1. Lĩnh vực cấm đầu tư là gì?

Nhóm ngành, nghề kinh doanh bị cấm là những ngành nghề pháp luật cấm không cho phép tổ chức, cá nhân kinh doanh tại Việt Nam. Điều 6 của Luật Đầu tư năm 2020 quy định rõ danh sách những ngành nghề bị cấm đầu tư tại Việt Nam. Cụ thể, danh sách này gồm các ngành sau:

- Kinh doanh các chất ma túy: Các hoạt động sản xuất, mua bán, vận chuyển, lưu giữ, sử dụng, tàng trữ, tổ chức cho thuê, môi giới và trợ giúp trong sản xuất, mua bán, vận chuyển, lưu giữ, sử dụng, tàng trữ chất ma túy.

- Kinh doanh các loại hóa chất, khoáng vật được quy định tại Phụ lục 2 của Luật Đầu tư năm 2020: Các loại hóa chất độc hại, thuốc trừ sâu, thuốc trừ cỏ, hóa chất phóng xạ, chất độc hại khác và các loại khoáng vật.

- Kinh doanh mẫu vật các loại thực vật, động vật hoang dã: Các loại mẫu vật của động vật hoang dã, các loại thực vật.

- Kinh doanh mại dâm: Các hoạt động kinh doanh, mua bán, cho thuê, sử dụng dịch vụ tình dục, trao đổi tình dục.

- Mua, bán người, mô, bộ phận cơ thể người: Các hoạt động liên quan đến mua bán, tặng, trao đổi, chuyển nhượng, tổ chức cho thuê, cho vay, vận chuyển, tàng trữ, sử dụng mô và bộ phận cơ thể người.

- Hoạt động kinh doanh liên quan đến sinh sản vô tính trên người: Các hoạt động liên quan đến công nghệ sinh học, điều trị y tế, chăm sóc sức khỏe liên quan đến sinh sản vô tính trên người.

- Kinh doanh pháo nổ: Các hoạt động sản xuất, kinh doanh, nhập khẩu, xuất khẩu, sử dụng pháo, phát hoảng sợ, vật liệu phát nổ và sản phẩm phát nổ khác.

Ngoài ra, theo quy định của pháp luật, các hoạt động kinh doanh khác cũng có thể bị cấm hoặc hạn chế tùy theo từng trường hợp cụ thể. Ví dụ, hoạt động kinh doanh dịch vụ bảo vệ tư nhân, đào tạo võ thuật, tổ chức sự kiện... đều phải có giấy phép của cơ quan quản lý nhà nước để được hoạt động. Tuy nhiên, cần lưu ý rằng danh sách những ngành nghề cấm kinh doanh tại Việt Nam là một danh sách cơ bản, có thể được điều chỉnh và bổ sung theo quy định của pháp luật. Do đó, các nhà đầu tư nước ngoài và doanh nghiệp nên thường xuyên cập nhật thông tin về quy định pháp luật liên quan để đảm bảo hoạt động kinh doanh của mình được thực hiện đúng quy định của pháp luật.

 

2. Lĩnh vực cấm đầu tư có phải là ngành, nghề cấm kinh doanh hay không?

 Lĩnh vực cấm đầu tư và ngành, nghề cấm kinh doanh có một số điểm tương đồng, nhưng có sự khác biệt cơ bản. Lĩnh vực cấm đầu tư là những lĩnh vực mà pháp luật không cho phép tổ chức, cá nhân đầu tư vào, bao gồm cả đầu tư trực tiếp và đầu tư gián tiếp. Những lĩnh vực này được quy định cụ thể tại Điều 6 Luật Đầu tư năm 2020 và các văn bản liên quan. Những lĩnh vực cấm đầu tư này không chỉ bị cấm ở Việt Nam mà còn bị cấm ở các nước khác và theo quy định của các tổ chức quốc tế.

Trong khi đó, ngành, nghề cấm kinh doanh là những ngành, nghề mà pháp luật cấm hoặc hạn chế tổ chức, cá nhân kinh doanh tại Việt Nam. Những ngành, nghề này được quy định tại Nghị định 09/2018/NĐ-CP và các văn bản liên quan. Các ngành, nghề cấm kinh doanh có thể bị cấm hoàn toàn hoặc chỉ được phép kinh doanh trong một số trường hợp đặc biệt. Về mặt khác, cả lĩnh vực cấm đầu tư và ngành, nghề cấm kinh doanh đều nhằm bảo vệ lợi ích của quốc gia, bảo vệ quyền lợi của người dân, đảm bảo an toàn cho con người và môi trường sống. Tuy nhiên, có một số lĩnh vực được quy định là cấm đầu tư nhưng vẫn có thể được hoạt động kinh doanh. Ví dụ như kinh doanh các sản phẩm thuộc danh mục hàng hóa cấm nhập khẩu, xuất khẩu; hoặc kinh doanh trong các khu vực cấm hoặc hạn chế địa lý như khu vực biên giới, đảo xa, vùng sâu, vùng khó khăn.

