Học thuyết đình chỉ phát triển là gì? Quan điểm về sự phát triển

1. Học thuyết đình chỉ phát triển là gì?

Học thuyết đình chỉ phát triển là học thuyết đề cao quan điểm bảo tồn, quan điểm duy trì trạng thái tự nhiên của môi trường, không can thiệp vào thiên nhiên, hạn chế khai thác, sử dụng các nguồn tài nguyên thiên nhiên. Điểu này có nghĩa là kinh tế không có cơ hội phát triển.

Theo thuyết này, môi trường và phát triển là hai vấn đề hoàn toàn tách biệt, giữa chúng là mổi quan hệ mang tính đối kháng và con người chỉ có quyền chọn một, hoặc là phát triển hoặc là duy trì môi trường.

2. Phát triển là gì? Các tính chất của sự phát triển?

Xem xét về sự phát triển cũng có những quan điểm khác nhau, đối lập với nhau: quan điểm siêu hình và quan điểm biện chứng.

Quan điểm siêu hình xem sự phát triển chỉ là sự tăng lên hay sự giảm đi đơn thuần về mặt lượng, không có sự thay đổi gì về mặt chất của sự vật; hoặc nếu có sự thay đổi nhất định về chất thì sự thay đổi ấy cũng chỉ diễn ra theo một vòng khép kín, chứ không có sự sinh thành ra cái mới với những chất mới. Những người theo quan điểm siêu hình xem sự phát triển như là một quá trình tiến lên liên tục, không có những bước quanh co, thăng trầm, phức tạp.

Đối lập với quan điểm siêu hình, quan điểm biện chứng xem xét sự phát triển là một quá trình tiến lên từ thấp đến cao. Quá trình đó diễn ra vừa dần dần, vừa nhảy vọt, đưa tới sự ra đời của cái mới thay thế cái cũ. Dù trong hiện thực khách quan hay trong tư duy, sự phát triển diễn ra không phải lúc nào cũng theo đường thẳng, mà rất quanh co, phức tạp, thậm chí có thể có những bước lùi tạm thời.

Theo quan điểm biện chứng đối lập với quan điểm duy tâm và tôn giáo về nguồn gốc của sự phá triển. Quan điểm duy vật biện chứng khẳng định nguồn gốc của sự phát triển nằm trong bản thân sự vật. Đó là do mâu thuẫn trong chính sự vật quy định. Quá trình giải quyết liên tục mâu thuẫn trong bản thân sự vật, do đó, cũng là quá trình tự thân phát triển của mọi sự vật.

Trên cơ sở khái quát sự phát triển của mọi sự vật, hiện tượng tồn tại trong hiện thực, quan điểm duy vật biện chứng khẳng định phát triển là một phạm trù triết học dùng để chỉ quá trình vận động tiến lên từ thấp đến cao, từ đơn giản đến phức tạp, từ kém hoàn thiện đến hoàn thiện hơn của sự vật.

Theo đó, phát triển không bao quát toàn bộ sự vận động nói chung. Nó chỉ khái quát xu hướng chung của sự vận động - xu hướng vận động đi lên của sự vật, sự vật mới ra đời thay thế cho sự vật cũ. Sự phát triển chỉ là một trường hợp đặc biệt của sự vận động. Trong quá trình phát triển của mình trong sự vật sẽ hình thành dần dân của sự vận động. Trong quá trình phát triển của mình trong sự vật sẽ hình thành dần dần những quy định mới cao hơn về chất, sẽ làm thay đổi mối liên hệ, cơ cấu, phương thức tồn tại và vận động, chức năng vốn có theo chiều hướng ngày càng hoàn thiện hơn.

Theo quan điểm của chủ nghĩa duy vật biện chứng, phát triển cũng có ba tính chất cơ bản, bao gồm:

- Tính khách quan: Sự phát triển có tính khách quan. Bởi vì, như trên đã phân tích theo quan điểm duy vật biện chứng, nguồn gốc của sự phát triển nằm ngay trong bản thân sự vật. Đó là quá trình giải quyết liên tục những mâu thuẫn nảy sinh trong sự tồn tại và vận động của sự vật. Nhờ đó sự vật luôn luôn phát triển. Vì thế sự phát triển là tiến trình khách quan, không phụ thuộc vào ý thức của con người.

