Giải quyết tranh chấp đất đai tại Uỷ ban theo Luật Đất đai 2024?

1. Phân cấp thẩm quyền giải quyết tranh chấp đất đai 

Theo Luật Đất đai 2024, việc giải quyết tranh chấp đất đai tại UBND cấp có thẩm quyền được quy định cụ thể tại khoản 3 Điều 236 Luật Đất đai 2024 như sau:

- Trong trường hợp tranh chấp giữa hộ gia đình, cá nhân, cộng đồng dân cư với nhau, Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp huyện sẽ giải quyết. Sau khi Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp huyện ra quyết định giải quyết tranh chấp, nếu các bên không khởi kiện hoặc khiếu nại trong vòng 30 ngày, quyết định này sẽ có hiệu lực thi hành.

Nếu các bên không đồng ý với quyết định giải quyết, trong vòng 30 ngày kể từ khi nhận được quyết định của Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp huyện, họ có quyền khởi kiện tại Tòa án theo quy định của pháp luật về tố tụng hành chính hoặc khiếu nại đến Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh. Quyết định giải quyết của Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh sẽ có hiệu lực thi hành.

- Trường hợp tranh chấp liên quan đến tổ chức, tổ chức tôn giáo, tổ chức tôn giáo trực thuộc, người gốc Việt Nam định cư ở nước ngoài, tổ chức kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài, Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh sẽ giải quyết. Sau khi Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh ra quyết định giải quyết tranh chấp, nếu các bên không khởi kiện hoặc khiếu nại trong vòng 30 ngày, quyết định này cũng sẽ có hiệu lực thi hành.

Nếu các bên không đồng ý với quyết định giải quyết, trong vòng 30 ngày kể từ khi nhận được quyết định của Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh, họ có quyền khởi kiện tại Tòa án theo quy định của pháp luật về tố tụng hành chính hoặc khiếu nại đến Bộ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường. Quyết định giải quyết của Bộ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường cũng sẽ có hiệu lực thi hành. 

2. Quy trình giải quyết tranh chấp đất đai tai UBND cấp có thẩm quyền

Bước 1: Hòa giải: Căn cứ vào Khoản 2 Điều 235 Luật đất đai 2024

Đầu tiên, các bên tranh chấp phải thực hiện hòa giải tại Ủy ban nhân dân cấp xã nơi có đất tranh chấp. Việc hòa giải tranh chấp đất đai tại Ủy ban nhân dân cấp xã nơi có đất tranh chấp được thực hiện như sau:

Khi nhận được đơn yêu cầu hòa giải tranh chấp đất đai, Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã sẽ thành lập Hội đồng hòa giải tranh chấp đất đai để tiến hành quá trình hòa giải.

Hội đồng hòa giải tranh chấp đất đai bao gồm Chủ tịch hoặc Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã làm Chủ tịch Hội đồng, đại diện từ Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cấp xã, các công chức địa chính và người có kiến thức sâu về nguồn gốc và lịch sử sử dụng của thửa đất tranh chấp (nếu có). Tùy từng trường hợp cụ thể, có thể mời thêm đại diện từ tổ chức, cá nhân khác tham gia vào Hội đồng.

Quá trình hòa giải tranh chấp đất đai tại Ủy ban nhân dân cấp xã được hoàn thành trong thời hạn không quá 30 ngày kể từ ngày nhận được đơn yêu cầu hòa giải.

Sau khi hoàn tất, quá trình hòa giải được lập thành biên bản có chữ ký của các bên tham gia hòa giải và có xác nhận hòa giải thành công hoặc không thành công từ Ủy ban nhân dân cấp xã. Biên bản này sẽ được gửi đến các bên tranh chấp và lưu tại Ủy ban nhân dân cấp xã nơi xảy ra tranh chấp.

Nếu quá trình hòa giải không đạt được thỏa thuận và một hoặc nhiều bên tranh chấp không ký vào biên bản, thì Chủ tịch Hội đồng và các thành viên tham gia hòa giải sẽ ký vào biên bản này, đóng dấu của Ủy ban nhân dân cấp xã và gửi cho các bên tranh chấp để thông báo.

Bước 2: Đơn khởi kiện: Căn cứ vào Khoản 2 Điều 236 Luật đất đai 2024 quy định như sau: 

Nếu hòa giải không thành công, một hoặc cả hai bên liên quan có thể lập đơn khởi kiện gửi đến UBND cấp có thẩm quyền giải quyết tranh chấp.

Bước 3: Tiếp nhận và thụ lý đơn: 

UBND cấp có thẩm quyền tiếp nhận và xem xét đơn khởi kiện.

Nếu đơn khởi kiện đủ điều kiện theo quy định thì UBND cấp có thẩm quyền thụ lý và ban hành quyết định thụ lý án.

