Đánh nhau sứt đầu mẻ trán vì cướp Phết (Phú Thọ): Ai chịu trách nhiệm bồi thường thương tích?

1. Thực trạng "biến tướng" tại hội Phết Hiền Quan và rủi ro pháp lý

Lễ hội cướp Phết Hiền Quan, diễn ra tại xã Hiền Quan, huyện Tam Nông, tỉnh Phú Thọ, vốn là một di sản văn hóa phi vật thể quý giá, mang trong mình những giá trị lịch sử và tâm linh sâu sắc. Theo truyền thuyết và sử liệu địa phương, lễ hội này được tổ chức hàng năm vào ngày 12 và 13 tháng Giêng âm lịch nhằm tưởng nhớ và tôn vinh công đức của Thiều Hoa Công chúa. Bà là một nữ tướng tài ba dưới thời Hai Bà Trưng, người đã có công chiêu mộ binh sĩ, rèn luyện quân đội và dẫn thân giúp dân tộc đánh đuổi giặc ngoại xâm phương Bắc. Hội Phết không chỉ là dịp để người dân địa phương bày tỏ lòng tri ân mà còn là sự tái hiện sinh động cảnh tập luyện võ nghệ hào hùng của cha ông ta trong buổi bình minh dựng nước và giữ nước.

Cấu trúc của lễ hội truyền thống này bao gồm bốn phần chính: rước kiệu, tế lễ, kéo quân và đánh Phết. Trong đó, nội dung "đánh Phết" hay "cướp Phết" được coi là linh hồn của sự kiện, phản ánh triết lý “Sinh vi danh tướng, tử vi thần” của dân tộc. Tuy nhiên, trong những thập kỷ gần đây, đặc biệt là dưới tác động của quá trình đô thị hóa và sự thay đổi trong tâm thức cộng đồng, phần hội vốn dĩ mang tính biểu trưng này đã có những dấu hiệu biến tướng nghiêm trọng. Từ một trò chơi rèn luyện sức khỏe và tinh thần đoàn kết, đánh Phết dần trở thành một cuộc tranh giành quyết liệt, thậm chí là một bãi chiến trường giữa bùn lầy, nơi mà sự xô xát và bạo lực thường xuyên xảy ra.

Nguyên nhân của tình trạng xô xát tại lễ hội thường bắt nguồn từ quan niệm tâm linh lệch lạc khi nhiều người tin rằng cướp được quả Phết sẽ mang lại may mắn tuyệt đối cho cả năm. Chính khát khao sở hữu "lộc thánh" bằng mọi giá đã khiến hàng trăm thanh niên lao vào nhau trong một trạng thái kích động mạnh, dẫn đến việc thiếu kiềm chế và sử dụng bạo lực để trấn áp đối phương. Sự xô bồ, thiếu văn hóa và tình trạng đám đông hỗn loạn đã biến một nghi lễ trang nghiêm thành những vụ việc gây rối trật tự công cộng, gây nên những rủi ro pháp lý nghiêm trọng cho cả người tham gia lẫn những người tổ chức.

Rủi ro pháp lý phát sinh từ những vụ xô xát này rất đa dạng, từ trách nhiệm hành chính đến trách nhiệm hình sự. Những hành vi quá khích không chỉ xâm phạm đến sức khỏe, tính mạng của người khác mà còn ảnh hưởng đến sự bền vững của chính lễ hội. Khi tình trạng bạo lực vượt quá tầm kiểm soát, cơ quan quản lý nhà nước hoàn toàn có thẩm quyền ra lệnh tạm dừng hoặc cấm tổ chức lễ hội để đảm bảo an ninh trật tự.

2. Xác định chủ thể chịu trách nhiệm bồi thường thiệt hại về sức khỏe

Khi một vụ việc đánh nhau gây thương tích xảy ra trong khuôn khổ lễ hội cướp Phết, việc xác định chủ thể chịu trách nhiệm bồi thường là bước đi tiên quyết để đảm bảo công lý cho người bị hại. Theo hệ thống pháp luật dân sự Việt Nam, trách nhiệm bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng được xác định dựa trên hành vi vi phạm, lỗi và mối quan hệ nhân quả giữa hành vi và thiệt hại thực tế xảy ra.

