Trong những năm gần đây, sự phát triển mạnh mẽ của ngành công nghiệp điện ảnh và truyền thông đã kéo theo xu hướng lồng ghép quảng cáo trực tiếp vào nội dung phim như một phương thức quảng bá hiệu quả. Hình thức này không chỉ giúp doanh nghiệp tiếp cận khán giả một cách tinh tế mà còn tạo thêm nguồn thu cho hoạt động sản xuất phim. Tuy nhiên, nếu không được kiểm soát hợp lý, việc quảng cáo trong phim có thể làm ảnh hưởng đến nội dung, mạch cảm xúc và giá trị nghệ thuật của tác phẩm, thậm chí gây khó chịu cho người xem. Trước thực tiễn đó, pháp luật đã có những quy định mới nhằm điều chỉnh hoạt động quảng cáo trong nội dung phim theo hướng minh bạch, phù hợp và có giới hạn. Những quy định này đóng vai trò quan trọng trong việc cân bằng giữa yếu tố thương mại và giá trị sáng tạo, góp phần xây dựng môi trường điện ảnh chuyên nghiệp và phát triển bền vững.
1. Quảng cáo là gì?
Theo khoản 1 Điều 2 Luật quảng cáo 2012 sửa đổi bởi Điểm a Khoản 1 Điều 1 Luật Quảng cáo sửa đổi 2025, Quảng cáo là một hoạt động truyền thông quan trọng, được sử dụng nhằm giới thiệu, quảng bá sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ, cũng như hình ảnh, uy tín và thương hiệu của các tổ chức, doanh nghiệp hoặc cá nhân tới công chúng. Nó không chỉ đơn thuần là việc truyền tải thông tin mà còn là công cụ chiến lược để kết nối trực tiếp giữa nhà sản xuất, kinh doanh với người tiêu dùng, tạo ra sự nhận biết, niềm tin và thúc đẩy hành vi mua sắm một cách hiệu quả. Trong bối cảnh thị trường hiện đại, quảng cáo trở thành cầu nối then chốt giúp các doanh nghiệp cạnh tranh một cách công bằng, nâng cao chất lượng sản phẩm, đồng thời đáp ứng nhu cầu thông tin đa dạng và ngày càng cao của khách hàng.
Hoạt động quảng cáo có thể triển khai thông qua nhiều hình thức và phương tiện khác nhau, từ truyền thống như báo chí, tivi, biển quảng cáo, băng-rôn, đến các phương tiện hiện đại như trang thông tin điện tử, mạng xã hội, ứng dụng trực tuyến, thiết bị điện tử và nền tảng số. Việc sử dụng người làm trung gian trong quảng cáo cũng là một phương thức phổ biến, giúp truyền tải thông điệp một cách sinh động, gần gũi và dễ tạo dấu ấn trong tâm trí người tiếp nhận. Mỗi hình thức quảng cáo đều có sức ảnh hưởng và cách thức tác động riêng, vì vậy việc lựa chọn phương tiện phù hợp với đối tượng mục tiêu, tính chất sản phẩm và thông điệp cần truyền tải là yếu tố quyết định sự thành công của chiến dịch quảng cáo.
Quảng cáo còn mang một ý nghĩa xã hội sâu sắc, vì nó cung cấp thông tin đầy đủ, trung thực về chất lượng, tính năng, công dụng, cách sử dụng và giá cả của sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ. Nhờ đó, người tiếp nhận quảng cáo có cơ sở để đưa ra quyết định thông minh, hạn chế rủi ro khi mua sắm và tăng cường sự chủ động trong việc lựa chọn sản phẩm phù hợp với nhu cầu. Đồng thời, quảng cáo thúc đẩy sự cạnh tranh lành mạnh giữa các doanh nghiệp, khuyến khích đổi mới sản phẩm, nâng cao chất lượng dịch vụ và cải thiện trải nghiệm khách hàng.
Không chỉ là công cụ kinh doanh, quảng cáo còn là một nghệ thuật giao tiếp, kết hợp giữa hình ảnh, âm thanh, ngôn từ, màu sắc, biểu tượng và các yếu tố sáng tạo khác để tạo ấn tượng sâu sắc, dễ ghi nhớ và kích thích cảm xúc của người tiêu dùng. Nó đòi hỏi sự nghiên cứu kỹ lưỡng về hành vi khách hàng, thị hiếu, văn hóa và xu hướng tiêu dùng, đồng thời phải tuân thủ các quy định pháp luật về quảng cáo, bảo vệ người tiêu dùng và quyền lợi xã hội.
Như vậy, quảng cáo là một hoạt động tổng hợp, vừa mang tính nghệ thuật, vừa mang tính khoa học và chiến lược, nhằm giới thiệu và kết nối người tiêu dùng với sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ, đồng thời xây dựng và củng cố thương hiệu cho tổ chức, doanh nghiệp hay cá nhân. Nó không chỉ đóng vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế – thương mại hiện đại mà còn góp phần hình thành một xã hội thông tin minh bạch, năng động và cạnh tranh lành mạnh.
2. Quy định mới nhất khi quảng cáo trong nội dung phim
Theo Điều 26 Luật quảng cáo 2012, sửa đổi bởi Khoản 17 Điều 1 Luật Quảng cáo sửa đổi 2025 trong các chương trình văn hóa, nghệ thuật, điện ảnh, cũng như các bản ghi âm, ghi hình có nội dung thay sách hoặc minh họa cho sách, thời lượng dành cho quảng cáo được pháp luật quy định rất rõ ràng nhằm bảo vệ quyền lợi của người tiếp nhận và đảm bảo chất lượng chương trình. Cụ thể, tổng thời lượng quảng cáo không được vượt quá 5% tổng thời lượng nội dung của chương trình. Quy định này giúp tránh việc quảng cáo chiếm quá nhiều không gian phát sóng, làm gián đoạn trải nghiệm thưởng thức của khán giả hoặc làm giảm giá trị nghệ thuật, giáo dục, thông tin vốn có của chương trình.
Trong quá trình triển khai, điều này đồng nghĩa với việc người quảng cáo và nhà phát hành chương trình phải tính toán kỹ lưỡng thời lượng phát quảng cáo, bố trí các đoạn quảng cáo hợp lý, lồng ghép khéo léo để không làm ảnh hưởng tới nội dung chính. Ví dụ, quảng cáo có thể xuất hiện ở đầu hoặc cuối chương trình, hoặc xen kẽ trong những khoảng nghỉ hợp lý, nhưng tổng thời lượng vẫn phải tuân thủ giới hạn 5%. Đây là biện pháp cân bằng giữa quyền lợi của nhà quảng cáo và quyền lợi của khán giả, đồng thời đảm bảo chương trình giữ được sự liền mạch và giá trị nội dung.
Tuy nhiên, có một ngoại lệ đối với quảng cáo trên báo nói và báo hình. Trong các trường hợp này, do tính chất phát sóng liên tục và đặc thù truyền dẫn, thời lượng quảng cáo có thể linh hoạt hơn. Dù vậy, việc đảm bảo tính minh bạch, trung thực và không làm người nghe, người xem nhầm lẫn vẫn là nguyên tắc bắt buộc.
Như vậy, quy định về thời lượng quảng cáo trong bản ghi âm, ghi hình và nội dung phim thể hiện sự cân nhắc giữa nhu cầu quảng bá sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ và quyền lợi của người tiếp nhận, đồng thời góp phần duy trì chất lượng và giá trị nội dung các chương trình văn hóa, nghệ thuật, giáo dục và điện ảnh.
3. Quy định về quảng cáo sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ trong nội dung phim
Theo khoản 1 Điều 22 Nghị định 342/2025/NĐ-CP, Việc lồng ghép quảng cáo các sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ trong nội dung phim không chỉ là một hình thức phổ biến để giới thiệu thương hiệu và tiếp cận người tiêu dùng mà còn phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định pháp luật nhằm bảo vệ quyền lợi khán giả và đảm bảo tính minh bạch. Theo đó, mọi nội dung quảng cáo trong phim phải phù hợp với các điều kiện và yêu cầu về nội dung quảng cáo được quy định tại Điều 19 và Điều 20 Luật Quảng cáo 2012, đồng thời phải thực hiện đúng các nguyên tắc bổ sung về thông báo trước khi phổ biến phim.
Cụ thể, trước khi phim được phát hành hoặc phổ biến, người phát hành phải thông báo cho khán giả biết về sự hiện diện của quảng cáo bằng các hình thức rõ ràng, dễ nhận biết, bao gồm chữ viết, lời nói hoặc ký hiệu, biểu tượng. Việc này nhằm giúp người xem chủ động nhận diện phần quảng cáo, phân biệt nội dung giải trí và nội dung thương mại, từ đó đưa ra lựa chọn xem hoặc bỏ qua quảng cáo nếu thấy không phù hợp.
Trong trường hợp quảng cáo các sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ đặc biệt – chẳng hạn các mặt hàng ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe, an toàn, pháp lý hoặc các sản phẩm có tính nhạy cảm – thông báo trước khi phát phim càng trở nên quan trọng. Người phát hành phải cung cấp đầy đủ tên sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ được quảng cáo bằng chữ viết hoặc lời nói, đồng thời trình bày các khuyến cáo, cảnh báo theo quy định tại Điều 4 đến Điều 12 Nghị định 342/2025/NĐ-CP. Điều này giúp người xem nhận thức rõ ràng về loại sản phẩm, những nguy cơ hoặc hướng dẫn sử dụng, từ đó bảo đảm quyền lợi và an toàn cho khán giả, đặc biệt là trẻ em và các nhóm đối tượng dễ bị tác động bởi quảng cáo.
Như vậy, việc quảng cáo sản phẩm trong nội dung phim không chỉ đơn thuần là việc lồng ghép thương hiệu mà còn là trách nhiệm pháp lý nghiêm túc, đòi hỏi nhà sản xuất, phát hành và các đơn vị quảng cáo phải thực hiện đầy đủ các yêu cầu thông báo, cảnh báo, minh bạch và tuân thủ quy định pháp luật, nhằm cân bằng giữa nhu cầu tiếp thị và quyền lợi, sự an toàn của người xem.
Kết luận
Các quy định mới về quảng cáo trong nội dung phim đã góp phần thiết lập ranh giới rõ ràng giữa yếu tố thương mại và giá trị nghệ thuật. Việc kiểm soát chặt chẽ cách thức lồng ghép quảng cáo giúp hạn chế tình trạng quảng cáo quá mức, gây phản cảm hoặc làm sai lệch nội dung phim. Đồng thời, quy định về việc thông báo, nhận diện nội dung quảng cáo cũng giúp khán giả dễ dàng phân biệt giữa nội dung phim và yếu tố quảng bá. Điều này không chỉ bảo vệ quyền lợi người xem mà còn nâng cao chất lượng sản phẩm điện ảnh. Trong bối cảnh ngành công nghiệp phim ảnh phát triển mạnh, việc tuân thủ các quy định này là cần thiết để bảo đảm sự hài hòa giữa lợi ích kinh tế và giá trị văn hóa nghệ thuật.
Trên đây là tư vấn của chúng tôi. Nếu còn vướng mắc, chưa rõ hoặc cần hỗ trợ pháp lý khác bạn vui lòng liên hệ bộ phận tư vấn pháp luật trực tuyến qua tổng đài điện thoại gọi ngay số: 1900 6162 để được giải đáp.
