1. Xử lý hành vi ngăn cản tham gia thị trường của những đối thủ cạnh tranh
Căn cứ quy định Điều 8 Nghị định 75/2019/NĐ-CP về hành vi lạm dụng vị trí thống lĩnh thị trường như sau:
Hành vi lạm dụng vị trí thống lĩnh thị trường:
- Phạt tiền từ 01% đến 10% tổng doanh thu trên thị trường liên quan trong năm tài chính liền kề trước năm thực hiện hành vi vi phạm của doanh nghiệp có vị trí thống lĩnh thị trường hoặc từng doanh nghiệp thuộc nhóm doanh nghiệp có vị trí thống lĩnh thị trường đối với một trong các hành vi sau đây:
+ Thực hiện các hành vi giữ lại quyền kiểm soát thị trường;
+ Áp đặt giá cả hoặc các điều kiện thương mại không công bằng;
+ Ngăn chặn hoặc hạn chế quyền của doanh nghiệp khác trong việc tham gia thị trường;
+ Sử dụng thông tin và dữ liệu thương mại có được từ vị trí thống lĩnh thị trường để ưu đãi doanh nghiệp của mình một cách không công bằng;
+ Ngăn cản việc tham gia hoặc mở rộng thị trường của doanh nghiệp khác;
+ Hành vi lạm dụng vị trí thống lĩnh thị trường bị cấm theo quy định.
- Hình thức xử phạt bổ sung: Tịch thu khoản lợi nhuận thu được từ việc thực hiện hành vi vi phạm.
- Biện pháp khắc phục hậu quả:
+ Buộc loại bỏ những điều khoản vi phạm pháp luật ra khỏi hợp đồng, thỏa thuận hoặc giao dịch kinh doanh;
+ Buộc cơ cấu lại doanh nghiệp lạm dụng vị trí thống lĩnh thị trường.
Như vậy, hành vi ngăn cản việc tham gia hoặc mở rộng thị trường của doanh nghiệp khác là một trong các hành vi lạm dụng vị trí thống lĩnh thị trường, có thể bị xử phạt vi phạm hành chính từ 01% đến 10% tổng doanh thu trên thị trường liên quan trong năm tài chính liền quan trước năm thực hiện hành vi vi phạm.
Mức phạt tiền vi phạm hành chính tối đa được quy định trong khoản 7 Điều 4 Nghị định 75/2019/NĐ-CP áp dụng đối với hành vi vi phạm của tổ chức. Theo đó, tổ chức sẽ phải chịu mức phạt tài chính từ 01% đến 10% tổng doanh thu trên thị trường liên quan trong năm tài chính liền kề trước năm thực hiện hành vi vi phạm.
Ngoài mức phạt tài chính, người vi phạm, đặc biệt là tổ chức, sẽ phải đối mặt với các biện pháp khác phục hậu quả, bao gồm:
- Tịch thu khoản lợi nhuận: Từ việc thực hiện hành vi vi phạm, cơ quan chức năng có thể tịch thu toàn bộ hoặc một phần lợi nhuận mà tổ chức đó thu được từ hành vi vi phạm.
- Buộc loại bỏ điều khoản vi phạm: Tổ chức lạm dụng vị trí thống lĩnh thị trường sẽ phải thực hiện việc loại bỏ những điều khoản vi phạm pháp luật khỏi các hợp đồng, thỏa thuận hoặc giao dịch kinh doanh của mình.
- Buộc cơ cấu lại doanh nghiệp: Cơ quan chức năng có thể yêu cầu tổ chức lạm dụng vị trí thống lĩnh thị trường phải cơ cấu lại doanh nghiệp để đảm bảo tuân thủ pháp luật và không tái diễn hành vi vi phạm.
Những biện pháp này nhằm đảm bảo rằng tổ chức không chỉ phải chịu trách nhiệm về mặt tài chính mà còn phải sửa sai và khắc phục những hậu quả tiêu cực mà hành vi vi phạm đã tạo ra đối với thị trường và các doanh nghiệp khác.
2. Thế nào là lạm dụng vị trí thống lĩnh thị trường?
Theo quy định của Khoản 5, Điều 3 trong Luật Cạnh tranh 2018, các từ ngữ được định nghĩa nhất định để giúp làm rõ nội dung của luật. Trong đó:
- Thỏa thuận hạn chế cạnh tranh được mô tả là hành vi thỏa thuận giữa các bên, dưới mọi hình thức, có khả năng gây tác động hạn chế cạnh tranh.
- Lạm dụng vị trí thống lĩnh thị trường, lạm dụng vị trí độc quyền được định nghĩa là hành vi của doanh nghiệp có vị trí thống lĩnh thị trường hoặc vị trí độc quyền, có khả năng gây tác động hoặc có thể gây tác động hạn chế cạnh tranh.
Lạm dụng vị trí thống lĩnh thị trường đặc biệt nguy hiểm trong môi trường kinh doanh, có thể xuất phát từ sự lạm dụng quyền lực và tầm ảnh hưởng của một doanh nghiệp đang chiếm độc quyền hoặc có vị trí thống lĩnh trong thị trường. Hành vi này thường xuyên thể hiện qua việc sử dụng vị thế của mình để áp đặt các điều kiện thương mại không công bằng và hạn chế sự cạnh tranh từ các đối thủ khác. Một số hình thức lạm dụng vị trí thống lĩnh thị trường có thể bao gồm việc thiết lập các điều kiện thương mại không công bằng, như giá cả không hợp lý, các ràng buộc hợp đồng không công bằng, hoặc ưu đãi đối với các đối tác cụ thể. Điều này có thể tạo ra một môi trường kinh doanh không công bằng, làm suy giảm sự cạnh tranh và ảnh hưởng đến quyền lợi của người tiêu dùng.
3. Các hành vi cấm đối với doanh nghiệp có vị trí thống lĩnh thị trường
Tại khoản 1 Điều 27 Luật Cạnh tranh 2018, quy định về hành vi lạm dụng vị trí thống lĩnh thị trường bị cấm, với các hành vi cụ thể sau:
- Bán hàng hóa, cung ứng dịch vụ dưới giá thành toàn bộ: Cấm bán hàng hóa, cung ứng dịch vụ dưới giá thành toàn bộ, dẫn đến hoặc có khả năng dẫn đến loại bỏ đối thủ cạnh tranh.
- Áp đặt giá mua, giá bán không hợp lý hoặc ấn định giá bán lại tối thiểu: Cấm áp đặt giá mua, giá bán hàng hóa, dịch vụ không hợp lý hoặc ấn định giá bán lại tối thiểu, gây ra hoặc có khả năng gây ra thiệt hại cho khách hàng.
- Hạn chế sản xuất, phân phối hàng hóa, dịch vụ, giới hạn thị trường: Cấm hạn chế sản xuất, phân phối hàng hóa, dịch vụ, giới hạn thị trường, cản trở sự phát triển kỹ thuật, công nghệ, gây ra hoặc có khả năng gây ra thiệt hại cho khách hàng.
- Áp dụng điều kiện thương mại khác nhau trong các giao dịch tương tự: Cấm áp dụng điều kiện thương mại khác nhau trong các giao dịch tương tự, dẫn đến hoặc có khả năng dẫn đến ngăn cản doanh nghiệp khác tham gia, mở rộng thị trường hoặc loại bỏ doanh nghiệp khác.
- Áp đặt điều kiện cho doanh nghiệp khác trong hợp đồng: Cấm áp đặt điều kiện cho doanh nghiệp khác trong hợp đồng mua, bán hàng hóa, dịch vụ hoặc yêu cầu doanh nghiệp khác, khách hàng chấp nhận các nghĩa vụ không liên quan trực tiếp đến đối tượng của hợp đồng, dẫn đến hoặc có khả năng dẫn đến ngăn cản doanh nghiệp khác tham gia, mở rộng thị trường hoặc loại bỏ doanh nghiệp khác.
- Ngăn cản việc tham gia hoặc mở rộng thị trường của doanh nghiệp khác: Cấm ngăn cản việc tham gia hoặc mở rộng thị trường của doanh nghiệp khác.
- Hành vi lạm dụng vị trí thống lĩnh thị trường bị cấm theo quy định của luật khác. Cấm các hành vi lạm dụng vị trí thống lĩnh thị trường theo quy định của các luật khác.
Quy định về hành vi lạm dụng vị trí thống lĩnh thị trường theo Luật Cạnh tranh 2018 tập trung vào việc cấm các hành vi gian lận cạnh tranh của doanh nghiệp có vị trí thống lĩnh thị trường. Những hành vi này bao gồm bán hàng hóa, cung ứng dịch vụ dưới giá thành, áp đặt giá mua, giá bán không hợp lý, hạn chế sản xuất, phân phối và giới hạn thị trường. Ngoài ra, áp dụng điều kiện thương mại không công bằng, áp đặt điều kiện không liên quan và ngăn cản doanh nghiệp khác tham gia thị trường cũng bị cấm. Mức phạt cho các doanh nghiệp vi phạm có thể lên đến 10% tổng doanh thu trên thị trường liên quan trong năm tài chính liền kề trước năm thực hiện hành vi vi phạm. Ngoài việc áp dụng phạt tiền, còn có biện pháp tịch thu lợi nhuận thu được từ hành vi vi phạm, và các biện pháp khác phục hậu quả như buộc loại bỏ điều khoản vi phạm trong hợp đồng và buộc cơ cấu lại doanh nghiệp lạm dụng vị trí thống lĩnh thị trường.
Quý khách có nhu cầu xem thêm bài viết sau: Thời gian chào hàng cạnh tranh thông thường qua mạng?
Nếu quý khách hàng đang gặp phải bất kỳ vấn đề pháp lý nào hoặc có câu hỏi cần được giải đáp, xin vui lòng không ngần ngại liên hệ với chúng tôi thông qua Tổng đài tư vấn pháp luật trực tuyến qua số hotline 1900.6162. Đội ngũ chuyên gia của chúng tôi sẵn sàng lắng nghe và cung cấp sự tư vấn chuyên nghiệp để giúp quý khách giải quyết mọi vấn đề một cách hiệu quả và đúng luật. Ngoài ra, quý khách hàng cũng có thể gửi yêu cầu chi tiết qua email: lienhe@luatminhkhue.vn để được hỗ trợ và giải đáp mọi thắc mắc một cách nhanh chóng. Chúng tôi cam kết đáp ứng mọi yêu cầu của quý khách hàng một cách chu đáo và chất lượng.