Tóm lại, lĩnh vực cấm đầu tư là một phạm vi rộng hơn so với ngành nghề cấm kinh doanh, bao gồm các ngành nghề pháp luật cấm không cho phép tổ chức, cá nhân kinh doanh tại Việt Nam cũng như những lĩnh vực được quy định là cấm đầu tư nhưng vẫn có thể được hoạt động kinh doanh trong một số trường hợp đặc biệt. Việc tuân thủ quy định của pháp luật về lĩnh vực này rất quan trọng, đặc biệt đối với những doanh nghiệp mới muốn đầu tư hoặc mở rộng hoạt động kinh doanh tại Việt Nam.

 

3. Các ngành nghề cấm đầu tư, kinh doanh theo quy định hiện nay ?

Theo Khoản 6 Điều 16 Luật Doanh nghiệp năm 2020, được nêu rõ và nghiêm cấm kinh doanh các ngành, nghề cấm đầu tư kinh doanh. Theo đó, Điều 6 Luật Đầu tư 2020 quy định rõ ràng về các ngành nghề cấm kinh doanh đầu tư, bao gồm:

- Cấm kinh doanh các chất ma túy:

Ma túy là các chất kích thích, gây nghiện, có nguồn gốc tự nhiên hoặc nhân tạo, và khi con người sử dụng có thể gây ra các tác động tiêu cực đến chức năng tâm sinh lý của cơ thể. Sử dụng ma túy nhiều lần sẽ gây ra sự lệ thuộc về thể chất lẫn tâm lý, gây hậu quả nghiêm trọng cho sức khỏe cũng như an toàn xã hội. Phụ lục I Luật Đầu tư 2020 quy định rõ 47 loại chất ma túy bị cấm đầu tư kinh doanh, trong đó có các chất như Acetorphine, Acetyl-alpha-methylfenany, Alphacetylmethadol, Alpha-methylfentanyl, Beta-hydroxyfentanyl, Brolamphetamine, Cần sa và các chế phẩm từ cần sa, Heroine, Methcathinone…

- Cấm kinh doanh các loại hóa chất, khoáng vật:

Hóa chất là một dạng vật chất có hợp chất và đặc tính hóa học không đổi. Khoáng vật là các hợp chất có nguồn gốc tự nhiên được hình thành trong quá trình địa chất. Hóa chất và khoáng vật nếu không biết cách sử dụng hoặc quá lạm dụng thì cũng gây nguy hiểm cho con người. Việc sử dụng quá mức hoặc không đúng cách các hóa chất và khoáng vật này có thể gây ra những hậu quả nghiêm trọng đến sức khỏe, môi trường và an toàn xã hội. Nói chung, các ngành nghề cấm kinh doanh và cấm đầu tư kinh doanh được quy định rõ ràng trong các luật và quy định pháp luật. Việc chấp hành các quy định này là rất quan trọng để bảo vệ sức khỏe con người, an toàn xã hội, môi trường sống và tài sản của mỗi người.

Theo Phụ lục II của Luật Đầu tư năm 2020, có tám loại hợp chất và khoáng vật bị cấm đầu tư kinh doanh, bao gồm tám loại chất độc như: các chất khí gây bỏng chứa lưu huỳnh, hơi cay nitơ, saxitoxin, ricin; bốn loại tiền chất gồm các hợp chất alkyl (Me, Et, n-Pr hoặc i-Pr) phosphonyldifluoride, các hợp chất O-Alkyl, chlorosarin, chlorosoma và khoáng vật amiang màu thuộc nhóm Amphibol...

Các loài thực vật, động vật hoang dã và thủy sản nguy cấp, quý, hiếm nhóm I mà kinh doanh mẫu vật của chúng là cấm:

Các loài thực vật, động vật hoang dã có nguồn gốc khai thác từ tự nhiên quy định tại Phụ lục I của Công ước về buôn bán quốc tế các loài thực vật, động vật hoang dã nguy cấp. Các mẫu vật của loài thực vật rừng, động vật rừng, và thủy sản nguy cấp, quý, hiếm nhóm I có nguồn gốc khai thác từ tự nhiên được chia thành danh sách, bao gồm:

+ Loại thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm: Lớp thông có họ Hoàng đàn, họ thông, họ mao lương, họ ngũ gia bì; lớp hành gồm họ lan; lớp ngọc lan gồm họ dầu, họ ngũ gia bì; 

+ Ngành động vật bao gồm lớp thú, bộ thú ăn thịt, bọ có vòi, bộ móng guốc lẻ, bộ móng guốc chẵn, bộ tê tê, bộ thỏ rừng, lớp chim gồm bộ bồ nông, bộ cổ rắn, bộ hạc...

+ Loại thuỷ sản nguy cấp, quý, hiếm gồm: Lớp động vật có vú, lớp cá xương, lớp cá sụn, lớp hai mảnh vỏ, lớp chân bụng, lớp san hô...

