Mục lục bài viết

1. Các ngày lễ trong tháng 5 dương lịch

a. Ngày Quốc tế Lao động ngày 01/05

Ngày Quốc tế Lao động 1 tháng 5 là ngày lễ kỷ niệm cho phong trào công nhân Quốc Tế và người lao động hàng năm. Đây là ngày kỉ niệm những thắng lợi đạt được, biểu dương tinh thần đoàn kết của người lao động từ các Quốc Gia khác nhau trên Thế Giới. Biểu dương cho lực lượng lao động đã đấu tranh vì hoà bình, dân chủ. 

Ngày này được bắt nguồn từ cuộc bãi công có quy mô lớn nổ ra tại Chicago (Mỹ) vào ngày 01/05/1886. Cho đến ngày nay đã trở thành ngày hội lớn của giai cấp công nhân và nhân dân lao động tại nhiều nước trên thế giới.

Năm 1886, tại thành phố công nghiệp lớn Chicago, Đại hội Liên đoàn Lao động Mỹ thông qua nghị quyết nêu rõ: "...Từ ngày 1/5/1886, ngày lao động của tất cả các công nhân sẽ là 8 giờ". Sở dĩ ngày 1/5 được chọn bởi đây là ngày bắt đầu một năm kế toán tại hầu hết các nhà máy, xí nghiệp ở Mỹ. Vào ngày này, hợp đồng mới giữa thợ và chủ sẽ được ký. Giới chủ tư bản có thể biết trước quyết định của công nhân mà không thể kiếm cớ chối từ.

Ngày 1/5/1886, do yêu cầu của công nhân không được đáp ứng một cách đầy đủ, giới công nhân trên toàn nước Mỹ đã tham gia bãi công nhằm gây áp lực buộc giới chủ thực hiện yêu sách của mình. Đầu tiên là cuộc bãi công tại thành phố Chicago. Khoảng 40 nghìn người không đến nhà máy. Họ tổ chức mít-tinh, biểu tình trên thành phố với biểu ngữ "Từ hôm nay không người thợ nào làm việc quá 8 giờ một ngày! Phải thực hiện 8 giờ làm việc, 8 giờ nghỉ ngơi, 8 giờ vui chơi!" Cuộc bãi công lôi cuốn ngày càng đông người tham gia. Cũng trong ngày hôm đó, tại các trung tâm công nghiệp khác trên nước Mỹ đã nổ ra 5.000 cuộc bãi công với 340 nghìn công nhân tham gia. Ở Washington, New York, Baltimore, Boston... hơn 125.000 công nhân giành được quyền ngày chỉ phải làm 8 giờ.

Các cuộc biểu tình bị đàn áp nặng nề. Giới chủ đuổi những công nhân bãi công, thuê người làm ở các thành phố bên cạnh, thuê bọn khiêu khích và cảnh sát đàn áp, phá hoại cuộc đấu tranh của công nhân. Các xung đột xảy ra dữ dội khiến hàng trăm công nhân chết và bị thương, nhiều thủ lĩnh công đoàn bị bắt... gây nên sự kiện thảm sát Haymarket làm 4 người chết, hơn 70 bị thương và trên 100 người bị bắt năm 1886 tại Chicago, Mỹ.[1] Nhưng cuối cùng, giới chủ phải chấp nhận yêu sách của công nhân.

Ngày 20/6/1889, ba năm sau "thảm kịch" tại thành phố Chicago, Quốc tế cộng sản II được nhóm họp tại Paris (Pháp). Dưới sự lãnh đạo của Friedrich Engels, Đại hội lần thứ nhất của Quốc tế Cộng sản II đã quyết định lấy ngày 1/5 hàng năm làm ngày biểu dương lực lượng và đấu tranh chung của tầng lớp vô sản các nước.

Tại Việt Nam, ngày Quốc tế Lao động nằm trong danh sách ngày nghỉ lễ chính thức theo quy định của Nhà nước. Vậy nên người lao động đang làm việc tại các cơ quan, đơn vị và doanh nghiệp sẽ được nghỉ một ngày mà vẫn hưởng nguyên lương. Năm nay 2022, ngày 01/05 rơi vào chủ nhật nên người lao động sẽ được nghỉ bù thêm thứ 2 (ngày 02/05).

