1. Đoàn kết, tập hợp rộng rãi các tầng lớp thanh niên

Đoàn thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh có nhiệm vụ phát huy vai trò nòng cốt chính trị trong tổ chức và hoạt động của Hội liên hiệp phụ nữ Việt Nam và các tổ chức thành viên tập thể của Hội liên hiệp phụ nữ Việt Nam nhằm đoàn kết, tập hợp rộng rãi các tầng lớp thanh niên.

Tham mưu với các cấp ủy đảng trong lãnh đạo, chỉ đạo và tổ chức công tác thanh niên; tham mưu xây dựng và tổ chức thực hiện các chính sách thanh niên, đồng thời mở rộng mối quan hệ cộng đồng trách nhiệm với các cấp chính quyền, các ngành, các đoàn thể trong công tác thanh niên, góp phần tạo cơ chế, chính sách bồi dưỡng và phát huy thanh niên, tạo điều kiện về nguồn lực và môi trường để các tổ chức thanh niên hoạt động có hiệu quả.

Tham mưu và phối hợp xây dựng cơ chế chính sách nhằm khai thác các nguồn lực tạo điều kiện về cơ sở vật chất, phương tiện, kinh phí cho công tác đoàn kết tập hợp thanh niên và Hội liên hiệp phụ nữ Việt Nam, Hội Sinh viên Việt Nam, chế độ chính sách cho đội ngũ cán bộ đoàn làm công tác Hội.

Chỉ đạo và nhân rộng các mô hình có hiệu quả trong công tác đoàn kết tập hợp thanh niên; giới thiệu những gương điển hình, kinh nghiệm, cách làm mới trong công tác đoàn kết tập hợp thanh niên.

Củng cố và nâng cao chất lượng tổ chức cơ sở đoàn, nâng cao chất lượng đoàn viên để đủ sức làm nòng cổt, và định hướng chính trị cho công tác tập hợp thu hút rộng rãi các tầng lớp thanh niên.

2. Giáo dục lý tưởng xã hội chủ nghĩa cho thanh niên

Giáo dục chính trị, tư tưởng cho thanh niên nhằm hình thành thế giới quan cách mạng, nhân sinh quan cộng sản, niềm tin và lý tưởng cách mạng cho thanh niên. Xây dựng tinh thần cảnh giác cách mạng đấu tranh chống chiến lược “diễn biến hòa bình” của các thế lực thù địch đối với đất nước, hòng phá hoại cách mạng, lôi cuốn thanh niên thâm gia các hành vi chống lại chế độ xã hội, chống Đảng, chống nhân dân, gây mất ổn định chính trị, trật tự an ninh, an toàn xã hội, phá hoại sự nghiệp đổi mới đất nước.

Giáo dục truyền thống cho thanh niên nhằm mục đích giúp thanh niên hiểu biết sâu sắc quá khứ gian khổ, đau thương nhung anh dũng và vinh quang của dân tộc, của Đảng, để thanh niên tự hào, tin tưởng, nhận rõ giá trị của cuộc sống hiện tại, nâng cao tinh thần yêu nước xã hội chủ nghĩa và tinh thần quốc tế chân chính, xây dựng thái độ lao động mới, ý thức tự lập tự cường, tinh thần trách niệm xã hội đối với tương lai của dân tộc, tiếp tục sự nghiệp của lớp người đi trước, xây dựng thành công chủ nghĩa xã hội và bảo vệ vững chắc Tổ quốc xã hội chủ nghĩa. Giáo dục truyền thống cho thế hệ trẻ còn nhằm đảm bảo sự kế tục và thống nhất giữa các thế hệ cách mạng Việt Nam.

