1. Điều kiện để hưởng lương hưu
Điều kiện hưởng lương hưu theo Luật Bảo hiểm xã hội năm 2014 (được sửa đổi bởi điểm a khoản 1 Điều 219 Bộ luật Lao động 2019) được quy định như sau:
Nhóm 1: Người lao động thuộc các trường hợp tại Luật Bảo hiểm xã hội năm 2014 (trừ nhóm 3):
- Người làm việc theo hợp đồng lao động không xác định thời hạn, hợp đồng lao động xác định thời hạn, hợp đồng lao động theo mùa vụ hoặc theo một công việc nhất định có thời hạn từ đủ 03 tháng đến dưới 12 tháng, kể cả hợp đồng lao động được ký kết giữa người sử dụng lao động với người đại diện theo pháp luật của người dưới 15 tuổi theo quy định của pháp luật về lao động;
- Người lao động làm việc theo hợp đồng lao động có thời hạn từ 01 tháng trở lên đến dưới 03 tháng.
- Cán bộ, công chức, viên chức.
- Công nhân quốc phòng, công nhân công an và những người làm công tác khác trong tổ chức cơ yếu.
- Người đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng quy định tại Luật người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng.
- Người quản lý doanh nghiệp, người quản lý điều hành hợp tác xã có được hưởng tiền lương.
- Người hoạt động không chuyên trách ở xã, phường, thị trấn.
=> Như vậy, các đối tượng trên sẽ được hưởng lương hưu nếu thoả mãn một trong các điều kiện sau:
- Đủ tuổi nghỉ hưu theo quy định: 62 tuổi đối với lao động nam vào năm 2028 và 60 tuổi đối với lao động nữ vào năm 2035.
- Đủ tuổi nghỉ hưu theo quy định tại khoản 3 Điều 169 Bộ luật Lao động 2019 và đáp ứng một trong các điều kiện sau:
+ Có ít nhất 15 năm làm việc trong các ngành nghề nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm hoặc đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm được liệt kê trong danh mục do Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội ban hành.
+ Có ít nhất 15 năm làm việc trong các vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn, bao gồm cả thời gian làm việc tại các nơi được hưởng phụ cấp khu vực với hệ số 0,7 trở lên trước ngày 01/01/2021.
- Tuổi của người lao động nhỏ hơn tối đa 10 tuổi so với tuổi nghỉ hưu quy định và có ít nhất 15 năm làm công việc khai thác than trong hầm lò. Cụ thể thì tuổi nghỉ hưu của người lao động trong điều kiện lao động bình thường được đieuè chỉnh theo lộ trình. Kể từ năm 2021, tuổi nghỉ hưu của người lao động trong điều kiện lao động bình thường là đủ 60 tuổi 03 tháng đối với lao động nam và đủ 55 tuổi 04 tháng đối với lao động nữ; sau đó, cứ mỗi năm tăng thêm 03 tháng đối với lao động nam và 04 tháng đối với lao động nữ.
- Người lao động bị nhiễm HIV do tai nạn rủi ro nghề nghiệp trong quá trình thực hiện nhiệm vụ được giao.
Nhóm 2: Người lao động thuộc trường hợp sau (Sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp của quân đội nhân dân; sĩ quan, hạ sĩ quan nghiệp vụ, sĩ quan, hạ sĩ quan chuyên môn kỹ thuật của công an nhân dân; người làm công tác cơ yếu được hưởng lương như đối với quân nhân; Hạ sĩ quan, chiến sĩ của quân đội nhân dân; hạ sĩ quan, chiến sĩ của công an nhân dân phục vụ có thời hạn; học viên quân đội, công an và những người đang theo học trong các tổ chức cơ yếu được hưởng sinh hoạt phí) được hưởng lương hưu nếu thoả mãn một trong các điều kiện sau:
- Tuổi của người lao động nhỏ hơn tối đa 5 tuổi so với tuổi nghỉ hưu theo quy định (trừ những trường hợp có quy định khác trong Luật Sĩ quan Quân đội nhân dân Việt Nam, Luật Công an nhân dân, Luật Cơ yếu, Luật Quân nhân chuyên nghiệp và công nhân, viên chức quốc phòng);
- Tuổi của người lao động nhỏ hơn tối đa 5 tuổi so với tuổi nghỉ hưu theo quy định và đáp ứng một trong các điều kiện sau:
+ Có ít nhất 15 năm làm việc trong các ngành nghề nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm hoặc đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm được liệt kê trong danh mục do Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội ban hành.
+ Có ít nhất 15 năm làm việc trong các vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn, bao gồm cả thời gian làm việc tại các nơi được hưởng phụ cấp khu vực với hệ số 0,7 trở lên trước ngày 01/01/2021.
+ Người lao động bị nhiễm HIV do tai nạn rủi ro nghề nghiệp trong quá trình thực hiện nhiệm vụ được giao.
