1. Trách nhiệm của tổ chức tín dụng trong giám sát việc vay nước ngoài không được Chính phủ bảo lãnh
Trong trường hợp Chính phủ không bảo lãnh việc vay nước ngoài, quy định tại Điều 6 Nghị định 219/2013/NĐ-CP về công tác thanh tra, kiểm tra, giám sát được áp dụng như sau:
- Công tác thanh tra, kiểm tra, giám sát: Ngân hàng Nhà nước Việt Nam chịu trách nhiệm kiểm tra, giám sát: Quá trình tự vay và tự trả nợ nước ngoài của các tổ chức tín dụng và chi nhánh ngân hàng nước ngoài. Việc chuyển tiền liên quan đến hoạt động vay, trả nợ nước ngoài tự vay, tự trả của các bên đi vay. Tuân thủ pháp luật về vay, trả nợ nước ngoài và quản lý ngoại hối của bên đi vay trong quá trình tự vay, tự trả nợ nước ngoài. Cung ứng dịch vụ ngoại hối của các tổ chức tín dụng được phép cho hoạt động tự vay, tự trả nợ nước ngoài.
- Bộ Tài chính đảm nhận vai trò chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan để thực hiện kiểm tra, giám sát việc tự vay, tự trả nợ nước ngoài của tập đoàn kinh tế, tổng công ty nhà nước không phải là tổ chức tín dụng. Kiểm tra hồ sơ và thông tin liên quan đến việc tự vay, tự trả nợ nước ngoài của tập đoàn kinh tế để đánh giá mức độ tuân thủ và xác định bất kỳ vi phạm nào.
- Bộ Kế hoạch và Đầu tư chủ trì, phối hợp với các cơ quan quản lý đầu tư và liên quan để thực hiện kiểm tra, giám sát việc tự vay, tự trả nợ nước ngoài của doanh nghiệp có vốn đầu tư trực tiếp từ nước ngoài, không phải là tổ chức tín dụng và chi nhánh ngân hàng nước ngoài.
- Ngân hàng Nhà nước Việt Nam chủ trì, phối hợp với Bộ Tài chính, Bộ Kế hoạch và Đầu tư cùng các cơ quan liên quan thực hiện thanh tra việc tuân thủ quy định về quản lý ngoại hối đối với hoạt động tự vay, tự trả nước ngoài theo quy định của pháp luật hiện hành về thanh tra. Sau quá trình thanh tra, liên tục theo dõi và đánh giá hiệu quả của các biện pháp đã được triển khai để đảm bảo rằng sự tuân thủ và quản lý ngoại hối được duy trì theo quy định.
- Trong trường hợp cần thiết, Thủ tướng Chính phủ quyết định việc tổ chức thanh tra, kiểm tra hoạt động vay nước ngoài, tình hình sử dụng vốn vay nước ngoài của bên đi vay, tự vay, tự trả. Đây là một biện pháp quan trọng để đảm bảo tính minh bạch, hiệu quả và tuân thủ các quy định về quản lý và sử dụng nguồn vốn nước ngoài.
Do đó, theo quy định này, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam sẽ kiểm tra, giám sát việc vay nước ngoài mà không có sự bảo lãnh của Chính phủ đối với tổ chức tín dụng.
2. Ngân hàng Nhà nước theo dõi thực hiện hạn mức vay nước ngoài không được Chính phủ bảo lãnh
Ngân hàng Nhà nước theo dõi việc thực hiện hạn mức vay nước ngoài không được Chính phủ bảo lãnh, theo quy định tại Điều 7 Nghị định 219/2013/NĐ-CP như sau:
- Ngân hàng Nhà nước Việt Nam thực hiện theo dõi các chỉ tiêu sau đối với việc tự vay, tự trả nợ nước ngoài trung và dài hạn:
+ Tổng mức ký vay mới: Đánh giá và ghi nhận tổng giá trị của các hợp đồng vay mới được ký kết trong khoảng thời gian nhất định.
+ Mức rút vốn: Theo dõi số tiền được rút từ các khoản vay nước ngoài tự vay, tự trả, bao gồm cả việc chuyển tiền và sử dụng vốn từ các nguồn này.
+ Mức trả nợ: Xác định số tiền đã được trả nợ cho các khoản vay nước ngoài tự vay, tự trả, bao gồm cả cả vốn và lãi.
Ngân hàng Nhà nước xây dựng các giải pháp quản lý phù hợp nhằm đảm bảo rằng tổng số tiền vay ròng trong năm của các khoản vay nước ngoài tự vay, tự trả trung và dài hạn nằm trong hạn mức vay nước ngoài đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt. Điều này nhấn mạnh sự quan trọng của việc duy trì sự ổn định và an toàn trong quản lý các giao dịch vay nước ngoài, giúp bảo vệ lợi ích quốc gia và tăng cường khả năng thanh toán nợ.
