1. Một vài nét về Luật Chứng khoán
Luật Chứng khoán số 54/2019/QH14 được ban hành vào ngày 26 tháng 11 năm 2019 bởi Quốc hội. Luật được chia thành 10 chương theo thứ tự từ chương I đến chương X lần luật là: Những quy định chung; Chào bán chứng khoán; Công ty đại chúng; Thị trường giao dịch chứng khoán; Đăng ký, lưu ký, bù trừ và thanh toán chứng khoán; Công ty chứng khoán, công ty quản lý quỹ đầu tư chứng khoán; Quỹ đầu tư chứng khoán, công ty đầu tư chứng khoán và ngân hàng giám sát; Công bố thông tin; Thanh tra, xử lý vi phạm, giải quyết tranh chấp và bồi thường thiệt hại; Điều khoản thi hành.
Đã có sự mở rộng về phạm vi điều chỉnh: Để đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng về quản lý và quyền hạn trong lĩnh vực chứng khoán và thị trường chứng khoán, Luật đã được điều chỉnh và mở rộng phạm vi áp dụng của mình. Bây giờ, nó bao quát toàn bộ các hoạt động liên quan đến chứng khoán và Thị trường chứng khoán, bao gồm quy định về hoạt động chào bán, niêm yết, giao dịch, kinh doanh, đầu tư chứng khoán, cung cấp dịch vụ chứng khoán, công bố thông tin, quản trị công ty đại chúng và nhiều hoạt động khác theo quy định tại Luật.
Luật cũng điều chỉnh rõ ràng quyền và nghĩa vụ của tổ chức và cá nhân hoạt động trong lĩnh vực chứng khoán. Nó xác định các trách nhiệm cụ thể và quyền hạn của họ, đảm bảo sự công bằng và tuân thủ nguyên tắc trong các hoạt động liên quan đến chứng khoán. Đồng thời, Luật cũng tăng cường quản lý và giám sát từ phía tổ chức thị trường chứng khoán và quản lý nhà nước về chứng khoán và thị trường chứng khoán, nhằm đảm bảo hoạt động trong lĩnh vực này được thực hiện theo quy định và theo sự cân nhắc kỹ lưỡng. Nhờ những điều chỉnh và mở rộng này, Luật đã nâng cao tính chuyên nghiệp và hiệu quả của việc quản lý chứng khoán và thị trường chứng khoán, đồng thời tạo ra một môi trường an toàn và minh bạch cho các nhà đầu tư và các bên liên quan.
Quy định và bảo đảm an ninh, an toàn thị trường chứng khoán: Luật đã thiết lập một tập hợp các biện pháp nhằm đảm bảo an ninh và an toàn cho thị trường chứng khoán. Các biện pháp này bao gồm việc giám sát toàn diện về an ninh và an toàn thị trường chứng khoán, cũng như khả năng tạm ngừng hoặc đình chỉ giao dịch đối với một số chứng khoán niêm yết hoặc chứng khoán đã đăng ký giao dịch trên hệ thống giao dịch chứng khoán.
Việc quy định này tuân thủ theo các chuẩn mực quốc tế, tạo nên một cơ sở pháp lý vững chắc và xác định rõ trách nhiệm của các cơ quan quản lý thị trường chứng khoán trong việc triển khai các biện pháp phòng ngừa, khắc phục và xử lý kịp thời các sự cố và biến động bất thường của thị trường chứng khoán, nhằm đảm bảo hoạt động giao dịch trong thị trường chứng khoán diễn ra bình thường và ổn định. Mục tiêu của việc này là xây dựng một hệ thống thị trường khoán vững mạnh, đáng tin cậy và minh bạch, giúp bảo vệ lợi ích của các nhà đầu tư và đảm bảo sự ổn định của thị trường giao dịch chứng khoán trước các tác động tiêu cực và nguy cơ tiềm ẩn.
2. Tổng hợp văn bản hướng dẫn Luật Chứng khoán mới nhất
Các văn bản hướng dẫn Luật chứng khoán bao gồm:
- Thông tư 95/2020/TT-BTC hướng dẫn giám sát giao dịch chứng khoán trên thị trường chứng khoán.
- Thông tư 96/2020/TT-BTC hướng dẫn công bố thông tin trên thị trường chứng khoán.
- Thông tư 97/2020/TT-BTC hướng dẫn hoạt động của văn phòng đại diện, chi nhánh công ty chứng khoán, công ty quản lý quỹ nước ngoài tại Việt Nam.
- Thông tư 98/2020/TT-BTC hướng dẫn hoạt động và quản lý quỹ đầu tư chứng khoán.
- Thông tư 99/2020/TT-BTC hướng dẫn về hoạt động của công ty quản lý quỹ đầu tư chứng khoán.
- Thông tư 117/2020/TT-BTC quy định phương pháp tính khoản thu trái pháp luật, số lợi bất hợp pháp có được do thực hiện hành vi vi phạm pháp luật về chứng khoán và thị trường chứng khoán.
- Thông tư 118/2020/TT-BTC hướng dẫn một số nội dung về chào bán, phát hành chứng khoán, chào mua công khai, mua lại cổ phiếu, đăng ký công ty đại chúng và hủy tư cách công ty đại chúng.
- Thông tư 119/2020/TT-BTC quy định hoạt động đăng ký, lưu ký, bù trừ và thanh toán giao dịch chứng khoán.
