1. Quy định chung về an toàn cháy cho nhà và công trình
Theo quy định của Khoản 1.5 trong Mục 1 của Quy chuẩn Việt Nam QCVN 06:2022/BXD về an toàn cháy trong các nhà và công trình, có những điều sau đây mà cần lưu ý:
- Trong quá trình thiết kế, cần áp dụng các giải pháp kết cấu và bố trí mặt bằng không gian kỹ thuật sao cho khi xảy ra cháy, nhà vẫn duy trì tính ổn định và bất biến hình trong khoảng thời gian nhất định, được xác định bằng bậc chịu lửa của nhà.
- Mọi người bên trong nhà, không phụ thuộc vào độ tuổi hay tình trạng sức khỏe, cần có khả năng sơ tán ra khu vực an toàn (gọi là bên ngoài) trước khi có nguy cơ đe dọa tính mạng và sức khỏe do yếu tố nguy hiểm từ đám cháy.
- Đảm bảo khả năng cứu người bằng cách đảm bảo lực lượng và phương tiện chữa cháy có thể tiếp cận đám cháy và triển khai các biện pháp chữa cháy, cứu người và tài sản.
- Ngăn chặn sự lan truyền của đám cháy sang các nhà lân cận, kể cả trong trường hợp nhà đang cháy bị sập đổ.
- Hạn chế thiệt hại trực tiếp và gián tiếp đối với vật chất, bao gồm cả nhà và tài sản bên trong, và xét đến tương quan kinh tế giữa giá trị thiệt hại và chi phí cho các giải pháp, cũng như trang thiết bị kỹ thuật phòng cháy chữa cháy. Điều này đồng nghĩa với việc đảm bảo hiệu suất và hiệu quả kinh tế của các biện pháp phòng cháy chữa cháy được triển khai.
* Trong quá trình thi công xây dựng, việc đảm bảo an toàn cháy là một ưu tiên hàng đầu và đòi hỏi sự tuân thủ cao độ theo các quy chuẩn và tiêu chuẩn hiện hành.
- Đảm bảo thực hiện các giải pháp phòng cháy theo thiết kế, đồng thời đảm bảo rằng thiết kế này đáp ứng đầy đủ các quy chuẩn và tiêu chuẩn được thẩm duyệt theo quy định. Điều này không chỉ tạo ra một môi trường an toàn mà còn đảm bảo tính hiệu quả và khả năng đối mặt với mọi tình huống khẩn cấp.
- Tuân thủ các yêu cầu phòng cháy chữa cháy đối với cả công trình đang xây dựng và các công trình phụ trợ. Điều này bao gồm cả việc thực hiện các quy định phòng cháy chữa cháy trong quá trình thi công xây lắp, theo đúng quy định của pháp luật hiện hành.
- Đảm bảo trang bị đầy đủ và đúng cách các phương tiện chữa cháy theo quy định. Điều này bao gồm việc duy trì chúng trong trạng thái sẵn sàng hoạt động, giúp tăng cường khả năng phản ứng nhanh chóng và hiệu quả khi cần thiết.
- Xây dựng khả năng thoát nạn an toàn và cứu người là một phần quan trọng của quá trình xây dựng. Điều này bao gồm việc thiết lập các tuyến đường thoát hiểm hiệu quả, cũng như đảm bảo các biện pháp bảo vệ tài sản khi có sự cố cháy xảy ra trên công trình xây dựng hay trên công trường.
* Trong quá trình vận hành và sử dụng, việc duy trì an toàn cháy là không thể phớt lờ, đặc biệt là khi liên quan đến các yếu tố quan trọng của ngôi nhà và hệ thống bảo vệ chống cháy.
- Đảm bảo rằng tất cả các bộ phận của nhà và hệ thống bảo vệ chống cháy hoạt động đúng như yêu cầu trong thiết kế và các tài liệu kỹ thuật. Điều này đồng nghĩa với việc thực hiện các biện pháp bảo trì và kiểm tra định kỳ để đảm bảo tính hiệu quả và độ tin cậy.
- Thực hiện mọi quy định về phòng cháy chữa cháy theo pháp luật hiện hành. Điều này bao gồm việc giữ nguyên kết cấu và bố trí mặt bằng - không gian và không thay đổi chúng mà không có sự phê duyệt từ phía thiết kế.
- Trong quá trình sửa chữa, tuyệt đối không sử dụng cấu kiện và vật liệu không đáp ứng các yêu cầu của các quy chuẩn và tiêu chuẩn hiện hành. Điều này đảm bảo tính nhất quán và an toàn của hệ thống.
