1. Những bất cập trong việc thi hành luật công an nhân dân hiện nay
Trong thời gian qua các tổ chức bộ máy của các cấp Công an đã được đổi mới toàn diện và sắp xếp theo hướng giảm đầu mối đơn vị công an các cấp. Thủ trưởng các đơn vị cấp cục trưởng và tương đương cấp cục trực thuộc Bộ có cấp bậc hàm cao nhất là trung tướng, thiếu tướng. Nhưng bên cạnh đó vẫn còn thủ trưởng của một số đơn vị tương đương cấp cục chưa được quy định có trần cấp bậc hàm cao nhất là cấp tướng. Điều đó tạo ra sự thiếu đồng bộ và thống nhất trong quy định về cấp bậc hàm đối với các chức vụ chức danh tương đương.
Theo Luật công an nhân dân 2018 và các văn bản quy định chi tiết thi hành thủ trưởng của một số trường học viện trong công an nhân dân có cấp bậc hàm cấp Trung tướng như giám đốc Học viện An ninh nhân dân, Giám đốc Học viện Cảnh sát Nhân dân, Giám đốc Học viện chính trị công an nhân dân. Tuy nhiên hiệu trưởng các trường đại học Cảnh Sát Nhân Dân, hiệu trưởng trường Đại học An ninh nhân dân chỉ có cấp bậc hàm cao nhất là loại tá trong khi đây là hai đơn vị trực thuộc Bộ và là trọng điểm của lực lượng Công an Nhân dân đào tạo nguồn nhân lực cho khu vực phía Nam. Điều này là chưa phù hợp với vị trí chức năng, nhiệm vụ của hai đơn vị này.
Bên cạnh đó theo quy định về tiêu chuẩn điều kiện, nhiệm vụ, quyền hạn và quy trình bổ nhiệm đối với chức danh trợ lý thư ký, đồng chí Ủy viên Bộ Chính trị có 2 trợ lý và được hưởng lương chính sách chế độ tương đương Tổng cục trưởng. Tuy nhiên hiện nay mới chỉ có 1 đồng chí trợ lý ủy viên bộ chính trị Bộ trưởng bộ công an được quy định có cấp bậc hàm cao nhất là thiếu tướng.
Ngoài ra tài khoản 4 Điều 25 luật công an nhân dân 2018 trưởng phòng và tương đương ở đơn vị trực thuộc Bộ có chức năng nhiệm vụ trực tiếp chiến đấu, trưởng phòng nghiệp vụ, trưởng công an quận thuộc công an thành phố Hà Nội, công an thành phố Hồ Chí Minh được thăng cấp bậc hàm là đại tá nhưng với trung đoàn Cảnh sát Cơ động, đặc nhiệm, không Quân bảo vệ mục tiêu thuộc Bộ Tư lệnh Cảnh sát cơ động Bộ Tư lệnh Cảnh vệ công an thành phố Hà Nội, công an thành phố Hồ Chí Minh là các đơn vị Vũ Trang tập trung quân số đông tương đương cấp phòng thực hiện chiến đấu bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự an toàn xã hội nhưng mới được quy định của cấp bậc hàm cao nhất là thượng tá. Điều đó là chưa phù hợp với vị trí, tính chất, chức năng, nhiệm vụ quan trọng của các đơn vị này.
2. Những điểm mới trong dự thảo luật sửa đổi bổ sung một số điều của Luật công an nhân dân
Từ những bất cập nêu trên qua dự án luật sửa đổi bổ sung một số điều của luật công an nhân dân bộ công an đã đề xuất bổ sung 6 vị trí của cấp bậc hàm cao nhất là cấp tướng trong công an nhân dân bao gồm 1 vị trí có cấp bậc hàm cao nhất là thượng tướng và 5 vị trí có cấp bậc hàm cao nhất là thiếu tướng bao gồm: hiệu trưởng trường Đại Học An Ninh Nhân Dân, hiệu trưởng trường Đại học Cảnh sát nhân dân, 1 trợ lý ủy viên bộ chính trị Bộ trưởng Bộ Công an cùng 2 vị trí Phó Cục trưởng và tương đương của 2 đơn vị trực thuộc Bộ Công an. Quy định trưởng công an thành phố thuộc thành phố trực thuộc Trung ương Trung đoàn trưởng có cấp bậc cao nhất là đại tá . Như vậy dự thảo luật công an nhân dân sửa đổi đã đề xuất bổ sung 5 vị trí mang hàm thiếu tướng công an nhân dân đã có sự thay đổi so với luật công an nhân dân hiện hành đó là số lượng thiếu tướng công an nhân dân không quá 157 người được quy định tại điểm d khoản 1 điều 25 luật công an nhân dân.