Phân tích trách nhiệm của người trực tiếp gây thương tích

Chủ thể đầu tiên và trực tiếp nhất phải chịu trách nhiệm chính là cá nhân đã thực hiện hành vi đánh người. Theo quy định tại Điều 584 Bộ luật Dân sự năm 2015, người nào có hành vi xâm phạm tính mạng, sức khỏe của người khác mà gây thiệt hại thì phải bồi thường. Trong bối cảnh lễ hội, dù hành vi đánh nhau diễn ra trong lúc "cướp Phết", người gây thương tích cũng không thể lấy lý do là đang tham gia trò chơi dân gian để trốn tránh trách nhiệm pháp lý nếu hành vi đó vượt quá giới hạn của các quy tắc thể thao hoặc nghi lễ thông thường.

Trách nhiệm dân sự của người gây thương tích phát sinh ngay cả khi họ không có ý định giết người nhưng có lỗi trong việc gây ra tổn thương cơ thể cho nạn nhân. Pháp luật xác định rằng thiệt hại phải được bồi thường toàn bộ và kịp thời, nhằm bù đắp những tổn thất về vật chất và tinh thần mà nạn nhân phải gánh chịu. Nếu vụ việc có sự tham gia của nhiều người cùng tấn công một nạn nhân, thì tất cả những người đó phải liên đới bồi thường thiệt hại. Mức độ bồi thường của từng người sẽ được xác định tương ứng với mức độ lỗi; nếu không xác định được mức độ lỗi cụ thể thì họ phải bồi thường theo phần bằng nhau.

Phân tích trách nhiệm của Ban tổ chức lễ hội

Bên cạnh trách nhiệm cá nhân của người đánh người, Ban tổ chức lễ hội cũng đứng trước những rủi ro pháp lý đáng kể liên quan đến yếu tố buông lỏng quản lý. Theo Nghị định 110/2018/NĐ-CP, Ban tổ chức có nghĩa vụ xây dựng và triển khai phương án bảo đảm an ninh trật tự, an toàn xã hội trong khu vực diễn ra lễ hội. Trách nhiệm của Ban tổ chức không chỉ dừng lại ở việc chuẩn bị về mặt nghi lễ mà còn phải bao quát các biện pháp ngăn chặn bạo lực và bảo vệ người tham gia.

Nếu một vụ xô xát quy mô lớn xảy ra mà nguyên nhân xuất phát từ việc Ban tổ chức không bố trí đủ lực lượng an ninh, không có hàng rào ngăn cách cần thiết hoặc không thực hiện đúng các phương án bảo vệ đã đăng ký với cơ quan chức năng, thì đơn vị tổ chức có thể bị coi là vi phạm nghĩa vụ quản lý. Điều 21 của Nghị định 110/2018/NĐ-CP nêu rõ rằng tổ chức, cá nhân vi phạm quy định về quản lý lễ hội, tùy theo tính chất và mức độ, có thể bị xử lý kỷ luật, xử phạt hành chính hoặc thậm chí truy cứu trách nhiệm hình sự; nếu gây thiệt hại thì phải bồi thường theo quy định của pháp luật.

Trong một số trường hợp, nếu nạn nhân chứng minh được rằng sự thiếu trách nhiệm của Ban tổ chức là một mắt xích quan trọng dẫn đến việc họ bị thương (ví dụ: không có lực lượng cứu thương kịp thời dẫn đến vết thương trầm trọng hơn), nạn nhân có thể yêu cầu Ban tổ chức cùng liên đới chịu trách nhiệm bồi thường. Tuy nhiên, thông thường, trách nhiệm của Ban tổ chức chủ yếu được xem xét dưới góc độ quản lý nhà nước và xử phạt vi phạm hành chính thay vì bồi thường dân sự trực tiếp thay cho kẻ gây án, trừ khi có thỏa thuận hoặc quy định đặc thù khác.

