Ngày 23/5/2016 tôi và em rể đi lắp cổng cho nhà cậu của tôi, trong quá trình làm việc, đến chiều thì gần xong việc, em rể tôi dọn đồ để về thì có làm rơi máy hàn điện ra ngoài đường và em rể tôi chạy ra nhặt. Đúng lúc đó thì có anh Đ (21 tuổi), người cùng ở xã trên đi xe máy qua đường, thấy em rể tôi đang cúi nhặt đồ thì anh ta dừng xe máy và xuống hạnh họe, đánh e rể tôi vì lý do cản trở đường anh ta đi. Tôi thấy vậy liền chạy xuống để can ngăn, lúc đó tôi nói rằng "e tao làm gì mày mà mày đánh nó ", trong người anh Đ chắc chắn đã có rượu, tôi ngửi thấy mùi nồng nặc từ người anh ta. Lúc đó tôi hoàn toàn không có ý định đánh anh ta và cũng không làm gì anh ta, tôi chỉ can ngăn.

Rồi anh Đ chạy tới chỗ xe máy của anh ta và lấy con dao phớ cất bên xe, dài khoảng 40 -50 cm rồi lao ra chém liên tiếp tôi, tôi vùng vằng tìm cách chống đỡ và chạy, lúc đó thấy có cây chổi bên cạnh tôi liền lấy về đỡ và cuối cùng bị anh ta chém đứt chổi, 3 ngón tay phải của tôi bị anh ta chém gần đứt. Không nghĩ được gì nữa, tôi cố chạy được khoảng 4m thì thấy có thanh sắt (để làm cổng ) ngay trước mặt, tay trái tôi liền vơ lấy và vung ra chống đỡ, trúng vào đầu anh Đ, làm anh ta ngã xuống và tôi đã thoát chết. Lúc đó, thấy anh ta bất tỉnh tôi liền chạy vào nhà cậu tôi (cách 100m) bảo mọi người ra giúp. Các cậu tôi đã đưa anh ta và tôi vào bệnh viện để điều trị, đến bệnh viện các cậu của tôi đã đưa cho gia đình anh ta 3 triệu đồng để lo tiền viện phí.

Theo kết luận của bác sĩ thì anh ta bị nứt hộp sọ Công an đã tới xem xét hiện trường, lấy lời khai của tôi, họ bảo sẽ xem xét giải quyết. Theo tôi được biết thì bố anh ta cũng làm công an và có quen biết với các anh công an đến xem xét hiện trường. Hiên tại, thì các ngón tay phải của tôi chưa co được, tôi cũng không làm được gì từ khi bị thương tích đến giờ, gia cảnh lại nghèo khó, tôi lại là lao động chính trong nhà nên thu nhập ngày càng giảm sút, bố mẹ tôi đã gần 60 tuổi, vợ tôi vừa mới sinh cháu thứ 2 cách đây 1 tháng, còn con đầu tiên của tôi mới được 3 tuôi. Còn anh ta thì đã được trả về nhà cách đây 1 tháng. Tôi và anh ta chưa đi giám định là bị bao nhiêu phần trăm thương tích. Từ khi xảy ra sự cố đến giờ, gia đình anh ta cũng không đến hỏi thăm tôi gì cả, không một chút tin tức từ gia đình anh ta, trong khi đó gia đình tôi còn cho hẳn tiền viện phí cho anh ta lúc nhập viện. Tôi cảm thấy rất bức xúc và không công bằng. Tôi đã nhờ người viết đơn lên công an để yêu cầu xử lý, nhưng họ từ chối nhận đơn của tôi và vụ việc vẫn chưa được giải quyết.

