Nhận tiền của dân có thể bị truy cứu với những tội danh nào?

1. Nhận tiền của dân có thể bị truy cứu với những tội danh nào?

Công chức có hành vi nhận tiền của người dân, được xem là hành vi nhận hối lộ thuộc khoản 2 Điều 2 Luật Phòng, chống tham nhũng 2018. Đây không chỉ là vi phạm pháp luật mà còn là hành động vi phạm đạo đức và nguyên tắc của nền dân chủ, gây ra nhiều hậu quả tiêu cực cho cả xã hội và kinh tế. Theo đó, đây là hành vi tham nhũng bị pháp luật nghiêm cấm thực hiện theo Điều 92 Luật Phòng, chống tham nhũng 2018.

Xử lý người có hành vi tham nhũng là một phần không thể thiếu trong việc xây dựng và duy trì một hệ thống hành chính công bản lĩnh, minh bạch và công bằng. Theo quy định của pháp luật, người có hành vi tham nhũng không chỉ bị xử lý nghiêm minh mà còn phải chịu trách nhiệm về hậu quả của hành vi của mình.

Người có hành vi tham nhũng giữ bất kỳ chức vụ, vị trí công tác nào đều phải bị xử lý nghiêm minh theo quy định của pháp luật, kể cả người đã nghỉ hưu, thôi việc, chuyển công tác. Điều này nhấn mạnh rằng không có sự miễn trừ nào cho bất kỳ ai, bất kể vị trí hay tình trạng làm việc của họ.

Ngoài ra, người có hành vi tham nhũng cũng phải chịu trách nhiệm kỷ luật và xử phạt vi phạm hành chính tùy theo tính chất và mức độ vi phạm. Sự nghiêm khắc trong việc xử lý này là một biện pháp quan trọng để ngăn chặn và ngăn ngừa sự lặp lại của các hành vi tham nhũng trong tương lai.

Về trách nhiệm hình sự đối với việc công chức, cán bộ nhận tiền của người dân, người này có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự với những tội danh được quy định rõ trong Bộ luật Hình sự. Cụ thể: 

- Tội nhận hối lộ - Điều 354 Bộ luật Hình sự 2015;

- Tội lạm dụng chức vụ, quyền hạn chiếm đoạt tài sản - Điều 355 Bộ luật Hình sự 2015;

- Tội lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ - Điều 356 Bộ luật Hình sự 2015;

- Tội lạm quyền trong khi thi hành công vụ - Điều 357 Bộ luật Hình sự 2015;

- Tội lợi dụng chức vụ, quyền hạn gây ảnh hưởng đối với người khác để trục lợi - Điều 358 Bộ luật Hình sự 2015...

Như vậy, việc xử lý người có hành vi tham nhũng không chỉ là việc bảo vệ nguyên tắc công bằng và minh bạch mà còn là một biện pháp cần thiết để duy trì và phát triển một xã hội công bằng, phồn thịnh và phát triển bền vững.

2. Có thể bị đi tù bao nhiêu năm khi công chức nhận hối lộ?

Theo quy định tại Điều 354 của Bộ luật Hình sự năm 2015, được sửa đổi và bổ sung vào năm 2017, việc nhận hối lộ được định nghĩa là hành vi của người nắm giữ chức vụ hoặc quyền hạn trực tiếp hoặc qua trung gian, nhận hoặc sẽ nhận bất kỳ lợi ích nào, cho bản thân hoặc cho người hoặc tổ chức khác, để làm hoặc không làm một việc vì lợi ích hoặc theo yêu cầu của người đưa hối lộ.

Theo quy định tại Điều 354 của Bộ luật Hình sự 2015, tội nhận hối lộ là một trong những tội danh nghiêm trọng và bị xem xét một cách cẩn thận về hình phạt. Việc nhận hối lộ không chỉ ảnh hưởng đến uy tín và danh dự của cá nhân mà còn gây tổn thất lớn cho hệ thống pháp luật, đặc biệt là trong việc xây dựng một nền kinh tế minh bạch và công bằng.

Theo đó, khung hình phạt cho tội nhận hối lộ được chia thành nhiều mức độ tùy thuộc vào tính chất và mức độ của tội phạm. Trong trường hợp nhận hối lộ có giá trị từ 2.000.000 đồng đến dưới 100.000.000 đồng hoặc dưới 2.000.000 đồng nhưng đã bị xử lý kỷ luật hoặc đã bị kết án về một trong các tội quy định tại Mục 1 Chương này, chưa được xóa án tích mà còn vi phạm, người phạm tội sẽ phải đối mặt với án phạt từ 02 năm đến 07 năm tù giam. Nếu hành vi nhận hối lộ có tính chất nghiêm trọng hơn, chẳng hạn như có tổ chức, lạm dụng chức vụ, quyền hạn, hoặc giá trị của hối lộ từ 100.000.000 đồng đến dưới 500.000.000 đồng, án phạt có thể nâng lên từ 07 năm đến 15 năm tù giam.

