Chào luật sư, em là nhân viên kinh doanh của một công ty kinh doanh vật liệu xây dựng. Tính chất công việc cần tiếp khách hàng, đối tác rất nhiều. Có nhiều lần em bị khách hàng có hành vi thái quá như (vuốt mông hay ngỏ ý muốn chuyện xyz). Em có nói lại chuyện này với sếp nhưng sếp chỉ nói em phải khéo léo xử lý, đừng thô lỗ hay cứng nhắc làm hỏng việc của công ty. Có một lần do otaam trạng hôm đó của em không tốt, đi tiếp khách cùng sếp thì có một chú có ôm qua eo em và nói lời khiếm nhã về thân thế. Và em đã gạt tay ra đứng dậy đi về luôn không nói với sếp câu nào. Qua hom sau sếp nhắn tin bảo em nghỉ việc vì không hoàn thành công việc được giao, tiền lương tháng đó công ty sẽ giữ coi như là tiền bồi thường vì em đã làm thiệt hại cho công ty. Em thực sự rất ấm ức vì em nghĩ mình không sai. Vậy luật sư cho em hỏi, sếp cho em nghỉ và khong thanh toán lương cho em như vậy có đúng không ạ? em có cách nào lấy được tiền lương không ạ?

Câu hỏi được biên tập từ chuyên mục tư vấn luật Lao động của Công ty luật Minh Khuê

>> Luật sư tư vấn pháp luật Lao động, gọi: 1900.6162

Trả lời:

Chào bạn, cảm ơn bạn đã tin tưởng và gửi câu hỏi đề nghị tư vấn luật đến Bộ phận luật sư tư vấn pháp luật của Công ty Luật Minh Khuê. Nội dung câu hỏi của bạn đã được đội ngũ luật sư của Chúng tôi nghiên cứu và tư vấn cụ thể như sau:

1. Cơ sở pháp lý:

- Bộ luật lao động năm 2019

- Nghị định 145/2020/NĐ-CP

2. Nội dung tư vấn

Chào bạn, rất chia sẻ với câu chuyện của bạn, theo như thông tin bạn cung cấp và trên cơ sở quy định pháp luật về lao động, Luật Minh Khuê đưa ra tư vấn cho bạn như sau:

Bạn là nhân viên kinh doanh của công ty kinh doanh vật liệu xây dựng, như vậy mối quan hệ ở đây là quan hệ lao động. Do đó, pháp luật điều chỉnh chính là Bộ luật lao động năm 2019. Dựa trên những thông tin bạn mô tả về hành vi của khách chúng tôi cho rằng đó chính là hành vi quấy rối tình dục tại nơi làm việc. Đây là hành vi pháp luật nghiêm cấm tại nơi làm việc trong quan hệ lao động và lần đầu tiên được định nghĩa cụ thể tại Khoản 9 Điều 3 Bộ luật lao động năm 2019.

3. Có phải là hành vi quấy rối tình dục tại nơi làm việc không?

Quấy rối tình dục tại nơi làm việc là hành vi có tính chất tình dục của bất kỳ người nào đối với người khác tại nơi làm việc mà không được người đó mong muốn hoặc chấp nhận. Nơi làm việc là bất kỳ nơi nào mà người lao động thực tế làm việc theo thỏa thuận hoặc phân công của người sử dụng lao động.

Và được hướng dẫn cụ thể tại Điều 84 Nghị định 145/2020/NĐ-CP như sau:

Điều 84. Quấy rối tình dục tại nơi làm việc

1. Quấy rối tình dục quy định tại khoản 9 Điều 3 của Bộ luật Lao động có thể xảy ra dưới dạng trao đổi như đề nghị, yêu cầu, gợi ý, đe dọa, ép buộc đổi quan hệ tình dục lấy bất kỳ lợi ích nào liên quan đến công việc; hoặc những hành vi có tính chất tình dục không nhằm mục đích trao đổi, nhưng khiến môi trường làm việc trở nên khó chịu và bất an, gây tổn hại về thể chất, tinh thần, hiệu quả công việc và cuộc sống của người bị quấy rối.

