1. Mức lương tối thiểu được hiểu là gì?

Dựa vào quy định của Điều 91 trong Bộ luật Lao động 2019, có các điểm chính như sau:

- Mức lương tối thiểu là mức lương thấp nhất mà người lao động nhận được khi thực hiện công việc giản đơn nhất trong điều kiện lao động bình thường. Mục tiêu là bảo đảm mức sống tối thiểu cho người lao động và gia đình họ, đồng thời phải phù hợp với điều kiện phát triển kinh tế - xã hội.

- Mức lương tối thiểu được xác định theo vùng, được quy định theo tháng và giờ làm việc.

- Việc điều chỉnh mức lương tối thiểu phụ thuộc vào mức sống tối thiểu của người lao động và gia đình họ, mối quan hệ giữa mức lương tối thiểu và mức lương trên thị trường, chỉ số giá tiêu dùng, tốc độ tăng trưởng kinh tế, cũng như quan hệ cung - cầu lao động, tình hình việc làm và thất nghiệp, năng suất lao động, và khả năng chi trả của doanh nghiệp.

- Chính phủ có trách nhiệm quy định chi tiết về nội dung của Điều này và có thẩm quyền quyết định và công bố mức lương tối thiểu dựa trên đề xuất của Hội đồng tiền lương quốc gia.

Theo đó, mức lương tối thiểu là mức lương thấp nhất được trả cho người lao động làm công việc giản đơn nhất trong điều kiện lao động bình thường nhằm bảo đảm mức sống tối thiểu của người lao động và gia đình họ, phù hợp với điều kiện phát triển kinh tế - xã hội.

Mức lương tối thiểu được xác lập theo vùng và ấn định theo tháng, giờ.

2. Những đối tượng nào được áp dụng mức lương tối thiểu vùng hiện nay?

Dựa trên quy định của Điều 2 trong Nghị định 38/2022/NĐ-CP, có các điểm chính như sau:

- Người lao động tham gia làm việc theo hợp đồng lao động, tuân theo quy định của Bộ luật Lao động.

- Người sử dụng lao động bao gồm:

+ Doanh nghiệp theo quy định của Luật Doanh nghiệp.

+ Cơ quan, tổ chức, hợp tác xã, hộ gia đình, cá nhân thuê mướn hoặc sử dụng người lao động làm việc cho mình theo thỏa thuận.

- Các cơ quan, tổ chức, và cá nhân có liên quan đến việc thực hiện mức lương tối thiểu được quy định trong Nghị định này.

Do đó, nhóm đối tượng chịu ảnh hưởng của mức lương tối thiểu vùng bao gồm ba loại như sau:

- Những người lao động đang thực hiện công việc dưới hình thức hợp đồng lao động.

- Những người sử dụng lao động theo quy định của Bộ luật Lao động 2019, trong đó có:

+ Doanh nghiệp.

+ Các cơ quan, tổ chức, hợp tác xã, hộ gia đình, cá nhân thuê mướn, và sử dụng người lao động làm việc cho mình theo thỏa thuận.

- Các cơ quan, tổ chức, và cá nhân khác có ảnh hưởng đến việc thực hiện mức lương tối thiểu vùng.

3. Mức lương tối thiểu vùng của Tp. Hồ Chí Minh hiện nay là bao nhiêu?

Dựa vào Phụ lục danh mục địa bàn áp dụng mức lương tối thiểu từ ngày 1/7/2022 ban hành kèm theo Nghị định 38/2022/NĐ-CP, hiện tại vùng 1 bao gồm các quận, thành phố Thủ Đức và các huyện Củ Chi, Hóc Môn, Bình Chánh, Nhà Bè thuộc thành phố Hồ Chí Minh. Riêng huyện Cần Giờ, cũng thuộc thành phố Hồ Chí Minh, được xác định là vùng 2.