- Trong trường hợp nền kinh tế có nhu cầu tăng cường huy động vốn vượt quá hạn mức vay nước ngoài tự vay, tự trả trong năm và đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt, Bộ Tài chính sẽ đảm nhận vai trò chủ trì, phối hợp với Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Bộ Kế hoạch và Đầu tư để thực hiện tính toán và trình Thủ tướng Chính phủ quyết định về việc này. Điều này nhấn mạnh sự quan trọng của việc có một quy trình và quyết định chặt chẽ khi nền kinh tế cần mở rộng quy mô huy động vốn từ nguồn vốn nước ngoài.
Bộ Tài chính, cùng với sự phối hợp của Ngân hàng Nhà nước, Bộ Kế hoạch và Đầu tư, sẽ thực hiện các phép tính và xác định các thông số cụ thể liên quan đến việc tăng cường huy động vốn. Sau đó, kết quả sẽ được trình bày và đề xuất cho Thủ tướng Chính phủ quyết định, đảm bảo rằng quá trình này được thực hiện có hiệu quả và tuân thủ theo quy định của pháp luật. Quyết định của Thủ tướng sẽ định rõ các điều kiện và hạn mức cụ thể để đáp ứng nhu cầu huy động vốn một cách an toàn và bền vững.
3. Thẩm quyền phê duyệt hạn mức vay nước ngoài không được Chính phủ bảo lãnh
Người có thẩm quyền phê duyệt hạn mức vay nước ngoài mà không được Chính phủ bảo lãnh, theo quy định tại khoản 1 Điều 8 Nghị định 219/2013/NĐ-CP được quy định như sau:
- Phê duyệt hạn mức vay nước ngoài tự vay, tự trả hàng năm trong phạm vi hạn mức vay thương mại nước ngoài của quốc gia. Điều này đồng nghĩa với việc xác định và chấp thuận một giới hạn tối đa cho việc huy động vốn từ nguồn vay nước ngoài mà quốc gia có thể thực hiện mỗi năm. Quá trình phê duyệt này được thực hiện dưới sự quản lý và quyết định của Thủ tướng Chính phủ, đảm bảo rằng nó tuân thủ các nguyên tắc và chính sách quốc gia về quản lý và sử dụng nguồn vốn nước ngoài một cách bền vững và hiệu quả.
- Phê duyệt việc thực hiện các biện pháp quản lý thích hợp đối với việc tự vay, tự trả nợ nước ngoài trong trường hợp cần thiết, nhằm đảm bảo an toàn nợ nước ngoài của quốc gia. Thủ tướng Chính phủ cần đánh giá nhu cầu về vốn ngoại và lợi ích kinh tế, xã hội mà quốc gia có thể đạt được thông qua việc tự vay, tự trả nợ nước ngoài và phê duyệt kế hoạch cụ thể về việc tự vay, tự trả nợ nước ngoài, bao gồm cả biện pháp quản lý để đảm bảo an toàn nợ nước ngoài của quốc gia. Điều này có thể bao gồm việc xác định hạn mức vay, lãi suất, thời hạn vay, và các điều kiện khác. Qua đó, Thủ tướng Chính phủ đảm bảo rằng quá trình tự vay, tự trả nợ nước ngoài được thực hiện một cách an toàn và có hiệu quả cho quốc gia.
- Chủ đạo công tác thanh tra, kiểm tra việc sử dụng vốn vay nước ngoài của các doanh nghiệp nhà nước. Trong trường hợp phát hiện vi phạm, đề xuất và thực hiện các biện pháp xử lý phù hợp, đồng thời đề xuất các biện pháp cải tiến để nâng cao quản lý và sử dụng vốn vay nước ngoài. Lập báo cáo về kết quả thanh tra, kiểm tra và đề xuất các biện pháp khắc phục, cải tiến, hoặc xử lý vi phạm cho cấp quản lý có thẩm quyền. Chủ đạo công tác thanh tra và kiểm tra đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo tính minh bạch và hiệu quả trong việc sử dụng vốn vay nước ngoài của các doanh nghiệp nhà nước.
- Quyết định việc phối hợp liên ngành trong công tác quản lý tự vay, tự trả nợ nước ngoài khi cần thiết là một quyết định quan trọng để đảm bảo sự hiệu quả và tính toàn diện trong quản lý nguồn vốn đầu tư từ nước ngoài.
Như vậy, theo quy định trên, Thủ tướng Chính phủ có thẩm quyền phê duyệt hạn mức vay nước ngoài mà không có sự bảo lãnh từ Chính phủ.
Ngoài ra, quý bạn đọc có thể tham khảo thêm bài viết Hồ sơ, thủ tục đăng ký thay đổi Khoản vay nước ngoài không được Chính phủ bảo lãnh. Nếu có bất cứ vấn đề pháp lý nào cần hỗ trợ, vui lòng liên hệ tới bộ phận tư vấn pháp luật trực tuyến qua số điện thoại: 1900.6162 hoặc gửi yêu cầu qua địa chỉ email: lienhe@luatminhkhue.vn. Trân trọng!