 

b. Ngày chiến thắng Điện Biên Phủ ngày 07/05

Dù đã rất nhiều năm trôi qua nhưng mỗi khi nhắc đến ngày 07 tháng 05 năm 1954, chắc hẳn ai cũng sẽ không thể nào quên được hình ảnh lá cờ của Quân đội nhân dân Việt Nam đang tung bay phấp phới trên nóc hầm tướng De Castries. Điều này đã đánh dấu sự kết thúc của cuộc kháng chiến trường kỳ gian khổ của nhân dân ta chống thực dân Pháp kéo dài 9 năm (1945 đến 1954). 

Chiến thắng Điện Biên Phủ là một trong những chiến thắng vẻ vang nhất dân tộc ta. Chiến thắng này không chỉ lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu, đập tan ách thống trị của thực dân Pháp mà còn phá tan âm mưu can thiệp của đế quốc Mỹ. Thắng lợi lịch sử này đã buộc Pháp phải ngồi vào bàn đàm phán để ký kết Hiệp định Geneva (tháng 7 năm 1954) chấm dứt chiến tranh, lập lại hòa bình, công nhận sự độc lập, chủ quyền, thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ của ba nước Đông Dương, trong đó có Việt Nam.

Chiến thắng Điện Biên Phủ của Quân đội và nhân dân Việt Nam chống lại thực dân Pháp thực sự đã làm nên một sự kiện “lừng lẫy 5 châu, chấn động địa cầu”. Đây là một trong những đỉnh cao chói lọi, một kỳ tích vẻ vang của quân và dân ta. Vào ngày này chúng ta sẽ làm lễ kỷ niệm và tri ân đối với những người anh hùng cách mạng, những người đã hy sinh xương máu để bảo vệ nền độc lập tự do của dân tộc.

 

c. Ngày của mẹ 09/05

Ngày của Mẹ thường không cố định mà nó sẽ rơi vào những ngày khác nhau theo từng năm. Tại Việt Nam và một số nước khác cách tính Ngày của Mẹ chính là ngày Chủ Nhật thứ 2 của tháng 5 hằng năm. Từ cách tính trên, Ngày của Mẹ năm 2021 tại Việt Nam và một số nước sẽ rơi vào Chủ Nhật ngày 9 tháng 5 (tức 28/3/2021 Âm lịch).

Ngày của Mẹ (Mother’s Day) chính là ngày lễ để tôn vinh các bà mẹ – những người phụ nữ đã vất vả, tần tảo, hy sinh bao nhiêu năm để vun đắp cho gia đình, nuôi dạy con cái thành tài. Sâu xa hơn là thể hiện được tầm quan trọng, sức ảnh hưởng và sự gắn kết của các bà mẹ trong xã hội. 

Đây là dịp để các bạn có thể bày tỏ tình yêu thương, sự kính trọng và lòng biết ơn của mình đối với mẹ thân yêu bằng những lời chúc ý nghĩa nhất, những món quà có giá trị về cả vật chất và tinh thần sâu sắc. Ngày của Mẹ trong năm Nhâm Dần rơi vào thứ hai của tháng 5.

 

d. Ngày thành lập Đội Thiếu niên Tiền phong Hồ Chí Minh ngày 15/05

Ngày 15 tháng 05 năm 1941, Đội Nhi đồng Cứu quốc (tiền thân của Đội Thiếu niên Tiền phong Hồ Chí Minh) đã được Chủ tịch Hồ Chí Minh và Đảng Cộng sản Việt Nam sáng lập tại huyện Hà Quảng, tỉnh Cao Bằng. Đây cũng là một tổ chức cộng sản dành riêng cho thiếu niên nhi đồng hoạt động tại Việt Nam. Tổ chức này hoạt động dựa trên nền tảng hoạt động của phong trào Thiếu niên Tiền phong tại các nước cộng sản và được Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh phụ trách hướng dẫn.

Tuyên ngôn hoạt động: "Đội là nòng cốt trong các phong trào thiếu nhi, là lực lượng giáo dục trong và ngoài nhà trường, là lực lượng dự bị của Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh".

 

e. Ngày quốc tế Gia đình 15/05

Ngày quốc tế Gia đình, viết tắt là IDF (International Day of Families) là ngày lễ quốc tế do Liên Hiệp Quốc đặt ra để nâng cao nhận thức về những vấn đề gia đình trên toàn thế giới. Năm 1993 Đại Hội đồng Liên Hiệp Quốc đã thông qua "Nghị quyết số A/REC/47/237" ngày 20 tháng 9 năm 1993, lấy ngày 15 tháng 5 hàng năm làm "Ngày quốc tế Gia đình".


