Trình tự cấp quyết định cây đầu dòng và vườn cây đầu dòng năm 2024

1. Quy định về cây đầu dòng và vườn cây đầu dòng

Trong Luật Trồng Trọt 2018, các điều khoản 18 và 19 quy định rõ về khái niệm của cây đầu dòng và vườn cây đầu dòng. Cây đầu dòng được xác định là loại cây tốt nhất được chọn lựa và công nhận từ quần thể của một giống cây trồng. Điều này đồng nghĩa với việc cây đầu dòng phải đáp ứng những tiêu chuẩn cao về chất lượng và hiệu suất sinh trưởng. Trong khi đó, vườn cây đầu dòng là một khu vườn được tạo ra từ việc nhân giống từ cây đầu dòng ban đầu hoặc từ vườn cây đã được thiết lập bởi tổ chức hoặc cá nhân và đã được chứng nhận và công nhận bởi cơ quan có thẩm quyền. Điều 24 của Luật Trồng Trọt 2018 chi tiết hóa quy trình công nhận và quản lý cây đầu dòng và vườn cây đầu dòng như sau:

Quy trình công nhận cây đầu dòng đòi hỏi cây phải được bình tuyển theo các tiêu chuẩn quốc gia về chất lượng của cây đầu dòng. Trong trường hợp không có tiêu chuẩn quốc gia cụ thể, cơ quan quản lý chuyên ngành về trồng trọt sẽ ban hành các tiêu chuẩn cơ sở để áp dụng cho quy trình này.

Quy trình công nhận vườn cây đầu dòng đòi hỏi vườn cây phải được thẩm định theo các tiêu chuẩn quốc gia về chất lượng của vườn cây đầu dòng. Tương tự, nếu không có tiêu chuẩn quốc gia, cơ quan quản lý chuyên ngành về trồng trọt sẽ phát hành các tiêu chuẩn cơ sở để thực hiện quy trình này.

Chất lượng của cây đầu dòng và vườn cây đầu dòng phải tuân thủ theo các tiêu chuẩn quốc gia hoặc tiêu chuẩn cơ sở được quy định tại các điều khoản 1 và 2 của Điều này.

Nếu cây đầu dòng hoặc vườn cây đầu dòng không còn đáp ứng được tiêu chuẩn quốc gia hoặc tiêu chuẩn cơ sở về chất lượng, quyết định công nhận của chúng sẽ bị tạm ngừng hiệu lực.

Tuy nhiên, nếu chất lượng của cây đầu dòng hoặc vườn cây đầu dòng được khôi phục và đáp ứng lại các tiêu chuẩn quốc gia hoặc tiêu chuẩn cơ sở về chất lượng, quyết định công nhận sẽ được khôi phục hiệu lực.

Trong trường hợp không có sự phục hồi nào xảy ra sau khi quyết định công nhận đã bị tạm ngừng hiệu lực, thì quyết định công nhận cây đầu dòng hoặc vườn cây đầu dòng sẽ bị hủy bỏ

2. Trình tự cấp quyết định cây đầu dòng và vườn cây đầu dòng như thế nào ?

Trong nền kinh tế hiện đại, việc quản lý và phát triển nguồn tài nguyên thiên nhiên, đặc biệt là về cây đầu dòng và vườn cây đầu dòng, đóng vai trò quan trọng trong việc bảo tồn di sản gen của các loại cây, từ đó tạo ra nguồn gen đa dạng, thích ứng với biến đổi khí hậu và nhu cầu sản xuất nông nghiệp ngày càng tăng. Nhằm đảm bảo sự phát triển bền vững và hiệu quả của ngành nông nghiệp, các quy định về trình tự cấp quyết định cây đầu dòng và vườn cây đầu dòng đã được điều chỉnh và hoàn thiện thông qua Nghị định 94/2019/NĐ-CP.

Theo điều 9 của Nghị định nói trên, quy trình cấp quyết định công nhận cây đầu dòng và vườn cây đầu dòng được xác định rõ ràng. Đầu tiên, hồ sơ cấp quyết định này phải bao gồm các thành phần như văn bản đề nghị và báo cáo kết quả bình tuyển hoặc thiết lập vườn cây đầu dòng theo các mẫu quy định. Đối với trình tự, thủ tục và thẩm quyền, các tổ chức hoặc cá nhân có nhu cầu đăng ký công nhận cây đầu dòng hoặc vườn cây đầu dòng sẽ gửi hồ sơ đến Sở Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn tại địa phương. Trong khoảng thời gian 15 ngày làm việc, sau khi nhận đủ hồ sơ hợp lệ, Sở sẽ ban hành quyết định thành lập Hội đồng thẩm định, bao gồm ít nhất 05 thành viên đại diện cho các nhà khoa học, cơ quan quản lý và cơ quan chuyên môn liên quan. Trong vòng 05 ngày làm việc kể từ ngày thành lập, Hội đồng này sẽ thẩm định hồ sơ và kiểm tra tình trạng của cây đầu dòng hoặc vườn cây đầu dòng tại địa điểm cụ thể.

