Mục lục bài viết

1. Thuật ngữ bản quyền được hiểu như thế nào?

Bản quyền hay còn được gọi là quyền tác giả – một trong những quyền sở hữu trí tuệ được nhà nước Việt Nam thừa nhận và bảo hộ khỏi các hành vi xâm phạm. Bản quyền được tự động xuất hiện khi tác phẩm được sáng tạo ra và thể hiện dưới một dạng vật chất nhất định.

Tuy nhiên, trong thực tế có nhiều trường hợp khi xảy ra tranh chấp rất khó để chứng minh quyền tác giả đối với tác phẩm đó thuộc về mình. Chính vì lẽ đó, dù thủ tục đăng ký bản quyền không phải là thủ tục bắt buộc nhưng các bạn vẫn nên thực hiện để bảo vệ tối ưu quyền lợi của bản thân cũng như tránh những tranh chấp không đáng có trong tương lai.

 

2. Xác lập quyền sở hữu bản quyền sách

Theo Luật sở hữu trí tuệ thì tác giả, chủ sở hữu là đối tượng được thực hiện thủ tục đăng ký bản quyền sách, do đó khi Quý vị mong muốn tìm hiểu thủ tục cấp giấy chứng nhận bản quyền sách, bản quyền truyện, bản quyền tác phẩm dịch và tác phẩm viết khác thì nội dung bạn cần quan tâm sẽ bao gồm:

 Thứ nhất, thủ tục đăng ký bản quyền luôn yêu cầu xác định chủ sở hữu của tác phẩm nên nếu bạn là tác giả của sách thì bạn vẫn cần xác định khi đăng ký bạn hay cá nhân/ tổ chức nào là chủ sở hữu của tác phẩm.

 Thứ hai, khi đăng ký bản quyền sách theo diện mua lại bản quyền sách, nhận chuyển nhượng bản quyền sách từ chủ sở hữu khác thì với vai trò là người thực hiện thủ tục bạn vẫn cần tuân thủ đúng việc ghi nhận thông tin tác giả của sách. Bởi đây là quyền nhân thân của tác giả, nó được pháp luật bảo hộ.

 

3. Đăng ký bản quyền sách có tác dụng gì?

Khi bạn đã được Cục bản quyền cấp giấy chứng nhận đăng ký quyền tác giả thì nó sẽ giúp bạn những vấn đề sau:

  • Một là, chứng minh được quyền sở hữu hợp pháp đối với tác phẩm sách tại Việt Nam;
  • Hai là, việc đăng ký bản quyền sách chính là cơ sở pháp lý để chủ sở hữu có thể xin giấy phép xuất bản sách;
  • Ba là, được độc quyền sử dụng tác phẩm sách. Do đó, có thể tiến hành ngăn chặn mọi hành vi xâm phạm quyền của bên thứ 3
  • Bốn là, được quyền yêu cầu cơ quan chức năng xử lý hành vi xâm phạm quyền đối với bên xâm phạm
  • Năm là, được cho phép bên khác khai thác, sử dụng và được hưởng lợi ích vật chất từ việc khai thác và sử dụng đó.

 

4. Thủ tục đăng ký bản quyền sách như thế nào?

Thủ tục đăng ký bản quyền sách sẽ được thực hiện theo các bước như sau:

 Bước 1: Chuẩn bị tài liệu cần thiết đăng ký bản quyền sách

Chúng tôi sẽ hướng dẫn khách hàng chuẩn bị những thông tin, tài liệu cần thiết cho việc đăng ký bản quyền sách

 Bước 2: Soạn hồ sơ đăng ký bản quyền sách

Chi tiết hồ sơ đăng ký bản quyền sách đã được chúng tôi trình bày ở nội dung bên dưới

 Bước 3: Nộp hồ sơ đăng ký tới Cục bản quyền tác giả

Sau khi chuẩn bị xong hồ sơ đăng ký bản quyền, chủ sở hữu sẽ tiến hành nộp hồ sơ tại Cục bản quyền tác giả

 Bước 4: Theo dõi hồ sơ đăng ký bản quyền tác giả sách

Chủ sở hữu hoặc tổ chức được chủ sở hữu ủy quyền cần theo dõi hồ sơ đăng ký, kịp thời bổ sung, sửa đổi hồ sơ trong trường hợp hồ sơ có những thiếu xót hoặc phải sửa đổi, bổ sung theo yêu cầu của cơ quan đăng ký

 Bước 5: Nhận kết quả là giấy chứng nhận đăng ký bản quyền tác giả sách

Sau khi hồ sơ được chấp nhận hợp lệ, Cục bản quyền tác giả sẽ cấp giấy chứng nhận đăng ký bản quyền sách cho chủ sở hữu.

