Mục lục bài viết

A. Hoạt động cơ bản bài 66 Toán lớp 4 VNEN

1. Chơi trò chơi "đố bạn"

Em viết một phân số bất kì, đố bạn viết phân số bằng phân số em vừa viết:

 - \frac{2}{5} bằng với các phân số \frac{4}{10}; \frac{6}{15}; \frac{8}{20}

- \frac{1}{2} bằng với các phân số \frac{2}{4}; \frac{3}{6}; \frac{4}{8}

- \frac{3}{4} bằng với các phân số \frac{6}{8}; \frac{9}{12}; \frac{15}{20}

 

2. Thực hiện lần lượt các hoạt động (Sgk)

Có thể rút gọn phân số để được một phân số có tử số và mẫu số bé hơn nhưng phân số mới vẫn bằng phân số đã cho.

 

3. Đọc kĩ nhận xét sau và nghe thầy/ cô giáo hướng dẫn:

Khi rút gọn phân số có thể làm như sau:

· Xét xem tử số và mẫu số cùng chia hết cho số tự nhiên nào lớn hơn 1.

· Chia cả tử số và mẫu số cho số đó

Cứ làm như thế đến khi nhận được phân số tối giản

Ví dụ: Rút gọn các phân số sau: \frac{2}{6}; \frac{12}{36}

Trả lời:

 \frac{2}{6} = \frac{2:2}{6:2} = \frac{1}{3}

\frac{12}{36} = \frac{12:12}{36:12} = \frac{1}{3}

 

B. Hoạt động thực hành bài 66 Toán lớp 4 VNEN

Câu 1: Trang 25 sách VNEN toán 4

Viết số thích hợp vào ô trống:

 Giải Toán lớp 4 VNEN bài 66: Rút gọn phân số chi tiết nhất

Đáp án

Giải Toán lớp 4 VNEN bài 66: Rút gọn phân số chi tiết nhất

 

Câu 2: Trang 25 sách VNEN toán 4

Trả lời câu hỏi: Phân số nào trong các phân số:

 \frac{1}{5} ; \frac{6}{7} ; \frac{9}{19}; \frac{16}{32}

là phân số tối giản? Vì sao?

Đáp án

Phân số tối giản là: \frac{1}{5} ; \frac{6}{7} ; \frac{9}{19} vì những phân số này không thể rút gọn được nữa.

 

Câu 3: Trang 25 sách VNEN toán 4

Rút gọn các phân số:

 \frac{15}{18} ; \frac{30}{120} ; \frac{45}{27}; \frac{75}{300}

Đáp án

 \frac{15}{18} = \frac{5}{6}

\frac{30}{120} = \frac{1}{4}

\frac{45}{27} = \frac{5}{3}

\frac{75}{300} = \frac{1}{4}

 

Câu 4: Trang 26 sách VNEN toán 4

Tính rồi viết (theo mẫu):

 \frac{4\times 2\times 9}{7\times 9\times 4}

\frac{5\times 8\times 17}{8\times 3\times 5}

Đáp án:

Giải Toán lớp 4 VNEN bài 66: Rút gọn phân số chi tiết nhất

 

C. Bài tập vận dụng liên quan

Bài 1: Cho phân số \dfrac{10}{15} . Tìm phân số bằng phân số \dfrac{10}{15}  nhưng có tử số và mẫu số bé hơn.

Ta có thể làm như sau:

Ta thấy 10 và 15 đều chia hết cho 5. Theo tính chất cơ bản của phân số ta có:

 \dfrac{10}{15} =\dfrac{10:5}{15:5}=\dfrac{2}{3}

Vậy: \dfrac{10}{15}=\dfrac{2}{3}. .

Nhận xét:

• Tử số và mẫu số của phân số \dfrac{2}{3} đều bé hơn tử số và mẫu số của phân số  \dfrac{10}{15}..

• Hai phân số \dfrac{2}{3} và \dfrac{10}{15}. bằng nhau.

Ta nói rằng: Phân số \dfrac{10}{15}. đã được rút gọn thành phân số \dfrac{2}{3}  .

Có thể rút gọn phân số để được một phân số có tử số và mẫu số bé đi mà phân số mới vẫn bằng phân số đã cho.

Bài 2: Rút gọn phân số \dfrac{6}{8} .

Ta thấy: 6 và 8 đều chia hết cho 2, nên

\dfrac{6}{8}=\dfrac{6:2}{8:2}=\dfrac{3}{4}.

3 và 4 đều không cùng chia hết cho một số tự nhiên nào lớn hơn 1, nên phân số \dfrac{3}{4}  không thể rút gọn được nữa. Ta nói rằng: phân số \dfrac{3}{4} là phân số tối giản và phân số \dfrac{6}{8}  đã được rút gọn thành phân số tối giản \dfrac{3}{4} .

Bài 3: Rút gọn phân số \dfrac{18}{54} .

