Trong hệ thống các phương tiện biểu đạt thông tin thương mại, quảng cáo bằng loa phóng thanh và các thiết bị phát âm thanh tương tự là hình thức có khả năng tiếp cận trực tiếp và cưỡng bức đối với người tiếp nhận trong phạm vi không gian nhất định. Tuy nhiên, do đặc tính dễ gây xung đột với quyền được bảo vệ môi trường sống và sự yên tĩnh của cộng đồng, hoạt động này không chỉ chịu sự điều chỉnh của Luật Quảng cáo 2012 mà còn phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về tiếng ồn theo pháp luật về Bảo vệ môi trường.

Việc thiết lập các giới hạn về thời lượng, khung giờ phát sóng và cường độ âm thanh không nhằm mục đích triệt tiêu một phương thức truyền thông truyền thống, mà là sự xác lập ranh giới pháp lý cần thiết để ngăn chặn tình trạng "ô nhiễm tiếng ồn" trong không gian đô thị. Trong bối cảnh các quy định về xử phạt vi phạm hành chính đối với hành vi gây tiếng ồn vượt quy chuẩn ngày càng được siết chặt, việc nhận diện đúng các quy định mới nhất về địa điểm, tần suất và cường độ âm thanh là yêu cầu bắt buộc đối với các chủ thể kinh doanh. Điều này đảm bảo rằng hoạt động quảng cáo không chỉ đạt được mục tiêu kinh tế mà còn duy trì tính tương thích với đạo đức xã hội và trật tự quản lý hành chính của nhà nước.

1. Điều kiện quảng cáo bằng loa phóng thanh tại địa điểm cố định

Hoạt động quảng cáo bằng loa phóng thanh và các hình thức tương tự tại các địa điểm cố định như cửa hàng, siêu thị, hội chợ luôn là đối tượng chịu sự kiểm soát nghiêm ngặt do khả năng gây ảnh hưởng trực tiếp đến cộng đồng cư dân xung quanh. Luật Quảng cáo sửa đổi 2025 (Luật 2025) tiếp tục duy trì các nguyên tắc cơ bản của Điều 33 nhưng siết chặt hơn các tiêu chuẩn kỹ thuật về môi trường âm thanh.

1.1. Quy định về giới hạn độ ồn theo pháp luật môi trường

Việc xác định giới hạn độ ồn cho phép không chỉ dựa trên cảm quan mà phải tuân thủ các chỉ số kỹ thuật chính xác được quy định tại Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về tiếng ồn QCVN 26:2025/BNNMT. Quy chuẩn này thiết lập các ngưỡng âm áp dựa trên khu vực bị ảnh hưởng và thời gian phát sinh tiếng ồn, nhằm bảo đảm sự nghỉ ngơi của người dân vào ban đêm và sự tập trung vào ban ngày.

Các doanh nghiệp thực hiện quảng cáo cố định phải đảm bảo rằng nguồn âm thanh phát ra không vượt quá các ngưỡng này khi đo tại ranh giới của khu vực bị ảnh hưởng. Nếu tiếng ồn quảng cáo mang tính chất xung hoặc có chứa các thành phần âm thanh dễ gây khó chịu, quy chuẩn mới yêu cầu áp dụng các hệ số hiệu chỉnh nghiêm ngặt hơn.

1.2. Danh sách các địa điểm tuyệt đối cấm quảng cáo bằng loa

Pháp luật quảng cáo xác lập các "vùng xanh âm thanh" nhằm bảo vệ hoạt động của các cơ quan trọng yếu và quyền lợi của những đối tượng yếu thế. Theo quy định tại điểm b khoản 1 Điều 33 Luật Quảng cáo năm 2012 (Luật 2012) sửa đổi 2025, việc quảng cáo bằng loa phóng thanh và hình thức tương tự tuyệt đối không được thực hiện tại các địa điểm sau:

  • Trụ sở cơ quan nhà nước: Bao gồm các cấp từ Trung ương đến địa phương, các cơ quan lập pháp, hành pháp và tư pháp để bảo đảm môi trường làm việc nghiêm túc, không bị phân tâm bởi các thông tin thương mại.
  • Đơn vị lực lượng vũ trang: Nhằm bảo đảm tính bí mật quân sự, kỷ luật và sự yên tĩnh cần thiết cho hoạt động huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu.
  • Trường học: Để không làm gián đoạn quá trình giảng dạy và học tập của giáo viên và học sinh. Giới hạn tiếng ồn tại đây cực kỳ khắt khe, thường không được quá 55 dBA vào ban ngày.
  • Bệnh viện: Nhằm bảo đảm môi trường yên tĩnh cho bệnh nhân nghỉ ngơi và bác sĩ thực hiện các thao tác chuyên môn phức tạp. Tiếng ồn từ quảng cáo có thể gây ra những tác động tâm lý tiêu cực đến quá trình hồi phục của người bệnh.

