1. Một số tình huống liên quan đến bảo hiểm xã hội.
Em tham gia bảo hiểm xã hội từ tháng 7.2015 đến tháng 2.2016 e nghỉ việc. Đầu tháng 9 em sinh bé thì em có được lãnh bảo hiểm không ạ?
Em đóng bảo hiểm xã hội được 15 tháng. Đến 28/2/2016 thì em chấm dứt hợp đồng lao động và không đóng bảo hiểm nữa. Nếu tháng 3 em sinh thì em có nhận được tiền thai sản không?
Xin chào Luật Minh Khuê! em là giáo viên, em đóng bảo hiểm xã hội từ 1/1/2015 đến 1/5/2015 được 4 tháng, đến ngày 8/5/2015 thì sinh. Như vậy em có được nhận chế độ khai sản không ạ?
Em mới nghỉ việc ở công ty cũ thì em xin được việc mới, vậy em đóng nối tiếp bảo hiểm xã hội thì bảo hiểm thất nghiệp của em có được đóng nối tiếp không ạ.Tôi làm việc ở công ty cũ được 2 năm, sau đó chuyển sang công ty mới làm việc. Trong thời gian ở công ty cũ, tôi đóng bảo hiểm xã hội đầy đủ. Tuy nhiên, khi sang công ty mới được 2 năm thì mới lấy sổ cũ về. Bên công ty mới thì lại làm sổ mới cho tôi. Nay tôi xin hỏi: - Nếu tôi quyết toán 1 lần sổ cũ thì có khó khăn gì không vì tôi đã chấm dứt hợp đồng với công ty cũ khá lâu ? - Nếu tôi không muốn quyết toán bảo hiểm cũ 1 lần và muốn gộp sổ cũ và mới vào 1 số thì có được không và thủ tục phải làm là gì ? Mong được sự giải đáp của quý công tyXin chào luật sư. Cháu muốn hỏi là cách đây 4 năm cháu đã đi làm ở một công ty ở gần nhà và đã đóng được 5 tháng bảo hiểm xã hội. Do cháu phải đi học lên đã nghỉ việc ở đó mà không viết đơn xin nghỉ. Năm 2015 theo luật bảo hiểm là mỗi người chỉ có một sổ bảo hiểm. Vậy cháu có được đóng sổ mới khác không hay phải bắt buộc tìm số sổ cũ kia ạ?
Trả lời:
Chào bạn, Cảm ơn bạn đã tin tưởng và gửi câu hỏi đề nghị tư vấn luật đến Bộ phận luật sư tư vấn pháp luật của Công ty Luật Minh Khuê. Nội dung câu hỏi của bạn đã được đội ngũ luật sư của Chúng tôi nghiên cứu và tư vấn cụ thể như sau:
1. Cơ sở pháp lý:
- Luật bảo hiểm xã hội số 58/2014/QH13 của Quốc hội
Bộ luật lao động 2019
2. Nội dung phân tích:
=> Theo quy định tại Điều 31 Luật bảo hiểm xã hội:
"Người lao động quy định tại các điểm b, c và d khoản 1 Điều này phải đóng bảo hiểm xã hội từ đủ 06 tháng trở lên trong thời gian 12 tháng trước khi sinh con hoặc nhận nuôi con nuôi."
Thì bạn phải đóng đủ 6 tháng trong vòng 12 tháng trước khi sinh. Vậy trường hợp bạn sinh con tháng 9 và tháng 3 thì được hưởng chế độ thai sản.
=> Theo quy định tại Quyết định số 959/QĐ-BHXH thì việc mình đóng ở công ty trước 1 sổ bảo hiểm, sang công ty mói 1 sổ bảo hiểm khác thì có thể tiến hành thủ tục yêu cầu cơ quan BHXH gộp sổ BHXH. Nếu làm mất sổ BHXH cũ thì có thể yêu cầu cấp lại sổ BHXH và nối tiếp luôn phần BHXH đang đóng. Còn nếu không muốn gộp sổ thì phần đóng BHXH mới sẽ được coi là đóng lại từ đầu.
chào luật sư, tôi muốn hỏi là công ty của tôi đang làm nói sẽ đóng bảo hiểm năm 2016 cho tôi, nhưng giờ là tháng 3 rồi mà vẫn chưa đóng. Vậy thì họ có đóng được bảo hiểm cho tôi từ ngày 1/1/2016 không. Và nếu đóng như vậy thì các bảo hiểm Xã hội,Y tế, thất nghiệp, công đoàn của tôi có được tính từ tháng 1 năm 2016 không?
