Nghĩa vụ cấp dưỡng có yếu tố nước ngoài

1. Nghĩa cụ cấp dưỡng là gì?

Cấp dưỡng là một trách nhiệm pháp lý mà một người phải đóng góp tiền hoặc tài sản khác để đáp ứng những nhu cầu cần thiết của người khác không sống chung với mình, nhưng có quan hệ hôn nhân, huyết thống hoặc nuôi dưỡng. Nghĩa vụ cấp dưỡng được áp dụng trong các trường hợp như người đó chưa thành niên, người đã trưởng thành nhưng không có khả năng lao động và không có tài sản để tự nuôi mình, hoặc người đang gặp khó khăn, túng thiếu.

Thường thì nghĩa vụ cấp dưỡng được thực hiện giữa cha mẹ và con, giữa vợ chồng, giữa anh chị em với nhau, giữa ông bà nội, ông bà ngoại và cháu, giữa cô dì chú cậu bác ruột và cháu ruột. Đây là những quan hệ mà luật pháp đặt ra nghĩa vụ pháp lý cụ thể để đảm bảo sự chăm sóc và hỗ trợ cho những người có mối quan hệ này.

Nghĩa vụ cấp dưỡng không thể thay thế bằng bất kỳ nghĩa vụ nào khác và không thể chuyển giao cho người khác. Điều này có nghĩa là người có nghĩa vụ cấp dưỡng không thể thay thế trách nhiệm này bằng cách yêu cầu người khác thay mình hoặc chuyển giao trách nhiệm này cho người khác.

Trong trường hợp người có nghĩa vụ cấp dưỡng trốn tránh trách nhiệm của mình, theo yêu cầu của cá nhân, cơ quan, tổ chức được quy định tại Điều 119 của Luật Hôn nhân Gia đình năm 2014, tòa án có quyền buộc người đó phải thực hiện nghĩa vụ cấp dưỡng theo quy định.

Người được cấp dưỡng, bao gồm cha, mẹ hoặc người giám hộ của người đó, theo quy định của pháp luật về tố tụng dân sự, có quyền yêu cầu Tòa án buộc người không tự nguyện thực hiện nghĩa vụ cấp dưỡng phải thực hiện nghĩa vụ đó. Ngoài ra, các cá nhân, cơ quan, tổ chức như người thân thích, cơ quan quản lý nhà nước về gia đình, cơ quan quản lý nhà nước về trẻ em và Hội liên hiệp phụ nữ cũng có quyền yêu cầu Tòa án buộc người không tự nguyện thực hiện nghĩa vụ cấp dưỡng.

Nếu có bất kỳ cá nhân, cơ quan, tổ chức nào phát hiện hành vi trốn tránh thực hiện nghĩa vụ cấp dưỡng, họ có quyền đề nghị cho cơ quan, tổ chức quy định tại Điều 119 Luật Hôn nhân và gia đình 2014, bao gồm người thân thích, cơ quan quản lý nhà nước về gia đình, cơ quan quản lý nhà nước về trẻ em và Hội liên hiệp phụ nữ, yêu cầu Tòa án buộc người không tự nguyện thực hiện nghĩa vụ cấp dưỡng.

2. Quan hệ hôn nhân và gia đình có yếu tố nước ngoài

Quan hệ hôn nhân và gia đình có yếu tố nước ngoài được định nghĩa là quan hệ hôn nhân và gia đình mà ít nhất một bên tham gia là người nước ngoài hoặc người Việt Nam định cư ở nước ngoài. Điều này ám chỉ đến tình huống một trong hai bên có liên kết với nước ngoài, có thể là người nước ngoài hoặc công dân Việt Nam đang sinh sống và định cư tại nước ngoài.

3. Nghĩa vụ cấp dưỡng có yếu tố nước ngoài theo quy định của pháp luật hiện hành

Theo Điều 129 Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014 quy định về nghĩa vụ cấp dưỡng có yếu tố nước ngoài như sau:

- Nghĩa vụ cấp dưỡng tuân theo pháp luật của nước nơi người yêu cầu cấp dưỡng cư trú. Trường hợp người yêu cầu cấp dưỡng không có nơi cư trú tại Việt Nam thì áp dụng pháp luật của nước nơi người yêu cầu cấp dưỡng là công dân;

- Cơ quan có thẩm quyền giải quyết đơn yêu cầu cấp dưỡng của người quy định tại khoản 1 Điều 129 Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014 là cơ quan của nước nơi người yêu cầu cấp dưỡng cư trú

Theo quy định tại Điều 129 của Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014, nghĩa vụ cấp dưỡng có yếu tố nước ngoài sẽ tuân theo pháp luật của quốc gia nơi người yêu cầu cấp dưỡng cư trú. Điều này có nghĩa là nếu người yêu cầu cấp dưỡng cư trú tại Việt Nam, việc cấp dưỡng sẽ được thực hiện theo pháp luật Việt Nam. Trong trường hợp này, cơ quan nhà nước có thẩm quyền của Việt Nam sẽ giải quyết đơn yêu cầu cấp dưỡng.

Tuy nhiên, nếu có một người trực tiếp nuôi con và là người yêu cầu cấp dưỡng cho con sau khi ly hôn đang cư trú ở nước ngoài, việc cấp dưỡng sẽ được thực hiện theo pháp luật của quốc gia nơi họ đang cư trú. Nếu họ cư trú tại Việt Nam, thì áp dụng pháp luật Việt Nam để giải quyết vấn đề cấp dưỡng. Tuy nhiên, nếu họ không có nơi cư trú tại Việt Nam, thì áp dụng pháp luật của quốc gia mà người đó là công dân để giải quyết vấn đề cấp dưỡng này.

4. Thẩm quyền giải quyết về nghĩa vụ cấp dưỡng có yếu tố nước ngoài