3. Căn cứ pháp lý xác định mức bồi thường thương tích

Việc tính toán số tiền bồi thường thiệt hại do sức khỏe bị xâm phạm được thực hiện dựa trên các nguyên tắc cụ thể của Bộ luật Dân sự 2015, đặc biệt là Điều 590. Mức bồi thường phải phản ánh đúng những tổn thất thực tế mà nạn nhân đã phải trải qua, bao gồm cả các chi phí hiện hữu và những thu nhập tiềm năng bị mất đi.

Chi phí cứu chữa, bồi dưỡng và phục hồi sức khỏe

Khoản đầu tiên và quan trọng nhất là các chi phí hợp lý cho việc cứu chữa nạn nhân. Điều này bao gồm tiền thuê phương tiện đưa đi cấp cứu, tiền viện phí, tiền thuốc men, chi phí chụp chiếu và các can thiệp y tế khác theo chỉ định của bác sĩ. Ngoài ra, nạn nhân còn được bồi thường chi phí bồi dưỡng sức khỏe, thường được tính dựa trên số ngày điều trị ghi trong hồ sơ bệnh án.

Chi phí phục hồi chức năng cũng là một căn cứ quan trọng, đặc biệt đối với những thương tích dẫn đến mất hoặc giảm sút khả năng vận động. Các chi phí này bao gồm việc tập vật lý trị liệu, mua sắm các thiết bị hỗ trợ hoặc thực hiện các phẫu thuật chỉnh hình cần thiết để đưa cơ thể trở lại trạng thái bình thường nhất có thể. Mức bồi thường cho việc bồi dưỡng thường được xác định tương đương với một ngày lương tối thiểu vùng tại cơ sở khám chữa bệnh cho mỗi ngày nằm viện.

Xác định thu nhập thực tế bị mất hoặc giảm sút

Một khía cạnh thường gây tranh cãi trong các vụ kiện bồi thường là việc tính toán thu nhập bị mất. Pháp luật quy định rằng nếu nạn nhân có thu nhập ổn định từ tiền lương, tiền công thì mức bồi thường sẽ là khoản lương thực tế bị mất trong thời gian họ không thể đi làm. Trong trường hợp thu nhập không ổn định, mức bồi thường sẽ căn cứ vào mức thu nhập trung bình của ba tháng liền kề trước thời điểm xảy ra vụ việc xô xát.

Nếu không thể chứng minh được thu nhập trung bình của ba tháng gần nhất, cơ quan chức năng sẽ lấy mức thu nhập trung bình của lao động cùng loại tại địa phương làm căn cứ. Trong trường hợp xấu nhất, nếu vẫn không xác định được mức trung bình của lao động cùng loại, mức bồi thường thu nhập bị mất sẽ được tính là một ngày lương tối thiểu vùng chia cho 26 ngày công cho mỗi ngày bị thiệt hại. Đồng thời, chi phí hợp lý và phần thu nhập bị mất của người thường xuyên chăm sóc nạn nhân trong thời gian nằm viện cũng phải được bồi thường.

Bồi thường tổn thất tinh thần do sức khỏe bị xâm hại

Bên cạnh những thiệt hại về vật chất, nạn nhân của các vụ ẩu đả tại lễ hội còn phải chịu những đau đớn về thể xác và lo âu về tâm lý. Khoản bồi thường bù đắp tổn thất tinh thần được thiết lập để xoa dịu những đau khổ này. Mức bồi thường tổn thất tinh thần trước hết do các bên tự thỏa thuận.