Ta thấy: 18 và 54 đều chia hết cho 2, nên

\dfrac{18}{54}=\dfrac{18:2}{54:2}=\dfrac{9}{27}

9 và 27 đều chia hết cho 9, nên

\dfrac{9}{27}=\dfrac{9:9}{27:9}=\dfrac{1}{3}

1 và 3 đều không cùng chia hết cho số tự nhiên nào lớn hơn 1, nên \dfrac{1}{3} là phân số tối giản.

Vậy: \dfrac{18}{54}=\dfrac{1}{3}.

Bài 4: Giải bài toán sau: Bác Lan trồng cà chua trên một mảnh vườn hình chữ nhật có chiều rộng là \frac{35}{2}m, chiều dài gấp 4 lần chiều rộng. Biết rằng cứ 1m2 thì thu được 3kg cà chua, vậy trên cả mảnh vườn đó bác Lan thu được số ki-lô-gam cà chua là:

A. 111 kg

B. 145 kg

C. 363 kg

D. 11100 kg

Đáp án đúng là C

Hướng dẫn giải:

Chiều dài của mảnh vườn hình chữ nhật là: \frac{33}{2} x 4 = 66 (m)

Diện tích của mảnh vườn hình chữ nhật là: \frac{33}{2} x 66 = 1089 (m2)

Số ki-lô-gam cà chua bác lan trồng được trên cả mảnh vườn đó là: 1089 : 3 = 363 (kg)

Đáp án: 363kg

Bài 5: Nhà của Hà trồng rau trên một mảnh vườn hình chữ nhật có chiều rộng là \frac{25}{3} m, chiều dài gấp 2 lần chiều rộng. Biết rằng cứ 1m2 thì thu được 5 kg rau. Trên cả mảnh vườn đó nhà Hà thu được số ki-lô-gam rau là:

A. 367 kg

B. 145 kg

C. \frac{250}{9} kg

D. 165 kg

Đáp án đúng là C

Hướng dẫn giải:

Chiều dài của mảnh vườn hình chữ nhật là: \frac{25}{3} x 2 = \frac{50}{3} (m)

Diện tích của mảnh vườn hình chữ nhật là: \frac{25}{3} x \frac{50}{3} = \frac{1250}{9} (m2)

Số ki-lô-gam rau nhà Hà thu được trên mảnh vườn hình chữ nhật là:\frac{1250}{9} : 5 = \frac{250}{9} (kg)

Đáp số: \frac{250}{9} kg rau.

Câu 6. Hoàng nói rằng kết quả của phép nhân \frac{5}{6} × 5 là một phân số có tử số bằng 25, mẫu số bằng 30. Theo em Hoàng nói đúng hay sai?

Hướng dẫn giải:

Ta có: \frac{5}{6} × 5 = 5 × \frac{5}{6} = \frac{25}{6} .

Vậy kết quả của phép nhân\frac{5}{6} × 5 là một phân số có tử số bằng 25, mẫu số bằng 6. Do đó Hoàng nói sai.

Câu 7. Để may một bộ quần áo cần \frac{8}{3} m vải. Hỏi để may 6 bộ quần áo như thế thì cần bao nhiêu mét vải?

Hướng dẫn giải:

Để may 6 bộ quần áo như thế cần số mét vải là: \frac{8}{3} × 6 = 16 ( m )

Đáp số: 16 m

Câu 8. Để buộc một gói quà tặng, cô Hằng cần \frac{4}{5} m dây lụa. Hỏi để buộc 10 gói quà như thế thì cô Hằng cần dùng bao nhiêu m dây lụa?

Hướng dẫn giải:

Để buộc 10 gói quà như thế thì cô Hằng cần dùng số mét dây lụa là:

\frac{4}{5} x 10 = 8 (m)

Đáp số: 8m

 

D. Mẹo rút gọn phân số lớp 4 cực nhanh và chuẩn xác

Muốn rút gọn phân số bất kỳ, các em đem chia cả tử và mẫu số cho một số tự nhiên lớn hơn 1. (Lưu ý, số được chọn đó phải cả tử và mẫu đều chia hết). Phân số mới sau rút gọn luôn có tử và mẫu số nhỏ hơn tử và mẫu số ban đầu nhưng giá trị của chúng không đổi.

Ví dụ như: \frac{12}{60} =\frac{1}{5}

Lưu ý: 

- Khi rút gọn, các em hãy cố gắng đưa phân số về dạng phân số tối giải, tức là phân số không thể chia hết cho số tự nhiên nào ngoài 1.

- Các em sẽ dùng dấu hiệu chia hết hoặc phép thử chọn để có thể tìm ra được số tự nhiên mà cả mẫu và từ cùng chia hết cho số đó khi rút gọn phân số.