Đối với tuổi phục vụ cao nhất của Công an nhân dân đề xuất bổ sung quy định và tăng hạn tuổi phục vụ đối với nam tăng 2 tuổi và nữ tăng 3 tuổi. Tăng 2 tuổi của sĩ quan, hạ sĩ quan nữ, sĩ quan có cấp hàm đại tá tăng 5 tuổi, thượng tá tăng 3 tuổi và cấp tướng vẫn giữ nguyên 60 tuổi như luật hiện hành. Thời điểm tính tăng hạn tuổi phục vụ cao nhất sẽ được bắt đầu từ ngày mùng 1 tháng 1 năm 2021. Thời điểm tăng hạn tuổi phục vụ cao nhất bắt đầu từ năm 2021, tuy nhiên không áp dụng đối với trường hợp đã nghỉ công tác trước ngày Luật này có hiệu lực thi hành.
Đồng thời trong tờ trình của Bộ Công an có quy định về thăng cấp bậc hàm cấp tướng trước thời hạn đối với sĩ quan công an nhân dân có thành tích đặc biệt xuất sắc đạt được trong chiến đấu và công tác. Đây cũng là một hạn chế mà luật công an nhân dân hiện hành cần phải khắc phục. Cụ thể tại khoản 1 điều 23 luật công an nhân dân quy định: "Sĩ quan, hạ sĩ quan chiến sĩ công an nhân dân lập thành tích đặc biệt xuất sắc trong bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự an toàn xã hội, đấu tranh phòng chống tội phạm và vi phạm pháp luật, xây dựng lực lượng công an nhân dân nghiên cứu khoa học, công tác học tập mà cấp bậc hàm hiện tại thấp hơn cấp bậc hàm cao nhất đối với chức vụ chức danh sĩ quan mà sĩ quan chiến sĩ đang đảm nhiệm thì được xét thăng cấp bậc hàm trước thời hạn". Đồng thời tại khoản 3 điều 23 Luật công an nhân dân có quy định: "Chủ tịch nước quyết định việc thăng cấp bậc hàm trước thời hạn và thăng cấp bậc hàm vượt bậc đối với cấp bậc hàm cấp tướng".
Qua thực hiện bộ Công an đã ban hành một số văn bản quy định cụ thể về thăng cấp bậc hàm trước thời hạn đối với sĩ quan, Hạ sĩ quan, chiến sĩ công an nhân dân lập thành tích đặc biệt xuất sắc có cấp bậc hàm từ Đại tá trở xuống. Tuy nhiên đối với các sĩ quan cấp tướng thì luật công an nhân dân và các văn bản hướng dẫn thi hành chưa có những quy định cụ thể, điều đó dẫn đến việc khó triển khai thực hiện trên thực tế. Chính vì vậy Bộ Công an đã đề xuất sửa đổi bổ sung khoản 1 điều 23 như sau: chính phủ quy định cụ thể tiêu chí tiêu chuẩn thăng cấp bậc hàm cấp tướng trước thời hạn đối với sĩ quan công an nhân dân có thành tích đặc biệt xuất sắc đạt được trong chiến đấu của công tác.
Với việc bổ sung như trên nhằm xác định cụ thể tiêu chí tiêu chuẩn thành tích đặc biệt xuất sắc đạt được trong chiến đấu và công tác để làm căn cứ để chủ tịch nước xem xét quyết định thăng cấp bậc hàm cấp tướng theo quy định tại khoản 1 điều 26 Luật công an nhân dân.
3. Đề xuất bổ sung vị trí đại tướng công an nhân dân
Đại tướng là cấp bậc hàm cao nhất đối với một sĩ quan công an nhân dân với cấp hiệu bốn ngôi sao vàng. Theo quy định của Luật công an nhân dân 2018 chỉ có sĩ quan công an nhân dân giữ chức vụ bộ trưởng bộ công an mới có cấp bậc hàm cao nhất là đại tướng. Tuy nhiên trong dự thảo Luật công an nhân dân sửa đổi một số thành viên của Uỷ ban quốc phòng an ninh của quốc hội đề nghị nghiên cứu bổ sung vị trí có cấp bậc hàm cao nhất là đại tướng đối với sĩ quan nhân dân biệt phái khi được bầu giữ chức vụ phó chủ tịch quốc hội. Trong lịch sử của ngành công an chỉ có bốn người vinh dự đạt được cấp bậc này đó là Đại tướng Mai Chí Thọ, đại tướng Lê Hồng Anh, đại tướng Trần Đại Quang và đại tướng Tô Lâm. Việc đề xuất bổ sung vị trí đại tướng công an nhân dân sẽ tăng thêm vai trò và trách nhiệm của các cán bộ công an.
Để tìm hiểu thêm về vấn đề này bạn đọc có thể tham khảo bài viết phân biệt công an và cảnh sát khác nhau như thế nào của luật Minh Khuê
Trên đây là một số thông tin của luật Minh Khuê về đề xuất bổ sung vị trí đại tướng công an nhân dân. Mong rằng bài viết trên là tài liệu tham khảo hữu ích dành cho bạn. Bạn đọc có bất kỳ thắc mắc nào xin vui lòng liên hệ tổng đài 19006162 để được tư vấn và giải đáp. Quý khách hàng có yêu cầu báo giá dịch vụ vui lòng gửi yêu cầu về địa chỉ email: lienhe@luatminhkhue.vn Cảm ơn bạn đã quan tâm theo dõi.