Giáo dục đạo đức, lối sống cho thanh niên nhằm bồi dưỡng ý thức đạo đức vể những ý niệm, quan điểm, chuẩn mực đạo đức... cung cấp những tri thức cơ bản để thanh niên biết đánh giá hành vi đạo đức của mình và của người khác, nhằm hình thành năng lực phân biệt cái tốt, cái xấu, cái thiện, cái ác, biết khắc phục khó khăn gian khổ để hoàn thành tốt nhiệm vụ được Đảng, Nhà nước và nhân dân giao phó, biết đặt lợi ích của dân tộc, của giai cấp, của tập thể lên trên lợi ích cá nhân, sẵn sàng cống hiến cuộc đời mình cho cách mạng, cho dân tộc.

>> Xem thêm:  Ủy ban văn hóa, giáo dục thanh niên, thiếu niên và nhi đồng của Quốc hội là gì ?

Tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật cho thanh niên nhằm hình thành, củng cố tình cảm tốt đẹp của con người với pháp luật, đồng thời ngày càng nâng cao sự hiểu biết của con người đối với các văn bản pháp luật và các hiện tượng pháp luật trong đời sống, từ đó nâng cao ý thức tự giác chấp hành pháp luật của thanh niên; góp phần hình thành lối sống “Sống và làm việc theo hiến pháp và pháp luật”, giúp thanh niên thực hiện tốt hơn quyền và nghĩa vụ công dân, tích cực tham gia xây dựng Nhà nước pháp quyền Việt Nam xã hội chủ nghĩa.

3. Tổ chức cho thanh niên tham gia vào các chương trình hành động cách mạng

Tổ chức các phong trào hành động cách mạng nhằm phát huy vai trò xung kích, tình nguyện, sáng tạo của thanh niên trong xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Điều này thể hiện quan điểm nhất quán của Đảng trong việc giáo dục thanh niên, đó là: “Học đi đôi với hành”, “Nói đi đôi với làm”, đưa thanh niên vào hoạt động thực tiễn và coi việc thanh niên tham gia phát triển kinh tế, văn hóa, chính trị, xã hội, an ninh quốc phòng là quá trình rèn luyện thanh niên thành những chủ nhân của đất nước.

Tổ chức các chương trình hành động cách mạng để giải quyết các nhiệm vụ chính trị. Nhiệm vụ này hướng vào việc hoàn thành kế hoạch của đất nước, của địa phưomg, của đom vị và của các tổ chức quần chúng nhân dân. Hướng vào thực hiện thắng lợi các nhiệm vụ, các chương trình, các dự án của quốc gia, địa phương và đơn vị. Mọi phong trào của thanh niên đều phải đặt mục tiêu này lên hàng đẩu để phấn đấu thực hiện.

Thông qua phong trào, chương trình hành động cách mạng để bồi dưỡng, đào tạo thanh niên trở thành người lao động có tri thức, đạo đức, sức khoẻ. Mục tiêu này hướng vào việc giáo dục, đào tạo thế hệ trẻ trở thành ngươi lao động mới, người chủ nhân đất nước. Bởi vì, sự tiến bộ và trưởng thành của thanh niên sẽ là động lực tinh thần to lớn để thanh niên tự giác tham gia vào chương trình hành động cách mạng; ngoài quyền lợi về vật chất họ cần được học tập, vui chơi giải trí, được giới thiệu giải quyết việc làm, được động viên khen thưởng, được xem xét để kết nạp Đoàn, Hội và giới thiệu Đảng xem xét kết nạp; được bồi dưỡng năng lực lãnh đạo để có cơ hội được bổ sung vào đội ngũ lãnh đạo của các cơ quan, địa phương và các tổ chức quẩn chúng nhân dân.

Đảng và Nhà nước ban hành các chính sách khuyên khích thanh niên lập nghiệp, tự tạo việc làm và giúp nhau tạo việc làm, huy động thanh niên tham gia các chương trình kinh tế - xã hội của đất nước, các chính sách cho thanh niên vay vốn để sản xuất, kinh doanh, xuất khẩu lao động; đầu tư ngân sách cho các chương trình giải quyết việc làm; mở rộng mạng lưới dạy nghề và giới thiệu việc làm cho thanh niên cũng bằng những chính sách cơ chế cụ thể... Vì vậy, Đoàn có nhiệm vụ đồng hành với thanh niên trong mọi lĩnh vực kinh tế - xã hội.