- Tính phổ biến: Sự phát triển mang tính phổ biến. Tính phổ biến của sự phát triển được hiểu là nó diễn ra ở mọi lĩnh vực: tự nhiên, xã hội và tư duy; ở bất cứ sự vật, hiện tượng nào của thế giới khách quan. Ngay cả các khái niệm, các phạm trù phản ánh hiện thực cũng nằm trong quá trình vận động và phát triển; chỉ trên cơ sở của sự phát triển, mọi hình thức của tư duy, nhất là các khái niệm và các phạm trù, mới có thể phản ánh đúng đắn hiện thực luôn vận động và phát triển.

- Tính đa dạng, phong phú: Sự phát triển còn có tính đa dạng, phong phú. Phát triển là khuynh hướng chung của mọi sự vật, mọi hiện tượng, song mỗi sự vật, mỗi hiện tượng lại có quá trình phát triển không giống nhau. Tồn tại ở không gian khác nhau, ở thời gian khác nhau, sự vật phát triển sẽ khác nhau. Đồng thời trong quá trình phát triển của mình, sự vật còn chịu sự tác động của các sự vật, hiện tượng khác, của rất nhiều yếu tố, điểu kiện. Sự tác động đó có thể thúc đẩy hoặc kìm hãm sự phát triển của sự vật, đôi khi có thể làm thay đổi chiều hướng phát triển của sự vật, thậm chí làm cho sự vật thụt lùi. 

3. Khái niệm và vai trò của môi trường

Môi trường là các yếu tố tự nhiên và yếu tố vật chất nhân tạo quan hệ mật thiết với nhau, bao quanh con người, có ảnh hưởng tới đời sống sản xuất, sự tồn tại, phát triển của con người và thiên nhiên.

Môi trường được tạo thành bởi các yếu tố (hay còn gọi là thành phần môi trường) sau đây: không khí, nước, đất, âm thanh, ánh sáng, lòng đất, núi, rừng, sông, hố, biển, sinh vật, hệ sinh thái, các khu dân cư, khu sản xuất, khu bảo tồn thiên nhiên, cảnh quan thiên nhiên, danh lam thắng cảnh, di tích lịch sử và các hình thái vật chất khác.

Trong đó, không khí, đất, nước, hệ sinh thái, cảnh quan thiên nhiên...là các yếu tố tự nhiên (các yếu tố này xuất hiện và tồn tại không phụ thuộc vào ý chí của con người); khu dân cư, khu sản xuất, di tích lịch sử...là yếu tố vật chất nhân tạo (các yếu tố do con người tạo ra, tổn hại và phát triển phụ thuộc vào ý chí của con người). Không khí, đất, nước, khu dân cư...là các yếu tố cơ bản duy trì sự sống của con người, còn cảnh quan thiên nhiên, danh lam thắng cảnh... có tác dụng làm cho cuộc sống của con người thêm phong phú và sinh động.

Môi trường có các vai trò sau đây:

- Môi trường là nơi chức đựng các nguồn tài nguyên cần thiết cho đời sống và sản xuất của con người.

- Môi trường cũng chính là nơi chứa đựng các chất phế thải do con người tạo ra.

- Môi trường giữ chức năng lưu trữ và cung cấp các thông tin cho con người.

- Môi trường bảo vệ con người và sinh thật khỏi những tác động từ bên ngoài.

Bảo vệ môi trường đang là việc sử dụng hài hoà các nguồn tài nguyên có giới hạn và tăng cường sử dụng các nguồn năng lượng tái tạo phù hợp với môi trường sống bền vững. 

Có thể thấy, cùng với sự phát triển của xã hội, môi trường ngày càng bị ảnh hưởng nặng nề. Khi môi trường bị ô nhiễm thì cuộc sống của con người cũng sẽ bị đe doạ. Như vậy, để nâng cao chất lượng sống, cần phải xác định rằng bảo vệ môi trường là vấn đề cấp thiết cần được quan tâm và triển khai nhanh chóng. Đây là trách nhiệm chung của mọi cá nhân, mọi dân tộc và mọi quốc gia.

Trên đây là bài viết của Luật Minh Khuê gửi tới Quý bạn đọc các nội dung liên quan "Học thuyết đình chỉ phát triển là gì?". Trường hợp có bất kỳ vướng mắc pháp lý liên quan hoặc bất kỳ vấn đề pháp lý khác, vui lòng liên hệ tới Luật Minh Khuê qua số tổng đài tư vấn pháp luật trực tuyến 19006162 để được nhận sự hỗ trợ tư vấn và giải đáp nhanh chóng từ đội ngũ Luật sư, chuyên viên Phòng Hỗ trợ khách hàng có kinh nghiệm và chuyên môn của chúng tôi. Rất mong nhận được sự hợp tác cùng Quý khách hàng. Trân trọng./.