1. Những công việc ảnh hưởng xấu đến chức năng sinh sản và nuôi con
Căn cứ theo quy định tại Thông tư 10/2020/TT-BLĐTBXH có hiệu lực từ ngày 01/01/2021 Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội ban hành có quy định 79 nghề, công việc có ảnh hưởng xấu tới chức năng sinh sản, nuôi con của lao động nữ và lao động nam như sau:
- Đối với lao động nữ, Tại Phần I Phụ lục ban hành kèm theo Thông tư 10/2020/TT-BLĐTBXH về Danh mục nghề, công việc có ảnh hưởng xấu tới chức năng sinh sản và nuôi quy định các nghề, công việc có ảnh hưởng xấu tới chức năng sinh sản của lao động nữ theo quy định tại khoản 1 Điều 142 của Bộ luật lao động đã quy định 55 nghề, công việc được coi là có ảnh hưởng xấu tới chức năng sinh sản, nuôi con của lao động nữ ví dụ như:
+ Trực tiếp nấu chảy và rót kim loại nóng chảy ở các lò: Cán kim loại nóng (trừ kim loại màu); Trực tiếp luyện quặng kim loại màu (đồng, chì, thiếc, thủy ngân, kẽm, bạc); Đốt lò luyện cốc; Hàn trong thùng kín, hàn ở vị trí có độ cao trên 10m so với mặt sàn công tác; Khoan thăm dò, khoan nổ mìn bắn mìn;
+ Các công việc sơn, sửa, xây, trát, vệ sinh, trang trí trên mặt ngoài các công trình cao tầng (từ tầng 3 trở lên hoặc ở độ cao trên 12m so với sàn công tác) không có máy, cẩu nâng hoặc giàn giáo kiên cố; Mò vớt gỗ chìm, cánh kéo gỗ trong âu, triền đưa gỗ lên bờ; Tiếp xúc trực tiếp với sơn trong quá trình sản xuất sản phẩm thủ công mỹ nghệ sơn mài, tranh sơn mài; Xiếc (mạo hiểm, uốn dẻo, xiếc thú, đế trụ); Múa rối nước…..
+ Ngoài 55 công việc theo Thông tư 10/2020/TT-BLĐTBXH còn ban hành 38 công việc ảnh hưởng xấu tới chức năng sinh đẻ và nuôi con đối với lao động nữ trong thời gian họ có thai hoặc nuôi con dưới 12 tháng tuổi. Như các công việc ở môi trường lao động bị ô nhiễm bởi điện từ trường nằm ngoài giới hạn cho phép theo tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về vệ sinh lao động (như công việc ở các đài phát sóng tần số ra-đi-ô (radio), đài phát thanh, phát hình và trạm ra-đa (radar), trạm vệ tinh viễn thông).
+ Tiếp xúc trực tiếp (bao gồm cả sản xuất, vận chuyển, bảo quản, sử dụng) với các hóa chất trừ sâu, trừ cỏ, diệt mối mọt, diệt chuột, trừ muỗi, diệt côn trùng và các hóa chất khác có khả năng gây biến đổi gen và ung thư.
+ Trực tiếp tiếp xúc với các hóa chất ảnh hưởng xấu tới thai nhi và sữa mẹ. Các công việc tiếp xúc với dung môi hữu cơ như: ngâm tẩm tà vẹt, trải nhũ tương giấy ảnh, in hoa trên màng mỏng, in nhãn trên giấy láng mỏng, cán ép nhựa phenol, vận hành nồi đa tụ keo phenol. Các công việc trong sản xuất cao su: phôi liệu, cân đong, sàng sẩy hóa chất làm việc trong lò xông mủ cao su
+ Làm việc trong môi trường thiếu dưỡng khí; trong nhà xưởng nơi có nhiệt độ không khí từ 40°C trở lên về mùa hè và từ 32°C trở lên về mùa đông. Làm việc trong môi trường lao động có độ rung cao hơn giới hạn cho phép theo tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về vệ sinh lao động; sử dụng các loại máy, thiết bị có độ rung toàn thân và rung cục bộ cao hơn giới hạn cho phép theo tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về vệ sinh lao động…
2. Trách nhiệm của công ty trong việc thực hiện danh mục nghề, công việc có ảnh hưởng xấu tới chức năng sinh sản và nuôi con như thế nào?
Căn cứ theo quy định tại Điều 11 Thông tư 10/2020/TT-BLĐTBXH thì trách nhiệm của người sử dụng lao động và người lao động trong việc thực hiện danh mục nghề, công việc có ảnh hưởng xấu tới chức năng sinh sản và nuôi con được quy định như sau:
- Thực hiện công bố công khai để người lao động biết về những nghề, công việc có ảnh hưởng xấu tới chức năng sinh sản và nuôi con đang có tại nơi làm việc (sau đây gọi tắt là nghề, công việc có ảnh hưởng xấu tới chức năng sinh sản và nuôi con);
- Cung cấp đầy đủ thông tin về tác hại cũng như các biện pháp phòng, chống các yếu tố nguy hiểm, yếu tố có hại của các nghề, công việc có ảnh hưởng xấu tới chức năng sinh sản và nuôi con để người lao động lựa chọn, quyết định làm việc;
- Thực hiện khám sức khỏe trước khi bố trí làm việc, khám sức khỏe định kỳ, khám bệnh nghề nghiệp và bảo đảm điều kiện an toàn, vệ sinh lao động theo quy định của pháp luật, khi sử dụng người lao động làm nghề, công việc có ảnh hưởng xấu tới chức năng sinh sản và nuôi con.
3. Những lưu ý khi làm nghề, công việc có ảnh hưởng xấu tới chức năng sinh sản và nuôi con
Bộ luật Lao động năm 2019 đã có sự thay đổi nhất định nhằm xóa bỏ sự phân biệt đối xử về giới và tương thích với các Công ước quốc tế. Cụ thể, theo quy định tại Điều 142 Bộ luật Lao động năm 2019 mở rộng cơ hội việc làm cho lao động nữ bằng cách thay thế danh mục công việc không được sử dụng lao động nữ bằng danh mục công việc có ảnh hưởng xấu tới chức năng sinh đẻ và nuôi con của người lao động. Bộ trưởng Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội là cơ quan ban hành danh mục nghề, công việc có ảnh hưởng xấu tới chức năng sinh sản và nuôi con.
Đồng thời Bộ luật cũng quy định người sử dụng lao động phải cung cấp đầy đủ thông tin về tính chất nguy hiểm, nguy cơ, yêu cầu của công việc để người lao động lựa chọn và phải bảo đảm điều kiện an toàn, vệ sinh lao động cho người lao động theo quy định khi sử dụng họ làm nghề, công việc này.
Trên cơ sở các thông tin được cung cấp, người lao động nữ cân nhắc có thực hiện hay không thực hiện công việc đó. Người sử dụng lao động chỉ được quyền sử dụng lao động nữ làm các công việc theo danh mục công việc có ảnh hưởng xấu tới chức năng sinh đẻ và nuôi con của người lao động khi người lao động nữ đã biết các thông tin pháp luật lao động quy định và đồng ý trước khi làm việc.
Sau khi Thông tư quy định danh mục công việc có ảnh hưởng xấu tới chức năng sinh đẻ và nuôi con của người lao động được ban hành, người sử dụng lao động cần rà soát các công việc lao động tại doanh nghiệp. Nếu doanh nghiệp đang có công việc thuộc danh mục, người sử dụng lao động có kế hoạch sắp xếp, đào tạo lại hoặc chuyển nghề, chuyển công việc phù hợp với sức khỏe của người lao động, nếu họ không có nhu cầu tiếp tục công việc có trong danh mục.
Mặc dù mục tiêu bảo vệ chức năng sinh sản của lao động (nam và nữ) được đặt lên hàng đầu, nhưng rất cần ngăn ngừa sự thụ động, thậm chí lạm dụng chính sách của người lao động. Khi người lao động cân nhắc ký kết hợp đồng lao động làm công việc có ảnh hưởng đến chức năng sinh sản, họ cần chủ động tính toán kế hoạch sinh con của cá nhân và quyết định thời hạn hợp đồng lao động phù hợp.
Trong thời gian hợp đồng lao động có hiệu lực, không nên quy định cho phép người lao động bất cứ khi nào, bất cứ hoàn cảnh nào cũng có thể yêu cầu người sử dụng lao động phải đáp ứng yêu cầu thay đổi của mình. Chỉ cho phép thay đổi điều khoản trong hợp đồng lao động hoặc người lao động đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trong những trường hợp đặc biệt hoặc rủi ro ngoài những thỏa thuận trong hợp đồng lao động đã ký kết. Nghị định, thông tư hướng dẫn có thể cho phép đàm phán giữa người lao động và người sử dụng lao động để sửa đổi hợp đồng lao động, trường hợp không thỏa thuận được thì phải tuân thủ theo hợp đồng lao động đã ký kết.
Để tham khảo thêm thông tin về vấn đề này, quý khách hàng có thể tìm hiểu tại bài viết: Lao động nữ làm công việc nặng nhọc, độc hại có ảnh hưởng xấu tới chức năng sinh sản và nuôi con khi mang thai thì có được chuyển sang làm công việc nhẹ hơn, an toàn hơn hay không? của Luật Minh Khuê.
Như vậy trên đây là toàn bộ thông tin về Trách nhiệm của công ty trong việc thực hiện danh mục nghề, công việc có ảnh hưởng xấu tới chức năng sinh sản và nuôi con như thế nào? mà Công ty Luật Minh Khuê muốn gửi đến quý khách mang tính tham khảo. Nếu quý khách còn vướng mắc về vấn đề trên hoặc mọi vấn đề pháp lý khác, quý khách hãy vui lòng liên hệ trực tiếp với chúng tôi qua Luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến theo số điện thoại 1900.6162 để được Luật sư tư vấn pháp luật trực tiếp qua tổng đài kịp thời hỗ trợ và giải đáp mọi thắc mắc.
Nếu quý khách cần báo giá dịch vụ pháp lý thì quý khách có thể gửi yêu cầu báo phí dịch vụ đến địa chỉ email: lienhe@luatminhkhue.vn để nhận được thông tin sớm nhất! Rất mong nhận được sự hợp tác và tin tưởng của quý khách! Luật Minh Khuê xin trân trọng cảm ơn!