Theo Điều 3 của Nghị định 38/2022/NĐ-CP, mức lương tối thiểu vùng hiện nay được quy định như sau:

- Vùng 1: Mức lương tối thiểu tháng là 4.680.000 đồng, và mức lương tối thiểu giờ là 22.500 đồng.

- Vùng 2: Mức lương tối thiểu tháng là 4.160.000 đồng, và mức lương tối thiểu giờ là 20.000 đồng.

- Vùng 3: Mức lương tối thiểu tháng là 3.640.000 đồng, và mức lương tối thiểu giờ là 17.500 đồng.

- Vùng 4: Mức lương tối thiểu tháng là 3.250.000 đồng, và mức lương tối thiểu giờ là 15.600 đồng.

Tóm lại, mức lương tối thiểu vùng hiện nay tại thành phố Hồ Chí Minh được xác định như sau:

- Đối với các quận, thành phố Thủ Đức và các huyện Củ Chi, Hóc Môn, Bình Chánh, Nhà Bè: Mức lương tối thiểu tháng là 4.680.000 đồng và mức lương tối thiểu giờ là 22.500 đồng.

- Đối với huyện Cần Giờ: Mức lương tối thiểu tháng là 4.160.000 đồng và mức lương tối thiểu giờ là 20.000 đồng.

4. Mức lương tối thiểu vùng theo tháng của Tp. Hồ Chí Minh từ ngày 1/7/2024 sau khi tăng 6%

Vào buổi sáng ngày 20/12, Hội đồng Tiền lương quốc gia đã tổ chức phiên họp thứ hai trong năm 2023, nhằm đề cập và thương lượng về việc điều chỉnh mức lương tối thiểu vùng cho năm 2024. Chủ tịch Hội đồng Tiền lương Quốc gia cho biết rằng phương án tăng lương được xem xét dựa trên tình hình khó khăn của nền kinh tế, biến động thị trường toàn cầu, những thách thức trong thương mại quốc tế, cùng với khả năng ảnh hưởng tiêu cực của biến động giá cả và tình trạng khó khăn trong cuộc sống của người lao động, đặc biệt là sự thiếu hụt đơn hàng cho doanh nghiệp.

Cuộc họp kết thúc với sự đồng thuận đa số, Hội đồng Tiền lương Quốc gia đã thông qua quyết định tăng mức lương tối thiểu vùng năm 2024 lên 6%, có hiệu lực từ ngày 1/7/2024, đồng thời đồng thuận với thời điểm cải cách tiền lương khu vực Nhà nước.

Theo đó, mức lương tối thiểu theo tháng sẽ được điều chỉnh như sau:

- Vùng 1: Tăng từ 4,680,000 đồng/tháng lên 4,960,000 đồng/tháng (tăng thêm 280,000 đồng).

- Vùng 2: Tăng từ 4,160,000 đồng/tháng lên 4,410,000 đồng/tháng (tăng 250,000 đồng).

- Vùng 3: Tăng từ 3,640,000 đồng/tháng lên 3,860,000 đồng/tháng (tăng 220,000 đồng).

- Vùng 4: Tăng từ 3,250,000 đồng/tháng lên 3,450,000 đồng/tháng (tăng 200,000 đồng).

Tuy nhiên, đến thời điểm hiện tại, vẫn chưa có nghị định hướng dẫn cụ thể về mức lương tối thiểu vùng và các khu vực áp dụng. Do đó, dựa trên giả định rằng các vùng không thay đổi, có thể sử dụng Nghị định 38/2022/NĐ-CP để tham khảo mức lương tối thiểu vùng cho thành phố Hồ Chí Minh từ ngày 1/7/2024 sau khi tăng 6% như đã đề cập:

- Đối với các quận, thành phố Thủ Đức và các huyện Củ Chi, Hóc Môn, Bình Chánh, Nhà Bè thuộc thành phố Hồ Chí Minh: Mức lương tối thiểu vùng theo tháng là 4,960,000 đồng/tháng.

