính và thời gian bị loại trừ.
  • Kiểm tra mức lương cơ sở đang có hiệu lực tại thời điểm tính.
  • Xác định đúng hệ số lương, hệ số phụ cấp chức vụ và phụ cấp vượt khung (nếu có).
  • Theo dõi các quy định mới về cải cách tiền lương vì phạm vi áp dụng phụ cấp thâm niên có thể thay đổi theo từng giai đoạn.

 

5. Giải đáp các thắc mắc thường gặp về chế độ phụ cấp thâm niên

Phụ cấp thâm niên và phụ cấp thâm niên vượt khung có giống nhau không?

Không.

Phụ cấp thâm niên nghề là khoản phụ cấp dành cho một số ngành, nghề đặc thù và được tính theo thời gian công tác trong ngành. Trong khi đó, phụ cấp thâm niên vượt khung áp dụng đối với người đã xếp đến bậc lương cuối cùng của ngạch hoặc chức danh nghề nghiệp và tiếp tục công tác đủ điều kiện theo quy định.

Bao nhiêu năm công tác thì được hưởng phụ cấp thâm niên nghề?

Thông thường, người lao động đủ 5 năm (60 tháng) công tác thuộc đối tượng được hưởng sẽ được tính mức phụ cấp 5%. Sau đó, cứ đủ thêm 12 tháng công tác sẽ được cộng thêm 1%.

Giáo viên hiện nay còn được hưởng phụ cấp thâm niên không?

Theo quy định chuyển tiếp của Luật Nhà giáo năm 2025, nhà giáo tại cơ sở giáo dục công lập vẫn tiếp tục được hưởng phụ cấp thâm niên cho đến khi chính sách cải cách tiền lương mới chính thức được triển khai. Sau thời điểm áp dụng đồng bộ chế độ tiền lương mới, chính sách này sẽ được điều chỉnh theo quy định của Nhà nước.

Công chức bình thường có được hưởng phụ cấp thâm niên nghề không?

Không phải mọi công chức đều được hưởng.

Chỉ những công chức thuộc các ngành, lĩnh vực được pháp luật quy định có chế độ phụ cấp thâm niên nghề mới được áp dụng. Các công chức khác nếu không thuộc diện này sẽ không được hưởng phụ cấp thâm niên nghề.

Thời gian nghỉ thai sản có làm mất phụ cấp thâm niên không?

Không.

Nếu nghỉ thai sản đúng thời gian theo quy định của pháp luật thì khoảng thời gian này vẫn được tính hưởng phụ cấp thâm niên. Chỉ phần thời gian nghỉ vượt quá thời hạn quy định mới không được cộng vào thời gian tính hưởng.

Phụ cấp thâm niên có dùng để đóng bảo hiểm xã hội không?

Việc phụ cấp thâm niên có được tính làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội hay không được thực hiện theo quy định của pháp luật về bảo hiểm xã hội và các văn bản hướng dẫn có liên quan tại từng thời kỳ. Người lao động nên đối chiếu quy định đang có hiệu lực để xác định chính xác quyền lợi của mình.

Sau cải cách tiền lương có còn phụ cấp thâm niên không?

Theo định hướng tại Nghị quyết số 27-NQ/TW, phụ cấp thâm niên nghề sẽ được bãi bỏ đối với đa số cán bộ, công chức, viên chức khi thực hiện đầy đủ chính sách tiền lương mới. Tuy nhiên, một số lực lượng đặc thù như Quân đội nhân dân, Công an nhân dân và tổ chức cơ yếu vẫn tiếp tục duy trì chế độ này theo quy định.

Có thể tự tính tiền phụ cấp thâm niên tại nhà không?

Có.

Người lao động chỉ cần xác định đúng đối tượng áp dụng, thời gian công tác được tính, tỷ lệ phụ cấp theo số năm công tác, hệ số lương hiện hưởng, các khoản phụ cấp liên quan (nếu có) và mức lương cơ sở đang áp dụng là có thể tự tính được số tiền phụ cấp thâm niên hằng tháng. Trường hợp hồ sơ công tác có nhiều giai đoạn gián đoạn hoặc chuyển đổi đơn vị, nên liên hệ cơ quan quản lý cán bộ hoặc bộ phận tổ chức, nhân sự để được hướng dẫn xác định thời gian tính hưởng chính xác.

Quý bạn đọc cũng có thể tham khảo thêm một số nội dung khác liên quan đến phụ cấp thâm niên như: