1. Giả mạo trong công tác là gì?

Giả mạo theo từ điển tiếng Việt có nghĩa là tạo ra một cái/thứ/sự vật không có thực nhằm mục đích đánh lừa.

Công tác ở đây là cụm từ thường dùng để chỉ hoạt động của cá nhân trong cơ quan nhà nước.

Giả mạo trong công tác được hiểu là hành vi của người trong cơ quan nhà nước tạo ra một thứ không có thật nhằm mục đích đánh lừa người khác.

 

2. Đặc điểm tội giả mạo trong công tác

Tội giả mạo trong công tác được ghi nhận tại Điều 359 Bộ luật hình sự năm 2015 sửa đổi, bổ sung năm 2017 (Bộ luật hình sự năm 2015). 

Tội giả mạo trong công tác có dấu hiệu pháp lý như sau:

Dấu hiệu chủ thể của tội phạm

Chủ thể của tội này được quy định là chủ thể đặc biệt, là người có chức vụ, quyền hạn.

Dấu hiệu mặt khách quan của tội phạm

Hành vi khách quan của tội phạm được quy định có thể là các hành vi cụ thể sau:

(i) Lợi dụng chức vụ, quyền hạn sửa chữa, làm sai lệch nội dung giấy tờ, tài liệu: Đây là hành vi thêm bớt, tẩy xóa hoặc có hành vi khác làm cho giấy tờ, tài liệu không còn phản ánh đúng sự thực khách quan nữ. Hành vi này được thực hiện có sự lợi dụng chức vụ, quyền hạn của chủ thể. Do là người có chức vụ, quyền hạn nên chủ thể có khả năng tiếp cận giấy tờ, tài liệu. Họ đã lợi dụng chức vụ, quyền hạn làm cho nội dung của giấy tờ, tài liệu bị sai lệch.

(ii) Làm, cấp giấy tờ giả: Đây là hành vi làm ra hoặc đưa vào lưu thông các loại giấy tờ giả. Đó có thể là giấy tờ giả hoàn toàn hoặc có thể là giấy tờ đã bị sửa chữa, làm sai lệch nội dung.

(iii) Giả mạo chữ ký của người có chức vụ, quyền hạn: Đây là hành vi ký tên của người khác là người có chức vụ quyền hạn vào giấy tờ, tài liệu.

Đối tượng của tội giả mạo trong công tác là giấy tờ, tài liệu. Trong thực tế, giấy tờ, tài liệu có thể là hộ chiếu, hộ khẩu, văn bằng, giấy chứng nhận hoặc giấy tờ, tài liệu khác của cơ quan nhà nước, tổ chức xã hội.

Dấu hiệu mặt chủ quan của tội phạm

Lỗi của người phạm tội được quy định là lỗi cố ý trực tiếp.

Động cơ phạm tội được quy định là động cơ vụ lợi hoặc động cơ cá nhân khác

Hình phạt

Điều luật quy định 04 khung hình phạt chính và 01 khung hình phạt bổ sung. Khung hình phạt cơ bản được quy định là hình phạt tù từ 01 năm đến 05 năm.

Ba khung hình phạt tăng nặng được quy định là hình phạt tù từ 03 năm đến 10 năm, từ 07 năm đến 15 năm và từ 12 năm đến 20 năm.

Dấu hiệu định khung hình phạt tăng nặng được quy định là dấu hiệu về số lượng giấy tờ giả, về loại tội phạm (Điều 9 Bộ luật hình sự năm 2015) mà mục đích của tội giả mạo trong công tác hướng tới.

Khung hình phạt bổ sung được quy định là hình phạt cấm đảm nhiệm chức vụ hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm (phải áp dụng) và hình phạt là phạt tiền từ 10 triệu đồng đến 100 triệu đồng (có thể được áp dụng).

Tài liệu tham khảo: Giáo trình luật hình sự Việt Nam phần các tội phạm Quyển 2 Trường đại học Luật Hà Nội 

 

4. So sánh tội giả mạo trong công tác và tội giả mạo chức vụ

Điểm giống nhau: Đều mang tính chất giả mạo và lỗi là lỗi cố ý.

Dưới đây là những điểm khác nhau cơ bản của hai tội phạm này, nắm được những đặc điểm riêng biệt này bạn đọc chắc chắn sẽ không bị nhầm lẫn khi xác định tội danh trên thực tế đối với tội giả mạo trong công tác và tội giả mạo chức vụ, cấp bậc, vị trí công tác

Bảng phân biệt Tội giả mạo trong công tác và Tội giả mạo chức vụ
Tiêu chí Tội giả mạo trong công tác Tội giả mạo chức vụ, cấp bậc, vị trí công tác
Cơ sở pháp lý Điều 359 Bộ luật hình sự năm 2015 Điều 339 Bộ luật hình sự năm 2015
Khách thể Xâm phạm hoạt động đúng đắn của cơ quan, tổ chức làm cho cơ quan, tổ chức bị suy yếu, mất uy tín. Thuộc nhóm tội phạm về chức vụ. Xâm phạm đến trật tự quản lý hành chính nhà nước đối với các chức vụ, cấp bậc, vị trí công tác trong cơ quan, tổ chức; đơn vị lực lượng vũ trang. Thuộc nhóm tội xâm phạm an toàn công cộng, trật tự công cộng.
Chủ thể Chủ thể đặc biệt. Người phạm tội giả mạo trong công tác phải là người có chức vụ, quyền hạn nhất định

Chủ thể của tội phạm giả mạo chức vụ không phải là chủ thể đặc biệt. Bất kỳ ai cũng có thể trở thành chủ thể của tội phạm này.

