Đơn vị hành chính bị giải thể trong những trường hợp nào?

1. Đơn vị hành chính bị giải thể trong những trường hợp nào?

Theo khoản 3 Điều 128 Luật Tổ chức chính quyền địa phương năm 2015, các trường hợp đơn vị hành chính bị giải thể được quy định như sau:

- Do yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh của địa phương hoặc của quốc gia: Đơn vị hành chính có thể bị giải thể nếu việc giải thể đó là cần thiết để đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế-xã hội, bảo đảm an ninh quốc phòng của địa phương hoặc của quốc gia.

- Do thay đổi các yếu tố địa lý, địa hình tác động đến sự tồn tại của đơn vị hành chính đó: Nếu các yếu tố địa lý, địa hình thay đổi một cách quan trọng và ảnh hưởng đến sự tồn tại và hoạt động của đơn vị hành chính, thì đơn vị đó có thể bị giải thể.

=> Quy định này nhằm đảm bảo rằng việc giải thể đơn vị hành chính phải tuân thủ các yêu cầu phát triển và thay đổi của địa phương và quốc gia, đồng thời đảm bảo sự hiệu quả và hiệu lực của hệ thống tổ chức chính quyền địa phương.

2. Nguyên tắc thực hiện giải thể đơn vị hành chính

Theo các khoản 1 và 2 của Điều 128 Luật Tổ chức chính quyền địa phương năm 2015 quy định về nguyên tắc  giải thểi đơn vị hành chính cụ thể như sau:

- Khuyến khích việc nhập các đơn vị hành chính cùng cấp: Luật khuyến khích việc hợp nhất các đơn vị hành chính cùng cấp. Điều này cho phép việc sắp xếp và tổ chức lại các đơn vị hành chính không đạt tiêu chuẩn quy định.

- Các điều kiện để giải thể đơn vị hành chính:

+ Phù hợp với các quy hoạch có liên quan đã được cấp có thẩm quyền quyết định hoặc phê duyệt: Việc thành lập, nhập, chia, điều chỉnh địa giới đơn vị hành chính phải tuân thủ các quy hoạch đã được cấp có thẩm quyền quyết định hoặc phê duyệt.

+ Bảo đảm lợi ích chung của quốc gia và hiệu quả quản lý của chính quyền địa phương: Các hoạt động này phải phục vụ lợi ích chung của quốc gia và đóng góp vào việc quản lý hiệu quả của chính quyền địa phương ở các cấp. Ngoài ra, chúng cũng phải tận dụng tiềm năng và lợi thế để thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội cảu đất nước và từng địa phương.

+ Bảo đảm yêu cầu về quốc phòng, an ninh, trật tự, an toàn xã hội: Các hoạt động này phải đảm bảo các yêu cầu về quốc phòng, an ninh, trật tự và an toàn xã hội.

+ Bảo đảm đoàn kết dân tộc và phù hợp với các yếu tố lịch sử, truyền thống và văn hóa của địa phương: Việc thành lập, nhập, chia, điều chỉnh địa giới đơn vị hành chính phải tạo ra sự đoàn kết dân tộc và phù hợp với các yếu tố lịch sử, truyền thống và văn hóa của địa phương. Ngoài ra, chúng cũng phải mang lại sự thuận tiện cho người dân.

+ Tuân thủ tiêu chuẩn của đơn vị hành chính: Việc thành lập, nhập, chia, điều chỉnh địa giới đơn vị hành chính phải căn cứ vào tiêu chuẩn quy định tại các khoản 1, 2 và 3 của Điều 2 Luật Tổ chức chính quyền địa phương 2015. Điều này phù hợp với đặc điểm của các đơn vị hành chính ở nông thôn, đô thị và hải đảo.

Theo đó, Đơn vị hành chính cần đáp ứng các tiêu chí và quy định của pháp luật về việc giải thể. Các tiêu chí này có thể bao gồm không đủ quy mô, không đáp ứng yêu cầu về quản lý, không hiệu quả về hoạt động, không đáp ứng nhu cầu phát triển của địa phương, và các lý do khác. Quy trình giải thể đơn vị hành chính phải tuân thủ quy định của pháp luật. Quy trình này bao gồm việc xác định cơ sở pháp lý và thủ tục cần thiết, thông báo công khai về việc giải thể, thu thập ý kiến từ các bên liên quan, và thực hiện các bước cần thiết để hoàn tất quá trình giải thể. Trong quá trình giải thể, cần đảm bảo quyền và lợi ích của người dân. Điều này bao gồm việc thông báo đầy đủ, minh bạch về quyết định giải thể và tác động của nó đến cuộc sống và công việc của người dân. Các biện pháp cần được thực hiện để đảm bảo an sinh xã hội, giáo dục, y tế, việc làm và các quyền khác của người dân bị ảnh hưởng.

3. Cơ quan có thẩm quyền quyết định giải thể đơn vị hành chính

Theo quy định tại Điều 129 Luật Tổ chức chính quyền địa phương 2015, thẩm quyền quyết định thành lập, giải thể, nhập, chia, điều chỉnh địa giới, đặt tên, đổi tên và giải quyết tranh chấp liên quan đến địa giới đơn vị hành chính được phân chia như sau:

- Quốc hội:

+ Quốc hội có thẩm quyền quyết định về thành lập, giải thể, nhập, chia, điều chỉnh địa giới đơn vị hành chính cấp tỉnh.

+ Quốc hội có thẩm quyền đặt tên, đổi tên đơn vị hành chính cấp tỉnh.