Việc vi phạm các quy định về địa điểm này sẽ dẫn đến các hình phạt hành chính từ 1.000.000 đồng đến 3.000.000 đồng đối với cá nhân, và gấp đôi đối với tổ chức, kèm theo biện pháp khắc phục hậu quả là buộc tháo dỡ thiết bị.

2. Quảng cáo thương hiệu Quốc gia trên đài truyền thanh cấp xã

Sự bổ sung khoản 3 vào Điều 33 bổ sung bởi Khoản 21 Điều 1 Luật Quảng cáo 2012 sửa đổi 2025 là một bước tiến mang tính chiến lược trong việc quảng bá giá trị nội lực của kinh tế Việt Nam. Lần đầu tiên, hệ thống truyền thanh cấp xã – vốn trước đây bị cấm hoàn toàn đối với mọi hoạt động quảng cáo – đã được mở cửa cho các sản phẩm đạt Thương hiệu quốc gia.

Mục tiêu của sự thay đổi này là tận dụng độ phủ sâu rộng của đài truyền thanh cơ sở đến từng thôn, bản, xóm, phường để đưa các thương hiệu uy tín nhất của Việt Nam đến gần hơn với người tiêu dùng tại gốc. Đây không phải là sự thương mại hóa hệ thống truyền thanh chính trị mà là một nỗ lực tuyên truyền, cổ động cho phong trào "Người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam" ở mức độ cao nhất.

Theo quy định tại Nghị định 342/2025/NĐ-CP, việc quảng cáo này phải tuân thủ các điều kiện cụ thể :

  • Đối tượng: Chỉ áp dụng cho các sản phẩm, dịch vụ đã được công nhận là Thương hiệu quốc gia Việt Nam (Vietnam Value) bởi Hội đồng Thương hiệu Quốc gia.
  • Quy trình: Chính phủ giao Bộ Công thương phối hợp với Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch quy định về thời lượng và khung giờ phát sóng nhằm không làm ảnh hưởng đến nhiệm vụ chính trị và tin tức thời sự địa phương.
  • Quản lý: Việc thực hiện quảng cáo trên đài truyền thanh xã phải có sự giám sát của UBND cấp xã và thông báo nội dung đến cơ quan quản lý văn hóa cấp huyện.

Sự kết hợp này tạo ra một kênh truyền thông "chính thống" và "tin cậy", giúp các doanh nghiệp Thương hiệu quốc gia khẳng định vị thế và tạo niềm tin tuyệt đối với người dân địa phương. Điều này đặc biệt có ý nghĩa đối với các sản phẩm nông sản tiêu biểu hoặc hàng tiêu dùng thiết yếu đang cần mở rộng thị trường nông thôn.

3. Siết chặt quảng cáo bằng loa gắn trên phương tiện giao thông tại đô thị

Trong nhiều năm, tiếng loa quảng cáo từ các xe bán hàng rong và phương tiện di động đã trở thành nỗi ám ảnh tại các khu đô thị đông đúc. Luật Quảng cáo sửa đổi 2025 đã phản ứng quyết liệt trước thực trạng này bằng việc thay đổi căn bản khái niệm về phạm vi áp dụng lệnh cấm.

Việc thay đổi từ thuật ngữ "nội thành, nội thị" (trong Luật 2012) sang "đô thị" (trong Luật 2025) tại khoản 2 Điều 33 mang ý nghĩa mở rộng tối đa phạm vi kiểm soát. Theo Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn 2025, "Đô thị" là một khái niệm bao hàm toàn bộ ranh giới hành chính của một thành phố, thị xã hoặc thị trấn, bao gồm cả các khu vực mới phát triển, khu đô thị mới và các vùng đang đô thị hóa.

