1. Hiểu thế nào về hợp đồng theo mẫu
Căn cứ vào Điều 405 của Bộ luật Dân sự năm 2015, việc quy định hợp đồng theo mẫu được thực hiện như sau:
- Hợp đồng theo mẫu là một loại hợp đồng mà một bên đề xuất các điều khoản theo một mẫu cụ thể và yêu cầu bên kia đưa ra câu trả lời trong một khoảng thời gian hợp lý. Nếu bên được đề nghị trả lời chấp nhận, thì hợp đồng theo mẫu đó sẽ được coi là đã được chấp thuận toàn bộ nội dung mà bên đề nghị đã đưa ra.
Để đảm bảo tính minh bạch, hợp đồng theo mẫu phải được công khai để bên được đề nghị biết hoặc phải có khả năng biết về nội dung của hợp đồng đó. Thứ tự và hình thức công khai hợp đồng theo mẫu sẽ tuân theo quy định của pháp luật.
- Trong trường hợp hợp đồng theo mẫu có một điều khoản không rõ ràng, thì bên đưa ra hợp đồng theo mẫu sẽ phải chịu trách nhiệm khi phải giải thích điều khoản đó. Điều này có nghĩa là nếu điều khoản đó gây ra bất lợi cho bên đưa ra hợp đồng theo mẫu, thì nó sẽ được hiểu theo cách bất lợi đó.
- Trong trường hợp hợp đồng theo mẫu có một điều khoản miễn trách nhiệm từ phía bên đưa ra hợp đồng theo mẫu, hoặc nó tăng trách nhiệm hoặc loại bỏ quyền lợi chính đáng của bên kia, thì điều khoản này sẽ không có hiệu lực, trừ khi có một thỏa thuận khác được đạt được giữa các bên. Điều này đảm bảo rằng các điều khoản có tính chất bất công hoặc không hợp lý sẽ không áp dụng trong hợp đồng theo mẫu, trừ khi có sự đồng ý rõ ràng từ các bên liên quan.
Tóm lại, hợp đồng theo mẫu là một dạng hợp đồng mà một bên tạo ra các điều khoản theo một mẫu cụ thể và yêu cầu bên kia đưa ra câu trả lời trong một khoảng thời gian hợp lý. Nếu bên nhận được đề nghị trả lời chấp nhận, thì hợp đồng theo mẫu đó sẽ được xem như đã chấp nhận toàn bộ nội dung mà bên đề nghị đã đưa ra.
Việc công khai hợp đồng theo mẫu là cần thiết để bên nhận được đề nghị biết hoặc phải có khả năng biết về nội dung của hợp đồng đó. Thứ tự và hình thức công khai hợp đồng theo mẫu sẽ tuân theo quy định của pháp luật để đảm bảo tính minh bạch và công bằng. Nếu trong hợp đồng theo mẫu có một điều khoản không rõ ràng, thì bên tạo ra hợp đồng theo mẫu sẽ phải chịu trách nhiệm khi giải thích điều khoản đó. Điều này có nghĩa là nếu điều khoản đó gây bất lợi cho bên tạo ra hợp đồng theo mẫu, thì nó sẽ được hiểu theo cách bất lợi đó.
Điều khoản miễn trách nhiệm từ phía bên tạo ra hợp đồng theo mẫu, hoặc các điều khoản tăng trách nhiệm hoặc loại bỏ quyền lợi chính đáng của bên kia, sẽ không có hiệu lực trong hợp đồng theo mẫu trừ khi có sự thoả thuận khác được đạt được giữa các bên. Điều này đảm bảo rằng các điều khoản không công bằng hoặc không hợp lý sẽ không được áp dụng trong hợp đồng theo mẫu, trừ khi có sự đồng ý rõ ràng từ tất cả các bên liên quan.
