1. Doanh nghiệp nhỏ có bắt buộc phải có kế toán trưởng không?

Theo quy định tại Điều 20 của Nghị định 174/2016/NĐ-CP quy định về vai trò của kế toán trưởng và phụ trách kế toán trong các đơn vị kế toán, bao gồm cả quy trình bổ nhiệm, thay đổi và trách nhiệm của họ.

- Bố trí kế toán trưởng: Mọi đơn vị kế toán phải có kế toán trưởng, ngoại trừ các trường hợp được miễn bố trí theo quy định.

- Bổ nhiệm kế toán trưởng: Trong trường hợp không thể bổ nhiệm kế toán trưởng ngay lập tức, đơn vị có thể bố trí người phụ trách kế toán hoặc thuê dịch vụ làm kế toán trưởng. Thời gian tối đa bố trí người phụ trách kế toán là 12 tháng, sau đó phải bổ nhiệm người làm kế toán trưởng.

- Phụ trách kế toán:

+ Lĩnh vực nhà nước: Đối với các đơn vị kế toán trong lĩnh vực nhà nước, bao gồm đơn vị kế toán chỉ có một người làm kế toán hoặc một người làm kế toán kiêm nhiệm, cũng như các đơn vị kế toán ngân sách và tài chính xã, phường, thị trấn, chỉ cần bổ nhiệm phụ trách kế toán, không cần bổ nhiệm kế toán trưởng.

+ Doanh nghiệp siêu nhỏ: Các doanh nghiệp siêu nhỏ được quy định trong pháp luật về hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa không bắt buộc phải bổ nhiệm kế toán trưởng, chỉ cần bổ nhiệm phụ trách kế toán.

- Thời hạn bổ nhiệm:

+ Đối với đơn vị kế toán nhà nước: Thời hạn bổ nhiệm kế toán trưởng là 5 năm. Sau thời gian này, cần thực hiện quy trình bổ nhiệm lại kế toán trưởng.

+ Đối với các đơn vị quy định: Thời hạn bổ nhiệm phụ trách kế toán cũng là 5 năm.

- Bàn giao công việc khi thay đổi: Khi có sự thay đổi về kế toán trưởng hoặc phụ trách kế toán, người đại diện theo pháp luật của đơn vị kế toán phải tổ chức bàn giao công việc và tài liệu kế toán giữa các bên liên quan. Thông báo cũng cần được gửi đến các bộ phận trong đơn vị và các cơ quan liên quan.

- Hướng dẫn của Bộ Nội vụ: Bộ Nội vụ sẽ hướng dẫn về phụ cấp trách nhiệm công việc, thẩm quyền, thủ tục bổ nhiệm, bổ nhiệm lại, miễn nhiệm, thay thế kế toán trưởng và phụ trách kế toán của các đơn vị kế toán trong lĩnh vực kế toán nhà nước.

Như vậy, doanh nghiệp siêu nhỏ theo quy định của pháp luật về hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa được bố trí phụ trách kế toán mà không bắt buộc phải bố trí kế toán trưởng.

 

2. Kế toán trưởng có thể làm nhiều công ty và ký nhiều hồ sơ của nhiều công ty? 

Theo quy định tại Điều 19 của Bộ luật lao động 2019 quy định về việc giao kết nhiều hợp đồng lao động của người lao động với nhiều người sử dụng lao động. Quy định này được chia thành hai khoản như sau:

- Giao kết nhiều hợp đồng lao động

​+ Người lao động được phép giao kết nhiều hợp đồng lao động với nhiều người sử dụng lao động khác nhau.

+ Người lao động có trách nhiệm bảo đảm thực hiện đầy đủ các nội dung đã giao kết trong từng hợp đồng.

- Tham gia bảo hiểm khi giao kết nhiều hợp đồng

​+ Nếu người lao động đồng thời giao kết nhiều hợp đồng lao động với nhiều người sử dụng lao động, việc tham gia các loại bảo hiểm như bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp phải tuân theo quy định của pháp luật.

​- Việc tham gia bảo hiểm xã hội, y tế, thất nghiệp và an toàn, vệ sinh lao động của NLD sẽ tuân theo các quy định cụ thể được đề ra trong các văn bản luật có liên quan.

Như vậy, pháp luật cho phép người lao động có thể làm nhiều công ty cũng một lúc. Đồng thời, pháp luật về kế toán hiện hành cũng không có quy định nào cấm việc một người trở thành kế toán trưởng của nhiều công ty cùng lúc. Do đó, kế toán trưởng làm nhiều công ty, ký hồ sơ của nhiều công ty miễn sao đáp ứng được đủ tiêu chuẩn và điều kiện của kế toán trưởng là được.

 

3. Quyền hạn và trách nhiệm của kế toán trưởng

Căn cứ Khoản 1 của Điều 53 trong Luật Kế toán 2015 quy định rõ về vai trò quan trọng của Kế toán trưởng trong bộ máy kế toán của một đơn vị. Với nhiệm vụ chủ yếu là tổ chức và thực hiện công tác kế toán, Kế toán trưởng đóng vai trò lãnh đạo quan trọng, đảm bảo tính chính xác, minh bạch, và tuân thủ pháp luật. Trách nhiệm đầu tiên của Kế toán trưởng là xây dựng và tổ chức bộ máy kế toán trong đơn vị. Điều này bao gồm việc phân công nhiệm vụ cụ thể cho nhân sự kế toán và quản lý chúng một cách hiệu quả. Việc này đảm bảo rằng đơn vị có một hệ thống kế toán đầy đủ và hoạt động trơn tru.

