Mục lục bài viết

Thực hiện nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân là một trong những hình thức công dân thực hiện nghĩa vụ bảo vệ Tổ quốc trong lực lượng vũ trang nhân dân. Bên cạnh các trường hợp được tuyển chọn, gọi thực hiện nghĩa vụ theo quy định, công dân có nguyện vọng phục vụ trong Công an nhân dân có thể chủ động đăng ký và thể hiện nguyện vọng tự nguyện tham gia.

Tuy nhiên, việc có đơn tình nguyện không đồng nghĩa với việc đương nhiên được tuyển chọn. Công dân vẫn phải đáp ứng các điều kiện về độ tuổi, chính trị, phẩm chất đạo đức, trình độ học vấn, sức khỏe và những tiêu chuẩn khác áp dụng đối với lực lượng Công an nhân dân.

 

1. Quy định về việc tự nguyện tham gia nghĩa vụ Công an nhân dân

1.1. Nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân là gì?

Khoản 1 Điều 8 Luật Công an nhân dân năm 2018 quy định:

“Công dân thực hiện nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân là thực hiện nghĩa vụ bảo vệ Tổ quốc trong lực lượng vũ trang nhân dân.”

Theo đó, nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân có tính chất là một hình thức thực hiện nghĩa vụ bảo vệ Tổ quốc.

Khoản 1 Điều 8 Luật Công an nhân dân năm 2018 đồng thời xác định hằng năm Công an nhân dân được tuyển chọn công dân trong độ tuổi gọi nhập ngũ vào phục vụ trong Công an nhân dân với thời hạn 24 tháng.

Bộ trưởng Bộ Công an có thể quyết định kéo dài thời hạn phục vụ tại ngũ của hạ sĩ quan, chiến sĩ nghĩa vụ nhưng không quá 06 tháng trong những trường hợp luật định.

Như vậy, thời hạn thực hiện nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân về nguyên tắc là 24 tháng.

 

1.2. Công dân có được tự nguyện đăng ký nghĩa vụ Công an không?

Có.

Pháp luật cho phép công dân đăng ký thực hiện nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân. Đặc biệt, đối với công dân nữ trong độ tuổi gọi nhập ngũ, khoản 2 Điều 4 Nghị định 70/2019/NĐ-CP quy định việc tuyển chọn được thực hiện khi công dân đã đăng ký nghĩa vụ quân sự theo quy định của Luật Nghĩa vụ quân sự, có trình độ chuyên môn phù hợp với yêu cầu của Công an nhân dân, nếu tự nguyện và Công an nhân dân có nhu cầu thì được xem xét, tuyển chọn thực hiện nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân.

Việc “tự nguyện” cần được hiểu đúng: đây là sự chủ động thể hiện nguyện vọng tham gia của công dân. Kết quả tuyển chọn vẫn phụ thuộc vào việc người đăng ký có đáp ứng tiêu chuẩn và nằm trong chỉ tiêu, nhu cầu tuyển chọn hay không.

 

1.3. Thời gian thực hiện nghĩa vụ Công an là bao lâu?

Theo Điều 8 Luật Công an nhân dân năm 2018, thời hạn thực hiện nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân là 24 tháng.

Trong trường hợp cần thiết để bảo đảm nhiệm vụ sẵn sàng chiến đấu hoặc thực hiện nhiệm vụ phòng, chống thiên tai, dịch bệnh, cứu nạn, cứu hộ, Bộ trưởng Bộ Công an có thể quyết định kéo dài thời hạn phục vụ tại ngũ nhưng không quá 06 tháng.

Quy định này cũng cho thấy người làm đơn cần xác định rõ đây là nghĩa vụ phục vụ có thời hạn, không phải thủ tục tuyển dụng trực tiếp vào biên chế lâu dài của lực lượng Công an nhân dân.

 

2. Điều kiện và tiêu chuẩn để được xét tuyển nghĩa vụ Công an

Không phải cứ nộp đơn tình nguyện là được gọi thực hiện nghĩa vụ. Công dân phải trải qua quá trình sơ tuyển, kiểm tra và tuyển chọn theo các tiêu chuẩn do pháp luật quy định.

