1. Đảng viên vi phạm được hiểu như thế nào?

Theo Điều 3, khoản 2 của Quy định số 69-QĐ/TW ban hành ngày 6 tháng 7 năm 2022, đảng viên bị xem là vi phạm khi không tuân thủ hoặc thực hiện trái ngược với các chủ trương, quy định của Đảng; pháp luật của Nhà nước; Điều lệ và quy định của Mặt trận Tổ quốc cùng các tổ chức chính trị - xã hội mà đảng viên là thành viên. Vi phạm này không chỉ ảnh hưởng đến uy tín cá nhân mà còn làm tổn hại đến sự đoàn kết và hiệu quả hoạt động của toàn bộ hệ thống chính trị và xã hội.

2. Thời hạn xử lý kỷ luật đảng viên vi phạm là bao lâu?

Theo quy định tại điểm b, khoản 2, Điều 4 của Quy định số 69-QĐ/TW, ngày 6 tháng 7 năm 2022, thời hạn xử lý kỷ luật đối với đảng viên được quy định cụ thể như sau:

Đối với các vi phạm nghiêm trọng đến mức phải áp dụng hình thức khiển trách, thời gian xử lý kỷ luật là 5 năm (60 tháng).
Đối với các vi phạm nghiêm trọng hơn, cần áp dụng hình thức cảnh cáo hoặc cách chức, thời gian xử lý kỷ luật kéo dài là 10 năm (120 tháng).
Đặc biệt, không áp dụng thời hiệu xử lý kỷ luật đối với những vi phạm nghiêm trọng, bao gồm các hành vi phải áp dụng hình thức khai trừ, các vi phạm liên quan đến chính trị nội bộ, quốc phòng, an ninh, đối ngoại mà xâm hại đến lợi ích quốc gia và dân tộc, hoặc các hành vi sử dụng văn bằng, chứng chỉ, chứng nhận không hợp pháp.

3. Quy trình xử lý kỷ luật đảng viên vi phạm

Theo Quy trình xem xét và thi hành kỷ luật đối với các tổ chức đảng và đảng viên vi phạm, được ban hành kèm theo Quyết định số 354-QĐ/UBKTTW ngày 22 tháng 12 năm 2021, quy trình xử lý kỷ luật đối với đảng viên vi phạm được thực hiện theo các bước sau:

3.1. Bước chuẩn bị trong quy trình xử lý kỷ luật đảng viên vi phạm

Dựa trên kết luận kiểm tra của Ủy ban Kiểm tra hoặc hồ sơ đề nghị kỷ luật từ các tổ chức đảng cấp dưới, cùng với kết quả nắm tình hình của cán bộ theo dõi địa bàn, cán bộ phụ trách sẽ tiến hành đề xuất và báo cáo bằng văn bản lên Thường trực Ủy ban các vấn đề sau:

Việc xem xét và thi hành kỷ luật đối với các tổ chức đảng và đảng viên vi phạm;
Kế hoạch chi tiết để tiến hành xem xét và thi hành kỷ luật;
Dự kiến thành phần của đoàn hoặc tổ sẽ thực hiện việc xem xét và thi hành kỷ luật đối với các đối tượng vi phạm.

Thường trực Ủy ban sẽ tiến hành xem xét các báo cáo và đề xuất trên, sau đó ban hành quyết định chính thức và kế hoạch cụ thể cho việc xem xét và thi hành kỷ luật.

Đoàn kiểm tra sẽ xây dựng lịch làm việc chi tiết, tổ chức các cuộc họp để thông báo kế hoạch, phân công nhiệm vụ cho từng thành viên trong đoàn, và chuẩn bị các văn bản, tài liệu cần thiết để phục vụ cho quá trình xem xét và thi hành kỷ luật.

3.2. Bước tiến hành trong quy trình xử lý kỷ luật đảng viên vi phạm

Thành viên của Ủy ban được phân công chỉ đạo và đại diện cho đoàn kiểm tra sẽ làm việc với đại diện tổ chức đảng quản lý đối tượng vi phạm (nếu có) và chính đối tượng vi phạm để triển khai kết luận kiểm tra hoặc quyết định và kế hoạch xem xét, thi hành kỷ luật. Trong quá trình này, cần thống nhất lịch làm việc cụ thể, yêu cầu đối tượng vi phạm chuẩn bị bản kiểm điểm và cung cấp các tài liệu liên quan. Đồng thời, đề nghị chỉ đạo các tổ chức đảng và đảng viên có liên quan phối hợp chặt chẽ trong việc thực hiện các yêu cầu này.

Nếu cần thiết, đoàn kiểm tra có thể tiến hành các cuộc họp trực tuyến hoặc gửi văn bản chính thức qua đường công văn để đảm bảo tiến độ và hiệu quả công việc.

Đoàn kiểm tra sẽ tiếp tục nghiên cứu tài liệu, làm việc với đối tượng vi phạm để bổ sung các nội dung cần thiết vào bản kiểm điểm hoặc thực hiện thẩm tra, xác minh những thông tin còn chưa rõ ràng. Trên cơ sở đó, đoàn sẽ xây dựng dự thảo báo cáo đề nghị hình thức kỷ luật phù hợp.

Trong quá trình thẩm tra và xác minh, nếu thấy cần thiết, đoàn kiểm tra có thể tổ chức thêm các cuộc gặp gỡ và làm việc với đại diện tổ chức đảng hoặc đảng viên vi phạm, hoặc các bên liên quan để làm rõ các nội dung vi phạm.

