Lương hưu là khoản tiền vô cùng đáng quý đối với mỗi người khi hết độ tuổi lao động, khoản tiền này giúp mỗi cá nhân phần nào trang trải nhu cầu sống tối thiểu của mình mà không phải dựa dẫm, phụ thuộc vào con cái, người thân. Vì vậy, được hưởng lương hưu chính là mục đích cũng như động lực để người lao động nói chung quyết định và kiên trì tham gia bảo hiểm xã hội. Và bởi thế điều kiện được hưởng lương hưu là điều mà bất kể người tham gia bảo hiểm xã hội nào cũng quan tâm. Vậy điều kiện hưởng lương hưu theo quy định pháp luật hiện nay là gì? Có phải đóng bảo hiểm xã hội 15 năm là được hưởng lương hưu? 

 

1. Thời gian đóng BHXH để được hưởng lương hưu là bao nhiêu năm?

Điều kiện hưởng lương hưu hiện nay được quy định tại Điều 54 Luật bảo hiểm xã hội năm 2014. Theo đó, bên cạnh điều kiện về thời gian đóng bảo hiểm xã hội thì người lao động còn phải đáp ứng điều kiện về độ tuổi nghỉ hưu theo quy định của Bộ luật lao động năm 2019.

Về điều kiện thời gian tham gia bảo hiểm xã hội để được hưởng lương hưu, xem xét các điều khoản tại Điều 54 Luật bảo hiểm xã hội năm 2014 có thể thấy, pháp luật về bảo hiểm xã hội ghi nhận thời gian tối thiểu tham gia bảo hiểm xã hội để được hưởng lương hưu phải là 20 năm. (khoản 1 và khoản 2)

Chỉ có một trường hợp ghi nhận về thời gian tham gia bảo hiểm xã hội từ đủ 15 năm đến dưới 20 năm đồng thời đáp ứng độ tuổi nghỉ hưu theo quy định thì được hưởng lương hưu đó là đối với lao động nữ là cán bộ, công chức cấp xã hoặc là người hoạt động không chuyên trách ở xã, phường, thị trấn.

Bên cạnh đó, tại Điều 55 Luật bảo hiểm xã hội năm 2014 sử đổi bởi Bộ luật lao động năm 2019 quy định về điều kiện hưởng lương hưu khi suy giảm khả năng lao động thì cũng yêu cầu về thời gian tham gia bảo hiểm xã hội phải đủ 20 năm trở lên.

Như vậy có thể thấy, về điều kiện thời gian tham gia bảo hiểm xã hội để được hưởng lương hưu theo quy định pháp luật hiện nay là đủ 20 năm trở lên (trừ lao động nữ là cán bộ, công chức cấp xã hoặc là người hoạt động không chuyên trách ở xã, phường, thị trấn thì có đủ 15 năm đến dưới 20 năm).

 

2. Đủ tuổi nghỉ hưu mà chưa đủ thời gian đóng BHXH làm sao để được hưởng lương hưu?

Trường hợp người lao động đủ tuổi nghỉ hưu nhưng chưa đủ thời gian tham gia bảo hiểm xã hội để được hưởng lương hưu thì giải quyết như sau:

- Trường hợp còn thiếu tối đa 06 tháng thì người lao động được đóng tiếp một lần cho số tháng còn thiếu với mức đóng hằng tháng bằng tổng mức đóng của người lao động và người sử dụng lao động tho mức tiền lương tháng đóng bảo hiểm xã hội trước khi nghỉ việc bào quỹ hưu trí và tử tuất; (khoản 6 Điều 85 Luật bảo hiểm xã hội 2014)

- Trường hợp còn thiếu trên 06 tháng thì người lao động tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện: 

+ Nếu thời gian còn thiếu là 10 năm thì người lao động lựa chọn phương thức đóng một lần cho những năm còn thiếu cho đủ 20 năm.

+ Nếu thời gian còn thiếu trên 10 năm thì người lao động lựa chọn phương thức đóng hằng tháng, 03 tháng/lần, 06 tháng/lần, 12 tháng/lần hoặc đóng một lần cho nhiều năm tối đa là 5 năm để tích lũy đủ 20 năm đóng bảo hiểm xã hội.

(Điều 9 Nghị định 134/2015/NĐ-CP)

 

3. Có phải cứ đóng BHXH đủ 15 năm là được hưởng lương hưu?

Thời gian gần đây Luật Minh Khuê tiếp nhận được nhiều yêu cầu giải đáp thắc mắc của bạn đọc, khách hàng về việc có phải cứ đóng bảo hiểm xã hội đủ 15 năm là được hưởng lương hưu.

Thắc mắc này của bạn đọc là có cơ sở bởi vừa qua thì Bộ lao động - Thương binh và xã hội đang phối hợp với các bộ, ngành, địa phương trình Chính phủ, Quốc hội hồ sơ đề nghị xây dựng Luật bảo hiểm xã hội sửa đổi, trong đó đề xuất giải pháp nhằm hạn chế hưởng bảo hiểm xã hội một lần (nguy cơ làm vỡ quỹ bảo hiểm xã hội). Cụ thể, dự thảo Luật bảo hiểm xã hội sửa đổi đã đề xuất giảm thời gian tham gia bảo hiểm xã hội trong điều kiện hưởng lương hưu từ 20 năm xuống 15 năm nhằm thu hút người lao động tham gia bảo hiểm xã hội để hưởng lương hưu nhiều hơn nữa, thúc đẩy an sinh xã hội hiệu quả hơn.

Đề xuất này của Bộ Lao động - Thương binh và xã hội cũng được nhìn nhận và đánh giá từ tình hình thực tiễn thời gian qua ở nước ta khi số người lao động rút bảo hiểm xã hội một lần rất nhiều vì lý do không đủ khả năng để tích lũy thời gian tham gia lên đến 20 năm.

Tuy nhiên, cho đến thời điểm này, "điều kiện về thời gian tham gia bảo hiểm xã hội để được hưởng lương hưu là 15 năm" vẫn đang là đề xuất, chưa có một văn bản quy phạm pháp luật chính thống nào có hiệu lực thi hành ghi nhận sự thay đổi này. 

Như vậy, ngoại trừ trường hợp người lao động nữ là cán bộ, công chức cấp xã hoặc là người hoạt động không chuyên trách ở xã, phường, thị trấn ra thì mọi người lao động khác đều phải đảm bảo điều kiện về thời gian tham gia bảo hiểm xã hội là đủ 20 năm trở lên cùng với điều kiện về độ tuổi nghỉ hưu theo quy định tại Bộ luật lao động năm 2019 thì mới đủ điều kiện hưởng lương hưu.

 

4. Trường hợp nào đóng bảo hiểm xã hội đủ 15 năm thì được hưởng lương hưu?

Căn cứ quy định tại khoản 3 Điều 54 Luật bảo hiểm xã hội năm 2014 sửa đổi tại Bộ luật lao động năm 2019 thì trường hợp đóng bảo hiểm xã hội đủ 15 năm đến dưới 20 năm được hưởng lương hưu áp dụng đối với người lao động nữ là cán bộ, công chức cấp xã hoặc người hoạt động không chuyên trách ở xã, phường, thị trấn. Ngoài điều kiện về thời gian đóng bảo hiểm xã hội đủ 15 năm thì đối tượng người lao động này vẫn phải đáp ứng điều kiện về độ tuổi nghỉ hưu. Theo đó, điều kiện để được hưởng lương hưu khi đóng bảo hiểm đủ 15 năm đến dưới 20 năm đó là:

(i) Lao động nữ là cán bộ, công chức cấp xã hoặc người hoạt động không chuyên trách ở xã, phường, thị trấn và;

(ii) Đủ độ tuổi nghỉ hưu theo quy định của Bộ luật lao động năm 2019. (năm 2022, độ tuổi nghỉ hưu là 55 tuổi 08 tháng).

Trên đây là ý kiến tư vấn của chúng tôi về nội dung "đóng bảo hiểm xã hội đủ 15 là được hưởng lương hưu đúng không". Hy vọng những thông tin trong bài viết là lời giải đáp thấu đáo cho bạn đọc vướng mắc trong vấn đề này.  Mọi vướng mắc pháp lý trong lĩnh vực bảo hiểm, lao động cần tham vấn ý kiến luật sư vui lòng liên hệ tới số 1900.6162 để được tư vấn hỗ trợ trực tiếp bởi Luật sư của Luật Minh Khuê. Rất mong nhận được sự hợp tác!