2. Trường hợp phải đăng ký hợp đồng mẫu
Theo quy định của Danh mục hàng hóa, dịch vụ thiết yếu, các loại hợp đồng theo mẫu phải được đăng ký theo Quyết định 02/2012/QĐ-TTg (đã được sửa đổi, bổ sung bởi Quyết định 35/2015/QĐ-TTg). Các loại hàng hóa, dịch vụ phải tuân thủ việc đăng ký hợp đồng theo mẫu bao gồm:
- Cung cấp điện cho sinh hoạt.
- Cung cấp nước cho sinh hoạt.
- Truyền hình trả tiền.
- Dịch vụ điện thoại cố định mặt đất.
- Dịch vụ thông tin di động mặt đất (thanh toán trả sau).
- Dịch vụ thông tin di động mặt đất (thanh toán trả trước).
- Dịch vụ truy cập internet.
- Vận chuyển hành khách đường hàng không.
- Vận chuyển hành khách đường sắt.
- Mua bán căn hộ chung cư và các dịch vụ sinh hoạt do đơn vị quản lý khu chung cư cung cấp.
Theo quy định, những loại hàng hóa và dịch vụ trên phải tuân thủ việc sử dụng hợp đồng theo mẫu được quy định. Điều này nhằm đảm bảo tính minh bạch, công bằng và bảo vệ quyền lợi của các bên tham gia giao dịch. Các bên có trách nhiệm tuân thủ và thực hiện đầy đủ nội dung quy định trong hợp đồng theo mẫu khi thực hiện giao dịch liên quan đến các hàng hóa và dịch vụ nêu trên.
3. Hồ sơ đăng ký hợp đồng theo mẫu
Theo Điều 10 của Nghị định 99/2011/NĐ-CP về hồ sơ và hình thức đăng ký hợp đồng theo mẫu, quy định như sau:
- Hồ sơ đăng ký hợp đồng theo mẫu và điều kiện giao dịch chung bao gồm các tài liệu sau:
+ Đơn đăng ký, trong đó nêu rõ địa chỉ và ngành nghề kinh doanh của tổ chức hoặc cá nhân kinh doanh hàng hóa, dịch vụ. Bộ Công Thương sẽ hướng dẫn về mẫu đơn đăng ký.
+ Dự thảo hợp đồng theo mẫu và điều kiện giao dịch chung.
- Hình thức đăng ký có thể được thực hiện theo các phương pháp sau:
+ Gửi hồ sơ đăng ký trực tiếp đến cơ quan có thẩm quyền quy định tại Điều 9 của Nghị định này.
+ Gửi hồ sơ đăng ký qua bưu điện.
+ Gửi hồ sơ đăng ký bằng phương tiện điện tử. Trong trường hợp này, chỉ gửi một (01) bản hồ sơ cho cơ quan có thẩm quyền.
- Khi hồ sơ đăng ký được gửi trực tiếp, cán bộ tiếp nhận phải lập biên bản tiếp nhận, ghi rõ ngày tiếp nhận hồ sơ. Ngày tiếp nhận được xác định dựa trên ngày ghi trong biên bản tiếp nhận. Trong trường hợp hồ sơ đăng ký gửi qua bưu điện, ngày tiếp nhận hồ sơ được xác định dựa trên dấu của bưu điện. Đối với hồ sơ gửi bằng phương tiện điện tử, thời điểm tiếp nhận hồ sơ được tính từ thời điểm cơ quan có thẩm quyền xác nhận việc gửi hồ sơ qua thông điệp điện tử.
Tóm lại, trong quy trình đăng ký hợp đồng, hồ sơ cần phải bao gồm một số tài liệu quan trọng nhằm đảm bảo tính chính xác và minh bạch trong quá trình thực hiện. Dưới đây là những tài liệu cần thiết:
- Đơn đăng ký: Đây là tài liệu quan trọng nhất, nêu rõ thông tin về địa chỉ, ngành nghề kinh doanh của tổ chức hoặc cá nhân muốn kí kết hợp đồng. Bộ Công Thương cung cấp mẫu đơn đăng ký để đảm bảo tính chuẩn xác và đồng nhất trong quá trình xử lý hồ sơ.