Trước đó, năm 1980, thông qua Nghị quyết 44/82 Đại hội đồng Liên Hiệp Quốc công bố năm 1994 là "Năm quốc tế Gia đình", để nâng cao nhận thức về các vấn đề gia đình và tăng cường khả năng của các quốc gia trong việc thực hiện các chính sách toàn diện về những vấn đề liên quan đến gia đình.

 

f. Ngày sinh nhật Bác 19/05

Hàng năm, vào ngày 19 tháng 5 cùng với cả nước, lòng chúng ta lại bâng khuâng tưởng nhớ đến Bác Hồ kính yêu. Ngày 19/5/1946, lần đầu tiên nhân dân ta kỷ niệm ngày sinh của Chủ tịch Hồ Chí Minh, lãnh tụ vĩ đại của Ðảng, Nhà nước và nhân dân ta. Kể từ thời điểm đó, mỗi dịp tháng 5 về, hàng triệu trái tim người Việt Nam và bạn bè khắp thế giới luôn hướng về và tưởng nhớ Chủ tịch Hồ Chí Minh - lãnh tụ thiên tài của cách mạng Việt Nam.

Hàng năm tới dịp tháng 5 là toàn thể nhân dân ở khắp các miền quê Việt Nam, và cả bạn bè năm châu tổ chức kỷ niệm Ngày sinh của Bác Hồ. Ôn lại những bài học quý giá, những việc làm trong sáng của Người trong dịp kỷ niệm Ngày sinh của Người. Đây cũng là dịp chúng ta soi chung tấm gương lớn, gương mẫu; học và làm theo tấm gương đạo đức, phong cách của Bác.

 

2. Các ngày lễ trong tháng 5 âm lịch

Tết Đoan Ngọ

Tết Đoan Ngọ hay còn được gọi với tên khác là Tết nửa năm, Tết diệt trừ sâu bọ, được diễn ra vào ngày 5 tháng 5 âm lịch. Vào ngày này, người dân sẽ thường bày mâm lễ cúng với các lễ vật quan trọng như hương, hoa, vàng mã, rượu nếp, trái cây, bánh tro,… Mục đích để xua đuổi sâu bọ phá hoại mùa màng, mong nửa năm sau sẽ được mùa bội thu, thuận lợi. 

Ngoài những ngày lễ nổi bật được liệt kê ở bên trên ra, trong tháng 5 vẫn còn có một số ngày lễ quốc tế khác như sau:

  • Ngày 03/05: Là ngày Tự do Báo chí Thế giới (World Press Freedom Day).
  • Ngày 08/05: Ngày Chữ Thập Đỏ Quốc tế (International Red Cross Day).
  • Ngày 08 – 09/05: Thời gian để Tưởng niệm và Hòa giải cho những người đã thiệt mạng trong cuộc Chiến tranh thế giới thứ hai (Time of Remembrance and Reconciliation for Those Who Lost Their Lives During the Second World War).
  • Ngày 08/05: Ngày Chim Di cư Thế giới (World Migratory Bird Day).
  • Ngày 15/05: Là ngày Quốc tế Gia đình (International Day of Families).
  • Ngày 17/05: Ngày Quốc tế chống việc kỳ thị, phân biệt đối xử với những người đồng tính, song tính và đã chuyển giới (IDAHOT – International Day Against Homophobia and Transphobia).
  • Ngày 17/05: Là ngày Hiệp hội Thông tin Thế giới (World Telecommunication and Information Society Day).
  • Ngày 21/05: Ngày Thế giới về sự Đa dạng Văn hoá vì Đối thoại và Phát triển (World Day for Cultural Diversity for Dialogue and Development).
  • Ngày 22/05: Là ngày Quốc tế Đa dạng sinh học (International Day for Biological Diversity).
  • Ngày 23/05: Ngày Quốc tế Kết thúc Lỗ dò sản khoa (International Day to End Obstetric Fistula).
  • Ngày 29/05: Ngày Quốc tế Gìn giữ Hòa bình Liên Hợp Quốc (International Day of UN Peacekeepers).
  • Ngày 31/05: Là ngày Thế giới Không Thuốc lá (World No-Tobacco Day)

Trên đây là giải đáp thắc mắc của Luật Minh Khuê về Tháng 5 có những ngày lễ nào? Ngày 1/ 5 là ngày gì?