Trường hợp nhận hối lộ gây ra tổn thất lớn về tài sản hoặc có tính chất cực kỳ nghiêm trọng, như gây thiệt hại về tài sản từ 1.000.000.000 đồng đến dưới 3.000.000.000 đồng hoặc có nhiều tội danh liên quan, người phạm tội có thể phải đối mặt với án phạt từ 15 năm đến 20 năm tù giam. Các trường hợp tội nhận hối lộ với giá trị lớn hơn, gây thiệt hại về tài sản từ 3.000.000.000 đồng trở lên, thậm chí đạt đến mức từ 5.000.000.000 đồng trở lên, có thể bị kết án tù chung thân hoặc tử hình.

Bên cạnh án phạt tù giam, người phạm tội còn phải đối mặt với các biện pháp cấm đảm nhiệm chức vụ nhất định, việc truy cứu trách nhiệm dân sự và bị tịch thu tài sản một phần hoặc toàn bộ. Điều này nhấn mạnh rằng, luật pháp không chỉ nhắm đến việc trừng phạt cá nhân phạm tội mà còn muốn ngăn chặn sự lan rộng của hành vi nhận hối lộ trong cả xã hội và hệ thống chính trị.

3. Thủ trưởng cơ quan có tình trạng tham nhũng phải chịu trách nhiệm như thế nào?

Theo quy định tại Điều 72 và khoản 1 Điều 73 của Luật Phòng, chống tham nhũng 2018, người đứng đầu cơ quan, tổ chức, đơn vị phải chịu trách nhiệm trực tiếp khi để xảy ra tham nhũng của người do mình trực tiếp quản lý, giao nhiệm vụ. Điều này đặt ra một nguyên tắc rõ ràng về trách nhiệm của lãnh đạo trong việc kiểm soát và ngăn chặn tham nhũng trong tổ chức, đơn vị mà họ đứng đầu.

Cụ thể, nếu tại đơn vị mà người thủ trưởng chịu trách nhiệm trực tiếp khi để xảy ra tham nhũng, người này có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự tùy vào tính chất, cấu thành của hành vi. Theo đó, người thủ trưởng cơ quan phải chịu trách nhiệm hình sự đối với tội "Thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng", theo Điều 360 của Bộ luật Hình sự 2015, đã được sửa đổi bởi khoản 128 Điều 1 của Luật sửa đổi Bộ luật Hình sự 2017.

Tội "Thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng" đặt ra các mức hình phạt nghiêm trọng cho những trường hợp làm chết người, gây thương tích hoặc tổn hại cho sức khỏe của người khác mà tỷ lệ tổn thương cơ thể đạt từ 61% trở lên, gây thiệt hại về tài sản từ 100.000.000 đồng đến dưới 500.000.000 đồng. Trong trường hợp này, người phạm tội có thể phải đối diện với án phạt từ cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 05 năm.

Nếu hành vi của người thủ trưởng gây ra hậu quả nghiêm trọng hơn, như làm chết 02 người, gây thương tích hoặc tổn hại cho sức khỏe của 02 người trở lên mà tổng tỷ lệ tổn thương cơ thể của những người này từ 122% đến 200%, hoặc gây thiệt hại về tài sản từ 500.000.000 đồng đến dưới 1.500.000.000 đồng, người phạm tội có thể bị phạt tù từ 03 năm đến 07 năm.

Trong những trường hợp nghiêm trọng nhất, khi người thủ trưởng gây ra hậu quả nghiêm trọng như làm chết 03 người trở lên, gây thương tích hoặc tổn hại cho sức khỏe của 03 người trở lên mà tổng tỷ lệ tổn thương cơ thể của những người này từ 201% trở lên, hoặc gây thiệt hại về tài sản từ 1.500.000.000 đồng trở lên, người phạm tội có thể bị phạt tù từ 07 năm đến 12 năm.

Bên cạnh án phạt tù, người phạm tội còn có thể bị cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm, nhằm đảm bảo rằng họ không thể tiếp tục có cơ hội gây ra hậu quả nghiêm trọng tương tự trong tương lai. Điều này thể hiện sự nghiêm túc và quyết liệt trong việc xử lý những hành vi gây hậu quả nghiêm trọng và thiếu trách nhiệm trong công tác quản lý và lãnh đạo.

Trên đây là toàn bộ thông tin mà chúng tôi đưa ra về vấn đề này, quý khách có thể tham khảo thêm bài viết liên quan cùng chủ đề của Luật Minh Khuê như: Hối lộ là gì? Nguyên nhân, hành vi và cách thức hối lộ? Nếu quý khách có nhu cầu cần tư vấn pháp luật liên quan thì hãy liên hệ với chúng tôi qua hotline 19006162 hoặc email lienhe@luatminhkhue.vn. Trân trọng./.