1. Những người được quyền giám sát hoạt động của lực lượng CSGT?
Theo khoản 3 của Điều 4 trong Luật Công an Nhân dân năm 2018, hoạt động của Công an nhân dân phải tuân thủ Hiến pháp và pháp luật, cấp dưới phục tùng cấp trên, dựa vào Nhân dân và chịu sự giám sát của Nhân dân, bảo vệ lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức và cá nhân. Điều này tạo ra sự ràng buộc về tính chất và hoạt động của Công an nhân dân, trong đó việc chịu sự giám sát của Nhân dân là một yếu tố quan trọng.
Ngoài ra, khoản 3 của Điều 8 trong Luật Cán bộ công chức năm 2008 quy định về nghĩa vụ của cán bộ, công chức đối với Đảng, Nhà nước và nhân dân. Theo quy định này, cán bộ, công chức phải duy trì mối quan hệ chặt chẽ với nhân dân, lắng nghe ý kiến của họ và chịu sự giám sát từ phía nhân dân.
Do đó, dựa trên hai điểm trên, người dân có quyền giám sát hoạt động của Cảnh sát Giao thông (CSGT) khi họ đang làm nhiệm vụ. Hiện tại, không có quy định nào trong pháp luật cấm công dân quay phim hoặc chụp ảnh các lực lượng chức năng và công chức đang làm việc. Nguyên tắc chung là công dân được làm tất cả những gì mà luật không cấm.
Tuy việc quay phim và ghi hình CSGT trong quá trình làm nhiệm vụ không bị cấm, nhưng cần lưu ý rằng việc này chưa được hướng dẫn cụ thể trong pháp luật, dẫn đến một số người có thể hiểu nhầm rằng việc quay phim bị cấm.
Tuy nhiên, nếu tại trụ sở công an, cảnh sát giao thông và các lực lượng khác đang làm nhiệm vụ không cắm biển "khu vực cấm" hoặc "cấm quay phim chụp ảnh," và hoạt động của họ không liên quan đến bí mật Quốc gia, thì công dân có quyền quay phim và chụp ảnh. Điều này không phải là ghi hình ảnh riêng tư của cá nhân mà là ghi hình ảnh công vụ của cơ quan hoặc cá nhân đại diện cho Nhà nước tại nơi công cộng. Việc này có thể coi là một hình thức giám sát, và công dân có quyền giám sát này theo quy định của Luật Công an Nhân dân 2018 và Luật Cán bộ công chức 2008 như đã trích dẫn ở trên.
2. Các hình thức giám sát của người dân đối với CSGT
Theo Thông tư 67/2019/TT-BCA, Bộ Công an đã quy định cụ thể năm hình thức giám sát mà nhân dân có quyền sử dụng để theo dõi và kiểm tra hoạt động của lực lượng Công an nhân dân (CAND) trong công tác đảm bảo trật tự và an toàn giao thông tại Điều 11. Dưới đây là mô tả chi tiết về mỗi hình thức giám sát này:
- Thông qua các thông tin công khai của CAND và phản hồi qua các phương tiện thông tin đại chúng: Nhân dân có quyền theo dõi thông tin và thông báo qua các phương tiện thông tin đại chúng như truyền hình, radio, báo chí, và trang web chính thức của CAND để biết về hoạt động của họ và đưa ra phản hồi, ý kiến hoặc đánh giá về công tác đảm bảo trật tự và an toàn giao thông.
- Thông qua các chủ thể giám sát theo quy định của pháp luật: Nhân dân có quyền giám sát thông qua các tổ chức, cá nhân hoặc cơ quan đã được quy định trong pháp luật, chẳng hạn như cơ quan quản lý, đội ngũ kiểm tra, hệ thống kiểm soát xã hội, tổ chức phi chính phủ, ...
- Thông qua tiếp xúc, giải quyết trực tiếp công việc với cán bộ và chiến sỹ: Nhân dân có quyền gặp gỡ và trò chuyện trực tiếp với cán bộ và chiến sỹ CAND để nêu rõ vấn đề, đặt câu hỏi hoặc đưa ra phản hồi về công việc của họ liên quan đến trật tự và an toàn giao thông.
- Thông qua kết quả giải quyết các vụ việc, đơn thư, khiếu nại, tố cáo, kiến nghị, phản ánh: Nhân dân có quyền theo dõi kết quả giải quyết các sự vụ, đơn thư, khiếu nại, tố cáo, kiến nghị, hoặc phản ánh liên quan đến trật tự và an toàn giao thông. Họ có thể theo dõi cách mà CAND giải quyết và xử lý các yêu cầu của công dân.
- Thông qua thiết bị ghi âm, ghi hình hoặc quan sát trực tiếp, nhưng phải đảm bảo một số điều kiện nhất định: Nhân dân có quyền sử dụng thiết bị ghi âm hoặc ghi hình để quan sát hoạt động của CAND liên quan đến trật tự và an toàn giao thông, miễn là họ tuân thủ các quy định và điều kiện cụ thể về việc sử dụng thiết bị này, để đảm bảo rằng nó không xâm phạm vào quyền riêng tư hoặc hoạt động bí mật.
Tất cả những hình thức giám sát này đảm bảo quyền của nhân dân để kiểm tra và đảm bảo tính minh bạch và trách nhiệm của lực lượng CAND trong công tác đảm bảo trật tự và an toàn giao thông.
Các quy định trong Thông tư này cho phép nhân dân giám sát hoạt động của lực lượng CAND trong việc thi hành quy định pháp luật về công tác bảo đảm trật tự và an toàn giao thông cũng như việc chấp hành quy tắc ứng xử của cán bộ và chiến sỹ khi làm nhiệm vụ, dựa trên Điều 10 của Thông tư 67/2019/TT-BCA.
Do đó, người dân hoàn toàn có quyền sử dụng các hình thức giám sát nêu trên để theo dõi và kiểm tra hoạt động của CSGT khi họ đang làm nhiệm vụ. Trong ngữ cảnh này, việc quay phim hoặc chụp hình CSGT khi họ đang làm nhiệm vụ được xem là một trong những hình thức giám sát mà pháp luật cho phép và khuyến khích để đảm bảo tính minh bạch và trách nhiệm trong công tác của lực lượng CAND.
3. Điều kiện để quay phim CSGT đang làm nhiệm vụ ?
Việc quay phim hoặc chụp hình CSGT trong khi họ đang thực hiện nhiệm vụ là một hoạt động mà pháp luật cho phép, nhưng điều này phải được thực hiện với sự tuân thủ các điều kiện quan trọng sau đây, theo quy định tại Khoản 5 của Điều 11 trong Thông tư 67/2019/TT-BCA của Bộ Công an, ngày 28 tháng 11 năm 2019:
- Không làm ảnh hưởng đến hoạt động bình thường của cán bộ và chiến sỹ khi đang thực hiện nhiệm vụ: Điều này đảm bảo rằng hoạt động ghi hình không được sử dụng để cản trở hoặc làm trì hoãn công việc của lực lượng CAND trong việc thực thi nhiệm vụ.
- Ngoài khu vực bảo đảm trật tự và an toàn giao thông: Hành động quay phim hoặc chụp hình phải diễn ra ngoài khu vực được giới hạn bằng cọc tiêu hình chóp nón hoặc dây căng để CAND thực hiện nhiệm vụ bảo đảm trật tự, an toàn giao thông và an ninh, trật tự. Nhưng trong khu vực này, quyền quay phim hoặc chụp hình không được áp dụng.
- Tuân thủ các quy định pháp luật khác có liên quan: Người quay phim hoặc chụp hình phải tuân thủ tất cả các quy định pháp luật khác có liên quan đến việc ghi hình hoặc chụp hình, đảm bảo rằng hoạt động này không vi phạm quyền riêng tư, an ninh hoặc các quy định về bảo mật quốc gia.
Điều 4 trong Thông tư 67/2019/TT-BCA giải thích rõ hơn về khu vực bảo đảm trật tự và an toàn giao thông. Khu vực này là nơi mà CAND thực hiện nhiệm vụ của họ, và hoạt động giám sát bằng cách quay phim hoặc chụp hình không được áp dụng trong khu vực này.
Như vậy, người dân có quyền quay phim hoặc chụp hình CSGT khi họ đang thực hiện nhiệm vụ, nhưng họ phải đảm bảo không làm ảnh hưởng đến công việc của họ và phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định của pháp luật. Điều này giúp đảm bảo tính minh bạch và trách nhiệm trong hoạt động của lực lượng CAND khi họ thực thi nhiệm vụ của mình.
Theo Luật Khiếu nại 2011, cụ thể tại khoản 1 của Điều 7 quy định về quyền khiếu nại và thủ tục khiếu nại thì khi có căn cứ khi bị ngăn cản quyền giám sát của mình, người khiếu nại có quyền tiến hành khiếu nại. Trong trường hợp này, người khiếu nại nên thực hiện các bước sau:
- Khiếu nại lần đầu đến người đã có hành vi hành chính: Người khiếu nại trước hết nên nộp khiếu nại của mình cho người hoặc cơ quan đã thực hiện hành vi hành chính mà họ cho là đã ngăn cản quyền giám sát của họ.
- Nếu không đồng ý với quyết định giải quyết lần đầu hoặc không được giải quyết: Trong trường hợp người khiếu nại không đồng ý với quyết định giải quyết khiếu nại lần đầu hoặc không thấy hài lòng với việc khiếu nại của họ không được giải quyết, họ có quyền tiến hành khiếu nại lần hai. Khiếu nại lần hai này được nộp trực tiếp cho thủ trưởng cấp trên của người hoặc cơ quan đã thực hiện hành vi hành chính, nơi có thẩm quyền giải quyết khiếu nại lần đầu.
Thời hạn để khiếu nại là 90 ngày, tính từ ngày người khiếu nại biết được về hành vi hành chính mà họ cho là đã ngăn cản quyền giám sát của mình, theo quy định tại Điều 9 của Luật Khiếu nại 2011. Điều này giúp đảm bảo quyền của người khiếu nại và thúc đẩy quy trình khiếu nại trở nên minh bạch và hiệu quả.
Xem thêm: CSGT cấp huyện được xử phạt giao thông trên các tuyến đường nào?. Khi có thắc mắc về quy định pháp luật, liên hệ ngay đến hotline 19006162 hoặc gửi thư tư vấn đến email: lienhe@luatminhkhue.vn