Mại dâm là một hoạt động bị cấm theo Bộ luật Hình sự năm 2015, bao gồm các hành vi như chứa mại dâm và môi giới mại dâm. Mại dâm là một nghề bị pháp luật cấm, có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự bao gồm các hành vi khác nhau như chứa mại dâm, môi giới mại dâm. Do đó, đây là ngành nghề cấm đầu tư kinh doanh ở Việt Nam. Hành vi mua bán người hoặc bộ phận cơ thể người bị coi là tội phạm và xét xử hình sự với mức phạt tù từ 05 - 20 năm tùy mức độ và hành vi phạm tội, vì vậy đây cũng là một trong những ngành nghề cấm đầu tư kinh doanh ở Việt Nam.

- Mua bán người hoặc các bộ phận cơ thể của con người cũng bị coi là một tội phạm và sẽ bị xử lý hình sự. Hành vi mua bán con người hoặc bộ phận cơ thể của con người là một hành vi đáng lên án và bị coi là tội phạm. Nó được xử lý theo luật pháp và bị áp đặt mức án phạt từ 5 đến 20 năm tù, tùy thuộc vào mức độ nghiêm trọng của hành vi phạm tội. Do đó, đây cũng là một trong những ngành nghề bị cấm đầu tư kinh doanh ở Việt Nam.

Kinh doanh liên quan đến sinh sản vô tính trên cơ thể con người cũng bị cấm vì rủi ro rất lớn và có thể gây ra những hậu quả xấu. Sinh sản vô tính là hình thức sinh sản mà thế hệ con được sinh ra từ một cơ thể mẹ duy nhất, thế hệ con sẽ mang di truyền chính xác của cơ thể mẹ.

Tuy nhiên, nếu áp dụng phương pháp này trên cơ thể con người, nó có rủi ro rất lớn và có thể gây hại cho sức khỏe của mẹ và đứa trẻ. Ngoài ra, nếu phương pháp này được tiến hành tràn lan không được kiểm soát, nó có thể dẫn đến những hệ lụy đáng tiếc, gây rối loạn trật tự xã hội và suy thoái đạo đức con người. Vì vậy, đầu tư kinh doanh liên quan đến sinh sản vô tính trên cơ thể con người cũng bị cấm tại Việt Nam.

Kinh doanh pháo nổ cũng là một ngành nghề bị cấm theo Nghị định 144/2021/NĐ-CP và Luật sửa đổi Bộ luật Hình sự năm 2015. Việc cấm kinh doanh pháo nổ được đưa ra để bảo đảm an toàn cho cộng đồng. Việc sử dụng pháo nổ không chỉ gây ồn ào mà còn gây ra nguy cơ cháy nổ, thương tích, thậm chí là tử vong. Vì vậy, chính phủ đã đưa ra nhiều quy định về vận chuyển, tàng trữ và sản xuất pháo, thuốc pháo. Người vi phạm có thể bị phạt tiền hoặc phạt tù tùy thuộc vào mức độ vi phạm.

Dịch vụ đòi nợ cũng bị cấm kinh doanh, do những hậu quả tiêu cực mà nó có thể gây ra cho xã hội, và đã được đưa vào Luật Đầu tư năm 2020. Trong khi đó, kinh doanh dịch vụ đòi nợ không chỉ là một ngành nghề bất hợp pháp mà còn gây ra nhiều hệ quả tiêu cực cho xã hội. Nhiều công ty đòi nợ thuê đã sử dụng các hành vi bạo lực và đe dọa để ép buộc người nợ trả tiền. Điều này đã dẫn đến tình trạng xã hội đen và các hành vi bất hợp pháp khác. Do đó, cấm kinh doanh dịch vụ đòi nợ là cần thiết để bảo vệ quyền lợi và sự an toàn của cộng đồng.

Các quy định về cấm kinh doanh pháo nổ và dịch vụ đòi nợ là những bước đi quan trọng trong việc bảo vệ an toàn, trật tự và lợi ích của cộng đồng. Tuy nhiên, để đảm bảo hiệu quả của những quy định này, chính phủ cần đưa ra các biện pháp kiểm soát và giám sát chặt chẽ để ngăn chặn những hành vi vi phạm pháp luật.

Quý khách hàng có nhu cầu thì tham khảo thêm nội dung bài viết sau của công ty Luật Minh khuê: Những lĩnh vực nào mà nhà nước khuyến khích đầu tư và cấm đầu tư ra nước ngoài?

Công ty Luật Minh Khuê mong muốn gửi đến quý khách hàng những thông tin tư vấn hữu ích. Nếu quý khách hàng đang gặp phải bất kỳ vấn đề pháp lý nào hoặc có câu hỏi cần được giải đáp, hãy liên hệ với Tổng đài tư vấn pháp luật trực tuyến qua số hotline 1900.6162. Hoặc quý khách hàng gửi yêu cầu chi tiết qua email:  lienhe@luatminhkhue.vn để được hỗ trợ và giải đáp thắc mắc nhanh chóng. Xin trân trọng cảm ơn sự hợp tác của quý khách hàng!