Trong trường hợp xử lý kỷ luật dựa trên kết luận kiểm tra:

Căn cứ vào đối tượng và nội dung vi phạm, trưởng đoàn kiểm tra sẽ yêu cầu tổ chức một hội nghị tại các cấp ủy có liên quan (từ cấp chi bộ trở lên). Hội nghị này sẽ được cấp ủy hoặc tổ chức đảng chủ trì và ghi biên bản để thông báo kết luận kiểm tra của Ủy ban.
Đại diện tổ chức đảng hoặc đảng viên vi phạm sẽ trình bày bản kiểm điểm và tự nhận hình thức kỷ luật.
Tại hội nghị, các thành viên sẽ thảo luận và bỏ phiếu để đề xuất hình thức kỷ luật.

Trong trường hợp xử lý kỷ luật theo đề nghị của tổ chức đảng cấp dưới:

Đoàn kiểm tra sẽ làm việc với tổ chức đảng đề nghị kỷ luật để làm rõ các nội dung vi phạm và những vấn đề còn khác nhau giữa kết luận của tổ chức đảng đề nghị và kết quả thẩm tra, xác minh. Điều này nhằm đảm bảo sự nhất quán và chính xác trong việc xác định mức độ vi phạm của đối tượng.
Nếu cần thiết, Thường trực Ủy ban hoặc Ủy ban Kiểm tra có thể giao cho các vụ hoặc đơn vị tham mưu xem xét và thi hành kỷ luật theo thẩm quyền. Nếu phát hiện có các nội dung vi phạm mới hoặc cần điều chỉnh về nội dung, thời gian, đối tượng kiểm tra, thành viên đoàn kiểm tra, hoặc có vấn đề chuyên môn, kỹ thuật cần giám định, trưởng đoàn cần báo cáo lên thành viên Ủy ban chỉ đạo để trình Thường trực Ủy ban xem xét và quyết định.

Đoàn kiểm tra tiếp tục thẩm tra và xác minh các vấn đề còn chưa rõ (nếu có) và hoàn chỉnh dự thảo báo cáo đề nghị thi hành kỷ luật. Đoàn cũng cần trao đổi ý kiến với người đứng đầu đơn vị theo dõi địa bàn (không phải là trưởng đoàn hoặc thành viên đoàn kiểm tra) về báo cáo kết quả xem xét và thi hành kỷ luật.

Trước khi Ủy ban họp để xem xét và xử lý kỷ luật, thành viên Ủy ban kiểm tra chỉ đạo đoàn gặp gỡ đại diện tổ chức đảng hoặc đảng viên vi phạm để nghe trình bày ý kiến và báo cáo (bao gồm bản tự kiểm điểm của đối tượng vi phạm).

Đại diện tổ chức đảng hoặc đảng viên vi phạm có thể trình bày ý kiến trực tiếp hoặc gửi văn bản báo cáo tại hội nghị xem xét, xử lý kỷ luật, và phải nghiêm túc chấp hành quyết định của Ủy ban sau khi có kết luận chính thức.

3.3. Bước kết thúc trong quy trình xử lý kỷ luật đảng viên vi phạm

Ủy ban Kiểm tra tiến hành xem xét và đưa ra kết luận:

Đoàn kiểm tra sẽ trình bày báo cáo đề nghị thi hành kỷ luật, đồng thời cung cấp đầy đủ ý kiến của đối tượng vi phạm cũng như tổ chức đảng có liên quan.
Trên cơ sở báo cáo và các ý kiến được trình bày, Ủy ban Kiểm tra sẽ xem xét và biểu quyết để quyết định hình thức kỷ luật hoặc đề nghị tổ chức đảng có thẩm quyền quyết định việc thi hành kỷ luật đối với đối tượng vi phạm.

Đơn vị theo dõi địa bàn có trách nhiệm gửi báo cáo bằng văn bản đến Ủy ban về kết quả và hoạt động của đoàn kiểm tra, cung cấp thông tin về tiến độ và các kết quả đạt được trong quá trình kiểm tra.

Đoàn kiểm tra cần hoàn thiện báo cáo đề nghị thi hành kỷ luật. Đoàn phối hợp chặt chẽ với đơn vị hoặc cán bộ tổng hợp để hoàn chỉnh quyết định thi hành kỷ luật của Ủy ban, hoặc xây dựng báo cáo và tờ trình để đề nghị tổ chức đảng có thẩm quyền thực hiện các biện pháp kỷ luật đối với đối tượng vi phạm. Báo cáo này sẽ được trình thành viên Ủy ban chỉ đạo đoàn trước khi Thường trực Ủy ban ký và ban hành quyết định chính thức.

Thành viên Ủy ban chỉ đạo cùng với đại diện đoàn kiểm tra sẽ công bố quyết định kỷ luật theo thẩm quyền. Trong trường hợp Ủy ban ủy quyền cho tổ chức đảng có thẩm quyền, tổ chức đảng đó sẽ công bố quyết định kỷ luật đến đối tượng vi phạm và các tổ chức đảng liên quan. Nếu cần thiết, việc công bố có thể được thực hiện qua hình thức họp trực tuyến hoặc gửi văn bản chính thức qua đường công văn.

Đoàn kiểm tra sẽ tổ chức cuộc họp để rút kinh nghiệm, trong đó trưởng đoàn sẽ viết nhận xét và đánh giá từng thành viên của đoàn kiểm tra. Nhận xét này sẽ được gửi đến người đứng đầu các đơn vị có cán bộ tham gia đoàn. Hồ sơ liên quan đến quá trình kiểm tra sẽ được lập và nộp lưu trữ theo quy định.

Vụ địa bàn, đơn vị hoặc cán bộ theo dõi địa bàn có trách nhiệm giám sát việc thực hiện kết luận và quyết định của Ủy ban, đảm bảo rằng các biện pháp kỷ luật được thi hành đúng quy định và hiệu quả.