1. Con đẻ dùng xăng đốt nhà mẹ thì xử lý như thế nào?

1.1. Xử phạt vi phạm hành chính về hành vi dùng xăng đốt nhà mẹ đẻ

Trong một số trường hợp, không biết là vô tình hay cố ý con để đã đem xăng đốt nhà mẹ đẻ mà chưa đủ yếu tố truy cứu trách nhiệm hình sự thì tùy theo mức độ nặng nhẹ của hành vi vi phạm, trước hết họ sẽ bị xử lý hành chính với mức phạt như sau:

Điều 15 Nghị định 144/2021/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực an ninh, trật tự, an toàn xã hội; phòng, chống tệ nạn xã hội; phòng và chữa cháy; phòng, chống bạo lực gia đình, cụ thể như sau:

Phạt tiền từ 3.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng đối với một trong những hành vi sau đây:

- Hành vi hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản của cá nhân, tổ chức, trừ trường hợp vi phạm như sau: thực hiện hành vi vũ lực, đe dọa dùng vũ lực để chống người thi hành công vụ; hành vi gây thiệt hại về tài sản, phương tiện của cơ quan nhà nước, của người thi hành công vụ; hay hành vi đưa tiền, tài sản, lợi ích vật chất khác hoặc lợi ích phi vật chất hối lộ cho người thi hành công vụ để thực hiện hành vi trái quy định pháp luật

-  Người thực hiện hành vi dùng thủ đoạn gian dối, xảo quyệt hoặc tạo ra hoàn cảnh để buộc người khác đưa tiền, tài sản;

- Thực hiện hành vi gian lận hoặc lừa đảo trong việc môi giới,  hướng dẫn giới thiệu dịch vụ mua, bán nhà, đất hoặc các tài sản khác;

- Tong khi biết rõ tài sản của người khác phạm tội do vi phạm pháp luật mà có nhưng vẫn mua bán, sử dụng, cất giữ;

- Thực hiện hành vi sử dụng, mua, bán, thế chấp, cầm cố trái phép hoặc chiếm giữ tài sản của người khác;

- Trường hợp có hành vi cưỡng đoạt tài sản của ngườu khác nhưng chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự.

Ngoài ra còn áp dụng hình thức xử phạt bổ sung: Tịch thu tang vật, phương tiện vi phạm hành chính Trục xuất người nước ngoài có hành vi vi phạm hành chính và áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả: Buộc nộp lại số lợi bất hợp pháp có được do thực hiện hành vi vi phạm; Buộc trả lại tài sản do chiếm giữ trái phép đối với hành vi vi phạm; Buộc khôi phục lại tình trạng ban đầu đối với hành vi vi phạm.

Trên đây là mức phạt đối với hành vi hủy hoại tài sản người khác, tùy từng trường hợp có mức phạt khác nhau.

 

1.2. Truy cứu trách nhiệm hình sự đối với hành vi đem xăng đốt nhà mẹ đẻ

Thứ nhất: Truy cứu trách nhiệm hình sự về Tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản

Đối với hành vi cố ý làm hư hỏng hoặc hủy hoại tài sản của mẹ đẻ bằng hình thức đem xăng đốt nhà mẹ đẻ nếu đáp ứng đủ các yếu tố cấu thành Tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản tại Điều 178 Bộ luật Hình sự năm 2015, sửa  đổi bổ sung năm 2017 thì sẽ bị truy cứu trách nhiệm hình sự như sau:

Khung 1: với những hành vi như hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản của người khác có trị giá từ 2.000.000 đồng đến dưới 50.000.000 đồng hoặc tài sản bị huỷ hoại, hư hỏng có giá trị dưới 2.000.000 đồng  thì bị phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 50.000.000 đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm, cụ thể nếu huỷ hoại tài sản dưới 2 triệu nhưng thuộc các trường hợp nếu dưới đây thì vẫn bị truy cứu trách nhiệm hình sự cụ thể: dã từng thực hiện hành vi vi phạm liên quan đến huỷ hoại, hư hỏng tài sản của người khac và đã bị xử phạt vi phạm hành chính nhưng vẫn còn vi phạm; từng bị kết án về tội này nhưng chưa được xóa án tích mà còn thực hiện hành vi vi phạm; thực hiện hành vi vi phạm gây huỷ hoại tài sản dưới 2 triệu đồng nhưng trong quá trình vi phạm đã gây ảnh hưởng xấu đến an ninh, trật tự, an toàn xã hội; huỷ hoại, làm hư hỏng tài sản của người khác mà tài sản này là phương tiện kiếm sống chính của người bị hại và gia đình họ; huỷ hoại, làm hư hỏng tài sản của người khác mà tài sản này lại là di vật, cổ vật.

Khung 2: phạt tù từ 02 năm đến 07 năm đối với những hành vi phạm tội huỷ hoại, làm hư hỏng tài sản một cách có tổ chức; hành vi vi phạm gây thiệt hại cho tài sản trị giá từ 50.000.000 đồng đến dưới 200.000.000 đồng; huỷ hoại, làm hư hỏng tài sản là bảo vật quốc gia; thực hiện hành vi vi phạm bằng việc dùng chất nguy hiểm về cháy, nổ hoặc thủ đoạn nguy hiểm khác; huỷ hoại, làm hư hỏng tài sản nhằm mục đích để che giấu tội phạm khác; thực hiện hành vi vi phạm vì lý do công vụ của người bị hại hoặc tái phạm nguy hiểm,

Khung 3: người con đẻ phạm tội có thể bị phạt tù từ 5 năm đến 10 năm nếu gây thiệt hại cho tài sản trị giá từ 200.000.000 đồng đến dưới 500.000.000 đồng

Khung 4:  người con đẻ phạm tội có thể bị phạt tù từ 10 năm đến 20 năm nếu gây thiệt hại cho tài sản trị giá 500.000.000 đồng trở lên

Khung 5: Người con đẻ phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 100.000.000 đồng nếu như có chức vụ thì có thể bị cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm.

Như vậy, tuy vào mức thiệt hại của tài sản và mức độ nặng nhẹ của hành vi phạm tội người con đem xăng đốt nhà mẹ đẻ có thể phải chịu hình phạt tù cao nhất lên đến 20 năm tù với tội cố ý làm hư hỏng hoặc hủy hoại nhà của người mẹ.

Thứ hai: Truy cứu trách nhiệm hình sự về Tội giết người

Trong trường hợp người con biết rõ hành vi đem xăng đốt nhà mẹ đẻ trong khi mẹ vẫn còn ở trong nhà, người con biết khi đốt thì gây ảnh hưởng đến sức khỏe, tính mạng của người mẹ nhưng vẫn cố tình thực hiện hành vi đến cùng thì có thể truy cứu trách nhiệm hình sự về Tội giết người theo quy định tại Điều 123 Bộ luật Hình sự năm 2015.

 Người nào giết người thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 12 năm đến 20 năm, tù chung thân hoặc tử hình đối với hành vi: Giết ông, bà, cha, mẹ, người nuôi dưỡng, thầy giáo, cô giáo của mình. Theo đó, hành vi của con gái đem xăng đốt nhà mẹ đẻ được xác định là tội phạm đặc biệt nghiêm trọng với các tình tiết định khung tăng nặng là “giết ông, bà, cha, mẹ, người nuôi dưỡng, thầy giáo, cô giáo của mình” và “bằng phương pháp có khả năng làm chết nhiều người” theo quy định tại điểm đ, điểm l Khoản 1 Điều 123 Bộ luật hình sự năm 2015, thì khung hình phạt áp dụng trong vụ việc này là phạt tù từ 12 năm đến 20 năm, tù chung thân hoặc tử hình. Ngoài ra, người phạm tội này còn có thể bị cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 1 năm đến 5 năm, phạt quản chế hoặc cấm cư trú từ 1 năm đến 5 năm.

Trong trường hợp đốt nhà mẹ đẻ mà mẹ đẻ chưa chết thì theo quy định tại Điều 15 Bộ luật hình sự, trường hợp này sẽ được coi là phạm tội chưa đạt. Theo đó: Phạm tội chưa đạt là cố ý thực hiện tội phạm nhưng không thực hiện được đến cùng vì những nguyên nhân ngoài ý muốn của người phạm tội. Người phạm tội chưa đạt phải chịu trách nhiệm hình sự về tội phạm chưa đạt tại Khoản 3 Điều 57 Bộ luật hình sự thì “đối với trường hợp phạm tội chưa đạt, nếu điều luật được áp dụng có quy định hình phạt cao nhất là tù chung thân hoặc tử hình thì áp dụng hình phạt tù không quá 20 năm; nếu là tù có thời hạn thì mức hình phạt không quá ba phần tư mức phạt tù mà điều luật quy định.

Theo các quy định nêu trên, nếu bị kết án về tội danh Giết người, thì người có hành vi tưới xăng, châm lửa đốt trong vụ việc này sẽ phải đối mặt với hình phạt tù lên đến 20 năm tù, tù chung thân hoặc tư hình.

Sâu chuỗi lại vấn đề nêu trên, nếu con đẻ thực hiện hành vi đem xăng đốt nhà mẹ đẻ vì tranh chấp đất đai có thể sẽ bị truy cứu trách nhiệm hình sự về một trong hai hoặc cả hai tội danh đó là "Tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản" hoặc "Tội giết người" theo đó hình phạt cao nhất mà con đẻ phải gánh chịu là tử hình bởi vì theo quy định tại Điều 55 Bộ luật hình sự năm 2015, trường hợp kết tội về nhiều tội danh thì Tòa án sẽ tổng hợp hình phạt theo nguyên tắc nếu hình phạt cao nhất trong các tội danh bị kết tội là tử hình thì hình phạt chung sẽ là tử hình. Nếu hình phạt cao nhất là tù chung thân thì hình phạt chung sẽ là tù chung thân. Nếu hình phạt của hai tội danh đều là phạt tù có thời hạn thì hình phạt cao nhất sẽ không quá 30 năm. 

 

2. Thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính đối với hành vi hủy hoại tài sản

Căn cứ tại Điều 68 Nghị định 144/2021/NĐ-CP quy định về thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính của Chủ tịch Ủy ban nhân dân các cấp

Thứ nhất, thẩm quyền của Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã: có quyền xử phạt đối với những hành vi  vi phạm chỉ phạt cảnh cáo hoặc phạt tiền đối với hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực phòng, chống bạo lực gia đình (đến 3 triệu) hoặc phạt tiền đối với  hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực an ninh, trật tự, an toàn xã hội (đến 4 triệu);hoặc phạt tiền đối với hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực phòng cháy, chữa cháy; cứu nạn, cứu hộ và lĩnh vực phòng, chống tệ nạn xã hội (đến 5 triệu). Ngoài ra, chủ tịch Uỷ ban nhân dân cấp xã còn có thẩm quyền tịch thu tang vật, phương tiện vi phạm hành chính có giá trị nhưng không vượt quá 02 lần mức tiền phạt theo quy định và áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả 

Thứ hai, thẩm quyền của Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp huyện có quyền:

Chủ tịch huyện cũng có thẩm quyền phạt cảnh cáo; phạt tiền  đối với hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực phòng, chống bạo lực gia đình (đến 15 triệu đồng); phạt tiền  đối với hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực an ninh, trật tự, an toàn xã hội đến 20 triệu đồng; phạt tiền đối với hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực phòng cháy, chữa cháy; cứu nạn, cứu hộ (đến 25 triệu đồng); phạt tiền đối với hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực phòng, chống tệ nạn xã hội (đến 37 triệu 500). Ngoài ra chủ tịch huyện có quyền tước quyền sử dụng giấy phép, chứng chỉ hành nghề có thời hạn hoặc đình chỉ hoạt động có thời hạn; tịch thu tang vật, phương tiện vi phạm hành chính hoặc áp dụng các biênbiện pháp khắc phục hậu quả trong một số tường hợp theo quy định pháp luật

Thứ ba, thẩm quyền của Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh có quyền:

Chủ tịch tỉnh có quyền tịch thu tang vật, phương tiện hành chính, tước quyền sử dụng giấy phép, chứng chỉ hành nghề có thời hạn hoặc đình chỉ hoạt động có thời hạn ngoài ra còn có quyền phạt cảnh cáo; Phạt tiền hoặc áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả trong một số trường hợp

 

Như vậy với hành vi vi phạm liên quan đến việc hủy hoại tài sản của người khác mà chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự thì sẽ bị xử phạt hành chính, theo đó căn cứ vào Điều 68 Nghị định 144/2021/NĐ-CP  thẩm quyền xử phạt hành đối đối với hành vi hủy hoại tài sản nêu trên thuộc về Chủ tịch Ủy ban nhân dân các cấp bao gồm Chủ tịch ủy ban nhân dân xã có quyền xử phạt; Chủ tích ủy ban nhân dân cấp huyện; Chủ tịch ủy ban nhân dân cấp tỉnh và thẩm quyền này sẽ được phân tùy theo mức thiệt hại về tài sản

 

Nếu cần hỗ trợ khách hàng vui lòng liên hệ với công ty qua số hotline 1900.6162 hoặc qua email: lienhe@luatminhkhue.vn để được hỗ trợ và giải đáp thắc mắc. Trân trọng!

Bài viết liên quan: Tội đe dọa giết người bị phạt bao nhiêu năm tù theo luật hình sự?