Mẹo rút gọn phân số lớp 4 cực nhanh sẽ được Luật Minh Khuê sẽ gửi đến các em mẹo rút gọn phân số lớp 4 cực nhanh và hiệu quả. Chi tiết cách cách như sau:

Cách rút gọn phân số bằng số chia hết cho cả tử và mẫu số

Đây là cách mà các em sử dụng các dấu hiệu chia hết cho 2, 3, 5 và 9 để có thể tìm ra các số mà cả tử và mẫu đều chia hết. 

Ví dụ: \frac{9}{6}= \frac{9:3}{6:3}=\frac{3}{2}

Cách rút gọn nhanh phân số bằng nhân nhẩm với 11

Với cách này các em sẽ thực hiện theo từng bước Luật Minh Khuê hướng dẫn như sau:

Bước 1: Các em lấy tử số và mẫu số nhân nhẩm xem nó có phải là tích của số nào đó với 11 hay không.

Bước 2: Số tử số và mẫu số sau khi ra kết quả nhân với 11, các em đem ra phân tích. Cách phân tích là:

• Hàng trăm = Tổng số hàng trăm + hàng chục

• Hàng trăm = Tổng số hàng chục + hàng đơn vị

• Hàng đơn vị là đơn vị của số được nhân

• Khi tổng lớn hơn hoặc bằng 10 thì các em phải viết tổng vào giữa số đã cho.

Bước 3: Lấy kết quả để đem rút gọn phân số đã cho ở đầu bài.

Ví dụ: Rút gọn phân số \frac{143}{154} 

Phân tích số 143, ta có 4 = 1 + 3 => 143 = 13 .11

Phân tích số 154, ta có 5 = 1 + 4 => 154 = 14.11

Vậy phân số \frac{143}{154}= \frac{13.11}{14.11}=\frac{13}{14}

Mẹo rút gọn phân số nhanh nhất bằng cách lấy tử trừ đi mẫu số và ngược lại

Cách này cũng rất nhanh và hiệu quả để giúp các em rút gọn phân số. Các bước thực hiện như sau:

• Bước 1: Lấy tử hoặc mẫu số trừ cho mẫu hoặc tử số trong phân số được cho (Các em nên dùng số lớn hơn trừ số bé hơn).

• Bước 2: Tìm được một hiệu từ tử sổ và mẫu số, sau đó đem chia nó cho một số tự nhiên bất kỳ mà nó chia hết.

• Bước 3: Kết quả tìm được sau sẽ là số dùng để rút gọn chung cho cả tử số và mẫu số của phân số ban đầu.

Ví dụ: Rút gọn phân số 217/124

Phép chia rút gọn lớn 4 với dạng phân số \frac{aaaa}{bbbb}

Đối với phân số bất kỳ có dạng aaaa/bbbb sẽ chia hết cho số 1111. Vì vậy khi rút gọn phân số, các em chỉ cần lấy tử số và mẫu số cùng chia cho 1111 là được.

Mẹo rút gọn phân số lớp 4 với dạng \frac{abab}{cdcd}

Với dạng phân số abab/cdcd sẽ chia hết cho số 101. Vì vậy các em chỉ cần áp dụng nó vào công thức để tìm được kết quả rút gọn cuối cùng thôi.

Cách rút gọn phân số có dạng \frac{abcd}{mnpq} (cd chia hết cho ab và pq chia hết cho mn)

Với dạng phân số  \frac{abcd}{mnpq} các em sẽ giải theo từng bước sau:

• Bước 1: Lấy cd chia cho ab, được bao nhiêu thì đó chính là số mà tử số abcd chia hết.

• Bước 2: Lấy pq chia cho mn, được bao nhiêu thì đó chính là số mà mẫu số mnpq chia hết.

• Bước 3: Thương chia hết của tử và mẫu cũng ra một số thì đó chính là số được dùng để rút gọn.

Các dạng bài rút gọn phân số lớp 4 bằng thuật toán ơ-clit

Cách rút gọn phân số này khá hay và hiệu quả để các em áp dụng. Cách thực hiện như sau:

• Bước 1: Lấy mẫu số chia cho tử số sẽ được kết quả + số dư a

• Bước 2: Lấy tử số chia cho số dư a, sẽ được kết + số dư b

• Bước 3: Lấy số dư a chia cho số dư b, nếu chia hết thì số dư b sẽ được dùng để chia cả tử và mẫu số ban đầu cho.

Mẹo rút gọn phân số lớp 4 bằng cách phân tích thành thừa số nguyên tố

Cách này vừa đơn giản mà lại vô cùng dễ thực hiện. Chi tiết các bước như sau:

• Bước 1: Phân tích cả tử số và mẫu số thành tích của các thừa số nguyên tố.

• Bước 2: Loại bỏ các nguyên tố giống nhau trên cả tử và mẫu số.

• Bước 3: Cuối cùng các em còn lại giá trị khác biệt chính phân số tối giản cuối cùng.

Rút gọn phân số bằng cách chia liên tiếp cho 2                

Cách này khá đơn giản, các em cứ lấy tử số và mẫu số chia cho 2, đến khi nào không thể chia được thì đó sẽ là phân tối giản.