Trong trường hợp không thể đạt được sự thống nhất, Tòa án sẽ quyết định mức bồi thường, nhưng mức tối đa không được vượt quá 50 lần mức lương cơ sở do Nhà nước quy định. Kể từ ngày 01/7/2024, mức lương cơ sở đã được điều chỉnh tăng lên 2,34 triệu đồng/tháng, điều này đồng nghĩa với việc mức trần bồi thường tổn thất tinh thần cũng tăng lên đáng kể, đạt con số 117 triệu đồng cho mỗi trường hợp sức khỏe bị xâm phạm.

4. Truy cứu trách nhiệm hình sự đối với hành vi gây thương tích tại lễ hội

Việc đánh nhau gây thương tích tại một sự kiện công cộng như lễ hội Phết Hiền Quan không chỉ đơn thuần là tranh chấp dân sự mà còn tiềm ẩn những hệ quả hình sự nghiêm khắc. Hành vi "sứt đầu mẻ trán" hoàn toàn có thể khiến người vi phạm phải đối mặt với án tù nếu thỏa mãn các yếu tố cấu thành tội phạm theo quy định của Bộ luật Hình sự (BLHS).

Phân tích Điều 134 BLHS về tội Cố ý gây thương tích

Tội cố ý gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác được quy định tại Điều 134 BLHS năm 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017). Theo đó, người nào cố ý gây thương tích cho người khác mà tỷ lệ tổn thương cơ thể từ 11% đến 30%, hoặc dưới 11% nhưng thuộc các trường hợp tăng nặng, sẽ bị truy cứu trách nhiệm hình sự.

Các tình tiết tăng nặng thường gặp trong bối cảnh xô xát tại lễ hội bao gồm:

• Dùng hung khí nguy hiểm: Sử dụng gậy gộc, đá, chai thủy tinh hoặc bất cứ vật dụng nào có khả năng gây sát thương cao để tấn công đối phương.
• Có tính chất côn đồ: Hành vi mang tính hung hãn, coi thường pháp luật và trật tự công cộng, vô cớ đánh người hoặc đánh người vì những lý do vụn vặt.
• Gây thương tích cho nhiều người: Việc tham gia ẩu đả tập thể dẫn đến việc gây thương tích cho từ 02 người trở lên.
• Phạm tội có tổ chức: Nếu nhóm thanh niên có sự bàn bạc, phân công nhiệm vụ trước khi tham gia cướp Phết và tấn công nhóm khác.

Hình phạt cho tội danh này rất đa dạng, từ phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm cho đến phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm đối với khung cơ bản. Nếu hậu quả dẫn đến tỷ lệ thương tật cao hơn (từ 31% trở lên) hoặc làm chết người, khung hình phạt có thể lên đến 15 năm, 20 năm hoặc tù chung thân.

Phân biệt giữa Điều 134 và Điều 130 BLHS

Một khía cạnh pháp lý cần lưu ý là sự phân biệt giữa tội "Cố ý gây thương tích" (Điều 134) và tội "Cố ý gây thương tích trong trạng thái tinh thần bị kích động mạnh" (Điều 130). Trong bối cảnh đám đông hỗn loạn tại hội Phết, nhiều người cho rằng mình hành động do bị kích động bởi hành vi sai trái của người khác. Tuy nhiên, để được áp dụng Điều 130 với khung hình phạt nhẹ hơn, người phạm tội phải chứng minh được rằng sự kích động mạnh đó là kết quả trực tiếp từ hành vi trái pháp luật nghiêm trọng của nạn nhân đối với mình hoặc người thân. Nếu hành vi gây thương tích diễn ra do sự tự nguyện tham gia vào một cuộc ẩu đả tập thể hoặc do ý thức muốn chiếm đoạt quả Phết bằng bạo lực, thì người vi phạm vẫn sẽ bị xử lý theo Điều 134 BLHS.

Yếu tố gây rối trật tự công cộng theo Điều 318 BLHS

Trong trường hợp vụ xô xát diễn ra quy mô lớn, gây ảnh hưởng xấu đến an ninh, trật tự và an toàn xã hội tại khu vực lễ hội, người tham gia còn có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội "Gây rối trật tự công cộng" theo Điều 318 BLHS. Hành vi này không nhất thiết phải gây ra thương tích cụ thể cho cá nhân nào mà chỉ cần gây ra sự hỗn loạn, đình trệ các hoạt động của lễ hội hoặc ảnh hưởng đến sự nghiêm trang của nghi lễ.