Kế toán trưởng chịu trách nhiệm giám sát và thực hiện các quy trình, quy định kế toán theo đúng quy định của pháp luật. Việc này đặt ra yêu cầu cao về sự chính xác và tính minh bạch của thông tin kế toán, đặc biệt là khi lập báo cáo tài chính hàng năm. Kế toán trưởng cũng có nhiệm vụ lập báo cáo tài chính, đảm bảo rằng thông tin được cung cấp là đúng đắn và minh bạch. Chịu trách nhiệm trong việc đối thoại với cơ quan kiểm toán khi có yêu cầu, Kế toán trưởng đóng vai trò chủ chốt trong việc bảo đảm sự minh bạch và tuân thủ các quy định của pháp luật về kế toán và tài chính.

Theo Điều 55 của Luật Kế toán 2015, kế toán trưởng đảm nhận nhiều trách nhiệm và được ủy thêm nhiều quyền hạn, nhằm đảm bảo sự chính xác và tuân thủ của quá trình kế toán trong đơn vị.

Đầu tiên, về trách nhiệm, kế toán trưởng phải thực hiện các quy định của pháp luật về kế toán và tài chính trong đơn vị. Đồng thời, kế toán trưởng chịu trách nhiệm tổ chức điều hành bộ máy kế toán theo quy định của Luật này và lập báo cáo tài chính tuân thủ chế độ kế toán và chuẩn mực kế toán.

Thứ hai, về quyền hạn, kế toán trưởng được ủy quyền độc lập về chuyên môn và nghiệp vụ kế toán. Điều này đồng nghĩa với việc kế toán trưởng có quyền đưa ra quyết định và ý kiến của mình trong lĩnh vực chuyên môn và nghiệp vụ kế toán.

Thứ ba, đối với kế toán trưởng của cơ quan nhà nước, tổ chức, đơn vị sự nghiệp sử dụng ngân sách nhà nước và doanh nghiệp do Nhà nước nắm giữ trên 50% vốn điều lệ, còn được ủy thêm một số quyền đặc biệt. Ngoài quyền độc lập về chuyên môn và nghiệp vụ kế toán, kế toán trưởng còn có quyền:

- Đưa ra ý kiến bằng văn bản về các quyết định như tuyển dụng, thuyên chuyển, tăng lương, khen thưởng, kỷ luật đối với người làm kế toán, thủ kho, thủ quỹ.

- Yêu cầu các bộ phận liên quan cung cấp đầy đủ, kịp thời tài liệu liên quan đến công việc kế toán và giám sát tài chính.

- Bảo lưu ý kiến chuyên môn bằng văn bản khi có ý kiến khác với ý kiến của người ra quyết định.

- Báo cáo bằng văn bản cho người đại diện theo pháp luật của đơn vị khi phát hiện hành vi vi phạm pháp luật về tài chính, kế toán trong đơn vị; trường hợp vẫn phải chấp hành quyết định thì báo cáo lên cấp trên trực tiếp của người đã ra quyết định hoặc cơ quan nhà nước có thẩm quyền và không phải chịu trách nhiệm về hậu quả của việc thi hành quyết định đó.

 

4. Xử phạt trường hợp bắt buộc mà doanh nghiệp không bố trí vị trí kế toán trưởng

Theo quy định tại điểm a, khoản 2, Điều 17 của Nghị định 41/2018/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực kế toán, kiểm toán độc lập, hành vi không bố trí kế toán trưởng sẽ bị xử phạt một khoản tiền từ 10.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng. Điều này áp dụng cho những trường hợp sau đây:

- Không tổ chức bộ máy kế toán của đơn vị kế toán;

- Không bố trí người làm kế toán, làm kế toán trưởng;

- Không thuê tổ chức, cá nhân kinh doanh dịch vụ kế toán làm kế toán, làm kế toán trưởng theo quy định.

Mức phạt này có tính cảnh cáo và đồng thời nhằm áp đặt trách nhiệm cho tổ chức hoặc cá nhân liên quan đối với việc không thực hiện đầy đủ các quy định về tổ chức bộ máy kế toán, bố trí người làm kế toán và kế toán trưởng theo quy định của pháp luật.

Quý khách có nhu cầu xem thêm bài viết sau: Kế toán trưởng chịu trách nhiệm pháp lý và rủi ro như thế nào ?

Nếu quý khách hàng đang gặp phải bất kỳ vấn đề pháp lý nào hoặc có câu hỏi cần được giải đáp, xin vui lòng không ngần ngại liên hệ với chúng tôi thông qua Tổng đài tư vấn pháp luật trực tuyến qua số hotline 1900.6162. Đội ngũ chuyên gia của chúng tôi sẵn sàng lắng nghe và cung cấp sự tư vấn chuyên nghiệp để giúp quý khách giải quyết mọi vấn đề một cách hiệu quả và đúng luật. Ngoài ra, quý khách hàng cũng có thể gửi yêu cầu chi tiết qua email: lienhe@luatminhkhue.vn để được hỗ trợ và giải đáp mọi thắc mắc một cách nhanh chóng. Chúng tôi cam kết đáp ứng mọi yêu cầu của quý khách hàng một cách chu đáo và chất lượng.