- Đối với huyện Cần Giờ thuộc thành phố Hồ Chí Minh: Mức lương tối thiểu vùng theo tháng là 4,410,000 đồng/tháng.

5. Lương tối thiểu năm 2024 tăng liệu người lao động có đủ sống?

Đáp lại câu hỏi của Đại biểu Quốc hội TP. Hồ Chí Minh, Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội thông tin rằng theo quy định của Bộ luật Lao động, chính sách tiền lương trong khu vực doanh nghiệp là quyết định của người lao động và người sử dụng lao động, dựa trên sự thương lượng và thỏa thuận giữa hai bên. Nhà nước chỉ quy định mức lương tối thiểu nhằm bảo vệ người lao động có trình độ chuyên môn kỹ thuật thấp, làm công việc đơn giản mà không bị trả lương quá thấp.

Mức lương tối thiểu do Chính phủ quyết định và công bố, dựa trên khuyến nghị của Hội đồng Tiền lương Quốc gia, và được điều chỉnh theo mức sống tối thiểu của người lao động và gia đình, tương quan với mức lương trên thị trường, chỉ số giá tiêu dùng, tốc độ tăng trưởng kinh tế, quan hệ cung – cầu lao động, việc làm và thất nghiệp, năng suất lao động, và khả năng chi trả của doanh nghiệp.

Dựa vào quy định của Bộ luật Lao động và theo phương pháp khuyến nghị của Tổ chức Lao động quốc tế (ILO), Hội đồng Tiền lương Quốc gia xác định mức sống tối thiểu của người lao động để đảm bảo có khả năng chi trả các chi phí cơ bản như lương thực, thực phẩm đảm bảo cung cấp đủ năng lượng, giáo dục, y tế, nhà ở, năng lượng, giao thông, giải trí, trang phục, và các chi phí khác. Chi phí nuôi con cũng được xác định theo quy mô hộ gia đình Việt Nam là 4 người, trong đó mỗi người lao động nuôi được 1 người con.

Hội đồng Tiền lương Quốc gia thực hiện rà soát và cập nhật mức sống tối thiểu định kỳ 2 năm/lần dựa trên kết quả điều tra mức sống dân cư của Tổng cục Thống kê. Năm 2022, mức sống tối thiểu của người lao động và gia đình họ ở vùng I là 4,523 triệu đồng/người/tháng và vùng IV là 3,05 triệu đồng/người/tháng.

Năm 2022, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 38/2022/NĐ-CP điều chỉnh mức lương tối thiểu tăng 6%, có hiệu lực từ ngày 1/7/2023, đảm bảo cải thiện mức sống tối thiểu cho người lao động. Mức lương tối thiểu tăng bình quân 6% tương ứng với vùng I là 4,68 triệu đồng, vùng II là 4,16 triệu đồng, vùng III là 3,64 triệu đồng, và vùng IV là 3,25 triệu đồng.

Các điều chỉnh này được tính toán phù hợp với điều kiện thực tế và tình hình kinh tế - xã hội, nhằm đảm bảo lợi ích cân đối giữa người lao động và doanh nghiệp, duy trì và phục hồi sản xuất kinh doanh. Hội đồng Tiền lương Quốc gia cũng đã thống nhất khuyến nghị với Chính phủ phương án lương tối thiểu áp dụng từ ngày 1/7/2024, tăng 6%, và Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội sẽ xây dựng trình Chính phủ ban hành Nghị định quy định mức lương tối thiểu đối với người lao động làm việc theo hợp đồng lao động, dự kiến áp dụng từ đầu tháng 7 năm nay.

Bài viết liên quan: Lương tối thiểu là gì? Vai trò của lương tối thiểu như thế nào?

Luật Minh Khuê xin tiếp nhận yêu cầu tư vấn của quý khách hàng qua số hotline: 1900.6162 hoặc email: lienhe@luatminhkhue.vn. Xin trân trọng cảm ơn!