+ Quốc hội có thẩm quyền giải quyết tranh chấp liên quan đến địa giới đơn vị hành chính cấp tỉnh.

- Ủy ban thường vụ Quốc hội:

+ Ủy ban thường vụ Quốc hội có thẩm quyền quyết định về thành lập, giải thể, nhập, chia, điều chỉnh địa giới đơn vị hành chính cấp huyện và cấp xã.

+ Ủy ban thường vụ Quốc hội có thẩm quyền đặt tên, đổi tên đơn vị hành chính cấp huyện và cấp xã.

+ Ủy ban thường vụ Quốc hội có thẩm quyền giải quyết tranh chấp liên quan đến địa giới đơn vị hành chính cấp huyện và cấp xã.

- Chính phủ có thẩm quyền:

+ Chính phủ trình Quốc hội, Ủy ban thường vụ Quốc hội để quyết định việc thành lập, giải thể, nhập, chia, điều chỉnh địa giới đơn vị hành chính.

+ Chính phủ trình Quốc hội, Ủy ban thường vụ Quốc hội để đặt tên, đổi tên đơn vị hành chính.

+ Chính phủ trình Quốc hội, Ủy ban thường vụ Quốc hội để giải quyết tranh chấp liên quan đến địa giới đơn vị hành chính theo quy định tại khoản 1 và khoản 2 của Điều 129 Luật Tổ chức chính quyền địa phương 2015.

Những quy định này giúp đảm bảo sự quyết định chính xác và chính quyền trong việc thành lập, giải thể, điều chỉnh đơn vị hành chính cũng như giải quyết các tranh chấp liên quan đến địa giới đơn vị hành chính đảm bảo tính bình đẳng và công bằng cho các đơn vị hành chính địa phương.

4. Quy định về việc xây dựng đề án giải thể đơn vị hành chính

Theo quy định tại Điều 130 Luật Tổ chức chính quyền địa phương năm 2015, việc xây dựng đề án thành lập, giải thể, nhập, chia, điều chỉnh địa giới đơn vị hành chính được thực hiện như sau:

- Bộ Nội vụ có trách nhiệm tham mưu, hỗ trợ Chính phủ trong việc xây dựng đề án thành lập, giải thể, nhập, chia, điều chỉnh địa giới đơn vị hành chính cấp tỉnh. Đề án này sau đó sẽ được trình Quốc hội để quyết định.

- Ủy ban nhân dân cấp tỉnh có trách nhiệm xây dựng đề án thành lập, giải thể, nhập, chia, điều chỉnh địa giới đơn vị hành chính cấp huyện và cấp xã trực thuộc. Sau khi xây dựng xong, đề án này sẽ được báo cáo Chính phủ để xem xét và phê duyệt.

- Kinh phí để xây dựng đề án thành lập, giải thể, nhập, chia, điều chỉnh địa giới đơn vị hành chính được đảm bảo từ ngân sách nhà nước theo quy định của Chính phủ.

Qua đó, các quy định này đảm bảo quy trình xây dựng đề án thành lập, giải thể, nhập, chia, điều chỉnh địa giới đơn vị hành chính được thực hiện một cách khoa học, cân nhắc và tuân thủ quy định của pháp luật. Theo  Luật Tổ chức chính quyền địa phương 2015, việc xây dựng đề án giải thể đơn vị hành chính được quy định cụ thể như sau:

- Cơ quan giải quyết giải thể: Cơ quan giải quyết giải thể đơn vị hành chính là Ủy ban nhân dân cấp trên đối với đơn vị hành chính cấp dưới. Đơn vị hành chính cấp trên có trách nhiệm xây dựng đề án giải thể và gửi cho Ủy ban nhân dân cấp trên để xem xét, phê duyệt.

- Nội dung đề án giải thể: Đề án giải thể phải bao gồm lý do, cơ sở pháp lý và căn cứ để giải thể đơn vị hành chính, đồng thời phải đảm bảo quyền lợi và nghĩa vụ của các cá nhân, tổ chức liên quan.

- Quy trình xây dựng đề án giải thể:

+ Đơn vị hành chính cấp trên có trách nhiệm tiến hành khảo sát, thu thập thông tin liên quan đến việc giải thể đơn vị hành chính cấp dưới.

+ Đề án giải thể phải được xây dựng, hoàn thiện và gửi cho Ủy ban nhân dân cấp trên trước khi được công bố.

- Thời hạn giải quyết đề án giải thể:

+ Ủy ban nhân dân cấp trên phải tiến hành xem xét, phê duyệt đề án giải thể đơn vị hành chính trong thời hạn không quá 60 ngày, kể từ ngày nhận được đề án.

+ Trong trường hợp cần thêm thông tin hoặc tiến hành khảo sát thực tế, thời hạn trên có thể được gia hạn thêm nhưng không quá 30 ngày.

Quý khách hàng có nhu cầu thì tham khảo thêm nội dung bài viết sau của công ty Luật Minh khuê: Trình tự, thủ tục giải thể hộ kinh doanh cá thể mới nhất 

Công ty Luật Minh Khuê mong muốn gửi đến quý khách hàng những thông tin tư vấn hữu ích. Nếu quý khách hàng đang gặp phải bất kỳ vấn đề pháp lý nào hoặc có câu hỏi cần được giải đáp, hãy liên hệ với Tổng đài tư vấn pháp luật trực tuyến qua số hotline 1900.6162. Hoặc quý khách hàng gửi yêu cầu chi tiết qua email: lienhe@luatminhkhue.vn để được hỗ trợ và giải đáp thắc mắc nhanh chóng. Xin trân trọng cảm ơn sự hợp tác của quý khách hàng!