4. Hướng dẫn hoạt động Đội Thiếu niên Tiền phong Hồ Chí Minh và bảo vệ, chăm sóc, giáo dục thiếu niên, nhi đồng

Phân công cán bộ có năng lực và tâm huyết phụ trách công tác thiếu nhi; thường xuyên định hướng chương trình công tác Đội Thiếu niên Tiền phong Hồ Chí Minh. Hội đồng Đội các cấp tổ chức phong trào “Thiếu nhi Việt Nam thi đua làm theo 5 điều Bác Hồ dạy” để giáo dục, rèn luyện thiếu nhi về lòng yêu nước, đạo đức, lối sống, tác phong; về học tập và rèn luyện; về sức khoẻ, thẩm mỹ và kỹ năng trorig cuộc sống. Nâng cao chất lượng đội viên. Triển khai chương trình “Rèn luyện đội viên”, “Rèn luyện phụ trách đội.

Xây dựng, củng cố, chấn chỉnh, nâng cao chất lượng về tổ chức, phong trào và hoạt động đội trong và ngoài nhà trường. Đổi mới, thực hiện có hiệu quả công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ đội và phụ trách đội.

Huy động nguồn lực chăm lo cho thiếu nhi có hoàn cảnh khó khăn, con em hộ nghèo, thiếu nhi khu vực vùng sâu, vùng xa, dân tộc thiểu số, biên giới, hải đảo.

Tổ chức các hoạt động vui chơi, sinh hoạt cho thiếu nhi trên địa bàn dân cư, chăm lo con em công nhân, người lao động từ nông thôn ra các đô thị, khu công nghiệp, khu chế xuất.

Tích cực, chủ động thực hiện Luật Trẻ em 2016. Tham gia giám sát việc thực hiện quyền và bổn phận của trẻ em theo quy định của pháp luật; kịp thời đề xuất, kiến nghị và tham gia giải quyết các vấn đề xã hội liên quan đêh trẻ em, đặc biệt là phòng chống bạo lực học đường, phòng chống tai nạn thương tích và bạo hành, xâm hại trẻ em.

Phối hợp chặt chẽ với các cấp, các ngành, chăm lo xây dựng đội và phong trào thiếu nhi. Tăng cường xã hội hóa, huy động nguồn lực phục vụ công tác đội và phong trào thiếu nhi. Tập trung củng cố, nâng cao hiệu quả hoạt động của hệ thống Nhà thiếu nhi, chú trọng tham mưu xây dựng và phát triển nhà thiếu nhi cấp huyện; điểm vui chơi cho trẻ em ở xã, phường, thị trấn, khu dân cư.

5. Đoàn tham gia xây dựng, bảo vệ Đảng và hệ thống chính trị

Tham gia xây dựng, bảo vệ Đảng và hệ thống chính trị là trách nhiệm và quyền lới chính trị của đoàn viên, thanh niên và tổ chức đoàn, là nhiệm vụ quan trọng thường xuyên của các cấp bộ đoàn.

Tổ chức tuyên truyền, quán triệt, triển khai các chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; đẩy mạnh giáo dục nâng cao nhận thức chính trị tư tưởng cho đoàn viên, thanh niên về Đảng; đấu tranh bảo vệ Cương lĩnh chính trị, đường lối của Đảng. Tổ chức cho cán bộ, đoàn viên, thanh niên tham gia góp ý xây dựng đảng, xây dựng chính quyền, phòng chống tham nhũng, lãng phí, góp ý đảng viên, phòng chống suy thoái về đạo đức, lối sống, “tự diễn biến”, “tự chuyền hóa” trong nội bộ với hình thức phù hợp.

Triển khai các giải pháp thực hiện cuộc vận động “Đoàn viên phấn đấu trở thành đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam”, phát hiện, lựa chọn đoàn viên ưu tú để bồi dưỡng tạo nguồn và nâng cao chất lượng giới thiệu đoàn viên ưu tú cho Đảng xem xét, kết nạp. Rèn luyện đảng viên trẻ, cung cấp cán bộ trẻ cho Đảng.

Chủ động, sáng tạo, kiên trì tham mưu, đề xuất với Đảng, Nhà nước các chủ trương, chính sách đối với thanh thiếu nhi. Chủ động giới thiệu cán bộ có chất lượng, đã trưởng thành để bổ sung cho cấp ủy đảng, chính quyền và tổ chức chính trị - xã hội các cấp.

Phối hợp và triển khai có hiệu quả Nghị quyết liên tịch về Quy chế phối hợp công tác giữa Chính phủ và Ban Chấp hành Trung ương Đoàn, giữa ủy ban nhân dân với ban chấp hành đoàn các cấp, các chương trình phối hợp với các bộ, ngành, các tổ chức kinh tế, xã hội trong giáo dục, bồi dưỡng, chăm lo và phát huy thanh niên.

Nâng cao chất lượng công tác giám sát và phản biện xã hội của Đoàn thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh các cấp, nhất là tham gia phản biện xã hội về các dự thảo văn bản pháp luật, chính sách đối với thanh thiếu nhi và giám sát thực hiện chính sách pháp luật đối với thanh thiếu nhi.

Các câu hỏi thường gặp

Câu hỏi: Mối quan hệ giữa Đoàn thanh niên đối với các tổ chức thành viên của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam?

Trả lời:

Đoàn tích cực chủ động, liên kết phối hợp, nhằm quy tụ sức mạnh của cả hệ thống chính trị, dưới sự lãnh đạo của Đảng, quản lý của Nhà nước. Đoàn Thanh niên là một thành viên của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam – một liên minh chính trị rộng lớn, tập hợp lực lượng đại đoàn kết các dân tộc trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, vì mục tiêu chung: dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh.

Câu hỏi: Mối quan hệ giữa Đoàn thanh niên đối với Đội Thiếu niên Tiền phong Hồ Chí Minh

Trả lời:

Đảng giao cho Đoàn trực tiếp phụ trách, dìu dắt, giáo dục Đội Thiếu niên, nhi đồng. Tại chương IX, Điều lệ Đoàn ghi rõ: Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh, phụ trách Đội Thiếu niên Tiền phong Hồ Chí Minh, hướng dẫn thiếu nhi làm theo 5 điều Bác Hồ dạy, phấn đấu trở thành đoàn viên Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh, người công dân tốt của đất nước. Phối hợp với các cơ quan Nhà nước tạo điều kiện về cơ sở vật chất, tài chính cho hoạt động của Đội.

Câu hỏi: Mối quan hệ của Đoàn đối với Đảng?

Trả lời:

Mối quan hệ giữa Đoàn với Đảng là mối quan hệ hữu cơ, biện chứng có tác động qua lại. Đảng có kiên định mục tiêu lý tưởng cách mạng thì Đoàn mới có điều kiện phát triển thuận lợi và ngược lại. Tổ chức Đoàn mạnh cả về chính trị, tư tưởng, tổ chức sẽ đem lại sức sống, bổ sung lực lượng trẻ cho Đảng. Phải coi công tác xây dựng tổ chức Đoàn là bộ phận hữu cơ, tất yếu và đi trước một bước trong công tác xây dựng Đảng. Nghị quyết 25 – NQ/TW ngày 25/07/2008 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa X chỉ rõ: “Xây dựng Đoàn vững mạnh là nội dung quan trọng trong công tác xây dựng Đảng, là xây dựng Đảng trước một bước”, là quá trình xây dựng và chuẩn bị đội dự bị bổ sung lực lượng cho Đảng.