1. Chủ sở hữu ứng dụng mạng xã hội có phải doanh nghiệp cung cấp dịch vụ trung gian?
Doanh nghiệp cung cấp dịch vụ trung gian là doanh nghiệp cung cấp phương tiện kỹ thuật để tổ chức, cá nhân sử dụng dịch vụ đưa nội dung thông tin số lên môi trường mạng viễn thông và mạng Internet; cung cấp kết nối trực tuyến cho công chúng tiếp cận, sử dụng nội dung thông tin số trên môi trường mạng viễn thông và mạng Internet. Theo quy định tại Nghị định số 17/2023/NĐ-CP của Chính phủ hướng dẫn Luật Sở hữu trí tuệ về quyền tác giả, quyền liên quan thì doanh nghiệp cung cấp dịch vụ trung gian bao gồm:
- Doanh nghiệp viễn thông cung cấp dịch vụ truy nhập Internet, dịch vụ kết nối Internet;
- Doanh nghiệp viễn thông cung cấp dịch vụ kênh thuê riêng trong trường hợp kênh thuê riêng không được sử dụng để cung cấp các dịch vụ theo quy định;
- Doanh nghiệp cho thuê chỗ đặt máy chủ, cho thuê máy chủ dùng riêng trong trường hợp máy chủ không được sử dụng để cung cấp dịch vụ theo quy định;
- Doanh nghiệp cho thuê chỗ lưu trữ nội dung thông tin số theo yêu cầu;
- Doanh nghiệp cung cấp dịch vụ mạng xã hội trực tuyến;
- Doanh nghiệp cung cấp dịch vụ tìm kiếm nội dung thông tin số;
- Doanh nghiệp khác cung cấp một, một số hoặc toàn bộ các dịch vụ có chức năng tương tự quy định.
Có thể thấy rằng ứng dụng mạng xã hội là nền tảng trung gian trong đó có các nội dung liên quan đến tác phẩm, bản ghi âm, ghi hình, chương trình phát sóng... Do đó có thể kết luận đơn vị doanh nghiệp sở hữu website hoặc ứng dụng mạng xã hội được coi là đơn vị cung cấp dịch vụ trung gian và có trách nhiệm về bảo vệ quyền tác giả, quyền liên quan. Doanh nghiệp cung cấp dịch vụ chung gian có thể được miễn trừ trách nhiệm pháp lý về hành vi xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan trên môi trường mạng viễn thông và mạng Internet liên quan đến việc cung cấp hoặc sử dụng dịch vụ của mình trong các trường hợp cụ thể.
2. Chủ sở hữu ứng dụng mạng xã hội có trách nhiệm gì về bảo vệ bản quyền?
Chủ sở hữu ứng dụng mạng xã hội là doanh nghiệp cung cấp dịch vụ trung gian, do đó phải chịu trách nhiệm thực hiện các biện pháp kỹ thuật và phối hợp với các cơ quan nhà nước có thẩm quyền cũng như các tổ chức thực hiện biện pháp bảo vệ quyền tác giả và quyền liên quan trên môi trường mạng viễn thông và mạng Internet.
- Theo quy định tại Điều 111 Nghị định 17/2023/NĐ-CP thì các doanh nghiệp cung cấp dịch vụ trung gian triển khai dịch vụ “lưu trữ nội dung thông tin số theo yêu cầu” phải thiết lập các công cụ để tiếp nhận yêu cầu gỡ bỏ hoặc ngăn chặn việc truy cập vào nội dung thông tin số vi phạm quyền tác giả, quyền liên quan. Việc xác nhận gửi yêu cầu thành công qua công cụ tiếp nhận được coi là doanh nghiệp cung cấp dịch vụ trung gian đã nhận được yêu cầu. Các công cụ này bao gồm:
+ Chương trình máy tính để tiếp nhận yêu cầu;
+ Trang thông tin điện tử để tiếp nhận yêu cầu;
+ Các hòm thư điện tử để tiếp nhận yêu cầu;
+ Cổng điện tử để tiếp nhận yêu cầu;
+ Các công cụ tiếp nhận yêu cầu khác có chức năng tương tự.
- Doanh nghiệp cung cấp dịch vụ trung gian thông báo cho cơ quan chuyên môn quản lý nhà nước về các vấn đề liên quan đến quyền tác giả và quyền liên quan của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, và công khai thông tin này trên trang web của mình. Thông tin liên lạc tối thiểu bao gồm địa chỉ email và số điện thoại.
- Doanh nghiệp cung cấp dịch vụ trung gian phải cảnh báo người dùng về trách nhiệm pháp lý nếu họ vi phạm quyền tác giả hoặc quyền liên quan, và phải xác thực thông tin khi người dùng đăng ký tài khoản số. Họ cũng phải bảo vệ thông tin cá nhân và tài khoản của người dùng, cung cấp thông tin khi cơ quan quản lý nhà nước yêu cầu để hỗ trợ xác minh và xử lý vi phạm pháp luật về quyền tác giả và quyền liên quan.
- Doanh nghiệp cung cấp dịch vụ trung gian phải thực hiện việc gỡ bỏ hoặc ngăn chặn truy cập vào nội dung vi phạm quyền tác giả hoặc quyền liên quan theo quy định của pháp luật. Khi triển khai các quy định liên quan đến xử lý vi phạm quyền tác giả hoặc quyền liên quan, doanh nghiệp phải công bố quy trình nội bộ của mình để xử lý yêu cầu gỡ bỏ hoặc ngăn chặn truy cập vào nội dung vi phạm trên hệ thống dịch vụ của họ.
- Doanh nghiệp cung cấp dịch vụ trung gian phải tuân thủ công tác thanh tra và kiểm tra của cơ quan quản lý nhà nước theo quy định của pháp luật về quyền tác giả và quyền liên quan. Trong trường hợp doanh nghiệp cung cấp dịch vụ trung gian sử dụng nội dung được bảo hộ quyền tác giả hoặc quyền liên quan do người dùng đăng tải trên mạng, họ phải xin phép và trả tiền bản quyền theo quy định của Luật Sở hữu trí tuệ.
3. Chủ sở hữu ứng dụng mạng xã hội sẽ được miễn trừ trách nhiệm pháp lý đối với hành vi xâm phạm bản quyền trong trường hợp nào?
Chủ sở hữu ứng dụng mạng xã hội sẽ được miễn trừ trách nhiệm pháp lý đối với hành vi xâm phạm quyền tác giả và quyền liên quan trên môi trường mạng viễn thông và mạng Internet trong các trường hợp sau đây:
- Chỉ thực hiện việc truyền dẫn nội dung thông tin số hoặc cung cấp khả năng truy cập đến nội dung thông tin số;
- Khi thực hiện chức năng lưu trữ đệm trong quá trình truyền dẫn thông tin, doanh nghiệp cung cấp dịch vụ trung gian phải tự động thực hiện để trung chuyển thông tin một cách tạm thời, nhằm tối ưu hóa việc truyền dẫn thông tin, với các điều kiện sau: chỉ biến đổi thông tin vì mục đích công nghệ; tuân thủ các điều kiện truy cập và sử dụng nội dung thông tin số; tuân thủ các quy tắc về cập nhật nội dung thông tin số được quy định cụ thể theo cách thức được ngành công nghiệp thừa nhận và sử dụng rộng rãi; không ngăn cản việc sử dụng công nghệ được thừa nhận rộng rãi trong ngành công nghiệp để thu thập dữ liệu về việc sử dụng nội dung thông tin số; gỡ bỏ hoặc ngăn chặn truy cập đến nội dung thông tin số khi biết rằng nội dung đã bị gỡ bỏ tại nguồn hoặc truy cập đến nó đã bị hủy;
- Lưu trữ nội dung thông tin số của người sử dụng dịch vụ theo yêu cầu của họ với các điều kiện sau: không biết rằng nội dung đó vi phạm quyền tác giả và quyền liên quan; hành động nhanh chóng để gỡ bỏ hoặc ngăn chặn truy cập đến nội dung đó khi biết rằng nó vi phạm quyền tác giả và quyền liên quan.
Trường hợp chủ sở hữu ứng dụng mạng xã hội không thực hiện hoặc thực hiện không đầy đủ quy định để được miễn trừ trách nhiệm pháp lý về quyền tác giả đối với tác phẩm, về quyền liên quan đối với tác phẩm, bản ghi âm, ghi hình, chương trình phát sóng thì bị coi là có hành vi xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan và phải chịu trách nhiệm liên đới bồi thường thiệt hại do hành vi xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan của người sử dụng dịch vụ gây ra.
Doanh nghiệp cung cấp dịch vụ trung gian trực tiếp thực hiện hành vi xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan quy định tại các điều 28 và 35 của Luật Sở hữu trí tuệ thì phải chịu các trách nhiệm pháp lý tương ứng theo quy định của pháp luật.
Như vậy doanh nghiệp sở hữu các ứng dụng mạng xã hội có trách nhiệm bảo vệ quyền tác giả, quyền liên quan trong môi trường mạng viễn thông và mạng Internet; và phải chịu trách nhiệm pháp lý về hành vi xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan do người dùng của mình gây ra hoặc chính bản thân doanh nghiệp sở hữu các ứng dụng mạng xã hội gây ra. Đối với các trường hợp được miễn trừ trách nhiệm pháp lý, doanh nghiệp cần thực hiện đủ các quyền và nghĩa vụ để được hưởng miễn trừ nếu không sẽ phải chịu trách nhiệm liên đới về bồi thường thiệt hại do hành vi của người dùng ứng dụng gây ra.
Để được tư vấn về bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ hay các vấn đề liên quan, Quý khách hàng vui lòng liên hệ với chúng tôi qua các kênh sau đây:
Email: gửi yêu cầu dịch vụ qua email: lienhe@luatminhkhue.vn hoặc qua 19006162 để được hỗ trợ các vấn đề pháp luật chung.
Điện thoại: yêu cầu dịch vụ luật sư tư vấn pháp luật sở hữu trí tuệ, gọi: 0986 386 648 (luật sư: Tô Thị Phương Dung)
