1. Nơi làm việc gây tổn hại đến sự phát triển của người dưới 18 tuổi?
Dựa trên các quy định của Phụ lục 4 trong Bộ luật Lao động 2019 và Thông tư 09/2020/TT-BLĐTBXH, việc làm tại các nơi gây tổn hại đến sự phát triển thể lực, trí lực, và nhân cách của người chưa thành niên được cụ thể hóa như sau:
- Tiếp xúc với các yếu tố nguy hiểm và có hại nằm ngoài giới hạn cho phép theo tiêu chuẩn vệ sinh lao động, bao gồm các yếu tố như điện từ trường, rung, ồn, nhiệt độ, bụi silic, bụi không chứa silic, bụi bông, bụi amiăng, bụi than, bụi tale, các chất độc hại, tia phóng xạ, và bức xạ bởi tia X. Việc tiếp xúc với những yếu tố này có thể gây ra các nguy cơ đối với sức khỏe của người lao động, đặc biệt là đối với người chưa thành niên, vì vậy việc giới hạn và kiểm soát tiếp xúc là rất quan trọng để bảo vệ sức khỏe và an toàn của họ.
- Tiếp xúc với các vi sinh vật gây bệnh. Các vi sinh vật gây bệnh có thể gây ra nhiều vấn đề sức khỏe, bao gồm các bệnh nhiễm trùng, dị ứng, viêm nhiễm và các vấn đề hô hấp.
- Làm việc trong không gian gò bó, chật hẹp trong thời gian trên 4 giờ/ngày, với các công việc có thể yêu cầu quỳ gối, nằm, hoặc cúi khom. Công việc trong môi trường gò bó thường yêu cầu người lao động phải duy trì các tư thế không thoải mái như quỳ gối, nằm hoặc cúi khom, có thể dẫn đến các vấn đề về cơ bắp, xương khớp, và cảm giác căng thẳng. Đặc biệt với người chưa thành niên, môi trường làm việc gò bó có thể ảnh hưởng đến sự phát triển của họ, đặc biệt là về mặt vận động và thể chất.
- Làm việc trên giá cao hoặc dây treo cao hơn 2 mét so với mặt sàn làm việc, hoặc trên địa hình đồi núi dốc trên 300. Việc làm việc ở những vị trí này có thể đặt họ vào tình huống nguy hiểm, dễ gặp tai nạn và ảnh hưởng tiêu cực đến sự phát triển và an toàn của họ. Làm việc trên các nơi cao hoặc trên địa hình đồi núi dốc cũng đòi hỏi sự kỹ năng và kinh nghiệm đặc biệt, điều này không phù hợp cho người lao động chưa đủ trưởng thành.
- Thực hiện các công việc ở trong hố sâu hơn 5 mét. Việc làm việc trong các môi trường như hố sâu có thể gặp phải các nguy cơ như nguy cơ sạt lở, ngập nước, nguy cơ về sự cố về an toàn lao động và nguy cơ về hỏa hoạn.
- Làm việc trong nhà tù hoặc trong bệnh viện tâm thần. Trong nhà tù, người lao động có thể phải đối mặt với nguy cơ từ các vụ bạo động hoặc xâm phạm từ phía đồng tù nhân. Hơn nữa, môi trường khắc nghiệt và căng thẳng có thể gây ra căng thẳng tinh thần và ảnh hưởng đến sức khỏe tinh thần của người lao động. Tương tự, trong các cơ sở bệnh viện tâm thần, người lao động có thể phải đối mặt với các trường hợp khó khăn và nguy hiểm từ bệnh nhân có tình trạng tâm thần không ổn định. Ngoài ra, làm việc trong một môi trường tâm thần có thể ảnh hưởng đến tâm lý và tinh thần của người lao động.
Do đó, để đảm bảo không ảnh hưởng đến sự phát triển của người lao động chưa thành niên, người sử dụng lao động không được phép sử dụng lao động chưa thành niên cho các công việc được liệt kê trên.
2. Nguyên tắc sử dụng lao động là người dưới 18 tuổi
Việc sử dụng lao động chưa thành niên phải tuân theo nguyên tắc được quy định tại Điều 144 của Bộ luật Lao động 2019 như sau:
- Công việc phù hợp với sức khỏe và sự phát triển: Lao động chưa thành niên chỉ được phân công công việc phù hợp với tình trạng sức khỏe của họ, nhằm đảm bảo sự phát triển thể chất, trí tuệ và nhân cách. Việc làm việc phù hợp không chỉ giúp bảo vệ sức khỏe thể chất của người lao động chưa thành niên mà còn ảnh hưởng tích cực đến sự phát triển trí tuệ và nhân cách của họ. Đồng thời, việc này cũng giúp xây dựng một môi trường lao động tích cực và đảm bảo rằng mọi người đều được đối xử công bằng và tôn trọng.
- Trách nhiệm chăm sóc và quan tâm: Người sử dụng lao động phải chịu trách nhiệm quan tâm và chăm sóc đối với người lao động chưa thành niên, bao gồm cả các khía cạnh về công việc, sức khỏe và học tập trong quá trình làm việc. Ngoài ra, việc chịu trách nhiệm quan tâm và chăm sóc cũng bao gồm việc lắng nghe và giải quyết các vấn đề hoặc mối quan ngại mà người lao động chưa thành niên có thể gặp phải trong quá trình làm việc. Điều này giúp tạo ra một môi trường lao động tích cực và hỗ trợ sự phát triển toàn diện của họ.
- Sự đồng ý và ghi nhận: Trước khi sử dụng lao động chưa thành niên, người sử dụng lao động phải có sự đồng ý của cha mẹ hoặc người giám hộ. Họ cũng phải lập sổ theo dõi riêng, ghi rõ thông tin như họ tên, ngày tháng năm sinh, công việc đang thực hiện, và kết quả của các kiểm tra sức khỏe định kỳ. Việc thực hiện và tuân thủ đúng các quy định này không chỉ giúp bảo vệ quyền lợi của người lao động chưa thành niên mà còn tạo ra một môi trường lao động chuyên nghiệp và tuân thủ pháp luật.
- Cơ hội học tập và đào tạo: Người sử dụng lao động phải tạo điều kiện cho lao động chưa thành niên để họ có cơ hội học văn hóa, được giáo dục nghề nghiệp, đào tạo và bồi dưỡng, từ đó nâng cao trình độ kỹ năng. Điều này không chỉ giúp người lao động chưa thành niên phát triển cá nhân mà còn giúp tạo ra một lực lượng lao động có kỹ năng và chất lượng, đồng thời đóng góp vào phát triển kinh tế và xã hội toàn diện.
Như vậy, hệ thống pháp luật luôn đặt sự bảo vệ sức khỏe và sự phát triển của lao động chưa thành niên lên hàng đầu, thông qua việc quy định rõ ràng về nguyên tắc sử dụng lao động chưa thành niên để đảm bảo họ được đối xử một cách công bằng và an toàn.
3. Cấm người lao động từ đủ 15 đến chưa đủ 18 tuổi làm công việc nào?
Dựa trên quy định của Điều 147 trong Bộ luật Lao động 2019 về các nơi cấm sử dụng lao động chưa thành niên, nội dung được tái biểu diễn như sau:
- Các loại công việc cấm sử dụng lao động chưa thành niên: Vận chuyển hoặc xử lý vật nặng vượt quá khả năng của họ; Sản xuất, kinh doanh các sản phẩm như cồn, rượu, bia, thuốc lá, hoặc chất gây nghiện khác; Sử dụng hoặc vận chuyển các chất hóa học, khí gas, hoặc chất nổ; Thực hiện công việc bảo dưỡng, sửa chữa thiết bị, máy móc; Tham gia vào quá trình phá dỡ các công trình xây dựng; Thực hiện các công đoạn như nấu, thổi, đúc, cán, dập, hoặc hàn kim loại; Hoạt động lặn biển, đánh bắt thủy sản xa bờ; Các công việc khác gây tổn hại đến sự phát triển thể lực, trí lực, và nhân cách của người chưa thành niên.
- Các loại nơi làm việc cấm sử dụng lao động chưa thành niên: Dưới nước, trong lòng đất, hang động, hoặc đường hầm; Công trường xây dựng; Các cơ sở giết mổ gia súc; Các địa điểm giải trí như sòng bạc, quán bar, vũ trường, phòng karaoke, khách sạn, nhà nghỉ, cơ sở tắm hơi, cơ sở xoa bóp; cũng như điểm kinh doanh xổ số, dịch vụ trò chơi điện tử; Các nơi làm việc khác có thể gây tổn hại đến sự phát triển thể lực, trí lực, và nhân cách của người chưa thành niên.
Mục đích của việc này là để bảo vệ sự an toàn, sức khỏe và phát triển toàn diện của người chưa thành niên. Các công việc được giới hạn và nghiêm cấm thường liên quan đến các hoạt động có nguy cơ cao, có thể gây hại cho sức khỏe hoặc phát triển của họ. Bằng cách này, pháp luật bảo vệ người chưa thành niên khỏi các nguy cơ và mối đe dọa có thể xảy ra trong quá trình làm việc.
Ngoài ra, quý bạn đọc có thể tham khảo thêm bài viết: Sử dụng lao động chưa đủ tuổi lao động sẽ bị xử phạt như thế nào?
Nếu có bất cứ vấn đề pháp lý nào cần hỗ trợ, vui lòng liên hệ tới bộ phận tư vấn pháp luật trực tuyến qua số điện thoại: 1900.6162 hoặc gửi yêu cầu qua địa chỉ email: lienhe@luatminhkhue.vn. Trân trọng!