1. Quy định về nghĩa vụ, trách nhiệm đối với cán bộ, công chức năm 2024
Nghĩa vụ của cán bộ, công chức được quy định tại Chương II của Luật Cán bộ, công chức năm 2008. Theo đó nghĩa vụ của cán bộ, công chức bao gồm nghĩa vụ đối với Đảng Cộng sản Việt Nam, Nhà nước và nhân dân; nghĩa vụ trong khi thi hành công vụ và đối với cán bộ, công chức là người đứng đầu thì phải có nghĩa vụ của người đứng đầu theo quy định của pháp luật.
Trách nhiệm của cán bộ, công chức là phải tuân thủ pháp luật và các quy định của cơ quan, tổ chức mà họ phục vụ. Họ cần đảm bảo rằng hành động của mình không vi phạm luật pháp và không gây thiệt hại cho quyền và lợi ích của công dân, tổ chức hoặc xã hội.
Cán bộ, công chức phải thực hiện nhiệm vụ của mình một cách trung thực, năng động và hiệu quả. Họ cần giữ bí mật thông tin mà họ có được trong quá trình làm việc và không lợi dụng vị trí của mình vì lợi ích cá nhân.
Cán bộ, công chức phải quản lý tài chính và tài sản của nhà nước hoặc tổ chức mà họ phục vụ một cách cẩn thận và minh bạch. Họ không được chấp nhận hoặc đòi hỏi bất kỳ lợi ích, tiền bạc hay quà tặng nào từ người dân hoặc từ các tổ chức.
Cán bộ, công chức phải hoàn thành nhiệm vụ được giao một cách đúng hẹn và đạt được các mục tiêu đề ra. Họ cần phải chịu trách nhiệm với cấp trên về kết quả công việc của mình.
Cán bộ, công chức phải giữ vững phẩm chất đạo đức, trung thực, công bằng và đối xử bình đẳng với mọi người.
Cán bộ, công chức có nghĩa vụ trung thành với Đảng, Nhà nước, bảo vệ, tôn trọng, tận tụy phục vụ nhân dân. Trong khi thi hành công vụ thì phải nghiêm chỉnh chấp hành các quy định về công vụ, chịu trách nhiệm cá nhân về công việc, nhiệm vụ được giao và chịu trách nhiệm tập thể đối với hành vi vi phạm của tổ chức.
Đối với cán bộ, công chức có hành vi vi phạm quy định về nghĩa vụ, trách nhiệm thì tùy vào tính chất, mức độ, hậu quả mà sẽ bị xử lý theo quy định của pháp luật và quy định của tổ chức.
2. Quy định về miễn trách nhiệm đối với cán bộ, công chức năm 2024
Quy định về trách nhiệm đối với cán bộ, công chức hiện nay khá là đầy đủ và chặt chẽ, một phần đáp ứng được yêu cầu quản lý của Nhà nước nhưng phần nào đó vì là quy định của pháp luật nên sẽ tạo ra rào cản, hạn chế cho cán bộ, công chức khi thi hành công vụ đối với các trường hợp tình huống mới, cấp thiết mà chưa có quy định, quy định không cụ thể, không phù hợp hoặc quy định không đáp ứng vào tình huống đặt ra.
Theo quy định tại Điều 77 của Luật Cán bộ, công chức năm 2008 thì cán bộ, công chức được miễn trách nhiệm trong các trường hợp sau đây:
- Phải chấp hành quyết định trái pháp luật của cấp trên nhưng đã báo cáo người ra quyết định trước khi chấp hành;
- Do bất khả kháng theo quy định của pháp luật.
Ví dụ: Trong một số trường hợp khẩn cấp, nếu cán bộ, công chức thực hiện hành động nhằm giữ an toàn, bảo vệ lợi ích của công dân mà không thể tuân thủ được mọi quy định, họ có thể được miễn trách nhiệm pháp lý.
Ngoài ra, nhận thấy được điểm hạn chế này mà mới đây Chính phủ đã ban hành Nghị định số 73/2023/NĐ-CP ngày 29 tháng 9 năm 2023 quy định về khuyến khích, bảo vệ cán bộ năng động, sáng tạo, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung. Văn bản này đã tạo cơ sở pháp lý cho cán bộ, công chức khi thực thi công vụ.
- Khích lệ và bảo vệ cán bộ có tính năng động, sáng tạo, và sẵn sàng đảm nhận trách nhiệm cho lợi ích cộng đồng là điều cần được ưu tiên và quan tâm.
- Các cơ quan cần khuyến khích và bảo vệ những đề xuất đổi mới, sáng tạo từ cán bộ, đồng thời phải tuân thủ đúng quy trình và quy định pháp luật, đảm bảo rằng chúng không vi phạm các quy định của Đảng và pháp luật.
- Cán bộ có đề xuất sáng tạo và đổi mới cần được công nhận và tôn vinh nếu đóng góp vào sự phát triển của quốc gia, ngành, lĩnh vực, địa phương, hoặc tổ chức mà họ phục vụ. Trước khi được phê duyệt, các đề xuất này cần được cơ quan quản lý cấp trên và tổ chức Đảng cùng cấp xem xét và đánh giá.
- Quá trình khuyến khích và bảo vệ cán bộ phải được thực hiện một cách kịp thời, dân chủ, và minh bạch, tuân thủ đúng trình tự và quy định pháp luật. Các cơ quan có thẩm quyền cần phải đánh giá và xác định rõ các nguyên nhân và mức độ thành công của các đề xuất và hành động sáng tạo, đổi mới từ cán bộ.
3. Điều kiện được miễn trách nhiệm đối với cán bộ, công chức
Theo quy định tại khoản 5 Điều 4 của Nghị định số 73/2023/NĐ-CP thì cán bộ năng động, sáng tạo vì lợi ích chung miễn trách nhiệm đối với các trường hợp sau:
- Cán bộ thực hiện đề xuất đổi mới, sáng tạo có nội dung đề xuất, đổi mới, sáng tạo đáp ứng điều kiện là thực hiện đề xuất đổi mới, sáng tạo được cơ quan sử dụng cán bộ đánh giá là hoàn thành theo quy định của pháp luật.
- Cán bộ thực hiện đề xuất đổi mới, sáng tạo mà không hoàn thành hoặc chỉ hoàn thành một phần mục tiêu đề ra nhưng được cơ quan sử dụng cán bộ xem xét, đánh giá đã thực hiện đúng chủ trương, có động cơ trong sáng, vì lợi ích chung quy định nếu thực hiện đề xuất đổi mới, sáng tạo mà không hoàn thành hoặc chỉ hoàn thành một phần mục tiêu đề ra, gây ra thiệt hại nhưng được cơ quan sử dụng cán bộ xem xét, đánh giá đã thực hiện đúng chủ trương, có động cơ trong sáng, vì lợi ích chung.
- Cán bộ thực hiện đề xuất đổi mới, sáng tạo mà không hoàn thành hoặc chỉ hoàn thành một phần mục tiêu đề ra và gây ra thiệt hại nhưng được cơ quan sử dụng cán bộ xem xét, đánh giá đã thực hiện đúng chủ trương, có động cơ trong sáng, vì lợi ích chung nếu hực hiện đề xuất đổi mới, sáng tạo mà không hoàn thành hoặc chỉ hoàn thành một phần mục tiêu đề ra, gây ra thiệt hại nhưng được cơ quan sử dụng cán bộ xem xét, đánh giá đã thực hiện đúng chủ trương, có động cơ trong sáng, vì lợi ích chung.
Quy định về đánh giá kết quả thực hiện đề xuất:
- Trong thời hạn 05 ngày làm việc, kể từ ngày hoàn thành thực hiện đề xuất đổi mới, sáng tạo, cán bộ, cá nhân, tổ chức thực hiện đề xuất báo cáo đầy đủ, trung thực kết quả thực hiện bằng văn bản gửi cơ quan và người đứng đầu cơ quan sử dụng cán bộ.
- Trong vòng 07 ngày làm việc kể từ ngày nhận được báo cáo bằng văn bản về việc đã hoàn thành đề xuất từ cán bộ, cá nhân, hoặc tổ chức, người đứng đầu cơ quan sử dụng cán bộ chủ trì họp tập thể lãnh đạo đơn vị (trừ trường hợp cấp phó là cán bộ có đề xuất đổi mới, sáng tạo). Sau cuộc họp tập thể lãnh đạo, trong thời hạn 03 ngày làm việc, người đứng đầu cơ quan sử dụng cán bộ báo cáo và xin ý kiến cấp ủy, tổ chức Đảng cùng cấp về kết quả của cuộc họp. Dựa trên ý kiến của cấp ủy, tổ chức Đảng cùng cấp, người đứng đầu cơ quan sử dụng cán bộ sẽ ban hành văn bản công nhận kết quả thực hiện đề xuất.
- Quá trình đánh giá kết quả thực hiện đề xuất được tổ chức như sau:
+ Chủ tịch Hội đồng và các thành viên Hội đồng đều có trách nhiệm phản ánh và đánh giá về các điểm sau:
So sánh kết quả đạt được với nội dung đề xuất ban đầu trước khi triển khai.
Đánh giá về thời gian và nguồn lực đã được sử dụng trong quá trình thực hiện.
Phân tích tác động tích cực và tiêu cực của đề xuất (nếu có).
Đánh giá hiệu quả của đề xuất khi được triển khai trong thực tế và các yếu tố khác có liên quan. Cuộc họp của Hội đồng sẽ được ghi lại trong biên bản.
+ Đề xuất đổi mới, sáng tạo được coi là hoàn thành nếu có hơn 50% ý kiến tán thành từ các thành viên Hội đồng. Trong trường hợp biểu quyết bằng số phiếu ngang nhau, ý kiến của Chủ tịch Hội đồng sẽ được áp dụng.
+ Trong vòng 03 ngày làm việc kể từ ngày kết thúc cuộc họp Hội đồng, người đứng đầu cơ quan sử dụng cán bộ sẽ báo cáo và xin ý kiến từ cấp ủy, tổ chức đảng cùng cấp về kết quả của cuộc họp Hội đồng. Dựa trên ý kiến này, người đứng đầu cơ quan sử dụng cán bộ sẽ công bố văn bản của Hội đồng đối với kết quả thực hiện đề xuất. Trong trường hợp đề xuất không được coi là hoàn thành hoặc chỉ hoàn thành một phần, lý do sẽ được nêu rõ dựa trên các nhận xét và đánh giá.
Ngoài nội dung bài viết trên quý khách hàng có thể tham khảo bài viết có nội dung tương tự tại địa chỉ sau: Chính sách khuyến khích, bảo vệ cán bộ đổi mới, sáng tạo theo Nghị định 73/2023/NĐ-CP
Nếu quý khách có bất kỳ vấn đề nào liên quan đến nội dung bài viết hoặc pháp lý, chúng tôi khuyến khích quý khách liên hệ trực tiếp đến hotline tel: 19006162 hoặc gửi email tới địa chỉ lienhe@luatminhkhue.vn. Đội ngũ chuyên viên của chúng tôi sẽ sẵn lòng hỗ trợ và giải quyết mọi thắc mắc của quý khách một cách tận tâm và chuyên nghiệp.