 

2.1. Điều kiện về độ tuổi

Độ tuổi tuyển chọn thực hiện nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân được xác định gắn với độ tuổi gọi nhập ngũ theo Luật Nghĩa vụ quân sự.

Theo Điều 30 Luật Nghĩa vụ quân sự năm 2015, công dân đủ 18 tuổi được gọi nhập ngũ; độ tuổi gọi nhập ngũ từ đủ 18 tuổi đến hết 25 tuổi.

Đối với công dân được đào tạo trình độ cao đẳng, đại học đã được tạm hoãn gọi nhập ngũ trong thời gian một khóa đào tạo của một trình độ đào tạo thì độ tuổi gọi nhập ngũ đến hết 27 tuổi.

Do đó, khi đăng ký nghĩa vụ Công an, công dân cần đặc biệt kiểm tra độ tuổi của mình tại thời điểm tuyển quân.

 

2.2. Tiêu chuẩn chính trị

Điều 5 Nghị định 70/2019/NĐ-CP đặt ra yêu cầu về lý lịch, phẩm chất đạo đức và tiêu chuẩn chính trị đối với công dân được tuyển chọn.

Người đăng ký phải có lý lịch rõ ràng; nghiêm chỉnh chấp hành đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; không có tiền án, tiền sự và không thuộc những trường hợp bị pháp luật loại trừ theo quy định áp dụng đối với tuyển chọn vào Công an nhân dân.

Tiêu chuẩn chính trị trong Công an nhân dân còn được thực hiện theo quy định riêng của Bộ Công an. Vì vậy, việc đánh giá không chỉ dựa vào bản tự khai của công dân mà còn trải qua quá trình thẩm tra, xác minh của cơ quan có thẩm quyền.

 

2.3. Tiêu chuẩn về phẩm chất, đạo đức

Công dân phải có phẩm chất, tư cách đạo đức tốt và được xem xét trên cơ sở quá trình học tập, công tác, sinh hoạt và chấp hành pháp luật.

Khi kê khai hồ sơ, người đăng ký phải bảo đảm thông tin trung thực. Không nên che giấu thông tin về bản thân với suy nghĩ rằng cơ quan tuyển chọn chỉ căn cứ vào nội dung ghi trong đơn, bởi việc tuyển chọn còn có quá trình kiểm tra và thẩm tra theo quy định.

 

2.4. Tiêu chuẩn về trình độ học vấn

Theo quy định tuyển chọn thực hiện nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân, trình độ học vấn là một trong những tiêu chuẩn bắt buộc.

Thông thường, nguồn tuyển được lựa chọn trong số công dân có trình độ giáo dục phổ thông đáp ứng yêu cầu tuyển chọn. Đối với một số địa bàn hoặc trường hợp đặc thù, tiêu chuẩn có thể được áp dụng theo quy định riêng.

Đối với công dân nữ, ngoài điều kiện tự nguyện còn phải đáp ứng yêu cầu về trình độ chuyên môn phù hợp và nhu cầu sử dụng của Công an nhân dân.

 

2.5. Tiêu chuẩn sức khỏe

Công dân phải có thể hình cân đối, không dị hình, dị dạng và đáp ứng tiêu chuẩn sức khỏe tuyển chọn thực hiện nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân theo quy định của Bộ Công an.

Việc xác định đủ hay không đủ sức khỏe không căn cứ vào việc công dân tự nhận xét trong đơn. Kết luận cuối cùng phải dựa trên kết quả sơ tuyển và khám sức khỏe của cơ quan, hội đồng có thẩm quyền.

Ngoài các chỉ số thể lực cơ bản, việc tuyển chọn còn áp dụng những tiêu chuẩn sức khỏe đặc thù của Công an nhân dân. Vì vậy, công dân không nên tự kết luận chắc chắn rằng mình “đủ sức khỏe” chỉ dựa trên chiều cao, cân nặng hoặc thị lực tự đo.

 

3. Hướng dẫn cách viết đơn xin đi nghĩa vụ Công an chuẩn nhất

Cần phân biệt giữa đơn tình nguyện do công dân viết để thể hiện nguyện vọng với tờ khai, biểu mẫu chính thức trong hồ sơ tuyển chọn.

Đơn tình nguyện có thể được viết tay hoặc đánh máy nếu cơ quan tiếp nhận không có yêu cầu khác. Nội dung nên ngắn gọn, trung thực và thể hiện rõ nguyện vọng của người làm đơn.

 

3.1. Phần mở đầu

Có thể trình bày:

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

Sau đó ghi địa danh, ngày tháng năm làm đơn và tên văn bản:

ĐƠN TÌNH NGUYỆN THỰC HIỆN NGHĨA VỤ THAM GIA CÔNG AN NHÂN DÂN

 

3.2. Phần kính gửi

Người viết cần ghi đúng cơ quan tiếp nhận theo thông báo tuyển chọn tại địa phương.

Không nên tự động sao chép tên cơ quan từ một mẫu đơn cũ, đặc biệt trong bối cảnh tổ chức chính quyền địa phương và thẩm quyền thực hiện một số thủ tục đã có thay đổi.

 

3.3. Thông tin của người làm đơn

Có thể ghi:

Họ và tên;

Ngày, tháng, năm sinh;

Số định danh cá nhân hoặc số căn cước;

Nơi thường trú;

Nơi ở hiện tại;

Trình độ học vấn;

Trình độ chuyên môn, nghề nghiệp nếu có;

Thông tin liên hệ.

Các thông tin phải thống nhất với giấy tờ nhân thân và hồ sơ đăng ký.

 

3.4. Trình bày nguyện vọng

Đây là nội dung quan trọng nhất của đơn.

Không cần sử dụng những lời lẽ quá dài hoặc mang tính khẩu hiệu. Có thể trình bày ngắn gọn rằng bản thân nhận thức được trách nhiệm bảo vệ Tổ quốc, mong muốn được rèn luyện và phục vụ trong môi trường Công an nhân dân nên tự nguyện đăng ký thực hiện nghĩa vụ.

 

3.5. Phần cam kết

Người làm đơn có thể cam kết:

Các thông tin kê khai là đúng sự thật;

Chấp hành quy định của pháp luật về tuyển chọn thực hiện nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân;

Chấp hành quyết định của cơ quan có thẩm quyền nếu được tuyển chọn;

Nghiêm túc học tập, rèn luyện và thực hiện nhiệm vụ trong thời gian phục vụ.

Cuối đơn, người làm đơn ký và ghi rõ họ tên.

Đối với những nội dung xác nhận hoặc chữ ký bổ sung của gia đình, chính quyền hay cơ quan khác, chỉ thực hiện khi biểu mẫu hoặc cơ quan tiếp nhận yêu cầu. Không nên tự coi “xác nhận của gia đình” là thành phần bắt buộc của mọi đơn tình nguyện nếu không có quy định tương ứng.

 

4. Mẫu đơn tình nguyện tham gia nghĩa vụ Công an mới nhất

Mẫu dưới đây có thể dùng để tham khảo khi công dân cần trình bày nguyện vọng bằng một đơn riêng. Trường hợp Công an địa phương cung cấp mẫu hoặc yêu cầu sử dụng biểu mẫu cụ thể thì phải thực hiện theo hướng dẫn của cơ quan tiếp nhận.

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

................., ngày ..... tháng ..... năm .....

ĐƠN TÌNH NGUYỆN
THỰC HIỆN NGHĨA VỤ THAM GIA CÔNG AN NHÂN DÂN

Kính gửi: ............................................................................

Tôi tên là: ...........................................................................

Ngày, tháng, năm sinh: ..........................................................

Số định danh cá nhân/Căn cước: ................................................

Nơi thường trú: ....................................................................

Nơi ở hiện tại: .....................................................................

Trình độ học vấn: ..................................................................

Trình độ chuyên môn: ............................................................

Nghề nghiệp hiện nay: ...........................................................

Số điện thoại liên hệ: ............................................................

Sau khi tìm hiểu các quy định về thực hiện nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân, tôi nhận thức được trách nhiệm của công dân trong sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc, bảo vệ an ninh quốc gia và bảo đảm trật tự, an toàn xã hội.

Với nguyện vọng được học tập, rèn luyện và đóng góp sức mình trong lực lượng Công an nhân dân, tôi tự nguyện làm đơn này đăng ký thực hiện nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân trong đợt tuyển chọn năm .........

Kính đề nghị cơ quan có thẩm quyền xem xét nguyện vọng và hướng dẫn tôi thực hiện các thủ tục tuyển chọn theo quy định.

Tôi cam kết những thông tin kê khai trong đơn và hồ sơ đăng ký là trung thực. Nếu được tuyển chọn, tôi sẽ nghiêm chỉnh chấp hành pháp luật, điều lệnh, kỷ luật của Công an nhân dân và sự phân công của đơn vị; tích cực học tập, rèn luyện và hoàn thành nhiệm vụ được giao.

Kính mong cơ quan có thẩm quyền xem xét.

Tôi xin trân trọng cảm ơn!

NGƯỜI LÀM ĐƠN

(Ký và ghi rõ họ tên)

Đây là mẫu tham khảo để thể hiện nguyện vọng tự nguyện, không nên nhầm với tờ khai hoặc các biểu mẫu bắt buộc trong hồ sơ tuyển chọn do cơ quan Công an hướng dẫn.

>> Tải ngay: Mẫu đơn xin tự nguyện tham gia nhĩa vụ công an

 

5. Hồ sơ và quy trình nộp đơn tình nguyện phục vụ trong CAND

5.1. Công dân đăng ký ở đâu?

Theo cơ chế tuyển chọn thực hiện nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân, Công an cấp cơ sở có vai trò trực tiếp trong việc thông báo, tiếp nhận đăng ký và thực hiện các bước sơ tuyển ban đầu theo phân công, thẩm quyền hiện hành.

Do đó, người có nguyện vọng nên liên hệ trực tiếp Công an xã, phường nơi cư trú để biết thời gian tuyển chọn, chỉ tiêu và thành phần hồ sơ áp dụng trong năm tuyển quân.

Việc này đặc biệt quan trọng vì thời gian tiếp nhận hồ sơ không diễn ra quanh năm theo một mốc thống nhất cho mọi địa phương.

 

5.2. Hồ sơ đăng ký gồm những gì?

Theo Điều 6 Nghị định 70/2019/NĐ-CP, hồ sơ tuyển chọn công dân thực hiện nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân có các giấy tờ được pháp luật quy định, trong đó có:

Tờ khai đăng ký thực hiện nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân theo mẫu, có xác nhận theo quy định;

Giấy chứng nhận đăng ký nghĩa vụ quân sự.

Ngoài những giấy tờ cốt lõi này, trong quá trình tuyển chọn, cơ quan Công an có thể hướng dẫn công dân hoàn thiện các giấy tờ phục vụ việc kiểm tra trình độ học vấn, chuyên môn, nhân thân, tiêu chuẩn chính trị và các nội dung khác theo quy định.

Vì vậy, không nên mặc nhiên coi mọi danh mục hồ sơ được chia sẻ trên mạng như bằng tốt nghiệp, học bạ, các mẫu lý lịch nội bộ hoặc “đơn có xác nhận gia đình” đều là thành phần pháp lý bắt buộc ngay từ thời điểm đăng ký. Cần thực hiện theo thông báo tuyển chọn của Công an địa phương.

 

5.3. Bước 1: Theo dõi thông báo tuyển chọn và đăng ký

Cơ quan Công an tại địa phương thông báo công khai về đối tượng, điều kiện, tiêu chuẩn, thời gian và địa điểm tiếp nhận đăng ký.

Công dân có nguyện vọng chủ động liên hệ để đăng ký và nộp các giấy tờ được yêu cầu.

5.4. Bước 2: Sơ tuyển

Cơ quan Công an thực hiện sơ tuyển ban đầu.

Ở giai đoạn này, các thông tin cơ bản về độ tuổi, trình độ, nhân thân, thể hình và những điều kiện ban đầu có thể được kiểm tra nhằm xác định công dân có thuộc nguồn xem xét tuyển chọn hay không.

 

5.5. Bước 3: Khám sức khỏe

Người vượt qua sơ tuyển được thực hiện thủ tục khám sức khỏe theo quyết định và kế hoạch tuyển quân.

