1. Biển số định danh được hiểu như thế nào?
Biển số định danh là thuật ngữ được sử dụng trong Thông tư 24/2023/TT-BCA Quy định về cấp, thu hồi đăng ký, biển số xe cơ giới, có ngày thi hành/ hiệu lực chính thức vào ngày 15/8/2023. Và căn cứ vào Khoản 3 Điều 3 của Thông tư này thì biển số định danh được hiểu như sau: biển số định danh là một biển số xe được cấp và quản lý dựa trên mã định danh của chủ xe. Biển số định danh thể hiện thông tin về chủ sở hữu của xe, và từ đây còn được gọi là biển số định danh. Bên cạnh đó, biển số định danh cũng bao gồm các thành phần như ký hiệu, seri biển số, kích thước của chữ và số, cũng như màu sắc của biển số theo quy định tại Thông tư 24. Điều này giúp xác định và phân biệt các phương tiện tham gia giao thông dựa trên thông tin định danh của chủ xe.
Đặc biệt, biển số định danh được cung cấp sẽ có sự khác nhau giữa các chủ thể, cụ thể tại Điều 3 Nguyên tắc đăng ký xe tại Thông tư 24 quy định như sau:
- Chủ xe là công dân Việt Nam: Biển số xe sẽ được quản lý dựa trên số định danh cá nhân của chủ xe. Điều này có nghĩa là mỗi công dân Việt Nam sẽ có một biển số định danh riêng, liên quan trực tiếp đến thông tin cá nhân của họ.
- Chủ xe là người nước ngoài: Biển số xe sẽ được quản lý theo số định danh của người nước ngoài. Số định danh này có thể được xác định thông qua hệ thống định danh và xác thực điện tử hoặc thông qua các tài liệu như số thẻ thường trú, số thẻ tạm trú hoặc số chứng minh thư khác mà cơ quan có thẩm quyền cấp.
- Chủ xe là tổ chức: Biển số xe sẽ được quản lý bằng cách sử dụng mã định danh điện tử mà tổ chức đã được cấp. Trong trường hợp chưa có mã định danh điện tử, mã số thuế hoặc quyết định thành lập tổ chức sẽ được sử dụng để quản lý biển số.
- Xử lý các tình huống đặc biệt: Khi xe hết niên hạn sử dụng, hư hỏng hoặc chuyển quyền sở hữu, biển số định danh của chủ xe sẽ được thu hồi bởi cơ quan đăng ký xe. Biển số này có thể được cấp lại cho chủ xe khi họ đăng ký cho một chiếc xe khác trong quyền sở hữu của mình. Số biển số định danh sẽ được giữ lại cho chủ xe trong vòng 5 năm.
- Nếu chủ xe chuyển trụ sở hoặc nơi cư trú từ một tỉnh/thành phố trực thuộc Trung ương này sang một tỉnh/thành phố khác, họ sẽ giữ lại biển số định danh cũ mà không cần thay đổi biển số xe.
2. Có bắt buộc phải đổi biển số xe hiện tại thành biển số định danh?
Theo quy định tại Điều 39 Thông tư 24/2023/TT-BCA , các vấn đề về việc sử dụng, thay đổi biển số định danh được quy định như sau:
- Biển số xe 5 số đã đăng ký trước ngày 15/8/2023 và chưa thực hiện thủ tục thu hồi: Các biển số này sẽ được coi là biển số định danh của chủ xe. Điều này có nghĩa là các biển số này sẽ tiếp tục được sử dụng và xem xét như các biển số định danh theo quy định của Thông tư.
- Biển số xe 5 số với ký hiệu "LD", "DA", "MĐ", "R": Các xe này, dù đã được đăng ký với biển số 5 số trước ngày 15/8/2023, nhưng sẽ không bị thu hồi biển số mà vẫn được phép tiếp tục tham gia giao thông. Các biển số này sẽ không bị yêu cầu thay đổi biển số, trừ khi chủ xe có mong muốn cấp lại biển số theo hướng dẫn trong Thông tư.
- Biển số xe 3 hoặc 4 số đã đăng ký trước ngày 15/8/2023: Những xe này cũng được phép tiếp tục tham gia giao thông, ngoại trừ một số trường hợp sau: Khi chủ xe có nhu cầu muốn chuyển sang sử dụng biển số định danh. Khi chủ xe thực hiện các thủ tục như: cấp đổi chứng nhận đăng ký xe, cấp đổi biển số xe, cấp lại chứng nhận đăng ký xe, cấp lại biển số xe, hoặc thực hiện việc đăng ký sang tên, di chuyển xe. Trong trường hợp này, chủ xe sẽ thực hiện việc thu hồi biển số 3 hoặc 4 số và được cấp đổi sang biển số định danh.
Nói tóm lại, dựa theo quy định trên của pháp luật thì các biển số xe đã được cấp trước ngày 15/8/2023 không bắt buộc phải thay đổi sang biển số định danh theo quy định trong Thông tư 24. Các biển số này vẫn có thể tiếp tục sử dụng trong trường hợp và điều kiện được quy định.
3. Một số vướng mắc thường gặp về biển số định danh
- Định danh biển số thế nào khi xe chưa sang tên?
Như đã trình bày, biển số định danh được cấp dựa trên mã định danh cá nhân. Khi xe có biển số 5 số, biển số này sẽ tự động được xem như biển số định danh. Tuy nhiên, nếu bạn sở hữu một chiếc xe đã có biển số 3 hoặc 4 số từ người khác (qua việc mua lại, nhận tặng, thừa kế,...), biển số này sẽ không tự động chuyển sang biển số định danh, trừ khi bạn có nhu cầu cấp hoặc thực hiện một số thủ tục.
Trong trường hợp bạn đang sở hữu một chiếc xe có biển số 5 số và chưa thực hiện việc sang tên đổi chủ, biển số này sẽ được coi là biển số định danh theo quy định của Thông tư 24/2023/TT-BCA. Tuy nhiên, biển số định danh này không thuộc về bạn mà được định danh cho chính chủ của chiếc xe đó, do vâyh bạn cần nhanh chóng thực hiện thủ tục sang tên đổi chủ. Điều này quan trọng vì Thông tư 58/2020 cũng quy định rõ ràng rằng khi mua bán xe, việc sang tên đổi chủ phải được hoàn thành trong vòng 30 ngày kể từ thời điểm giao dịch mua bán. Do đó, việc sang tên đổi chủ là cách để đảm bảo biển số của chiếc xe bạn mua lại, nhận tặng hay thừa kế được liên kết với mã định danh cá nhân của bạn, đồng thời giúp bạn tuân thủ đúng quy định pháp luật về việc đổi chủ sở hữu xe.
Như vậy, xe chưa sang tên định danh biển số sẽ thuộc về chủ sở hữu xe trên giấy đăng ký; để biển số xe được định danh theo mã định danh của mình thì bạn cần phải thực hiện thủ tục sang tên đổi chủ, và làm hồ sơ yêu cầu được cấp mã định danh tại cơ quan công an có thẩm quyền.
- Một người có nhiều xe thì chỉ được cấp một biển số định danh đúng không?
Có một sự hiểu lầm phổ biến rằng việc cấp biển số định danh đồng nghĩa với việc hạn chế số lượng xe mà mỗi người dân có thể sở hữu. Tuy nhiên, điều này hoàn toàn sai lầm. Bản chất của việc áp dụng biển số định danh không ảnh hưởng đến số lượng phương tiện mà người dân có thể sở hữu.
Xe không chỉ là phương tiện giao thông, mà còn là tài sản của người dân. Vì vậy, không có giới hạn về số lượng biển số định danh mà mỗi người có thể sở hữu. Một người hoàn toàn có thể sở hữu nhiều phương tiện, bao gồm cả ô tô và xe máy, và mỗi chiếc xe đều sẽ được cấp một biển số định danh riêng biệt.
Chẳng hạn, nếu một người có 2 xe máy và 1 ô tô, thì mỗi chiếc xe sẽ có biển số định danh riêng. Dù có nhiều biển số, tất cả đều sẽ được liên kết với mã định danh của chủ sở hữu; hay nói cách khác những chiếc xe đó đều chung một mã số định danh của chủ xe nhưng mỗi xe lại được cấp những biển kiểm soát khác nhau.
- Các trường hợp bị thu hồi biển số xe từ 15/8/2023
Dựa theo các quy định tại Điều 23 của Thông tư 24, các trường hợp bị thu hồi biển số xe từ 15/8/2023 đó là:
- Xe hỏng không còn sử dụng được hoặc bị phá hủy do nguyên nhân khách quan như cháy, nổ, lũ lụt,...
- Xe hết niên hạn sử dụng không được phép lưu hành: Nếu xe đã hết niên hạn sử dụng và không còn được phép tham gia giao thông theo quy định, bạn có thể đề nghị thu hồi chứng nhận đăng ký xe và biển số.
- Xe bị mất cắp, bị chiếm đoạt không tìm được hoặc xe thải bỏ: Trong các tình huống này, nếu bạn không còn quyền sở hữu hoặc sử dụng xe, bạn có thể yêu cầu thu hồi chứng nhận đăng ký xe và biển số.
- Xe nhập khẩu miễn thuế, xe tạm nhập của nước ngoài hoặc các trường hợp đặc biệt khác: Khi có sự thay đổi quyền sở hữu, tái xuất, chuyển quyền sở hữu, hoặc tiêu hủy xe nhập khẩu miễn thuế hoặc các xe tạm nhập, biển số định danh có thể được thực hiện theo quy định.
- Ngoài ra còn có các trường hợp khác như: trường hợp xe tháo máy, tháo khung, xe có vấn đề về số máy, số khung, cấp biển số không tuân thủ quy định,...
Để có thêm thông tin hữu ích về vấn đề này bạn có thể tham khảo thêm bài chia sẻ Xe có biển 3, 4 số có phải chuyển sang biển số định danh? của Luật Minh Khuê. Nếu còn điều gì vướng mắc hay cần hỗ trợ về các vấn đề pháp lý bạn có thể liên hệ tới số 1900.6162 hay qua địa chỉ email lienhe@luatminhkhue.vn. Trân trọng cảm ơn sự quan tâm, theo dõi của các bạn!