- Dự thảo hợp đồng: Hồ sơ cũng cần kèm theo một bản dự thảo hợp đồng theo mẫu quy định. Bản dự thảo này sẽ là cơ sở để hai bên thảo luận và thống nhất nội dung cụ thể của hợp đồng trước khi kí kết chính thức.
Ngoài ra, trong quá trình nộp hồ sơ đăng ký, có thể thực hiện qua hai phương thức chính:
+ Gửi trực tiếp: Đơn vị hoặc cá nhân có thể mang hồ sơ và nộp trực tiếp tại cơ quan có thẩm quyền. Điều này đảm bảo tính chính xác và nhanh chóng trong việc xử lý hồ sơ.
+ Gửi bằng bưu điện hoặc phương tiện điện tử: Nếu không thể gửi trực tiếp, hồ sơ có thể được gửi thông qua bưu điện hoặc qua phương tiện điện tử, như email. Tuy nhiên, cần chú ý gửi đúng số lượng bộ hồ sơ yêu cầu và đảm bảo tính toàn vẹn của tài liệu.
Việc tuân thủ các quy định về hồ sơ đăng ký này không chỉ đảm bảo tính chính xác và minh bạch trong quá trình thực hiện hợp đồng mà còn giúp tạo điều kiện thuận lợi cho việc xử lý và giải quyết các vấn đề liên quan đến hợp đồng sau này.
4. Những lưu ý về hợp đồng mẫu
Theo quy định của pháp luật, các tổ chức và cá nhân kinh doanh phải tuân thủ quy định về công khai hợp đồng theo mẫu và điều kiện giao dịch chung. Điều này có nghĩa là hợp đồng và các điều kiện giao dịch chung phải được công bố công khai tại nơi kinh doanh và trên trang thông tin điện tử của tổ chức hoặc cá nhân kinh doanh.
Việc công khai hợp đồng theo mẫu và điều kiện giao dịch chung là cần thiết để tạo một môi trường kinh doanh minh bạch và công bằng. Nhờ công khai này, các bên tham gia giao dịch có thể nắm rõ quyền và nghĩa vụ của mình, từ đó tránh được những tranh chấp và tranh cãi không cần thiết.
Tuy nhiên, các tổ chức và cá nhân kinh doanh cần lưu ý rằng họ không được sử dụng hợp đồng theo mẫu và điều kiện giao dịch chung chưa được đăng ký hoặc đã hết hiệu lực. Điều này có thể được hiểu là chỉ những hợp đồng và điều kiện giao dịch chung đã được cơ quan có thẩm quyền xem xét và chấp thuận mới được sử dụng. Việc sử dụng hợp đồng không hợp lệ hoặc không đúng quy định sẽ gây ra hậu quả pháp lý và xử lý theo quy định của pháp luật.
Do đó, để đảm bảo tuân thủ quy định về công khai hợp đồng theo mẫu và điều kiện giao dịch chung, các tổ chức và cá nhân kinh doanh nên tiến hành đăng ký và chấp thuận hợp đồng của mình trước khi sử dụng. Đồng thời, họ cũng cần thường xuyên cập nhật và công bố thông tin về các thay đổi trong hợp đồng và điều kiện giao dịch chung để đảm bảo tính minh bạch và công bằng trong hoạt động kinh doanh của mình.
Nhìn chung, việc tuân thủ quy định về công khai hợp đồng theo mẫu và điều kiện giao dịch chung là cần thiết để xây dựng một môi trường kinh doanh lành mạnh, bảo vệ quyền lợi của các bên tham gia giao dịch và thúc đẩy sự phát triển bền vững của nền kinh tế.
Bài viết liên quan: Hợp đồng dự án PPP là gì? Hướng dẫn lập hợp đồng mẫu dự án PPP
Trên đây là toàn bộ nội dung bài viết của Luật Minh Khuê về vấn đề: Luật Minh Khuê xin tiếp nhận yêu cầu tư vấn của quý khách hàng qua số hotline: 1900.6162 hoặc email: lienhe@luatminhkhue.vn. Xin trân trọng cảm ơn và rất hân hạnh được đồng hành cùng quý khách!