- Thông tư 120/2020/TT-BTC quy định giao dịch cổ phiếu niêm yết, đăng ký giao dịch và chứng chỉ quỹ, trái phiếu doanh nghiệp, chứng quyền có bảo đảm niêm yết trên hệ thống giao dịch chứng khoán.
- Nghị định 155/2020/NĐ-CP quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Chứng khoán.
- Nghị định 156/2020/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực chứng khoán và thị trường chứng khoán.
- Nghị định 158/2020/NĐ-CP về chứng khoán phái sinh và thị trường chứng khoán phái sinh.
- Nghị định 153/2020/NĐ-CP quy định về chào bán, giao dịch trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ tại thị trường trong nước và chào bán trái phiếu doanh nghiệp ra thị trường quốc tế.
- Nghị định 128/2021/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 156/2020/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực chứng khoán và thị trường chứng khoán.
- Nghị định 65/2022/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 153/2020/NĐ-CP quy định về chào bán, giao dịch trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ tại thị trường trong nước và chào bán trái phiếu doanh nghiệp ra thị trường quốc tế.
3. Một số lưu ý về chứng khoán
* Về khái niệm chứng khoán:
Chứng khoán, như được quy định trong Điều 4 của Luật Chứng khoán, bao gồm một loạt các tài sản giá trị như sau:
- Cổ phiếu, trái phiếu và chứng chỉ quỹ là những loại chứng khoán cơ bản trong thị trường.
- Chứng quyền, chứng quyền có bảo đảm, quyền mua cổ phần và chứng chỉ lưu ký là những dạng chứng khoán khác, đem lại các quyền lợi và cơ hội đối với nhà đầu tư.
- Chứng khoán phái sinh là một loại chứng khoán tương lai hoặc tùy chọn, phụ thuộc vào giá trị của tài sản cơ sở mà chúng được phái sinh từ đó.
- Ngoài ra, Chính phủ có thể quy định các loại chứng khoán khác, mở rộng sự đa dạng và tính linh hoạt của thị trường chứng khoán.
Đây là những căn cứ và quy định cụ thể về các loại tài sản là chứng khoán, hướng dẫn cho hoạt động và giao dịch trên thị trường chứng khoán.
* Về cổ phiếu:
Cổ phiếu là một loại chứng khoán quan trọng trong hệ thống tài chính, chúng xác nhận quyền và lợi ích hợp pháp của người sở hữu đối với một phần vốn cổ phần của tổ chức phát hành. Điều này được quy định trong khoản 2 của Điều 4 Luật Chứng khoán. Luật Doanh nghiệp 2020, trong khoản 1 và khoản 2 của Điều 114, đã đề cập đến hai loại cổ phiếu chính như sau:
- Cổ phiếu thường (cổ phiếu phổ thông): Đây là loại cổ phiếu được sử dụng để xác định quyền sở hữu của các cổ đông trong tổ chức. Người nắm giữ cổ phiếu này có quyền tham gia vào việc quản lý và kiểm soát công ty, cũng như tham gia vào các cuộc họp của hội đồng quản trị và có quyền bỏ phiếu quyết định về các vấn đề quan trọng của công ty.
- Cổ phiếu ưu đãi: Loại cổ phiếu này mang đến những lợi ích ưu đãi đặc biệt cho những người nắm giữ chúng. Điều này có thể bao gồm quyền nhận cổ tức ưu đãi, quyền biểu quyết đặc biệt trong các cuộc họp, hoặc thậm chí được hoàn lại một phần vốn góp ban đầu.
Các loại cổ phiếu này đóng vai trò quan trọng trong việc xác định quyền và lợi ích của cổ đông trong công ty và đảm bảo sự công bằng và minh bạch trong quản trị công ty.
* Về trái phiếu:
Trái phiếu là một loại chứng khoán quan trọng trong hệ thống tài chính, chúng xác nhận quyền và lợi ích hợp pháp của người sở hữu đối với một phần nợ của tổ chức phát hành. Điều này được quy định trong khoản 3 của Điều 4 Luật Chứng khoán.
Một cách đơn giản, người nắm giữ trái phiếu là những nhà đầu tư đã cho nhà phát hành vay vốn, và nhà phát hành trái phiếu có trách nhiệm thanh toán nợ theo cam kết được xác định trong hợp đồng vay. Trái phiếu có thể được coi là một loại chứng khoán nợ, và trong trường hợp doanh nghiệp phá sản hoặc giải thể, việc thanh toán cho những người nắm giữ trái phiếu được ưu tiên hàng đầu.
Trái phiếu mang lại thu nhập từ tiền lãi cố định và thường được trả định kỳ, không phụ thuộc vào kết quả kinh doanh của doanh nghiệp. Điều này tạo ra sự ổn định và dự đoán được cho các nhà đầu tư trái phiếu.
Trên đây là toàn bộ nội dung thông tin về Luật sư Lê Minh Trường mà Luật Minh Khuê cung cấp tới quý khách hàng. Ngoài ra quý khách hàng có thể tham khảo thêm bài viết về chủ đề điều kiện chào bán cổ phiếu lần đầu ra công chúng trong Luật Chứng khoán hiện hành của Luật Minh Khuê. Còn điều gì vướng mắc, quy khách vui lòng liên hệ 1900.6162 hoặc gửi email tới: lienhe@luatminhkhue.vn để được hỗ trợ. Trân trọng./.