Hồ sơ đăng ký bản quyền sách

 Hồ sơ đăng ký bản quyền sách khi người đăng ký là chủ sở hữu đồng thời là tác giả

  • 02 bản mẫu tác phẩm cần đăng ký (02 quyển sách đóng quyển in trên Giấy A4); tác phẩm đã được công bố hay chưa; thời gian công bố;
  • 01 Bản sao chứng minh nhân dân/hộ chiếu/thẻ căn cước công dân của tác giả/các tác giả.
  • 01 bản sao giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh (với công ty là chủ sở hữu) hoặc chứng minh nhân dân/hộ chiếu/thẻ căn cước công dân trong trường hợp cá nhân là chủ sở hữu
  • Tên đầy đủ, bút danh (nếu có), địa chỉ, số điện thoại, fax của tác giả/các đồng tác giả;
  • Giấy uỷ quyền của tác giả/các tác giả 
  • Giấy cam đoan của tác giả độc lập sáng tạo tác phẩm, không vi phạm bản quyền của ai;
  • Đơn đăng ký bản quyền theo mẫu của Cục bản quyền;
  • Tuyên bố của tác giả về chủ sở hữu tác phẩm;

 

5. Tư vấn mua bán bản quyền sách

5.1. Lập nên một hợp đồng mua bản quyền sách đúng quy định

Mua bản quyền sách hay nói chính xác hơn chính là thực hiện chuyển nhượng quyền tác giả và các quyền liên quan đến tác giả của tác phẩm sách nào đó. Muốn sử dụng hợp pháp tác phẩm thì cần phải có được sự đồng ý của tác giả, có thể lấy được sự đồng ý thông qua hợp đồng thỏa thuận chuyển nhượng. Nếu không thực hiện đúng theo quy định thì sẽ vi phạm quyền tác giả được quy định tại Luật Sở hữu trí tuệ.

Hợp đồng chuyển nhượng quyền tác giả và quyền liên quan, trước hết phải là một hợp đồng dân sự . Căn cứ theo Bộ luật Dân sự năm 2015 thì hợp đồng chính là sự thỏa thuận giữa các bên trong hợp đồng nhằm để xác lập, thay đổi hoặc là chấm dứt quyền và nghĩa vụ pháp lý ràng buộc lẫn nhau giữa các bên. Như vậy, đối với một hợp đồng mua lại bản quyền sách phải thể hiện được nội dung cơ bản của hợp đồng dân sự, cụ thể là sự thỏa thuận về việc sử dụng tác phẩm và trả tiền bản quyền cho tác giả.

5.2. Thể hiện rõ ràng các điều khoản quan trọng trong hợp đồng mua bản quyền sách

Đảm bảo về các chủ thể của hợp đồng:

– Các bên trong hợp đồng sẽ bao gồm có bên sở hữu bản quyền tác giả, bên mua lại bản quyền tác giả và các quyền liên quan, bên thứ ba (nếu có).

– Nội dung của chủ thể hợp đồng phải có được các thông tin chi tiết từ giấy tờ tùy thân (giấy chứng minh thư nhân dân/hộ chiếu còn hiệu lực/thẻ căn cước công dân), giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp, giấy thành lập, các thông tin thuận tiện cho việc liên lạc, địa chỉ của trụ sở chính, thông tin về người đại diện theo pháp luật của các bên, thông tin về người được ủy quyền của các bên…

Thể hiện rõ ràng căn cứ và phạm vi chuyển nhượng.

Đảm bảo về đối tượng của hợp đồng: quyền được sử dụng tác phẩm sách, trong đó có bao gồm cả quyền tác giả và các quyền liên quan. Đảm bảo về quyền và nghĩa vụ giữa các bên trong hợp đồng mua lại bản quyền sách:

– Các quy định về quyền lợi và nghĩa vụ của bên chuyển nhượng bản quyền tác phẩm sách

– Các quy định về quyền lợi và nghĩa vụ của bên nhận chuyển nhượng bản quyền tác phẩm sách

Đảm bảo về giá cả, thời hạn thanh toán tiền bản quyền sách và cả phương thức thanh toán tiền bản quyền sách. Ngoài ra, còn phải thể hiện nội dung về trách nhiệm của các bên do vi phạm hợp đồng mua bản quyền sách.

Lưu ý thêm về thủ tục mua bản quyền sách

Sau khi đã chuẩn bị hợp đồng có thể hiện được các nội dung cơ bản như trên thì các bên còn phải chuẩn bị thêm hồ sơ để đề nghị được cấp đổi Giấy chứng nhận đăng ký quyền tác giả, quyền liên quan như sau:

– Chuẩn bị tờ khai đăng ký quyền tác giả, quyền liên quan.

– Bản sao của tác phẩm hoặc là bản định hình: cần 2 bản.

– Hợp đồng chuyển nhượng đã được lập.

– Văn bản thể hiện sự đồng ý của chủ sở hữu trong trường hợp mà quyền tác giả, quyền liên quan thuộc về sở hữu chung.

– Có giấy ủy quyền (nếu như bên được chuyển nhượng ủy quyền cho cá nhân/tổ chức khác nộp hồ sơ đề nghị được cấp đổi Giấy chứng nhận đăng ký quyền tác giả, quyền liên quan). Đảm bảo đầy đủ hồ sơ đề nghị cấp đổi thì bên được nhận chuyển nhượng sẽ tiến hành nộp hồ sơ tại Phòng đăng ký quyền tác giả, quyền liên quan thuộc Cục Bản quyền tác giả ở Hà Nội hoặc Văn phòng đại diện Cục Bản quyền tác giả ở TP.Đà Nẵng, TP.HCM hoặc là Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch.