Quy định về vị trí lắp đặt thang thoát nạn tại chung cư mini

1. Thực trạng việc lắp thang thoát nạn tại chung cư mini

Ngày nay, nhiều chủ sở hữu chung cư mini tại Hà Nội đồng loạt bổ sung thang dây và thang thoát hiểm vào tòa nhà của họ. Mặc dù được xem là một biện pháp tăng cường an toàn cho cư dân trong trường hợp xảy ra hoả hoạn, nhưng động thái này đã gây ra sự chia rẽ trong ý kiến của dư luận.

Ngoài các ý kiến ủng hộ, đã xuất hiện một làn sóng phản đối mạnh mẽ. Nhiều người cho rằng việc này thực chất chỉ là một biện pháp hời hợt, có tính chất tương đối và có thể bị sử dụng như một cách để đối phó với các biện pháp quản lý chung cư của chính quyền địa phương. Một số người thậm chí cảnh báo rằng việc này có thể gây ra nhiều nguy cơ về an ninh trật tự và an toàn xã hội khác cho cư dân trong các tòa nhà này.

Mặc dù việc lắp đặt thang thoát hiểm là cần thiết, nhưng có vẻ những thang này không đủ chắn chắn. Khi chỉ có một hoặc hai người cần sử dụng thang, có lẽ không gây ra vấn đề lớn. Tuy nhiên, nếu một lượng lớn người cùng sử dụng thang trong một lúc, có thể xảy ra tình huống nguy hiểm, với người dân đối mặt với nguy cơ bị thang sập, thậm chí là nguy cơ tử vong do sự cố này.

Các chung cư mini tại các quận thuộc Hà Nội, như Thanh Xuân, Cầu Giấy, Nam Từ Liêm, Bắc Từ Liêm, Hai Bà Trưng, Hoàng Mai, thường nằm trong các ngõ, ngách sâu, chỉ dành cho xe máy vào được, và chúng thường có quy mô từ 5 - 10 tầng, xen kẽ với khu dân cư. Bên trong, tầng 1 thường được sử dụng để đậu xe và đặt phòng bảo vệ. Từ tầng 2 trở lên là các căn hộ nhỏ, có diện tích chưa đầy 30 m2, nhưng đã đủ để cung cấp các tiện nghi cơ bản bao gồm bếp, phòng vệ sinh, giường ngủ và phòng khách.

Điều đáng chú ý là các căn hộ trong chung cư mini này thường không có ban công hoặc lô gia, thay vào đó chỉ có cửa sổ gắn với chấn song thép. Rất ít chung cư mini có lối thoát hiểm thứ hai, và phổ biến nhất là chỉ có thang máy và thang bộ để di chuyển từ tầng 1 lên tầng thượng. Giá thuê thường dao động từ 3 - 6 triệu đồng mỗi căn, và đối tượng cư trú chủ yếu là học sinh, sinh viên, người lao động, và các gia đình trẻ. Khi nói đến vấn đề an toàn phòng cháy chữa cháy (PCCC) và lối thoát hiểm, đa số cư dân không thể quan tâm nhiều.

Theo đại diện của Vụ Khoa học công nghệ và môi trường thuộc Bộ Xây dựng, chung cư mini chưa được quy định cụ thể trong các bộ tiêu chuẩn và quy chuẩn liên quan đến chung cư. Tuy nhiên, họ cho biết rằng các công trình này cần phải được thiết kế và sử dụng đúng với các đặc điểm của chung cư thông thường, bao gồm sự có mặt của cầu thang bộ, thang máy, hành lang chung, khu sở hữu chung và khu sở hữu riêng. Vì vậy, chung cư mini và các loại hình nhà ở có nhiều tầng và căn hộ cần phải tuân theo các quy định về an toàn phòng cháy chữa cháy và cứu hộ theo quy định của chung cư thông thường.

2. Quy định về vị trí lắp đặt thang thoát nạn tại chung cư mini

Vị trí lắp đặt thang thoát nạn đã được quy định theo Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 6160:1996 về phòng cháy chữa cháy cho nhà cao tầng. Theo tiêu chuẩn này, đối với những căn hộ cao tầng, bao gồm cả chung cư mini, nếu diện tích của mỗi tầng lớn hơn 300 m2, thì yêu cầu phải có ít nhất hai lối thoát, dẫn ra hai cầu thang thoát nạn. Trong trường hợp diện tích của mỗi tầng nhỏ hơn 300 m2, bạn có thể thiết kế một cầu thang thoát nạn ở một phía và phải đảm bảo rằng phía còn lại được kết nối với thang thoát nạn bên ngoài bằng một ban công.

Điều quan trọng là ban công nối với thang thoát nạn bên ngoài phải đủ sức chứa số lượng người cần thiết để đảm bảo an toàn cho cư dân tại các phòng trên tầng đó trong trường hợp cần thiết.

Các công trình nhà cao tầng và chung cư mini không thể thiếu cầu thang thoát hiểm, bên cạnh cầu thang máy. Chúng đóng vai trò quan trọng trong việc cung cấp lối thoát khẩn cấp cho con người khi có sự cố nguy hiểm, như cháy nổ. Quy chuẩn về thang thoát hiểm được định rõ trong Quy chuẩn QCVN 06:2022/BXD.

Theo quy định này, đối với nhà cao tầng có diện tích mỗi tầng lớn hơn 300m2, yêu cầu hành lang chung hoặc lối đi phải có ít nhất hai lối thoát dẫn ra hai cầu thang thoát hiểm. Tuy nhiên, theo tiêu chuẩn thang thoát hiểm nhà cao tầng, nếu diện tích mỗi tầng nhỏ hơn 300m2, có thể thiết kế một cầu thang thoát hiểm ở một phía và đảm bảo phía còn lại kết nối với thang thoát hiểm bên ngoài thông qua một ban công.

Ban công nối với thang thoát hiểm bên ngoài cần đủ sức chứa số người cần thiết, tính theo số lượng người trong các phòng trên tầng đó. Do tính chất thoát hiểm, cầu thang thoát hiểm phải có kết cấu chịu lực mạnh hơn so với các loại cầu thang thông thường. Điều này đảm bảo khả năng chịu lực trọng tải lớn khi có sự cố và giúp cầu thang duy trì vị trí vững chắc trong trường hợp động đất.

Tiêu chuẩn cũng quy định số lượng bậc thang của mỗi vế thang không ít hơn 3 và không nhiều hơn 18 bậc. Hạn chế thiết kế thang thoát hiểm dưới dạng xoắn ốc hoặc dẻ quạt. Góc nghiêng lớn nhất của thang được giới hạn ở 1:1,75. Bên cạnh đó, còn rất nhiều tiêu chuẩn kỹ thuật khác được quy định chi tiết trong Thông tư QCVN 06:2022/BXD.

3. Đề xuất giải pháp tạm thời giảm thiểu nguy cơ cháy nổ tại chung cư mini

Nhằm giảm thiểu các rủi ro liên quan đến an toàn khu vực đỗ xe trong các chung cư mini, Giám đốc Sở Xây dựng Hà Nội đã đề xuất một loạt giải pháp tạm thời. Theo đó, yêu cầu các chủ đầu tư phải cung cấp đủ diện tích để đỗ xe hai bánh và chịu trách nhiệm kiểm tra và đảm bảo tuân thủ về diện tích đỗ xe trong dự án. Họ cũng được khuyến nghị tham khảo và áp dụng thiết kế khu vực đỗ xe tương tự như quy định cho các loại nhà ở riêng lẻ nhiều tầng và nhiều căn hộ, giống như các quy định áp dụng cho nhà chung cư.

Ngoài ra, chủ đầu tư không được phép bố trí đỗ xe trong khu vực để xe của các căn hộ riêng lẻ nhiều tầng, nhiều căn hộ nếu chúng không đáp ứng đủ yêu cầu về diện tích và tính độc lập theo quy chuẩn.

Hơn nữa, Giám đốc Sở Xây dựng đề xuất việc phải đánh dấu và phân chia khu vực đỗ xe tại các khu để xe của các căn hộ riêng lẻ nhiều tầng và nhiều căn hộ. Điều này đảm bảo khoảng cách an toàn giữa các xe, đảm bảo an toàn cho người đi lại và cung cấp điều kiện thoát hiểm qua khu vực đỗ xe. Khu vực đỗ xe cũng phải được chia thành các phân khúc riêng biệt cho xe máy, xe đạp điện và xe đạp.

Giám đốc Sở Xây dựng cũng đề xuất nghiên cứu việc tách biệt vật lý bằng vách ngăn chống cháy và chặn khói giữa khu vực để xe và khu vực sảnh thang máy, cầu thang bộ, đảm bảo tính độc lập với lối thoát hiểm.

Ngoài những điều trên, cần thiết lập quy định về việc sử dụng phương tiện giao thông trong tòa nhà. Phương tiện sử dụng xăng hoặc điện phải được kiểm tra và bảo đảm an toàn cho hệ thống động cơ và nhiên liệu, không được phép để xảy ra rò rỉ xăng dầu trong khu vực đỗ xe. Các ắc quy hoặc pin sạc điện phải tuân thủ các tiêu chuẩn chất lượng của nhà sản xuất.

Khu vực sạc điện cho xe điện (nếu có) cần được bố trí riêng biệt để đảm bảo khoảng cách an toàn với các phương tiện khác, không được sạc pin qua đêm, bộ sạc phải phù hợp với hệ thống pin xe và cần có biện pháp kiểm tra an toàn cho quá trình sạc pin và thiết bị chữa cháy phù hợp để xử lý tình huống cháy nổ pin xe điện. Trong trường hợp không đảm bảo an toàn, việc sạc pin sẽ bị cấm.

Bài viết liên quan: Cư dân có được hút thuốc lá ở lối thoát hiểm của tòa nhà chung cư không?

Luật Minh Khuê xin tiếp nhận yêu cầu tư vấn về mặt pháp lý của quý khách hàng thông qua số hotline: 1900.6162 hoặc email: lienhe@luatminhkhue.vn. Xin trân trọng cảm ơn!