Tôi cũng lo lắng sợ anh trai của anh ta (1 người hung hăng, nóng tính ) sẽ trả thù tôi vì tôi đã làm cho em anh ta bi như vậy. Vậy cho tôi hỏi: Tôi có bị phạm tội gì không ? Tôi có phải bồi thường gì không ? - Anh ta sẽ bị kết tội gì ? Anh ta phải bồi thường cho tôi những khoản tiền nào ? Anh ta và gia đình phải có những nghĩa vụ nào đối với tôi và gia đình tôi ? - Hiện tại công an huyện họ vẫn chưa xử lý vụ việc, giải quyết những quyền lợi cho tôi, vậy tôi có nên khởi kiện ra tòa không ? - Luật sư hãy tư vấn cho tôi biết hiện giờ tôi nên làm đơn gì hay thủ tục gì để đảm bảo quyền lợi cho tôi? Thật sự giờ tôi đang rất bối rối và lo lắng Tôi rất mong nhận được sự tư vấn sớm nhất từ Luật sư. Cảm ơn Luật sư rất nhiều !

Câu hỏi được biên tập từ chuyên mục tư vấn pháp luật Hình sự của công ty Luật Minh Khuê!

 

Trả lời:

Chào bạn, cảm ơn bạn đã tin tưởng và gửi câu hỏi đề nghị tư vấn luật đến Bộ phận luật sư tư vấn pháp luật của Công ty Luật Minh Khuê. Nội dung câu hỏi của bạn đã được đội ngũ luật sư của Chúng tôi nghiên cứu và tư vấn cụ thể như sau:

1. Cơ sở pháp lý

Mẫu đơn yêu cầu khởi tố vụ án hình sự

>> Xem thêm:  Trách nhiệm bồi thường khi nhà xe làm mất hành lý của khách hàng ?

Bộ luật hình sự năm 1999 (văn bản mới: Bộ luật hình sự năm 2015)

Bộ luật dân sự năm 2005 (văn bản mới: Bộ luật dân sự năm 2015)

2. Nội dung tư vấn

Thứ nhất, về trường hợp của bạn

Căn cứ quy định tại điều 15, Bộ luật hình sự năm 1999 quy định như sau: 

" Điều 15. Phòng vệ chính đáng

1. Phòng vệ chính đáng là hành vi của người vì bảo vệ lợi ích của Nhà nước, của tổ chức, bảo vệ quyền, lợi ích chính đáng của mình hoặc của người khác, mà chống trả lại một cách cần thiết người đang có hành vi xâm phạm các lợi ích nói trên.

Phòng vệ chính đáng không phải là tội phạm.

2. Vượt quá giới hạn phòng vệ chính đáng là hành vi chống trả  rõ ràng quá mức cần thiết, không phù hợp với tính chất và mức độ nguy hiểm cho xã hội của hành vi xâm hại.

Người có hành vi vượt quá giới hạn phòng vệ chính đáng phải chịu trách nhiệm hình sự". 

Trong trường hợp này, Đ là người cố ý đuổi theo, dùng hung khí tấn công bạn. Hành vi chống cự lại của bạn là nhằm bảo vệ tính mạng, sức khỏe của mình không bị coi là tội phạm khi sự chống trả nằm trong giới hạn của phòng vệ chính đáng. Hành vi của bạn sẽ bị truy cứu trách nhiệm hình sự khi vượt quá giới hạn của phóng vệ chính đáng. Vấn đề đặt ra ở đây là như thế nào thì được coi là vượt quá giới hạn cho phép? Điều này sẽ căn cứ vào phương tiện, công cụ và hậu quả mà hai bên gây ra cũng như mức độ của hành vi tấn công và khả năng của người phòng vệ.

Nếu vượt quá giới hạn phòng vệ chính đáng mà gây thương tích thì bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội cố ý gây thương tích do vượt quá giới hạn phòng vệ chính đáng quy định tại Điều 106 Bộ luật này.

"Điều 106. Tội cố ý gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khoẻ của người khác do vượt quá giới hạn phòng vệ chính đáng 

1. Người nào cố ý gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác mà tỷ lệ thương tật từ 31% trở lên hoặc dẫn đến chết người do vượt quá giới hạn phòng vệ chính đáng, thì bị phạt cảnh cáo, cải tạo không giam giữ đến hai năm hoặc phạt tù từ ba tháng đến một năm.

2. Phạm tội đối với nhiều người thì bị phạt tù từ một năm đến ba năm".

Tuy nhiên, vấn đề truy cứu trách nhiệm hình sự với người vượt quá giới hạn của phòng vệ chính đáng vẫn có thể được giảm nhẹ khi căn cứ vào lỗi của nạn nhân ( bạn phòng vệ nhằm bảo vệ tính mạng, sức khỏe của chính mình) người vượt quá giới hạn phòng vệ chính đáng không còn thời gian để lựa chọn cách giải quyết khác.

Như vậy, cả bạn và anh Đ nên đi giám định tỷ lệ thương tật để xác định mức độ chịu trách nhiệm hình sự của mỗi bên. Nếu kết quả giám định thương tật của anh Đ thấp hơn 31% thì bạn không phải chịu trách nhiệm hình sự và không phải bồi thường. Nếu kết quả giám định sức khỏe của anh Đ tỷ lệ thương tật từ 31% trở lên thì bạn sẽ phải chịu trách nhiệm hình sự theo quy định tại điều 106, Bộ luật hình sự năm 1999 và phải bồi thường tiền thuốc men, viện phí cho anh Đ. 

Thứ hai, về trường hợp của anh Đ

>> Xem thêm:  Chủ cửa hàng có phải bồi thường khi khách hàng mất xe khi vào mua hàng ?

 
Căn cứ quy định tại điều 14, Bộ luật hình sự năm 1999 quy định: 

" Điều 14. Phạm tội trong tình trạng say do dùng rượu hoặc chất kích thích mạnh khác

Người phạm tội trong tình trạng say do dùng rượu hoặc chất kích thích mạnh khác, thì vẫn phải chịu trách nhiệm hình sự".

Như vậy, khi anh Đ đánh em rể của bạn và chém bạn mà trong người có mùi rượu thì phải chịu trách nhiệm hình sự và việc anh Đ dùng dao phớ chém bạn vi phạm quy định tại điều 104, Bộ luật hình sự năm 1999 như sau: 

Điều 104. Tội cố ý gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khoẻ của người khác

1. Người nào cố ý gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác mà tỷ lệ thương tật từ 11% đến 30% hoặc dưới 11% nhưng thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt cải tạo không giam giữ đến ba năm hoặc phạt tù từ sáu tháng đến ba năm:

a) Dùng hung khí nguy hiểm hoặc dùng thủ đoạn gây nguy hại cho nhiều người;

b) Gây cố tật nhẹ cho nạn nhân;

c) Phạm tội nhiều lần đối với cùng một người hoặc đối với nhiều người;

d) Đối với trẻ em, phụ nữ đang có thai, người già yếu, ốm đau hoặc người khác không có khả năng tự vệ;

đ) Đối với ông, bà, cha, mẹ, người nuôi dưỡng, thầy giáo, cô giáo của mình;

e) Có tổ chức;

g) Trong thời gian đang bị tạm giữ, tạm giam hoặc đang bị áp dụng biện pháp đưa vào cơ sở giáo dục;

h) Thuê gây thương tích hoặc gây thương tích thuê;

i) Có tính chất côn đồ hoặc tái phạm nguy hiểm;

k) Để cản trở người thi hành công vụ hoặc vì  lý do công vụ của nạn nhân.

2. Phạm tội gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác mà tỷ lệ thương tật từ 31% đến 60% hoặc từ 11% đến 30%, nhưng thuộc một trong các trường hợp quy định tại các điểm từ điểm a đến điểm k khoản 1 Điều này, thì bị phạt tù từ hai năm đến bảy năm.

3. Phạm tội gây thương tích, gây tổn hại cho sức khỏe của người khác mà tỷ lệ thương tật  từ  61% trở lên hoặc dẫn đến chết người hoặc từ 31% đến 60%, nhưng thuộc một trong các trường hợp quy định tại các điểm từ điểm a đến điểm k khoản 1 Điều này, thì bị phạt tù từ năm năm đến mười lăm năm.

 4. Phạm tội dẫn đến chết nhiều người hoặc trong trường hợp đặc biệt nghiêm trọng khác, thì bị phạt tù từ mười năm đến hai mươi năm hoặc tù chung thân".

Như vậy, việc anh Đ chém bạn bằng " dao phớ" thuộc trường hợp quy định tại điểm a, khoản 1, điều 104 Bộ luật hình sự năm 1999. Nếu kết quả giám định thương tật của bạn dưới 11% thì anh Đ vẫn phải chịu trách nhiệm hình sự vì anh Đ sử dụng hung khí nguy hiểm để gây thương tích cho bạn và nếu kết quả giám định thương tật từ 11% trở lên thì anh Đ phải chịu trách nhiệm hình sự theo quy định tại khoản 2, điều 104, Bộ luật hình sự 1999. 

Anh Đ có nghĩa vụ phải bồi thường cho bạn theo quy định tại điều 609, Bộ luật dân sự năm 2005 như sau: 

Điều 609. Thiệt hại do sức khoẻ bị xâm phạm  

1. Thiệt hại do sức khoẻ bị xâm phạm bao gồm:

a) Chi phí hợp lý cho việc cứu chữa, bồi dưỡng, phục hồi sức khoẻ và chức năng bị mất, bị giảm sút của người bị thiệt hại;

b) Thu nhập thực tế bị mất hoặc bị giảm sút của người bị thiệt hại; nếu thu nhập thực tế của người bị thiệt hại không ổn định và không thể xác định được thì áp dụng mức thu nhập trung bình của lao động cùng loại;

c) Chi phí hợp lý và phần thu nhập thực tế bị mất của người chăm sóc người bị thiệt hại trong thời gian điều trị; nếu người bị thiệt hại mất khả năng lao động và cần có người thường xuyên chăm sóc thì thiệt hại bao gồm cả chi phí hợp lý cho việc chăm sóc người bị thiệt hại.

2. Người xâm phạm sức khoẻ của người khác phải bồi thường thiệt hại theo quy định tại khoản 1 Điều này và một khoản tiền khác để bù đắp tổn thất về tinh thần mà người đó gánh chịu. Mức bồi thường bù đắp tổn thất về tinh thần do các bên thoả thuận; nếu không thoả thuận được thì mức tối đa không quá ba mươi tháng lương tối thiểu do Nhà nước quy định". 

Trong trường hợp này bạn có quyền gửi  đơn yêu cầu khởi kiện đối với anh Đ đến cơ quan điều tra, viện kiểm sát hoặc tòa án để giải quyết vụ việc, bảo đảm quyền và lợi ích cho mình. Mẫu đơn yêu cầu khởi tố vụ án hình sự bạn có thể tham khảo mẫu đơn sau. 

Trên đây là ý kiến tư vấn của chúng tôi về câu hỏi của quý khách hàng. Việc đưa ra ý kiến tư vấn nêu trên căn cứ vào các quy định của pháp luật và thông tin do quý khách hàng cung cấp. Mục đích đưa ra nội dung tư vấn này là để các cá nhân, tổ chức tham khảo.

Trường hợp trong nội dung tư vấn có điều gì gây nhầm lẫn, chưa rõ ràng hoặc thông tin nêu trong nội dung tư vấn khiến quý khách chưa hiểu hết vấn đề hoặc/ và có sự vướng ngại, thắc mắc, chúng tôi rất mong nhận được ý kiến phản hồi của quý khách hàng.

Mọi vướng mắc bạn vui lòng trao đổi trực tiếp với Luật sư tư vấn pháp luật Hình sự trực tuyến gọi số: 1900.6162  hoặc gửi qua email: Tư vấn pháp luật hình sự miễn phí qua Email để nhận được sự tư vấn, hỗ trợ từ Luật Minh Khuê.

Rất mong nhận được sự hợp tác!

Trân trọng./.                                  

Bộ phận Luật sư tư vấn luật Hình sự - Công ty luật Minh Khuê 

>> Xem thêm:  Khách đến mua hàng bị mất xe, ai là người chịu trách nhiệm ? Thủ tục khởi kiện