Nhóm 3: Lao động nữ là cán bộ, công chức cấp xã hoặc là người hoạt động không chuyên trách ở xã, phường, thị trấn được hưởng lương hưu nếu đủ điều kiện sau:
+ Đã đóng bảo hiểm xã hội từ 15 năm đến dưới 20 năm.
+ Đủ tuổi nghỉ hưu theo quy định.
2. Độ tuổi hưởng lương hưu của người lao động
Theo quy định tại Điều 169 của Bộ luật Lao động năm 2019 và Nghị định 135/2020/NĐ-CP, tuổi nghỉ hưu của người lao động được điều chỉnh tăng theo lộ trình cho đến khi nam đủ 62 tuổi vào năm 2028 và nữ đủ 60 tuổi vào năm 2035. Năm 2023 là năm thứ 3 thực hiện điều chỉnh tăng tuổi nghỉ hưu của người lao động. Theo đó, tuổi nghỉ hưu sẽ tăng thêm 03 tháng với nam và 04 tháng với nữ.
Ví dụ, trong trường hợp người lao động làm việc trong điều kiện bình thường, tuổi nghỉ hưu năm 2023 được tính như sau:
- Đối với nam, tuổi nghỉ hưu là từ đủ 60 tuổi 09 tháng. Ví dụ: một lao động nam sinh vào tháng 7/1962 sẽ được nghỉ hưu vào tháng 5/2023.
- Đối với nữ, tuổi nghỉ hưu là từ đủ 56 tuổi. Ví dụ: một lao động nữ sinh vào tháng 5/1967 sẽ được nghỉ hưu vào tháng 6/2023.
Đây là tuổi nghỉ hưu trong điều kiện lao động bình thường. Tuy nhiên, cũng cần lưu ý rằng vẫn có trường hợp người lao động được nghỉ hưu sớm hơn 5 năm, thậm chí là 10 năm. Đối với những người lao động bị suy giảm khả năng lao động, làm nghề hoặc công việc đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm hoặc làm việc ở vùng đặc biệt khó khăn, tuổi nghỉ hưu có thể giảm xuống đủ 55 tuổi 09 tháng đối với nam và đủ 51 tuổi đối với nữ.
3. Mức lương hưu tối thiểu là bao nhiêu tiền 1 tháng?
Tại điểm 5 của Điều 56 Luật Bảo hiểm xã hội năm 2014, quy định về mức lương hưu tối thiểu hàng tháng của người lao động tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc được xác định dựa trên mức lương cơ sở, trừ trường hợp pháp luật khác. Vậy theo quy định, mức lương hưu tối thiểu trong năm 2023 được xác định như sau:
- Mức lương hưu tối thiểu từ ngày 01/01/2023 đến 30/06/2023: Theo Nghị định 38/2019/NĐ-CP, mức lương cơ sở được sử dụng là 1.490.000 đồng/tháng. Do đó, trong giai đoạn này, mức lương hưu tối thiểu sẽ là 1.490.000 đồng/tháng.
- Mức lương hưu tối thiểu từ ngày 01/07/2023 trở đi:
Ngày 11/11/2022, Quốc hội đã thông qua Nghị quyết về dự toán ngân sách nhà nước năm 2023. Theo nghị quyết này, mức lương cơ sở sẽ tăng lên 1.800.000 đồng/tháng. Do đó, từ ngày 01/07/2023, mức lương hưu tối thiểu sẽ được nâng lên 1.800.000 đồng/tháng.
Tuy nhiên, cần lưu ý rằng nếu có các trường hợp đặc biệt được quy định thì mức lương hưu tối thiểu có thể khác so với mức lương cơ sở, cụ thể là các đối tượng như:
+ Người hoạt động không chuyên trách ở xã, phường, thị trấn;
+ Lao động nữ là người hoạt động chuyên trách hoặc không chuyên trách ở xã, phường, thị trấn tham gia bảo hiểm xã hội khi nghỉ việc mà có từ đủ 15 năm đến dưới 20 năm đóng bảo hiểm xã hội và đủ 55 tuổi thì được hưởng lương hưu.
Quý khách hàng có nhu cầu thì tham khảo thêm nội dung bài viết sau của công ty Luật Minh khuê: Cách tính lương hưu bảo hiểm xã hội tự nguyện
Công ty Luật Minh Khuê mong muốn gửi đến quý khách hàng những thông tin tư vấn hữu ích. Nếu quý khách hàng đang gặp phải bất kỳ vấn đề pháp lý nào hoặc có câu hỏi cần được giải đáp, hãy liên hệ với Tổng đài tư vấn pháp luật trực tuyến qua số hotline 1900.6162. Hoặc quý khách hàng gửi yêu cầu chi tiết qua email: lienhe@luatminhkhue.vn để được hỗ trợ và giải đáp thắc mắc nhanh chóng. Xin trân trọng cảm ơn sự hợp tác của quý khách hàng