- Nếu nhà được cấp phép với điều kiện hạn chế về tải trọng cháy hoặc số người, đặt thông báo rõ ràng về những hạn chế này ở những điểm dễ thấy. Bộ phận quản lý nhà cần thiết lập các biện pháp tổ chức đặc biệt liên quan đến phòng cháy chữa cháy và sơ tán dân số khi có sự cố cháy. Điều này giúp đảm bảo sự hiểu biết và tuân thủ đối với mọi người trong nhà.
* Trong quá trình đánh giá độ nguy hiểm cháy của một ngôi nhà, việc sử dụng các tình huống tính toán là một phương pháp hiệu quả để phân tích và dự đoán tình hình. Điều này bao gồm việc xem xét sự tương quan giữa các yếu tố quyết định, như cách các thông số tương tác và ảnh hưởng lẫn nhau.
- Khi tiến hành phân tích, cần tập trung vào sự phát triển và lan truyền của các yếu tố nguy hiểm của đám cháy. Các thông số như nhiệt độ, áp suất, và hình dạng của ngọn lửa có thể được tính toán để đánh giá mức độ nguy hiểm và tiềm ẩn của một tình huống cháy.
- Bằng cách phân tích tương quan giữa các thông số, có thể hiểu rõ hơn về cách chúng tương tác và ảnh hưởng lẫn nhau. Điều này cung cấp thông tin quan trọng để xây dựng mô hình về cách đám cháy có thể phát triển trong môi trường cụ thể.
- Trong kịch bản đánh giá, quan tâm đặc biệt nằm ở khả năng sơ tán người. Bằng cách tính toán và mô phỏng các đường thoát hiểm và thời gian cần thiết để sơ tán, có thể xác định khả năng an toàn và hiệu quả của hệ thống sơ tán trong trường hợp cháy.
- Ngoài ra, phân tích cũng cần tập trung vào tổ chức chữa cháy. Bằng cách đánh giá sự phối hợp giữa lực lượng và phương tiện chữa cháy, cũng như thời gian phản ứng, có thể đảm bảo rằng các biện pháp chữa cháy được triển khai một cách hiệu quả và kịp thời.
2. Lối nào được coi là lối thoát nạn trong an toàn cháy cho nhà và công trình
* Các đường thoát hiểm được xem xét là những con đường an toàn dẫn ra ngoài khi chúng đáp ứng một loạt các tiêu chí chặt chẽ. Dưới đây là những lựa chọn được coi là lối thoát nạn từ các phòng ở tầng 1:
- Ra ngoài trực tiếp: Đây là lựa chọn đơn giản nhưng hiệu quả, nhanh chóng đưa mọi người ra khỏi nguy hiểm một cách thuận tiện. Nói chung, đây là con đường ngắn nhất và nhanh nhất đưa ra khỏi ngôi nhà.
- Qua hành lang: Lối thoát này tạo cơ hội cho việc sử dụng các hành lang như một tuyến đường an toàn. Sự rõ ràng và dễ nhận biết của hành lang giúp mọi người nhanh chóng và an toàn di chuyển đến điểm thoát hiểm.
- Qua tiền sảnh (hoặc phòng chờ): Cung cấp một lựa chọn thoải mái và tiện lợi, đưa mọi người qua tiền sảnh hay phòng chờ trước khi tiếp tục hành trình ra khỏi ngôi nhà. Điều này giúp tạo ra một không gian dự trữ an toàn trong trường hợp cần thiết.
- Qua buồng thang bộ: Sử dụng buồng thang bộ là một con đường thoát nạn hiệu quả, đặc biệt là khi cần di chuyển giảm tốc từ tầng 1 xuống tầng dưới một cách an toàn.
- Qua hành lang và tiền sảnh (hoặc phòng chờ): Kết hợp giữa sự dẫn dắt của hành lang và sự thoải mái của tiền sảnh hay phòng chờ, mang lại trải nghiệm thoát hiểm tích cực và an toàn.
- Qua hành lang và buồng thang bộ: Kết hợp sự thuận tiện của hành lang với sự nhanh chóng của buồng thang bộ, tạo ra một lối thoát hiểm linh hoạt và hiệu quả.
* Từ các phòng ở mọi tầng, trừ tầng 1, có nhiều lựa chọn thoát hiểm hấp dẫn và an toàn, tạo ra một môi trường linh hoạt và tiện lợi. Dưới đây là những con đường thoát nạn được thiết kế để đảm bảo sự an toàn và dễ dàng của mọi người:
- Đưa mọi người trực tiếp vào buồng thang bộ hoặc cầu thang bộ loại 3. Lựa chọn này tối ưu hóa tốc độ thoát nạn và giảm thời gian tiếp cận các tuyến đường an toàn.
- Sử dụng hành lang như một con đường dẫn đến buồng thang bộ hoặc cầu thang bộ loại 3, tạo ra một tuyến đường thoát hiểm có hướng dẫn rõ ràng và dễ nhận biết.
- Một sự kết hợp giữa sự thoải mái của phòng sử dụng chung và tính hiệu quả của lối ra trực tiếp dẫn đến buồng thang bộ hay cầu thang bộ loại 3, đảm bảo mọi người có con đường thoát nhanh chóng và an toàn.
- Đối với các hành lang có chiều cao Phòng Cháy Chữa Cháy (PCCC) dưới 28 m, lựa chọn này dẫn trực tiếp vào cầu thang bộ loại 2, giúp tối ưu hóa sự thuận lợi và tiết kiệm chiều cao.
- Cho phép sự linh hoạt, lối thoát này dẫn ra mái có khai thác sử dụng hoặc ra một khu vực riêng của mái, từ đó di chuyển đến cầu thang bộ loại 3.
* Tiếp cận các gian phòng liền kề trên cùng tầng không chỉ là một quá trình đơn thuần, mà còn là một chiến lược an toàn được xây dựng một cách chi tiết và linh hoạt. Đối với các gian phòng không thuộc nhóm F5 hạng A hoặc B, việc tạo ra các lối thoát nạn được thiết kế một cách sáng tạo và an toàn là ưu tiên hàng đầu.
- Một trong những chiến lược an toàn là tận dụng các lối vào của gian phòng liền kề. Điều này tạo điều kiện thuận lợi cho mọi người trong trường hợp cần thoát nạn, đồng thời tối ưu hóa tính linh hoạt và tiếp cận dễ dàng.
- Các lối thoát nạn từ các gian phòng trên cùng tầng được thiết kế đặc biệt, bao gồm trực tiếp ra ngoài, qua hành lang, hay thậm chí là thông qua tiền sảnh hoặc phòng chờ. Điều này giúp tạo ra một hệ thống thoát nạn đa dạng và linh hoạt.
- Các lối thoát có thể dẫn vào các gian phòng hạng A hoặc B nếu chúng xuất phát từ các gian phòng kỹ thuật không có sự hiện diện thường xuyên của nhân viên làm việc. Điều này đảm bảo an toàn và sự thuận tiện trong quá trình thoát nạn.
- Trong trường hợp sử dụng cầu thang bộ loại 3, việc tính toán thoát nạn cần được thực hiện một cách cẩn thận và chính xác, tuân thủ theo các quy định được mô tả trong Phụ lục G. Điều này đặt ra yêu cầu chặt chẽ về an toàn và sự chuẩn bị cho mọi tình huống khẩn cấp.
3. Mục đích của việc đảm bảo an toàn cháy cho nhà và công trình
Việc đảm bảo an toàn cháy cho nhà và công trình đặt ra một mục tiêu quan trọng và thiết yếu, với nhiều mặt lợi ích đáng kể. Dưới đây là một số mục đích chính của việc này:
- An toàn cháy đặt trọng tâm lớn vào bảo vệ tính mạng và tài sản. Mục tiêu chính là đảm bảo rằng mọi người có thể sơ tán an toàn và tài sản có thể được giữ an toàn trong trường hợp xảy ra hỏa hoạn.
- An toàn cháy giúp giảm thiểu thiệt hại do cháy nổ bằng cách thực hiện các biện pháp phòng cháy chữa cháy và các giải pháp kỹ thuật hợp lý. Điều này giúp giữ cho thiệt hại về vật chất và cơ sở hạ tầng ở mức thấp nhất có thể.
- Cải thiện khả năng sống sót và sơ tán là một mục tiêu quan trọng của an toàn cháy. Các biện pháp như lắp đặt hệ thống báo cháy, thiết kế đường thoát hiểm hiệu quả và huấn luyện về an toàn cháy đều nhằm nâng cao khả năng này.
- An toàn cháy là một yêu cầu pháp luật quan trọng. Việc tuân thủ các quy định và tiêu chuẩn an toàn cháy không chỉ đảm bảo tính pháp lý mà còn đề xuất một tiêu chuẩn an toàn và bảo mật chung cho cộng đồng.
Ngoài ra, có thể tham khảo: Quy chuẩn QCVN 06:2022/BXD ban hành về an toàn cháy với nhà và công trình. Còn khúc mắc, liên hệ 1900.6162 hoặc gửi email tới: lienhe@luatminhkhue.vn để được hỗ trợ. Xin cảm ơn.