Trước đây, các xe hàng rong có thể lập luận rằng họ đang hoạt động ở vùng ven thành phố (không thuộc nội thành) để tiếp tục sử dụng loa. Tuy nhiên, với khái niệm "Đô thị", mọi ngõ ngách nằm trong địa giới hành chính của đô thị đều là vùng cấm quảng cáo bằng loa gắn trên phương tiện di động. Điều này nhằm hướng tới một không gian đô thị văn minh, giảm thiểu ô nhiễm tiếng ồn cho toàn bộ cư dân đô thị mà không phân biệt vùng trung tâm hay vùng ngoại ô.

Khái niệm cũ (2012) Khái niệm mới (2025) Tác động pháp lý
Nội thành, nội thị Đô thị

Mở rộng phạm vi cấm ra toàn bộ ranh giới thành phố, thị xã, thị trấn.

Giới hạn trong vùng lõi Bao trùm các khu đô thị mới

Loại bỏ các khoảng trống pháp lý mà xe hàng rong thường lợi dụng.

Lệnh cấm không chỉ nhắm vào loa phóng thanh truyền thống mà còn mở rộng ra "các hình thức tương tự khác". Điều này bao gồm:

  • Các thiết bị khuếch đại âm thanh kỹ thuật số, loa kéo được gắn tạm thời hoặc cố định trên xe máy, xe đạp, xe đẩy.
  • Các thiết bị phát âm thanh thu âm sẵn (tiếng rao bán hàng, quảng cáo dịch vụ) phát lặp đi lặp lại qua bộ khuếch đại.
  • Màn hình LED di động có phát tiếng ồn gây chú ý trên đường phố.

Việc hạn chế này được coi là cần thiết vì âm thanh từ phương tiện di động có tính chất "di chuyển nguồn ồn", gây ảnh hưởng liên tục đến nhiều cụm dân cư dọc theo lộ trình di chuyển, làm mất trật tự an toàn giao thông và gây ức chế cho người tham gia giao thông.

4. Bãi bỏ quy định cấm quảng cáo trên hệ thống truyền thanh chính trị

Sự kiện bãi bỏ điểm c khoản 1 Điều 33 (theo khoản 25 Điều 1 Luật 2025) là một sự thay đổi mang tính bản lề trong cách tiếp cận quản lý hạ tầng truyền thông quốc gia. Trước đây, hệ thống truyền thanh phục vụ nhiệm vụ chính trị của xã, phường, thị trấn được xem là vùng "bất khả xâm phạm" đối với quảng cáo để đảm bảo tính thuần khiết của thông tin tuyên truyền.

Tuy nhiên, trong bối cảnh mới, việc bãi bỏ lệnh cấm này và thay thế bằng cơ chế "quảng cáo Thương hiệu quốc gia" cho thấy một tư duy quản lý linh hoạt và thực dụng hơn. Bước ngoặt này có ý nghĩa:

  • Tối ưu hóa nguồn lực hạ tầng: Hệ thống đài truyền thanh cấp xã có độ phủ sóng tốt nhưng thường bị lãng phí thời gian trống giữa các bản tin. Việc cho phép quảng cáo các sản phẩm quốc gia giúp tận dụng tối đa hạ tầng sẵn có.
  • Hỗ trợ kinh tế trực tiếp: Giảm bớt sự phân tách cứng nhắc giữa "nhiệm vụ chính trị" và "nhiệm vụ phát triển kinh tế". Quảng bá sản phẩm Việt chất lượng cao cũng là một nhiệm vụ chính trị quan trọng trong thời kỳ hội nhập.
  • Kiểm soát chất lượng thông tin: Mặc dù bãi bỏ lệnh cấm chung, nhưng việc chỉ mở cửa cho Thương hiệu quốc gia và giao Chính phủ quy định chi tiết giúp ngăn chặn tình trạng quảng cáo rác, quảng cáo thực phẩm chức năng không rõ nguồn gốc hoặc các dịch vụ nhạy cảm trên sóng truyền thanh cơ sở.

Đây không phải là sự nới lỏng để trục lợi mà là một sự điều chỉnh để hệ thống truyền thanh cơ sở thích ứng với kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, nơi các doanh nghiệp đầu tàu được tiếp sức bằng chính hạ tầng của quốc gia.