Bước 4: Trí triệu tập các bên tham gia hóa giải: căn cứ Điều 89 Nghị định 43/2014/NĐ-CP

UBND cấp có thẩm quyền ban hành quyết định triệu tập các bên tham gia tố tụng đến dự phiên hòa giải hoặc phiên tòa.

Bước 5: Hòa giải và họp giữa các ban, ngành: Điều 89 Nghị định 43/2014/NĐ-CP

Cơ quan tham mưu có nhiệm vụ thẩm tra, xác minh vụ việc, tổ chức hòa giải giữa các bên tranh chấp, tổ chức cuộc họp các ban, ngành có liên quan để tư vấn giải quyết tranh chấp đất đai (nếu cần thiết) và hoàn chỉnh hồ sơ trình Chủ tịch Ủy ban nhân dân cùng cấp 

Bước 6: Ban hành quyết định: Điều 89 Nghị định 43/2014/NĐ-CP 

Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp có thẩm quyền ban hành quyết định giải quyết tranh chấp hoặc quyết định công nhận hòa giải thành, gửi cho các bên tranh chấp, các tổ chức, cá nhân có quyền và nghĩa vụ liên quan.

3. Trường hợp UBND cấp có thẩm quyền không thụ lý đơn khởi kiện

- Đơn khởi kiện không đúng thẩm quyền của UBND: Điều này xảy ra khi đơn khởi kiện không nằm trong phạm vi thẩm quyền của UBND cấp. Ví dụ, vấn đề tranh chấp thuộc lĩnh vực mà UBND cấp không có thẩm quyền giải quyết như tranh chấp lao động hoặc dân sự nếu đây là trường hợp riêng biệt.

- Đơn khởi kiện không đủ điều kiện theo quy định của pháp luật: UBND cấp không thụ lý khi đơn khởi kiện không đáp ứng các điều kiện cần thiết theo quy định của pháp luật. Ví dụ, việc không có các giấy tờ, chứng từ liên quan, hoặc các yêu cầu thủ tục pháp lý khác.

- Đã có quyết định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền giải quyết tranh chấp về cùng một vấn đề: UBND cấp không thụ lý khi đã có quyết định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền khác về vấn đề tranh chấp tương tự. Trong trường hợp này, việc đưa đơn khởi kiện tới UBND cấp sẽ không hợp lệ do đã có cơ quan khác giải quyết vấn đề này.

Việc hướng dẫn giải quyết tranh chấp đất đai tại UBND cấp có thẩm quyền theo Luật Đất đai 2024 không chỉ đơn thuần là việc thực hiện nghiêm túc các quy định pháp luật mà còn có ý nghĩa sâu sắc đối với sự ổn định và phát triển của xã hội. Việc giải quyết tranh chấp đất đai kịp thời, đúng quy định không chỉ bảo vệ quyền lợi hợp pháp của các bên liên quan mà còn đóng góp quan trọng vào việc duy trì an ninh trật tự xã hội, xây dựng một môi trường pháp luật lành mạnh và công bằng. Chính vì vậy, việc thực hiện hiệu quả các quy định của Luật Đất đai 2024 là bước đi cần thiết để bảo vệ và thúc đẩy sự phát triển bền vững của đất nước. 

Việc giải quyết tranh chấp đất đai kịp thời và đúng quy định đóng vai trò cực kỳ quan trọng trong việc bảo vệ quyền lợi hợp pháp của các bên liên quan và duy trì an ninh trật tự xã hội. Chỉ khi các vấn đề tranh chấp được xử lý một cách công bằng và hiệu quả, chúng ta mới có thể đảm bảo sự công tâm và sự ổn định trong xã hội, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi cho sự phát triển bền vững của đất nước.

Như vậy trên đây là toàn bộ thông tin về Giải quyết tranh chấp đất đai tại Uỷ ban theo Luật Đất đai 2024? mà Công ty Luật Minh Khuê muốn gửi đến quý khách mang tính tham khảo. Bài viết liên quan: Mẫu đơn đề nghị giải quyết tranh chấp đất đai mới năm 2024

Nếu quý khách hàng còn vướng mắc về vấn đề trên hoặc mọi vấn đề pháp lý khác, quý khách hãy vui lòng liên hệ trực tiếp với chúng tôi qua Luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến theo số điện thoại 1900.6162 để được Luật sư tư vấn pháp luật trực tiếp qua tổng đài kịp thời hỗ trợ và giải đáp mọi thắc mắc.

Nếu quý khách hàng cần báo giá dịch vụ pháp lý thì quý khách có thể gửi yêu cầu báo phí dịch vụ đến địa chỉ email: lienhe@luatminhkhue.vn để nhận được thông tin sớm nhất. Xin trân trọng cảm ơn!