Kết quả khám của cơ quan có thẩm quyền là căn cứ xác định tiêu chuẩn sức khỏe, thay vì nội dung “tình trạng sức khỏe” mà người đăng ký tự ghi trong đơn.

 

5.6. Bước 4: Thẩm tra, xác minh tiêu chuẩn

Cơ quan Công an thực hiện các bước kiểm tra, xác minh cần thiết đối với hồ sơ, lý lịch và tiêu chuẩn chính trị theo quy định của Bộ Công an.

Công dân có trách nhiệm kê khai trung thực và phối hợp khi được yêu cầu bổ sung hoặc xác minh thông tin.

 

5.7. Bước 5: Xét tuyển theo chỉ tiêu

Việc đáp ứng các điều kiện ban đầu chưa đồng nghĩa chắc chắn được gọi thực hiện nghĩa vụ.

Cơ quan có thẩm quyền còn phải căn cứ tiêu chuẩn, kết quả tuyển chọn, chỉ tiêu được giao và nhu cầu của lực lượng để xác định danh sách công dân được tuyển chọn.

Đây cũng là lý do không nên ghi trong đơn rằng bản thân “chắc chắn đáp ứng đầy đủ mọi tiêu chuẩn”. Cách diễn đạt phù hợp hơn là đề nghị cơ quan có thẩm quyền xem xét, kiểm tra và tuyển chọn theo quy định.

 

5.8. Bước 6: Nhận quyết định và thực hiện nghĩa vụ

Công dân được tuyển chọn sẽ nhận quyết định gọi thực hiện nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân theo trình tự pháp luật.

Người được gọi phải có mặt đúng thời gian, địa điểm ghi trong quyết định và chấp hành các quy định liên quan đến tiếp nhận, huấn luyện, phân công phục vụ.

 

Một số lưu ý khi nộp đơn tình nguyện

Đơn tình nguyện chỉ thể hiện nguyện vọng, không thay thế toàn bộ hồ sơ tuyển chọn và cũng không tạo ra quyền đương nhiên được tuyển.

Công dân cần kê khai trung thực thông tin nhân thân, học vấn, chuyên môn và những thông tin khác mà biểu mẫu yêu cầu. Việc đánh giá tiêu chuẩn chính trị, sức khỏe và điều kiện tuyển chọn thuộc thẩm quyền của cơ quan có trách nhiệm.

Không nên tự ý chỉnh sửa các mẫu tờ khai chính thức. Nếu địa phương phát hành biểu mẫu riêng theo quy định hoặc yêu cầu kê khai trực tuyến, người đăng ký cần sử dụng đúng biểu mẫu được cung cấp.

Đặc biệt, cần phân biệt nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân với tuyển sinh vào các trường Công an nhân dân và tuyển dụng vào lực lượng Công an nhân dân. Đây là những cơ chế có đối tượng, điều kiện và thủ tục khác nhau.

 

Kết luận

Công dân có nguyện vọng thực hiện nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân có thể chủ động đăng ký và thể hiện nguyện vọng tự nguyện của mình. Tuy nhiên, việc được tuyển chọn phải căn cứ Luật Công an nhân dân năm 2018, Luật Nghĩa vụ quân sự năm 2015, Nghị định 70/2019/NĐ-CP và các văn bản sửa đổi, bổ sung, hướng dẫn đang có hiệu lực.

Khi viết đơn, nội dung quan trọng nhất là thông tin cá nhân chính xác, nguyện vọng tự nguyện rõ ràng và cam kết trung thực. Công dân không cần đưa vào đơn những lời khẳng định quá mức về việc mình chắc chắn đủ tiêu chuẩn, bởi tiêu chuẩn chính trị, sức khỏe và các điều kiện tuyển chọn phải được cơ quan có thẩm quyền kiểm tra, kết luận.

Để tránh sử dụng mẫu cũ hoặc nộp sai nơi sau những thay đổi về tổ chức bộ máy, người đăng ký nên căn cứ thông báo tuyển chọn của Công an xã, phường nơi cư trú trong năm tuyển quân tương ứng để chuẩn bị đúng hồ sơ và thực hiện đúng quy trình.

Quý bạn đọc cũng có thể tham khảo thêm: