1. Đăng ký sở hữu trí tuệ là gì?

Bằng sự lao động trí não của cá nhân hoặc tập thể người sáng tạo ra sản phẩm nào đó, rồi thông qua quá trình sản xuất, đưa sản phẩm đó ra thị trường mới mục đích kinh doanh tạo ra lợi nhuận. Tuy nhiên các sản phẩm khi đưa ra thị trường mà được người tiêu dùng lựa chọn sử dụng nhiều rất hay có nguy cơ bị làm hàng giả, hàng nhái làm cho ảnh hưởng rất lớn đến thương hiệu của sản phẩm đó. Do vậy, ngay từ khâu sáng tạo ra sản phẩm thì cá nhân, tập thể đã phải nghĩ ra tên thương hiệu cho sản phẩm đó nên cần phải đăng ký bảo hộ thương hiệu độc quyền ngay. Việc đăng ký bảo hộ độc quyền này sẽ giúp cho hạn chế việc khả năng bảo hộ thấp vì đã được tra cứu cơ bản, giúp tạo nên giá trị cho chủ sở hữu,...

Vậy, đăng ký sở hữu trí tuệ là gì? Đăng ký sở hữu trí tuệ là việc cá nhân, tổ chức nộp đơn đăng ký cho sản phẩm, dịch vụ của mình tại cơ quan có thẩm quyền để trong thời hạn được xem xét để cấp Giấy chứng nhận. Việc này giúp cho cá nhân, tổ chức được sử dụng độc quyền sản phẩm mà mình đã đăng ký.

Tại sao cần đăng ký sở hữu trí tuệ cho sản phẩm?

- Thúc đẩy, ghi nhận sự sáng tạo: Việc thúc đẩy và ghi nhận này sẽ giúp chủ sở hữu nỗ lực, cống hiến của họ vào các hoạt động nghiên cứu, cải tiến những kỹ thuật mới hay sáng tạo ra những tác phẩm có ý nghĩa tinh thần,...

- Thúc đẩy kinh doanh tăng lợi nhuận: Việc đăng ký sở hữu trí tuệ giúp cho chủ sở hữu được kinh doanh hợp phát, phát triển rộng đến thị trường trong nước và nước ngoài. Nó cũng ngăn chặn được những hành vi xâm phạm sở hữu trí tuệ

- Bảo vệ lợi ích người tiêu dùng: Nếu không bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ thì trên thị trường sẽ tràn lan những sản phẩm giả, kém chất lượng. Đặc biệt, những hàng giả đó trực tiếp ảnh hưởng đến sức khỏe của con người vì những chất cấm, chất hóa học có trong sản phẩm giả đó. Bên cạnh đó, việc bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ giúp cho người tiêu dùng có cơ hội lựa chọn. Và được sử dụng các hàng hóa, dịch vụ chất lượng cao, đáp ứng nhu cầu của họ và mang lại sự uy tín của doanh nghiệp.

- Thúc đẩy môi trường cạnh tranh lành mạnh: Đây là động lực thúc đẩy nền kinh tế tăng trưởng mạnh mẽ. Các chủ thể sẽ tự tạo lòng tin đối với khách hàng của mình qua truyền thông giới thiệu chứ không phải đạt được lợi nhuận từ việc làm tương tự đến gây nhầm lẫn.

- Tạo uy tín cho doanh nghiệp: Sản phẩm, dịch vụ nào cũng cần thời gian để trải nghiệm, nếu sản phẩm/dịch vụ tốt sẽ giúp cho doanh nghiệp tạo được niềm tin, uy tín để phát triển. Bởi vì, họ phải đầu tư trong nhiều năm. Và có thể phải mất rất nhiều chi phí cho hoạt động nghiên cứu và triển khai mới có thể đưa một sản phẩm đến tay người tiêu dùng. Nhờ vào bảo vệ sở hữu trí tuệ, công ty sẽ xây dựng được “uy tín thương hiệu”, được nhiều người biết đến và tin dùng.

2. Các hình thức đăng ký sở hữu trí tuệ cho sản phẩm

2.1. Đăng ký sở hữu trí tuệ cho sản phẩm dưới hình thức đăng ký sở hữu công nghiệp

- Hình thức bên ngoài của sản phẩm như hình dáng và bao bì, có thể đăng ký dưới dạng đăng ký kiểu dáng công nghiệp (kiểu dáng sản phẩm) để bảo vệ nét đặc trưng và thiết kế độc đáo của sản phẩm. Đối với kiểu dáng công nghiệp là hình dáng bên ngoài của sản phẩm thì phải đảm bảo được các tiêu chí về tính mới, tính sáng tạo và khả năng ứng dụng công nghiệp theo quy định của pháp luật.

- Tên gọi, biểu trưng của sản phẩm có thể được đăng ký dưới dạng đăng ký thương hiệu, bao gồm nhãn hiệu và logo. Ví dụ, nhãn hiệu MINH KHUÊ đã được đăng ký để bảo vệ danh tiếng và uy tín của dịch vụ đại diện, dịch vụ tư vấn,... Đối với thương hiệu thì cần phải đảm bảo các yếu tố: là dấu hiệu nhìn thấy được dưới dạng chữ cái, từ ngữ, hình vẽ, hình ảnh, kể cả hình ba chiều hoặc sự kết hợp các yếu tố đó, được thể hiện bằng một hoặc nhiều màu sắc; phải có khả năng phân biệt với hàng hóa, dịch vụ của chủ sở hữu nhãn hiệu với hàng hóa dịch vụ của chủ thể khác.

- Kỹ thuật và công thức sáng tạo để tạo ra sản phẩm có thể được đăng ký dưới hình thức đăng ký sáng chế, giúp bảo vệ quy trình sản xuất hoặc công nghệ đặc biệt đằng sau sản phẩm. Đối với sáng chế thì phải đảm bảo các điều kiện sau: tinh mới, tính sáng tạo, khả năng ứng dụng công nghiệp

- Về nguyên lý, quy trình, hệ thống,.. được thực hiện bởi mạch tích hợp bán dẫn; ngoài ra còn về thông tin phần mềm chứa trong nó. Những đối tượng này sẽ được đăng ký là thiết kế bố trí. Đối với thiết kế bố trí thì cần đáp ứng các điều kiện về có tính nguyên gốc, có tính thương mại.

- Tên thương mại cũng là đối tượng được bảo hộ sở hữu trí tuệ. Tuy nhiên tên thương mại cần có khả năng phân biệt chủ thể kinh doanh mang tên đối với chủ thể kinh doanh khác có cùng lĩnh vực và khu vực kinh doanh. Đối với tên cơ quan nhà nước, tổ chức chính trị,.. sẽ không được bảo hộ với danh nghĩa tên thương mại

- Đối với chỉ dẫn địa lý thì được bảo hộ nếu đáp ứng được về: sản phẩm mang chỉ dẫn địa lý có nguồn gốc địa lý từ khu vực, địa phương, vùng lãnh thổ hoặc quốc gia tương ứng với chỉ dẫn địa lý; sản phẩm mang chỉ dẫn địa lý có danh tiếng, chất lượng hoặc đặc tính chủ yếu do điều kiện địa lý của khu vực, địa phương, vùng lãnh thổ hoặc quốc gia tương ứng với chỉ dẫn địa lý đó quyết định. Tuy nhiên đối với chỉ dẫn địa lý đồng âm đáp ứng được các điều kiện trên thì được bảo hộ nếu khi sử dụng không gây nhầm lẫn cho người tiêu dùng.

- Đối với bí mật kinh doanh là thông tin thu được từ hoạt động đầu tư, trí tuệ,... nó có khả năng sử dụng được trong kinh doanh. Điều kiện để được bảo hộ là không phải là hiểu biết thông thường và không dễ dàng có được; khi được sử dụng trong kinh doanh sẽ tạo cho người nắm giữ bí mật kinh doanh lợi thế so với người không nắm giữ hoặc không sử dụng bí mật kinh doanh đó; được chủ sở hữu bảo mật bằng các biện pháp cần thiết để bí mật kinh doanh đó không bị bộc lộ và không dễ dàng tiếp cận được.

Tùy vào nhu cầu của khách hàng mà cần phải xác định loại hình đăng ký sở hữu công nghiệp. Qua các hình thức đăng ký này, doanh nghiệp có thể đảm bảo rằng sản phẩm của mình được bảo vệ đầy đủ và hiệu quả trước sự sao chép và cạnh tranh trên thị trường.

2.2. Đăng ký sở hữu trí tuệ cho sản phẩm dưới hình thức đăng ký quyền tác giả

- Bài hát bao gồm lời và bản nhạc có thể được đăng ký dưới hình thức tác phẩm âm nhạc, giúp bảo vệ quyền lợi của những người sáng tác;

- Logo có thể đăng ký dưới hình thức tác phẩm mỹ thuật ứng dụng, đặt nền tảng cho sự phát triển và nhận diện thương hiệu;

- Tập thơ, sách, truyện, giáo trình, ý tưởng có thể đăng ký dưới hình thức tác phẩm viết, đảm bảo quyền tác giả và ngăn chặn việc sao chép trái phép;

- Phần mềm máy tính, ứng dụng có thể đăng ký dưới hình thức chương trình máy tính, bảo vệ quyền sở hữu và khuyến khích sự đổi mới trong lĩnh vực công nghệ;

- Đối với các phòng sự, ghi nhanh, tường thuật, phỏng vấn thì đăng ký thuộc tác phẩm báo chí

Theo quy định tại Luật Sở hữu trí tuệ thic còn các loại hình tác phẩm khác như là tác phẩm nghệ thuật dân gian; tác phẩm san khấu; tác phẩm nhiếp ảnh,...

3. Đăng ký sở hữu trí tuệ cho sản phẩm như thế nào?

3.1. Hồ sơ đăng ký

Đối với từng loại hình mà hồ sơ cần chuẩn bị khác nhau

- Đối với sản phẩm đăng ký sở hữu công nghiệp thì cần chuẩn bị:

+ Tờ khai đăng ký theo mẫu số 08tại Phụ lục I Nghị định 65/2023/NĐ-CP

+ Mẫu nhãn hiệu, sáng chế,... theo quy định

+ Giấy ủy quyền trong trường hợp ủy quyền cho tổ chức đại diện nộp hồ sơ

+ Tài liệu khác như tài liệu chứng minh nhãn hiệu tập thể, chủ sở hữu,...

- Đối với sản phẩm đăng ký quyền tác giả và quyền liên quan:

+ Tờ khai theo mẫu tại Phụ lục Nghị định 17/2023/NĐ-CP

+ Bản sao tác phẩm bao gồm cả bản in và bản điện tử lưu trữ dưới dạng đĩa CD hoặc USB

+ Giấy ủy quyền trong trường hợp ủy quyền cho tổ chức đại diện nộp hồ sơ

+ Tài liệu khác chứng minh là tác giả, chủ sở hữu theo quy định

3.2. Cơ quan tiếp nhận và xử lý hồ sơ đăng ký

- Đối với sản phẩm đăng ký sở hữu công nghiệp thì cơ quan có thẩm quyền bao gồm: Cục Sở hữu trí tuệ và các văn phòng đại diện có thẩm quyền tại thành phố Hồ Chí Minh và Đà Nẵng. Tuy nhiên văn phòng đại diện sẽ không có chức năng thẩm định, cấp giấy chứng nhận mà chỉ tiếp nhận hồ sơ.

- Đối với sản phẩm đăng ký quyền tác giả và quyền liên quan thì cơ quan có thẩm quyền là Cục Bản quyền tác giả và các văn phòng đại diện tại thành phố Đà Nẵng và Hồ Chí Minh. Cũng tương tự thì các cơ quan có chức năng như đăng ký sở hữu công nghiệp

Luật Minh Khuê đã giải đáp cho quý khách hàng vấn đề trên. Nếu có nhu cầu thực hiện các dịch vụ và tư vấn hãy gọi 0986.386.648 hoặc gửi thư đến email lienhe@luatminhkhue.vn để được tư vấn