Sửa chữa, cắt xén hoặc xuyên tạc tác phẩm có bị xử lý hình sự?

1. Sửa chữa, cắt xén hoặc xuyên tạc tác phẩm có phải hành vi vi phạm quyền tác giả?

Căn cứ theo Điều 28 Luật sở hữu trí tuệ 2005 thì có quy định về những hành vi xâm phạm quyền tác giả. Cụ thể các hành vi xâm phạm quyền tác giả như sau:

- Sửa chữa, cắt xén hoặc xuyên tạc tác phẩm dưới bất kỳ hình thức nào gây phương hại đến danh dự và uy tín của tác giả. Hiện nay thì các hình ảnh cắt xén tác phẩm hoặc là xuyên tạc tác phẩm của các tác giả khác đang là một trong những hình thức rất phổ biến ở hiện nay. Theo đó thì những hành vi này có thể gây thiệt hại đến danh dự và chính sự uy tín của tác giả. Để có thể hạn chế được những rủi ro sau này thì bản thân tác giả nên đi đăng ký quyền tác giả còn khi mà bạn sử dụng những tác phẩm của người khác thì bạn cần phải thực hiện một số biện pháp như sau:

+ Xin phép tác giả: Khi bạn muốn sửa chữa, cắt xén hoặc sử dụng tác phẩm của tác giả một cách không giống so với nguyên bản, bạn nên liên hệ và xin phép tác giả trước. Điều này thể hiện sự tôn trọng quyền tác giả và giúp bạn tránh rắc rối pháp lý.

+ Sử dụng theo quy định rõ ràng: Nếu tác giả đã cung cấp cho bạn quyền sử dụng tác phẩm, hãy đảm bảo tuân thủ các điều khoản và điều kiện được quy định rõ ràng trong sự đồng ý đó.

+ Giữ nguyên bản: Tránh sửa đổi tác phẩm một cách không được phép. Nếu bạn muốn sử dụng tác phẩm mà không muốn thay đổi nội dung, hãy sử dụng nguyên văn tác phẩm và không chỉnh sửa, cắt xén hay thay đổi bất kỳ yếu tố nào.

+ Trích dẫn và ghi nguồn:  Luôn luôn trích dẫn và ghi nguồn đầy đủ cho tác giả. Dẫn nguồn là một phần quan trọng của việc sử dụng công bằng và đạo đức tác phẩm của người khác.

+ Hạn chế sử dụng tác phẩm bị xuyên tạc: Tránh sử dụng tác phẩm của người khác một cách gian lận hoặc lạm dụng để gây hại danh dự và uy tín của tác giả. Sử dụng tác phẩm một cách cẩn thận và có ý thức đối với tác động của nó đến tác giả và công chúng.

- Sao chép tác phẩm mà không được phép của tác giả, chủ sở hữu quyền tác giả. Ngoại trừ trường hợp là tự sao chép một bản nhằm mục đích nghiên cứu khoa học, giảng dạy của cá nhân; Sao chép tác phẩm để lưu trữ trong thư viện là với mục đich là nghiên cứu. 

-  Làm tác phẩm phái sinh mà không được phép của tác giả, chủ sở hữu quyền tác giả đối với tác phẩm được dùng để làm tác phẩm phái sinh. Tuy nhiên thì sẽ có ngoại trừ là chuyển tác phẩm sang chữ nổi hoặc ngôn ngữ khác cho người khiếm thị. 

- Sử dụng tác phẩm mà không được phép của chủ sở hữu quyền tác giả, không trả tiền nhuận bút, thù lao, quyền lợi vật chất khác theo quy định của pháp luật. Và sẽ ngoại trừ với các trường hợp như là nhập khẩu bản sao tác phẩm của người khác để sử dụng riêng, chuyển tác phẩm sang chữ nổi hoặc là ngôn ngữ khác cho người khiếm thị, tự sao chép một bản nhằm mục đích là nghiên cứu khoa học, giảng dạy của cá nhân....