2. Quấy rối tình dục tại nơi làm việc bao gồm:

a) Hành vi mang tính thể chất gồm hành động, cử chỉ, tiếp xúc, tác động vào cơ thể mang tính tình dục hoặc gợi ý tình dục;

b) Quấy rối tình dục bằng lời nói gồm lời nói trực tiếp, qua điện thoại hoặc qua phương tiện điện tử có nội dung tình dục hoặc có ngụ ý tình dục;

c) Quấy rối tình dục phi lời nói gồm ngôn ngữ cơ thể; trưng bày, miêu tả tài liệu trực quan về tình dục hoặc liên quan đến hoạt động tình dục trực tiếp hoặc qua phương tiện điện tử.

3. Nơi làm việc quy định tại khoản 9 Điều 3 của Bộ luật Lao động là bất cứ địa điểm nào mà người lao động thực tế làm việc theo thỏa thuận hoặc phân công của người sử dụng lao động, bao gồm cả những địa điểm hay không gian có liên quan đến công việc như các hoạt động xã hội, hội thảo, tập huấn, chuyển đi công tác chính thức, bữa ăn, hội thoại trên điện thoại, các hoạt động giao tiếp qua phương tiện điện tử, phương tiện đi lại do người sử dụng lao động bố trí từ nơi ở đến nơi làm việc và ngược lại, nơi ở do người sử dụng lao động cung cấp và địa điểm khác do người sử dụng lao động quy định.

Từ quy định đã dẫn trên đây, việc bạn trong thời gian làm việc cho công ty đã bị khách hàng có hành vi ôm eo, nói những lời lẽ khiếm nhã về thân thể chính là bạn đã bị quấy rối tình dục tại nơi làm việc.

4. Công ty đuổi việc và không trả lương có vi phạm pháp luật không?

Điều 85 Nghị định 145/2020/NĐ-CP quy định rõ người sử dụng lao động phải có quy định về phòng chống quấy rối tình dục trong nội quy lao động. Cụ thể là những nội dung cơ bản như sau:

a) Nghiêm cấm hành vi quấy rối tình dục tại nơi làm việc;

b) Quy định chi tiết, cụ thể về các hành vi quấy rối tình dục tại nơi làm việc phù hợp với tính chất, đặc điểm của công việc và nơi làm việc;

c) Trách nhiệm, thời hạn, trình tự, thủ tục xử lý nội bộ đối với hành vi quấy rối tình dục tại nơi làm việc, bao gồm cả trách nhiệm, thời hạn, trình tự, thủ tục khiếu nại, tố cáo, giải quyết khiếu nại, tố cáo và các quy định có liên quan;

d) Hình thức xử lý kỷ luật lao động đối với người thực hiện hành vi quấy rối tình dục hoặc người tố cáo sai sự thật tương ứng với tính chất, mức độ của hành vi vi phạm;

đ) Bồi thường thiệt hại cho nạn nhân và các biện pháp khắc phục hậu quả.

2. Các quy định của người sử dụng lao động về khiếu nại, tố cáo về quấy rối tình dục và xử lý đối với hành vi quấy rối tình dục phải bảo đảm các nguyên tắc:

a) Nhanh chóng, kịp thời;

b) Bảo vệ bí mật, danh dự, uy tín, nhân phẩm, an toàn cho nạn nhân bị quấy rối tình dục, người khiếu nại, tố cáo và người bị khiếu nại, bị tố cáo.

Cùng với đó pháp luật cũng quy định rõ người sử dụng lao động có nghĩa vụ thực hiện những công việc tại khoản 1 Điều 86 Nghị định 145/2020/NĐ-CP:

a) Thực hiện và giám sát việc thực hiện các quy định của pháp luật về phòng, chống quấy rối tình dục tại nơi làm việc;

b) Tổ chức tuyên truyền, phổ biến giáo dục pháp luật và quy định về phòng, chống quấy rối tình dục tại nơi làm việc cho người lao động;

c) Khi xuất hiện khiếu nại, tố cáo về hành vi quấy rối tình dục tại nơi làm việc, người sử dụng lao động phải kịp thời ngăn chặn, xử lý và có biện pháp bảo vệ bí mật, danh dự, uy tín, nhân phẩm, an toàn cho nạn nhân bị quấy rối tình dục, người khiếu nại, tố cáo và người bị khiếu nại, bị tố cáo.

Như vậy, trong trường hợp của bạn, sếp đã làm ngơ trước việc bạn bị khách có hành vi khiếm nhã là đã không thực hiện đúng nghĩa vụ của người sử dụng lao động mà pháp luật quy định. Cùng với đó, sếp quyết định cho bạn nghỉ việc và không trả lương là hoàn toàn trái pháp luật. Bởi:

Hành vi nghỉ việc của bạn là không sai. Vì theo điểm d khoản 2 Điều 35 Bộ luật lao động khi bị quấy rối tình dục có quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động mà không cần thông báo trước.