5. Mức xử phạt hành chính đối với vi phạm quảng cáo bằng loa phóng thanh

Để pháp luật được thực thi nghiêm minh, Nghị định số 38/2021/NĐ-CP (được sửa đổi bởi Nghị định 128/2022/NĐ-CP) đã quy định rõ ràng các chế tài xử phạt hành chính đối với các hành vi vi phạm về quảng cáo âm thanh.

Mức phạt tiền được xác định dựa trên mức độ xâm hại trật tự đô thị và môi trường sống. Đáng chú ý, mức phạt đối với tổ chức luôn gấp 02 lần mức phạt đối với cá nhân cho cùng một hành vi.

Hành vi vi phạm Mức phạt tiền cá nhân Hình thức xử phạt bổ sung
Quảng cáo bằng loa tại trụ sở cơ quan, trường học, bệnh viện 1.000.000 - 3.000.000 VNĐ

Buộc tháo gỡ sản phẩm quảng cáo.

Quảng cáo bằng loa trên hệ thống truyền thanh chính trị (trừ THQG) 1.000.000 - 3.000.000 VNĐ

Tịch thu tang vật (loa, thiết bị phát).

Quảng cáo bằng loa gắn trên phương tiện giao thông tại đô thị 3.000.000 - 5.000.000 VNĐ

Tịch thu tang vật vi phạm.

Vi phạm giới hạn tiếng ồn (vượt dưới 2 dBA) 1.000.000 - 5.000.000 VNĐ

Nhắc nhở, yêu cầu điều chỉnh âm lượng.

Vi phạm giới hạn tiếng ồn (vượt trên 40 dBA) 140.000.000 - 160.000.000 VNĐ

Đình chỉ hoạt động gây tiếng ồn.

Bên cạnh phạt tiền, các cơ quan chức năng (Thanh tra văn hóa, Cảnh sát trật tự, UBND các cấp) còn áp dụng các biện pháp khắc phục hậu quả như buộc cải chính thông tin nếu quảng cáo sai sự thật hoặc bồi thường thiệt hại nếu tiếng ồn gây ảnh hưởng đến sức khỏe của người dân trong khu vực. Việc nắm vững khung hình phạt này là vô cùng quan trọng để các doanh nghiệp thiết lập quy trình kiểm soát nội bộ, tránh những rủi ro tài chính và uy tín không đáng có.

 

Kết luận

Tóm lại, quy định pháp lý về quảng cáo bằng loa phóng thanh hiện nay đã thiết lập một cơ chế kiểm soát đa chiều, từ khâu cấp phép nội dung đến việc giám sát thực địa về ngưỡng âm thanh cho phép. Sự tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về việc không quảng cáo tại trụ sở cơ quan nhà nước, đơn vị lực lượng vũ trang hay các khu vực nhạy cảm như trường học, bệnh viện chính là biểu hiện của sự chuyên nghiệp và trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp.

Trước xu thế quản lý đô thị theo hướng thông minh và bền vững, các hành vi lạm dụng loa phóng thanh gây náo động công cộng sẽ ngày càng đối mặt với những chế tài nghiêm khắc hơn, từ xử phạt tiền đến đình chỉ hoạt động kinh doanh theo Nghị định 38/2021/NĐ-CP và các văn bản sửa đổi. Do đó, thay vì chạy theo hiệu ứng âm thanh nhất thời, các doanh nghiệp cần chủ động chuyển đổi sang những phương thức truyền đạt văn minh, tôn trọng không gian riêng tư của khách hàng. Việc thượng tôn pháp luật trong hoạt động quảng cáo bằng âm thanh không chỉ giúp doanh nghiệp tránh được các rủi ro pháp lý mà còn góp phần quan trọng vào việc xây dựng một môi trường văn hóa đô thị thanh lịch, minh bạch và phát triển bền vững.

Mọi vướng mắc pháp lý vui lòng liên hệ Luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến qua điện thoại gọi: 1900.6162 để được đội ngũ luật sư giàu kinh nghiệm của Công ty luật Minh Khuê tư vấn, giải đáp chi tiết.Chúng tôi rất hân hạnh khi nhận được sự hợp tác của quý khách hàng. Xin chân thành cảm ơn!