=> Trách nhiệm đóng BHXH cho NLĐ là bắt buộc, trường hợp do công ty chưa đóng BHXH cho bạn thì bên cơ quan BHXH sẽ tiến hành truy thu tiền BHXH, vì thế nếu công ty đã báo tăng BHXH thì bạn vẫn sẽ được đóng từ ngày 1/1/2016.
Sổ BHXH của em ghi :Tổng thời gian đóng BHXH bắt buộc đến tháng 3/2015 là 2 năm 5 tháng Nhưng cuối sổ có ghi : Duy Xuyên, ngày 24/4/2015. Vậy ngày chốt sổ là ngày nào? Giờ em muốn hưởng BHXH 1 lần thì em có hưởng được không, nếu được thì khi nào em hưởng được?
=> Ngày bạn chấm dứt đóng BHXH là tháng 3/2015. Điều kiện để được hưởng BHXH một lần là:
"Điều 60. Bảo hiểm xã hội một lần
1. Người lao động quy định tại khoản 1 Điều 2 của Luật này mà có yêu cầu thì được hưởng bảo hiểm xã hội một lần nếu thuộc một trong các trường hợp sau đây:
a) Đủ tuổi hưởng lương hưu theo quy định tại các khoản 1, 2 và 4 Điều 54 của Luật này mà chưa đủ 20 năm đóng bảo hiểm xã hội hoặc theo quy định tại khoản 3 Điều 54 của Luật này mà chưa đủ 15 năm đóng bảo hiểm xã hội và không tiếp tục tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện;
b) Ra nước ngoài để định cư;
c) Người đang bị mắc một trong những bệnh nguy hiểm đến tính mạng như ung thư, bại liệt, xơ gan cổ chướng, phong, lao nặng, nhiễm HIV đã chuyển sang giai đoạn AIDS và những bệnh khác theo quy định của Bộ Y tế;
d) Trường hợp người lao động quy định tại điểm đ và điểm e khoản 1 Điều 2 của Luật này khi phục viên, xuất ngũ, thôi việc mà không đủ điều kiện để hưởng lương hưu."
Nếu bạn thuộc trường hợp này thì mới được hưởng BHXH.
Em làm nhân viên địa chính của UBND xã TV từ tháng 2/2011 đến 26/12/2015 thì UBND xã thông báo là cho em nghỉ việc và bàn giao hồ sơ tài liệu trả phòng địa chính. Như vậy việc cho nghỉ việc mà không báo trước có đúng không. Và sau khi nghỉ em có được chế độ gì không? em chưa được đóng bảo hiểm xã hội.
=> Bạn làm nhân viên ở UBND từ tháng 2/2011 - 26/12/2015 thì đây là HĐLĐ không xác định thời hạn. Thì theo khoản 2 Điều 38 Bộ luật lao động quy định:
"2. Khi đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động người sử dụng lao động phải báo cho người lao động biết trước:
a) Ít nhất 45 ngày đối với hợp đồng lao động không xác định thời hạn;"
Vậy trường hợp này bạn bị cho nghỉ việc mà không báo trước là sai quy định pháp luật. Sau khi nghỉ việc mà bạn chưa đóng BHXH thì bạn có thể được hưởng trợ cấp thôi việc.
Kính gửi Luật sư Công ty tôi kinh doanh khách sạn nhỏ có thuê nhân viên tạp vụ đến làm vệ sinh vào 3 ngày/1 tuần ( thứ 2,4,6) và trả lương theo tuần vào ngày thứ 4 của tuần kế tiếp là 900.000đ/tuần, hai bên đều có quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng khi báo trước cho bên kia 1 tuần. Luật sư vui lòng cho hỏi Công ty tôi phải ký kết Hợp đồng lao động loại gì? thời hạn như thế nào? Trong trường hợp như vậy, người lao động này có phải tham gia Bảo hiểm xã hội hay không?
=> Với các điều kiện bạn nêu thì công ty bạn có thể kí với nhân viên tạp vụ theo Hợp đồng thời vụ, trường hợp này hợp đồng có thừoi gian dứoi 3 tháng, sau đó bạn có thể kí lại và không phải nộp BHXH cho người lao động.
