1. Nguyên nhân của tình trạng quảng cáo sai sự thật
1.1 Nguyên nhân chủ quan
+/ Các cá nhân, doanh nghiệp thấy được sức mạnh của quảng cáo trong việc quảng bá sản phẩm cho mình. Các đối tượng này muốn sản phẩm, dịch vụ của mình được nhiều người biết đến. Tuy nhiên, do nhận thức được tính cạnh tranh khắc nghiệt trên thị trường, một số cá nhân, doanh nghiệp hướng đến việc sử dụng hình thức quảng cáo sai sự thật nhằm “tung hô” sản phẩm của mình lên cao, mong muốn được nhiều người biết đến.
+/ Khi đưa ra phương hướng quảng cáo sai sự thật, mục đích lớn nhất mà các chủ thể thực hiện quảng cáo muốn hướng đến là thu về lợi nhuận. Quảng cáo sai sự thật là để người dùng tin sai về chất lượng của sản phẩm, mua sản phẩm về sử dụng. Khi số lượng sản phẩm, dịch vụ được xuất đi, sử dụng ngày càng nhiều, đồng nghĩa với việc lợi nhuận mà các cá nhân, doanh nghiệp đạt được ngày càng lớn.
+/ Tình trạng quảng cáo sai sự thật diễn ra phổ biến là do các cá nhân, tổ chức chưa ý thức được hành vi quảng cáo sai sự thật của mình là vi phạm pháp luật. Vậy nên, họ để lợi nhuận che mắt, vẫn cố tình thực hiện dù biết hành vi của mình đem đến những ảnh hưởng, thiệt hại cho người tiêu dùng.
+/ Người tiêu dùng không tìm hiểu kỹ về chất lượng sản phẩm, dịch vụ mà mình sử dụng. Họ tin vào nội dung của quảng cáo. Đây cũng được xem là một trong những nguyên nhân chủ quan chính khiến cho hành vi quảng cáo sai sự thật diễn ra phổ biến.
1.2 Nguyên nhân khách quan
+/ Sự phát triển bùng nổ, mạnh mẽ của các trang mạng xã hội khiến cho việc kiểm soát các hoạt động thông tin tuyên truyền, quảng cáo gặp nhiều khó khăn. Chính vì vậy, các cá nhân, doanh nghiệp đã đẩy các nội dung quảng cáo không đúng sự thật của mình tràn lan lên mạng xã hội. Lúc này, các nội dung quảng cáo không được kiểm duyệt, thông tin được đẩy lên, khiến cho tình trạng quảng cáo sai sự thật diễn ra ngày càng phổ biến.
+/ Các biện pháp xử phạt vi phạm hành chính về quảng cáo chưa được áp dụng thực sự chặt chẽ và cụ thể. Biểu hiện là các hành vi vi phạm vẫn cứ tiếp diễn. Cùng với đó, công tác rà soát, xử phạt chưa được tiến hành một cách quyết liệt; hình thức xử phạt chưa thực sự thỏa đáng khiến hành vi vi phạm pháp luật về quảng cáo phổ biến, gây những ảnh hưởng tiêu cực cho người dân và xã hội.
2. KOLs quảng cáo sai sự thật bị xử phạt thế nào?
Khi vi phạm các điều cấm trong hoạt động quảng cáo trong đó có quảng cáo sai sự thật, KOLs có thể sẽ phải bị xử lý vi phạm hành chính theo Điều 34 Nghị định 38/2021/NĐ-CP với các mức phạt tiền như sau:
- Phạt tiền từ 10 - 20 triệu đồng: Quảng cáo có sử dụng một số từ không có tài liệu hợp pháp để chứng minh như các từ: Nhất, duy nhất, số một, tốt nhất…
- Phạt tiền 60 - 80 triệu đồng và buộc cải chính thông tin: Quảng cáo không đúng/gây nhầm lẫn về số lượng, giá, công dụng, chất lượng, bao bì, kiểu dáng, nhãn hiệu, xuất xứ, chủng loại, thời hạn bảo hành hoặc khả năng kinh doanh, cung cấp sản phẩm, hành hóa, dịch vụ…
Ngoài ra, người vi phạm còn bị và tước quyền sử dụng giấy tiếp nhận đăng ký bản công bố sản phẩm từ 05 - 07 tháng; quyền sử dụng giấy xác nhận nội dung quảng cáo từ 22 - 24 tháng và buộc tháo gỡ, xóa/thu hồi, tháo dỡ quảng cáo sai sự thật nêu trên.
Lưu ý: Đây là mức phạt tiền áp dụng với cá nhân. Nếu tổ chức vi phạm thì sẽ chịu phạt mức tiền gấp hai lần số tiền nêu trên và tương đương mức phạt tiền cao nhất áp dụng với tổ chức là 160 triệu đồng.
3. Những tồn tại, vướng mắc trong hoạt động quảng cáo của KOLs
Sau hơn 10 năm triển khai thi hành Luật Quảng cáo 2012, hoạt động quảng cáo đã đạt được nhiều thành tựu quan trọng. Tuy nhiên, lĩnh vực này cũng xuất hiện một số tồn tại, vướng mắc, gây khó khăn trong quá trình thực hiện nên cần có sự điều chỉnh phù hợp. Đơn cử, hoạt động quảng cáo trên Internet, mạng xã hội thông qua người nổi tiếng, người có ảnh hưởng (KOLs) chưa có sự kiểm soát của quy định pháp luật và của cơ quan quản lý nhà nước, gây ra hiện tượng quảng cáo tràn lan, thiếu chính xác.