Thêm vào đó, công ty không có căn cứ để được đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động với bạn trong trường hợp này (xem thêm tại Điều 36 Bộ luật lao động 2019). Do đó, hành vi đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động này là trái pháp luật. Khi đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trái pháp luật thì người sử dụng lao động có trách nhiệm như sau:

Điều 41. Nghĩa vụ của người sử dụng lao động khi đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trái pháp luật

1. Phải nhận người lao động trở lại làm việc theo hợp đồng lao động đã giao kết; phải trả tiền lương, đóng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp trong những ngày người lao động không được làm việc và phải trả thêm cho người lao động một khoản tiền ít nhất bằng 02 tháng tiền lương theo hợp đồng lao động.

Sau khi được nhận lại làm việc, người lao động hoàn trả cho người sử dụng lao động các khoản tiền trợ cấp thôi việc, trợ cấp mất việc làm nếu đã nhận của người sử dụng lao động.

Trường hợp không còn vị trí, công việc đã giao kết trong hợp đồng lao động mà người lao động vẫn muốn làm việc thì hai bên thỏa thuận để sửa đổi, bổ sung hợp đồng lao động.

Trường hợp vi phạm quy định về thời hạn báo trước quy định tại khoản 2 Điều 36 của Bộ luật này thì phải trả một khoản tiền tương ứng với tiền lương theo hợp đồng lao động trong những ngày không báo trước.

2. Trường hợp người lao động không muốn tiếp tục làm việc thì ngoài khoản tiền phải trả quy định tại khoản 1 Điều này người sử dụng lao động phải trả trợ cấp thôi việc theo quy định tại Điều 46 của Bộ luật này để chấm dứt hợp đồng lao động.

3. Trường hợp người sử dụng lao động không muốn nhận lại người lao động và người lao động đồng ý thì ngoài khoản tiền người sử dụng lao động phải trả theo quy định tại khoản 1 Điều này và trợ cấp thôi việc theo quy định tại Điều 46 của Bộ luật này, hai bên thỏa thuận khoản tiền bồi thường thêm cho người lao động nhưng ít nhất bằng 02 tháng tiền lương theo hợp đồng lao động để chấm dứt hợp đồng lao động.

Bạn có thể trực tiếp trao đổi với sếp về mọi vấn đề cùng với căn cứ pháp luật mà chúng tôi đã tư vấn để đòi quyền lợi chính đáng cho mình. Trường hợp sếp không giải quyết thỏa đáng bạn trực tiếp khiếu nại lên thanh tra lao động để được giải quyết theo đúng pháp luật.

5. Nghĩa vụ của người lao động và trách nhiệm của tổ chức đại diện người lao động tại cơ sở

* Người lao động có nghĩa vụ:

a) Thực hiện nghiêm các quy định về phòng, chống quấy rối tình dục tại nơi làm việc;

b) Tham gia xây dựng môi trường làm việc không có quấy rối tình dục;

c) Ngăn cản, tố cáo hành vi quấy rối tình dục tại nơi làm việc.

* Tổ chức đại diện người lao động tại cơ sở có trách nhiệm:

a) Tham gia xây dựng, thực hiện, giám sát việc thực hiện các quy định về phòng, chống quấy rối tình dục tại nơi làm việc;

b) Cung cấp thông tin, tư vấn và đại diện cho người lao động bị quấy rối tình dục, người lao động đang bị khiếu nại, bị tố cáo có hành vi quấy rối tình dục;

c) Tuyên truyền, phổ biến, tập huấn quy định về phòng, chống quấy rối tình dục tại nơi làm việc.

Mỗi người lao động đều có quyền lên tiếng bảo vệ quyền lợi hợp pháp của mình, xây dựng môi trường làm việc chuyên nghiệp, hiệu quả, không cưỡng bức lao động, không quấy rối tình dục.

Trên đây là tư vấn của chúng tôi. Nếu còn vướng mắc, chưa rõ hoặc cần hỗ trợ pháp lý khác bạn vui lòng liên hệ bộ phận tư vấn pháp luật trực tuyến qua tổng đài điện thoại số: 1900.6162 để được giải đáp.

Rất mong nhận được sự hợp tác!

Trân trọng./.

Bộ phận tư vấn pháp luật Lao động - Công ty luật Minh Khuê