2. Bảo hiểm xã hội (BHXH) là gì?
Bảo hiểm xã hội là sự đảm bảo thay thế được bù đắp một phần thu nhập cho người lao động khi họ bị mất hoặc giảm thu nhập do bị ốm đau, thai sản, tai nạn lao động và bệnh nghề nghiệp, tàn tật, thất nghiệp, tuổi già, tử tuất, dựa trên cơ sở một quỹ tài chính do sự đóng góp của các bên tham gia BHXH, có sự bảo hộ của Nhà nước theo pháp luật, nhằm bảo đảm an toàn đời sống cho người lao động và gia đình họ, đồng thời góp phần bảo đảm an toàn xã hội. Bảo hiểm xã hội là trụ cột chính trong hệ thống an sinh xã hội ở mỗi nước.
3. Các loại bảo hiểm xã hội ở Việt nam hiện nay?
Bảo hiểm xã hội ở Việt Nam hiện nay gồm có 2 loại là BHXH bắt buộc và BHXH tự nguyện.
- Bảo hiểm xã hội bắt buộc: Là BHXH do Nhà nước tổ chức và bắt buộc người lao động và người sử dụng lao động phải tham gia. BHXH bắt buộc bao gồm các chế độ: Thai sản, ốm đau, tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, hưu trí và tử tuất.
- Bảo hiểm xã hội tự nguyện: Là loại hình BHXH do Nhà nước tổ chức mà người tham gia được lựa chọn phương thức và mức đóng phù hợp với thu nhập của mình. Nhà nước có chính sách hỗ trợ người tham gia đóng tiền BHXH để hưởng chế độ hưu trí và tử tuất.
4. Những quyền lợi khi tham gia bảo hiểm xã hội hiện nay?
- Được tham gia và hưởng các chế độ theo Luật BHXH.
- Được cấp và quản lý sổ BHXH và nhận lại sổ khi không còn làm việc.
- Nhận lương hưu và trợ cấp đầy đủ khi đến tuổi về hưu.
- Hưởng bảo hiểm y tế trong các trường hợp: Đang hưởng lương hưu, nghỉ việc hưởng trợ cấp thai sản, nhận con nuôi, tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp hay trợ cấp ốm đau.
- Chủ động đi khám giám định mức suy giảm khả năng lao động và được thanh toán chi phí giám định y khoa nếu đủ điều kiện hưởng BHXH.
- Ủy quyền nhận lương hưu, trợ cấp BHXH cho người khác.
- Được cung cấp thông tin về đóng BHXH theo định kỳ; yêu cầu người sử dụng lao động cung cấp thông tin về việc đóng và quyền được hưởng các chế độ của BHXH.
- Người tham gia được khiếu nại, tố cáo và khởi kiện BHXH theo quy định pháp luật.
5. Có bao nhiêu chế độ bảo hiểm xã hội ở Việt nam?
BHXH hiện hành ở Việt Nam bao gồm 6 chế độ chính là:
Ốm đau, thai sản, tai nạn lao động - bệnh nghề nghiệp, hưu trí, tử tuất và bảo hiểm thất nghiệp.
Trên đây là ý kiến tư vấn của chúng tôi về câu hỏi của quý khách hàng. Việc đưa ra ý kiến tư vấn nêu trên căn cứ vào các quy định của pháp luật và thông tin do quý khách hàng cung cấp. Mục đích đưa ra nội dung tư vấn này là để các cá nhân, tổ chức tham khảo.
Trường hợp trong nội dung tư vấn có điều gì gây nhầm lẫn, chưa rõ ràng hoặc thông tin nêu trong nội dung tư vấn khiến quý khách chưa hiểu hết vấn đề hoặc/ và có sự vướng ngại, thắc mắc, chúng tôi rất mong nhận được ý kiến phản hồi của quý khách hàng.
Mọi vướng mắc bạn vui lòng trao đổi trực tiếp với Luật sư tư vấn pháp luật bảo hiểm xã hội trực tuyến qua tổng đài 24/7 gọi số: 1900.6162 hoặc liên hệ văn phòng để nhận được sự tư vấn, hỗ trợ từ Luật Minh Khuê.
Rất mong nhận được sự hợp tác!
Trân trọng./.
Bộ phận tư vấn luật bảo hiểm xã hội - Công ty luật Minh Khuê