Hiện nay có rất nhiều doanh nghiệp sử dụng KOLs để quảng cáo sản phẩm, dịch vụ của mình. Trong một số trường hợp, các sản phẩm được quảng cáo theo phương thức trên là hàng kém chất lượng nhưng người bán hàng đã lợi dụng sức hút của KOLs để quảng cáo không trung thực. Trường hợp đó, các KOLs đang tiếp tay bán hàng giả, hàng kém chất lượng, cho dù có thể là không cố ý. Trong quá trình xây dựng sửa đổi luật quảng cáo, một trong những vấn đề nóng rất được quan tâm là vì sao nội dung quảng cáo đối với hàng hóa liên quan đến an toàn sức khỏe con người, đặc biệt là thực phẩm chức năng, quảng cáo không đúng sự thật lại tràn lan trên các phương tiện đại chúng?
Thực tế, rất nhiều người có uy tín, tầm ảnh hưởng là những sao, người nổi tiếng đã truyền tải thông tin không đúng sự thật. Đây là một trong những bất cập đối với quy định trách nhiệm của người chuyển tải sản phẩm quảng cáo. Hiện nay có nhiều trường hợp công ty thuê KOLs quảng cáo nhưng không có hợp đồng, KOLs tự phát quảng cáo sản phẩm và KOLs quảng cáo sản phẩm bằng những dòng “tâm trạng” trên trang cá nhân. Nếu KOLs nói đúng những tính năng, tác dụng của sản phẩm theo giấy phép đã được công bố thì họ không sai.
- Nếu phát hiện một quảng cáo sai sự thật thì trước tiên phải xác định KOLs… có được thuê quảng cáo hay không. Đồng thời phải lưu giữ clip, mẫu quảng cáo để làm rõ thông tin quảng cáo có đúng hay không.
- Ngoài ra, cũng có nhiều sản phẩm được quảng cáo trên mạng xã hội qua livestream nhưng danh tính của những người quảng cáo này cũng như đơn vị chủ quản hay liên kết của họ thường là không rõ ràng. Điều này khiến các cơ quan quản lý gặp khó khăn trong xử lý các trường hợp này nếu hàng hóa của họ là hàng giả, hàng nhái…
Pháp luật về quảng cáo cần có thêm quy định quyền và nghĩa vụ của người chuyển tải sản phẩm quảng cáo. Phương án này sẽ cung cấp cho cơ quan quản lý các chế tài để xử lý các trường hợp vi phạm quy định về quảng cáo do người chuyển tải sản phẩm quảng cáo gây ra. Từ đó, góp phần hỗ trợ người tiêu dùng tiếp cận được những sản phẩm tốt hơn Nếu các KOLs vi phạm, ngoài phạt tiền về quảng cáo sai sự thật sẽ cần được bổ sung các chế tài như cấm lên sóng, cấm tiếp tục đăng ký và sử dụng tài khoản mạng xã hội…
Cần lập quy trình và tuyên truyền về chế tài, cho biết hiện nay trên mạng xã hội, những KOLs thực hiện quảng cáo rất rộng rãi với các hình thức khác nhau như livestream, chạy bài, tư vấn sản phẩm cho người mua…
Những KOLs này thường là nghệ sĩ, diễn viên, người nổi tiếng. Có thể họ chưa được đào tạo chuyên ngành, chưa được cấp phép hoạt động về lĩnh vực dinh dưỡng, về dược phẩm hay các ngành nghề khám chữa bệnh. Thế nhưng đôi khi họ lại thực hiện các quảng cáo về các sản phẩm chuyên ngành, đưa ra những lời khuyên người dùng mua sắm các sản phẩm nhằm chữa bệnh xương khớp, tiểu đường… thì không phù hợp.
>> Để tham khảo thêm thông tin về vấn đề này, quý khách hàng có thể tìm hiểu tại bài viết: KOL là gì? KOC là gì? Làm KOL, làm KOC là làm gì? của Luật Minh Khuê.
Như vậy trên đây là toàn bộ thông tin về KOLs quảng cáo sai sự thật bị xử phạt thế nào? mà Công ty Luật Minh Khuê muốn gửi đến quý khách mang tính tham khảo. Nếu quý khách còn vướng mắc về vấn đề trên hoặc mọi vấn đề pháp lý khác, quý khách hãy vui lòng liên hệ trực tiếp với chúng tôi qua Luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến theo số điện thoại 1900.6162 để được Luật sư tư vấn pháp luật trực tiếp qua tổng đài kịp thời hỗ trợ và giải đáp mọi thắc mắc.
Nếu quý khách cần báo giá dịch vụ pháp lý thì quý khách có thể gửi yêu cầu báo phí dịch vụ đến địa chỉ email:lienhe@luatminhkhue.vnđể nhận được thông tin sớm nhất! Rất mong nhận được sự hợp tác và tin tưởng của quý khách! Luật Minh Khuê xin trân trọng cảm ơn!