- Xuất bản tác phẩm mà không được phép của chủ sở hữu quyền tác giả. Xuất bản tác phẩm mà không được phép của chủ sở hữu quyền tác giả là một hành vi vi phạm bản quyền và được coi là vi phạm pháp luật. Quyền tác giả là quyền pháp lý thuộc về tác giả hoặc chủ sở hữu tác phẩm để kiểm soát việc sao chép, phân phối, biểu diễn công khai, và thực hiện các quyền khác liên quan đến tác phẩm đó.

- Làm và bán tác phẩm mà chữ ký của tác giả bị giả mạo. Làm và bán tác phẩm và giả mạo chữ ký của tác giả là một trong những hành vi vi phạm quyền sở hữu trí tuệ. 

- Và một số hành vi khác theo quy định

Như vậy thì hành vi sữa chữa, cắt xén hoặc xuyên tạc tác phẩm là một trong những hành vi xâm phạm quyền tác giải theo quy định của pháp luật.

2. Xử phạt hành chính đối với hành vi sửa chữa, cắt xét hoặc xuyên tạc tác phẩm

Căn cứ pháp lý: Điều 10 Nghị định 131/2013/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính về quyền tác giả, quyền liên quan

Theo đó thì tại điều 10 của nghị định này có quy định về xử phạt đối với hành vi xâm phạm quyền bảo vệ toàn vẹn của tác phẩm. Cụ thể như sau:

- Phạt tiền từ 3.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng đối với hành vi tự ý sửa chữa, cắt xén tác phẩm gây phương hại đến danh dự và uy tín của tác giả.

- Phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng đối với hành vi xuyên tạc tác phẩm gây phương hại đến danh dự và uy tín của tác giả

Biện pháp khắc phụ hậu quả đó là buộc cải chính công khai trên phương tiện thông tin đại chúng thông tin sai sự thật đối với hành vi vi phạm trên và buộc phải dở bỏ các bản sao tác phẩm vi phạm dưới hình thức điện tử, trên môi trường internet và kỹ thuật số hoặc buộc tiêu hủy tang vật vi phạm đối với hành vi quy đinh. 

Như vậy, theo quy định này thì sửa chữa, cắt xén hoặc xuyên tạc tác phẩm dưới bất kỳ hình thức nào gây phương hại đến danh dự và uy tín của tác giả sẽ bị phạt tiền từ 3 triệu đến 10 triệu đồng và bị áp dụng các biện pháp khắc phục hậu quả theo quy định của pháp luật. 

3. Sửa chữa, cắt xén hoặc xuyên tạc tác phẩm có bị xử lý hình sự

Bộ luật Hình sự 2015 sửa đổi bổ sung 2017 có quy định về tội xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan tại điều 225 cụ thể như sau:

Người nào không được phép của chủ thể quyền tác giả, quyền liên quan mà cố ý thực hiện một trong các hành vi sau đây, xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan đang được bảo hộ tại Việt Nam với quy mô thương mại hoặc thu lợi bất chính từ 50.000.000 đồng đến dưới 300.000.000 đồng hoặc gây thiệt hại cho chủ thể quyền tác giả, quyền liên quan từ 100.000.000 đồng đến dưới 500.000.000 đồng hoặc hàng hóa vi phạm trị giá từ 100.000.000 đồng đến dưới 500.000.000 đồng, thì bị phạt tiền từ 50.000.000 đồng đến 300.000.000 đồng hoặc phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm:

- Sao chép tác phẩm, bản ghi âm, bản ghi hình;

- Phân phối đến công chúng bản sao tác phẩm, bản sao bản ghi âm, bản sao bản ghi hình.

Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tiền từ 300.000.000 đồng đến 1.000.000.000 đồng hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm: Có tổ chức; Phạm tội 02 lần trở lên;Thu lợi bất chính 300.000.000 đồng trở lên; Gây thiệt hại cho chủ thể quyền tác giả, quyền liên quan 500.000.000 đồng trở lên; Hàng hóa vi phạm trị giá 500.000.000 đồng trở lên.

Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 200.000.000 đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm.

Đối với pháp nhân thương mại phạm tội thì bị xử phạt như sau:

- Thực hiện một trong các hành vi quy định tại khoản 1 Điều này với quy mô thương mại hoặc thu lợi bất chính từ 200.000.000 đồng đến dưới 300.000.000 đồng hoặc gây thiệt hại cho chủ thể quyền tác giả, quyền liên quan từ 300.000.000 đồng đến dưới 500.000.000 đồng hoặc hàng hóa vi phạm trị giá từ 300.000.000 đồng đến dưới 500.000.000 đồng; thu lợi bất chính từ 100.000.000 đồng đến dưới 200.000.000 đồng hoặc gây thiệt hại cho chủ thể quyền tác giả, quyền liên quan từ 100.000.000 đồng đến dưới 300.000.000 đồng hoặc hàng hóa vi phạm trị giá từ 100.000.000 đồng đến dưới 300.000.000 đồng nhưng đã bị xử phạt vi phạm hành chính về một trong các hành vi quy định tại Điều này hoặc đã bị kết án về tội này, chưa được xóa án tích mà còn vi phạm, thì bị phạt tiền từ 300.000.000 đồng đến 1.000.000.000 đồng

- Phạm tội thuộc trường hợp quy định tại khoản 2 Điều này, thì bị phạt tiền từ 1.000.000.000 đồng đến 3.000.000.000 đồng hoặc đình chỉ hoạt động có thời hạn từ 06 tháng đến 02 năm;

- Pháp nhân thương mại còn có thể bị phạt tiền từ 100.000.000 đồng đến 300.000.000 đồng, cấm kinh doanh, cấm hoạt động trong một số lĩnh vực nhất định hoặc cấm huy động vốn từ 01 năm đến 03 năm.

Như vậy thì tội xâm phạm quyền tác giả quyền liên quan là hành vi của người không được phép  của chủ thể quyền tác giả, quyền liên quan mà cố ý thực hiện việc sao chép tác phẩm, bản ghi âm, ghi hình hoặc phân phối đến công chúng bản sao tác phẩm, bản sao bản ghi âm, bản sao bản ghi hình.

Tội xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan được thực hiện bằng các hành vi như sau:

-  Sao chép tác phẩm, bản ghi âm, bản ghi hình là hành vi nhân bản (sao chép) toàn bộ hoặc một phần tác phẩm, bản ghi âm, bản ghi hình (như in ấn thành sách, photocopy, sang đĩa, ghi băng các tác phẩm, bản ghi âm, bản ghi hình) mà không xin phép hoặc xin phép nhưng chủ thể quyền tác giả, quyền liên quan chưa đồng ý.

- Phân phối đến công chúng bản sao tác phẩm, bản sao bản ghi âm, bản sao bản ghi hình là hành vi kinh doanh (bán, cho thuê,…) các bản sao tác phẩm, bản sao bản ghi âm, bản sao bản ghi hình trên thị trường hoặc bằng hình thức khuyến mại (khi bán các hàng hóa khác) bằng các bản sao tác phẩm, bản sao bản ghi âm, bản sao bản ghi hình mà không xin phép hoặc xin phép nhưng chủ thể quyền tác giả, quyền liên quan chưa đồng ý.

Như vậy thì chỉ những hành vi như là sao chép tác phẩn, bản ghi âm, bản ghi hình mà không xin phép và kinh doanh các bản sao chép đấy thì sẽ bị xử lý hình sự theo quy định về tội xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan còn đối với hành vi cắt ghép tác phẩm thì chỉ bị xử lý hành chính theo quy định. 

Vui lòng liên hệ 19006162 hoặc địa chỉ email lienhe@luatminhkhue.vn để được hỗ trợ

Tham khảo thêm: 

Bảo vệ sự toàn vẹn của tác phẩm là gì ? Khái niệm về sự bảo vệ toàn vẹn của tác phẩm ?

Sử dụng video thế nào để không vi phạm luật bản quyền