Nếu cây đầu dòng hoặc vườn cây đầu dòng đáp ứng được các điều kiện quy định, Sở sẽ cấp quyết định công nhận theo mẫu quy định trong nghị định, trong vòng 05 ngày làm việc kể từ ngày kết thúc thẩm định. Trong trường hợp không cấp, Sở sẽ phải trả lời bằng văn bản và nêu rõ lý do. Qua quy trình này, việc cấp quyết định công nhận cây đầu dòng và vườn cây đầu dòng trở nên minh bạch, công bằng và chính xác, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi cho việc phát triển bền vững của nguồn gen cây trồng quý báu này. Điều này không chỉ góp phần vào sự đa dạng hóa gen của cây trồng mà còn hỗ trợ cho người nông dân trong việc áp dụng công nghệ và phương pháp canh tác hiện đại, từ đó tăng năng suất và chất lượng sản phẩm nông nghiệp.

3. Bị xử phạt thế nào đối với sản xuất cây sầu riêng bằng phương pháp chiết cành không từ cây đầu dòng và vườn cây đầu dòng?

Sản xuất cây sầu riêng bằng phương pháp chiết cành không từ cây đầu dòng và vườn cây đầu dòng là một hành vi mà Nghị định 31/2016/NĐ-CP đã xác định và đề ra các biện pháp xử phạt cụ thể. Theo quy định của Nghị định này, việc sản xuất giống cây trồng mà không tuân thủ quy trình sản xuất cụ thể đối với từng loại và từng cấp giống cây trồng sẽ bị phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng (Khoản 1, Điều 15). Tuy nhiên, khi sản xuất cây sầu riêng bằng phương pháp vô tính không từ cây đầu dòng hoặc từ vườn cây đầu dòng đã được công nhận, mức phạt sẽ tăng lên đáng kể. Cụ thể, theo khoản 2, Điều 15 của Nghị định 31/2016/NĐ-CP, nếu số lượng cây giống sản xuất dưới 5.000 cây, mức phạt sẽ từ 10.000.000 đồng đến 15.000.000 đồng. Trong khi đó, nếu số lượng cây giống sản xuất từ 5.000 cây trở lên, mức phạt sẽ tăng lên từ 15.000.000 đồng đến 25.000.000 đồng.

Điều này đồng nghĩa với việc mức độ vi phạm sẽ được xác định dựa trên quy mô sản xuất của cây giống. Đối với cá nhân, mức phạt đã nêu sẽ được áp dụng. Tuy nhiên, đối với tổ chức, mức phạt sẽ tăng gấp đôi theo quy định của Khoản 2, Điều 5 của Nghị định 31/2016/NĐ-CP. Ngoài việc áp dụng mức phạt tiền, Nghị định cũng đề ra các biện pháp khắc phục hậu quả nhằm đảm bảo tuân thủ quy định và giảm thiểu tác động tiêu cực của hành vi vi phạm. Cụ thể, biện pháp này bao gồm:

Buộc chuyển đổi mục đích sử dụng hoặc buộc tiêu hủy giống cây trồng đối với các hành vi vi phạm quy định tại các Khoản 1, 2 và 3 của Điều 15. Điều này nhấn mạnh vào việc loại bỏ những giống cây trồng không đáp ứng được tiêu chuẩn quy định và đảm bảo sự an toàn cho nguồn gen cây trồng. Buộc nộp lại số lợi bất hợp pháp có được do thực hiện vi phạm hành chính đối với các hành vi vi phạm quy định tại Khoản 4 của Điều 15. Điều này nhấn mạnh vào việc thu hồi các lợi ích không hợp pháp từ việc sản xuất và kinh doanh các loại giống cây trồng không được phép.

Buộc tiêu hủy giống cây trồng đối với các hành vi vi phạm quy định tại Khoản 4 của Điều 15. Biện pháp này nhấn mạnh vào việc loại bỏ hoàn toàn các loại giống cây trồng không được phép sử dụng để bảo vệ nguồn gen và nguồn lực thiên nhiên. Tổng thể, việc áp dụng các biện pháp xử phạt và khắc phục hậu quả như đã quy định trong Nghị định 31/2016/NĐ-CP nhằm mục đích chính là bảo vệ nguồn gen cây trồng, đảm bảo an ninh lương thực và phát triển bền vững của nền nông nghiệp. Đồng thời, việc áp dụng mức phạt và biện pháp khắc phục hậu quả cũng nhấn mạnh vào việc tăng cường sự chấp hành và tuân thủ các quy định của pháp luật về sản xuất giống cây trồng tại Việt Nam

Xem thêm >>> Hiệu ứng nhà kính là gì? Các tác nhân của hiệu ứng nhà kính với môi trường

Nếu quý khách có bất kỳ thắc mắc hoặc vấn đề nào liên quan đến nội dung bài viết hoặc các quy định pháp luật, chúng tôi luôn sẵn lòng hỗ trợ và giải quyết một cách nhanh chóng và tốt nhất có thể. Để đảm bảo quý khách nhận được sự hỗ trợ chuyên nghiệp, quý vị có thể liên hệ với chúng tôi qua tổng đài 1900.6162 hoặc gửi email đến địa chỉ lienhe@luatminhkhue.vn.