Người phạm tội biết chức vụ, cấp bậc, vị trí công tác mà mình nhận là không đúng với thực tế; biết việc giả mạo đó là để thực hiện hành vi trái pháp luật khác

Hành vi khách quan

Lợi dụng chức vụ, quyền hạn sửa chữa, làm sai lệch nội dung giấy tờ, tài liệu (xem chi tiết tại mục 2)

Làm giấy tờ giả (xem chi tiết tại mục 2)

Giả mạo chữ ký của người có chức vụ, quyền hạn (xem chi tiết tại mục 2)

Đối tượng tác động của tội này là giấy tờ, tài liệu

Hành vi giả mạo chức vụ: Đây là hành vi gian dối của người tự xưng, tự nhận hoặc công bố, xuất trình các giấy tờ, quyết định (giả mạo)... để người khác biết hoặc tin rằng mình có chức vụ (lãnh đạo, quản lý) trong các cơ quan (Đảng, đoàn thể, cơ quan nhà nước), tổ chức kinh tế - xã hội, doanh nghiệp, đơn vị thuộc lực lượng vũ trang...

Hành vi giả mạo cấp bậc: Đây là hành vi gian dối của người tự xưng, tự nhân hoặc công bố, xuất trình các giấy tờ, quyết định (giảo mạo)... để người, cơ quan, tổ chức khác biết hoặc tin rằng mình có cấp bậc, chức vụ nhất định trong cơ quan công an, quân đội.

Hành vi giả mạo vị trí công tác: Đây là hành vi gian dối của người tự xưng, tự nhận hoặc công bố, xuất trình các giấy tờ, quyết định (giả mạo)... để người, cơ quan, tổ chức khác biết hoặc tin rằng mình có vị trí công tác nhất định trong cơ quan, tổ chức như giả mạo là nhân viên cơ quan thuế, hải quan, cán bộ trường đại học, văn phòng ủy ban... Việc giả mạo công tác có thể là giả mạo chức vụ với chức danh nghề nghiệp như trưởng phòng kinh doanh, phó phòng nhân sự công ty

Dấu hiệu xác định hành vi được quy định là tội phạm   Theo điều luật hành vi giả mạo chức vụ, cấp bậc, vị trí công tác bị coi là hành vi khách của quan tội phạm trong trường hợp có sự gắn liền với hành vi trái pháp luật cụ thể. Việc giả mạo như là thủ đoạn có thể giúp chủ thể thực hiện được hành vi trái pháp luật như giả mạo cán bộ thuế dể ép doanh nghiệp mua tài liệu.... Hành vi trái pháp luật ở đây không bao gồm hành vi có mục đích chiếm đoạt tài sản vì điều luật quy định "không nhằm mục đích chiếm đoạt tài sản".
Lỗi và động cơ

Lỗi cố ý trực tiếp, người phạm tội nhận thức rõ hành vi của mình là nguy hiểm cho xã hội, thấy trước hậu quả của hành vi đó và mong muốn hậu quả xảy ra.

Động cơ phạm tội là dấu hiệu bắt buộc của cấu thành tội phạm, tức phải nhằm mục đích vụ lợi hoặc động cơ cá nhân khác. Nếu có hành vi khách quan quy định trong điều luật nhưng không vì vụ lợi hoặc động cơ cá nhân khác thì hành vi giả mạo trong công tác chưa cấu thành tội phạm

Lỗi cố ý trực tiếp hoặc cố ý gián tiếp. Người thực hiện hành vi phạm tội biết hành vi của mình là giả mạo là hành vi trái pháp luật nhưng vẫn thực hiện không quan tâm hậu quả của hành vi đó thế nào hoặc dù không mong muốn hậu quả xảy ra nhưng có ý thức bỏ mặc cho hậu quả tiếp diễn.
Hình phạt Em chi tiết tại mục 2 Điều luật chỉ quy định một khung hình phạt với mức phạt cải tạp không giam giữ đến 02 năm hoặc phạt từ từ 03 tháng đến 02 năm.

 

5. Bản án về tội giả mạo trong công tác

Luật Minh Khuê chia sẻ dưới đây nội dung bản án về Tội giả mạo trong công tác của Tòa án nhân dân huyện Quan Sơn, tỉnh Thanh Hóa (Bản án 15/2021/HS-ST ngày 15/9/2021) và Bản án về Tội giả mạo chức vụ, cấp bậc, vị trí công tác của Tòa án nhân dân tỉnh Đồng Nai (Bản án 292/2021/HS-ST ngày 14/12/2021) để bạn đọc tham khảo thực tiễn hai tội phạm này trên thực tế trên cơ sở quy định pháp luật đã được trình bày tại các mục trên.

Bấm link tải về để đọc toàn bộ nội dung bản án tại đây: 

Tham khảo: Bản án về tội giả mạo trong công tác và Bản án về tội giả mạo chức vụ, cấp bậc, vị trí trong công tác

Trên đây là nội dung tư vấn của chúng tôi về "Đặc điểm tội giả mạo trong công tác, so sánh với tội giả mạo chức vụ, cấp bậc, vị trí công tác". Nội dung bài viết được chia sẻ trên cơ sở quy định pháp luật hiện hành, hy vọng sẽ là thông tin hữu ích giúp bạn đọc không còn nhầm lẫn về hai loại tội phạm này đồng thời dễ dàng nhận diện và định tội danh chính xác trên thực tế. Trường hợp có vướng mắc pháp lý trong lĩnh vực hình sự, tội phạm cần giải đáp, bạn đọc vui lòng liên hệ Hotline 1900.6162 để được tư vấn hỗ trợ trực tiếp bởi đội ngũ luật sư hình sự của Luật Minh Khuê. Rất  mong nhận được sự hợp tác!