Hình phạt cho tội gây rối trật tự công cộng bao gồm phạt tiền từ 5 triệu đến 50 triệu đồng, phạt cải tạo không giam giữ hoặc phạt tù từ 03 tháng đến 07 năm tùy theo mức độ nghiêm trọng. Đặc biệt, nếu người vi phạm có mang theo các loại vũ khí thô sơ hoặc hung khí tự chế khi tham gia lễ hội, đây sẽ là tình tiết tăng nặng định khung, dẫn đến mức hình phạt cao hơn.

5. Quy trình yêu cầu bồi thường và khởi kiện bảo vệ quyền lợi

Để bảo vệ quyền lợi hợp pháp khi bị xâm phạm sức khỏe tại lễ hội, nạn nhân cần tuân thủ một quy trình pháp lý chặt chẽ. Việc chuẩn bị hồ sơ đầy đủ và hiểu rõ các bước tố tụng sẽ giúp quá trình đòi bồi thường trở nên thuận lợi hơn.

Hồ sơ khởi kiện đòi bồi thường thiệt hại về sức khỏe

Theo Điều 189 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015, hồ sơ khởi kiện khởi đầu bằng một đơn khởi kiện được trình bày đúng mẫu quy định. Nội dung đơn phải làm rõ các thông tin về bên khởi kiện, bên bị kiện và các yêu cầu cụ thể về số tiền bồi thường. Kèm theo đơn khởi kiện là các tài liệu, chứng cứ chứng minh cho yêu cầu bồi thường của mình.

Danh mục các tài liệu cần thiết bao gồm:

• Chứng từ y tế: Giấy ra viện, bệnh án, các loại hóa đơn thuốc, biên lai thanh toán viện phí, phiếu kết quả xét nghiệm và chẩn đoán hình ảnh.
• Kết luận giám định: Văn bản của cơ quan giám định pháp y xác định tỷ lệ tổn thương cơ thể (tỷ lệ % thương tật). Đây là căn cứ cốt yếu để xác định cả trách nhiệm dân sự lẫn hình sự.
• Chứng minh thu nhập: Hợp đồng lao động, bảng lương hoặc xác nhận thu nhập từ chính quyền địa phương nếu làm lao động tự do.
• Bằng chứng hiện trường: Các đoạn video, ảnh chụp cảnh xô xát, lời khai của nhân chứng hoặc biên bản ghi nhận sự việc của lực lượng Công an đang làm nhiệm vụ tại lễ hội.

Thủ tục và các bước tiến hành tại Tòa án

Quy trình giải quyết vụ việc tại Tòa án thường trải qua các giai đoạn sau:

• Nộp đơn và thụ lý: Nạn nhân nộp đơn khởi kiện tại Tòa án nhân dân cấp huyện nơi người gây thiệt hại cư trú. Sau khi kiểm tra hồ sơ và nộp tạm ứng án phí, Tòa án sẽ chính thức thụ lý vụ án.
• Hòa giải: Đây là bước bắt buộc trong tố tụng dân sự. Nếu hai bên thỏa thuận được mức bồi thường, Tòa án sẽ ra quyết định công nhận sự thỏa thuận của các đương sự.
• Xét xử: Nếu hòa giải không thành, Tòa án sẽ đưa vụ án ra xét xử sơ thẩm để phán quyết dựa trên các quy định của pháp luật và chứng cứ thu thập được.

Cần lưu ý rằng thời hiệu khởi kiện cho các vụ việc bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng là 03 năm kể từ ngày người bị hại biết hoặc phải biết quyền lợi của mình bị xâm phạm. Việc nộp đơn khi chưa có văn bản làm căn cứ yêu cầu bồi thường (như biên bản xác định người gây thiệt hại) có thể dẫn đến việc Tòa án trả lại đơn khởi kiện.

6. Khuyến nghị từ Luật Minh Khuê để tham gia lễ hội an toàn

Để đảm bảo việc tham gia lễ hội cướp Phết vừa mang lại niềm vui tâm linh, vừa tránh được những rắc rối pháp lý không đáng có, các chuyên gia pháp lý tại Luật Minh Khuê đưa ra những khuyến nghị thiết thực cho người dân và du khách.

6.1. Làm thế nào để bảo vệ bản thân và tránh rủi ro pháp lý?

Trước hết, người tham gia cần có nhận thức đúng đắn về ý nghĩa của lễ hội. May mắn không đến từ việc tranh đoạt bạo lực mà đến từ tâm thành và sự tôn trọng các giá trị văn hóa truyền thống. Việc giữ khoảng cách an toàn với những khu vực đang diễn ra xô xát là biện pháp tự vệ tốt nhất. Nếu thấy đám đông có dấu hiệu mất kiểm soát hoặc xuất hiện những đối tượng quá khích, người dân nên chủ động tránh xa để bảo vệ sức khỏe của mình.

Tuyệt đối không mang theo các vật dụng sắc nhọn, gậy gộc hoặc bất cứ thứ gì có thể bị coi là hung khí khi vào khu vực lễ hội. Theo Nghị định 144/2021/NĐ-CP, hành vi tàng trữ hoặc sử dụng vũ khí thô sơ tại nơi công cộng có thể bị phạt tiền từ 2 triệu đến 8 triệu đồng và tịch thu tang vật. Nếu xảy ra va chạm, việc sở hữu các vật dụng này sẽ biến một vụ cãi vã thông thường thành một vụ án hình sự với khung hình phạt nặng hơn.

6.2. Ứng xử văn minh và trách nhiệm cộng đồng

Người tham gia lễ hội cần tuân thủ nghiêm ngặt nội quy của Ban tổ chức và các quy định về nếp sống văn minh. Những hành vi như thắp hương không đúng nơi quy định, nói tục chửi thề hoặc mặc trang phục không phù hợp không chỉ làm mất đi vẻ đẹp của lễ hội mà còn có thể bị xử phạt hành chính theo Nghị định 38/2021/NĐ-CP.

Trong trường hợp chứng kiến hoặc là nạn nhân của bạo lực, cần ngay lập tức thông báo cho lực lượng chức năng thông qua số điện thoại đường dây nóng được Ban tổ chức niêm yết công khai. Việc trình báo kịp thời không chỉ giúp ngăn chặn hậu quả xấu hơn mà còn là căn cứ pháp lý quan trọng để giải quyết các tranh chấp về sau.

6.3. Trách nhiệm quản lý nhà nước về tổ chức lễ hội

Sự thành công và an toàn của một lễ hội không chỉ phụ thuộc vào ý thức của người tham gia mà còn nằm ở năng lực và trách nhiệm quản lý của các cơ quan nhà nước. Nghị định 110/2018/NĐ-CP đã xác lập một khung pháp lý rõ ràng về phân cấp quản lý và các chế tài nghiêm khắc đối với những sai phạm trong tổ chức lễ hội.

6.4. Vai trò của UBND các cấp và Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch

Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch chịu trách nhiệm trước Chính phủ thực hiện chức năng quản lý nhà nước về lễ hội trên phạm vi cả nước. Nhiệm vụ của Bộ bao gồm xây dựng chính sách, hướng dẫn nghiệp vụ và thực hiện công tác thanh tra, kiểm tra thường xuyên. Ở cấp địa phương, UBND các cấp đóng vai trò trực tiếp trong việc đảm bảo lễ hội diễn ra đúng quy định pháp luật.

Nếu một lễ hội để xảy ra tình trạng mất an ninh trật tự nghiêm trọng, gây cháy nổ hoặc làm chết người, cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền hoàn toàn có quyền yêu cầu tạm dừng hoặc ngừng ngay các hoạt động tổ chức. Ban tổ chức có nghĩa vụ thực hiện lệnh ngừng và phải có phương án khắc phục hậu quả trình cơ quan có thẩm quyền xem xét trước khi được phép tiếp tục.

6.5. Xử lý vi phạm đối với Ban tổ chức và đơn vị tổ chức

Các hành vi vi phạm quy định về tổ chức lễ hội của Ban tổ chức sẽ bị xử phạt theo Điều 14 Nghị định 38/2021/NĐ-CP (được sửa đổi bởi Nghị định 128/2022/NĐ-CP). Các mức phạt được quy định cụ thể như sau:

• Từ 1 triệu đến 3 triệu đồng: Đối với hành vi không thành lập Ban tổ chức lễ hội hoặc không thông báo số điện thoại đường dây nóng.
• Từ 5 triệu đến 10 triệu đồng: Đối với hành vi phục hồi các phong tục tập quán gây ảnh hưởng đến sức khỏe và nhân cách con người.
• Từ 15 triệu đến 20 triệu đồng: Đối với các hành vi nghiêm trọng như thực hiện nghi lễ có tính bạo lực, phản cảm; tổ chức lễ hội truyền thống không đúng bản chất ý nghĩa lịch sử hoặc không tạm dừng lễ hội theo yêu cầu của cơ quan chức năng.

Ngoài hình thức phạt tiền, các tổ chức vi phạm còn có thể bị áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả như buộc nộp lại số lợi bất hợp pháp có được từ việc bán vé hoặc thu tiền tham dự lễ hội trái quy định. Những quy định này nhằm đảm bảo rằng Ban tổ chức luôn phải đặt yếu tố an toàn và giá trị văn hóa lên trên các lợi ích khác.

Vấn đề đánh nhau tại lễ hội cướp Phết Hiền Quan là một bài toán phức tạp đòi hỏi sự phối hợp đồng bộ giữa việc thực thi pháp luật nghiêm minh và công tác giáo dục, định hướng văn hóa. Trách nhiệm bồi thường thương tích trước hết thuộc về người trực tiếp gây ra thiệt hại, nhưng cũng không thể tách rời trách nhiệm quản lý của Ban tổ chức và cơ quan địa phương.

Để hội Phết trở lại đúng với ý nghĩa tôn vinh tinh thần thượng võ của nữ tướng Thiều Hoa, cần có những bước đi quyết liệt:

• Cải tiến hình thức tổ chức: Thay vì để cướp Phết tự do giữa hàng trăm người, cần giới hạn số lượng người tham gia trực tiếp thông qua việc chia đội, có trọng tài và quy tắc chơi rõ ràng tương tự như các môn thể thao dân gian khác.
• Tăng cường chế tài: Việc xử lý hình sự đối với các đối tượng quá khích theo Điều 134 và Điều 318 BLHS cần được thực hiện nghiêm túc để tạo sức răn đe. Đồng thời, cần nâng cao trách nhiệm giải trình của Ban tổ chức trước những sự cố an ninh.
• Thay đổi tư duy cộng đồng: Đẩy mạnh công tác tuyên truyền về nguồn gốc và giá trị đích thực của lễ hội, giúp người dân hiểu rằng may mắn không đến từ sự giành giật bạo lực mà đến từ việc gìn giữ và phát huy những nét đẹp văn hóa của tổ tiên.

Chỉ khi bạo lực được loại bỏ và trật tự được thiết lập dựa trên sự thượng tôn pháp luật, các lễ hội truyền thống như hội Phết Hiền Quan mới có thể trường tồn và thực sự trở thành niềm tự hào của người dân đất Tổ, góp phần làm phong phú thêm kho tàng văn hóa của dân tộc Việt Nam. Những vụ việc xô xát trong quá khứ phải trở thành bài học đắt giá để mỗi người tham gia lễ hội tự ý thức được trách nhiệm của mình đối với bản thân, cộng đồng và pháp luật.