Nguyên tắc khách quan trong triết học Mác - Lênin ví dụ vận dụng

1. Nội dung nguyên tắc khách quan trong Triết học Mác - Lenin

Nguyên tắc khách quan trong triết học được xây dựng dựa trên nội dung của nguyên lý về tính thống nhất vật chất của thế giới. Yêu cầu của nguyên tắc khách quan trong triết học này là khi chúng ta nhận thức khách thể, sự vật, hiện tượng tồn tại trong hiện thực thì các chủ thể tư duy sẽ cần phải nắm bắt, tái hiện khách thể, sự vật, hiện tượng trong chính nó mà bất cứ ai trong chúng ta đều không được thêm hay bớt đi một cách tùy tiện. Ta nhận thấy rằng vật chất sẽ là cái có trước, vật chất tồn tại vĩnh viễn và ở một giai đoạn phát triển nhất định nào đó của chính bản thân mình thì vật chất mới sản sinh ra tư duy. 

Nguyên tắc khách quan có vai trò quan trọng trong triết học, đặc biệt là trong triết học khoa học và triết học của tri thức. Tong triết học khoa học, những lập luận khoa học cần phải có tính phổ quát và có khả năng kiểm tra được. Các giải thích khoa học cũng cần phải dựa trên các bằng chứng, thay vì chỉ dựa trên giả thiết hay quan điểm cá nhân. Còn trong triết học của tri thức lại đòi hỏi tri thức phải được xây dựng dựa trên các bằng chứng và dữ liệu khách quan. Điều này giúp đảm bảo tính đúng đắn và đáng tin cậy của tri thức, và đặt cơ sở cho sự tiến bộ trong các lĩnh vực triết học và khoa học 

Về nội dung chung nhất mà nguyên tắc khách quan trong Triết học Mác - Lenin hướng đến chính là tất cả chúng ta đều cần phải xem xét sự vật, hiện tượng giống như chính sự tồn tại của sự vật, hiện tượng đó, chúng ta sẽ không bị những yếu tố chủ quan chi phối để từ đó có những nhận thức sai lệch, tô hồng, điểm trắng hay bôi đen cho các sự vật hay hiện tượng. Bên cạnh đó thì chúng ta cũng cần phải có phương pháp nhận thức khoa học và cũng cần phải tuân thủ theo các nguyên tắc phương pháp luận trong triết học để có thể luôn tôn trọng điều kiện khách quan:

+ Trong mọi hoạt động, khi chúng ta đã đề ra phương hướng hoạt động thì bất cứ ai cũng đều cần phải căn cứ vào điều kiện khách quan, quy luật khách quan để nhằm mục đích có thể đảm bảo được hoạt động đạt hiệu quả và hoạt động đó sẽ không bị các yếu tố khách quan cản trở

+ Khi chúng ta xác định phương pháp, cách thức tổ chức hoạt động sẽ cần phải căn cứ cụ thể vào các quy luật khách quan để nhằm mục đích có thể lựa chọn đúng phương pháp, cách thức phù hợp với từng điều kiện khách quan đẻ có thể từ đó đảm bảo cho sự phát triển của đối tượng tác động và hoạt động đó theo đúng như ý thức của mỗi người 

+ Chúng ta cũng sẽ cần phải có kế hoạch điều chỉnh mục tiêu của bản thân sao cho kế hoạch đó có thể phù hợp nhất khi điều kiện khách quan có sự biến đổi để nhằm mục đích phát huy ý thức của bản thân luôn năng động và sáng tạo trong mọi điều kiện khách quan 

Bên cạnh đó thì phát huy tính năng động chủ quan cũng là một nội dung quan trọng của nguyên tắc này. Theo quan điểm của chủ nghĩa duy vật biện chứng thì ý thức sẽ không thụ động mà ý thức sẽ có tính độc lập, tương đối với vật chất và ý thức sẽ có những tác động trở lại vật chất thông qua hoạt động thực tiễn của con người. Bản chất của ý thức đó là mang tính năng động, sáng tạo:

+ Chúng ta nhận thấy rằng tri thức khoa học và vận dụng tri thức khoa học trong giai đoạn hiện nay có những ý nghĩa cũng như vai trò vô cùng quan trọng trong cuộc sống của mỗi người. Bởi vì tri thức khoa học hay việc vận dụng tri thức khoa học sẽ giúp cho hành động của mỗi người trở lên đúng quy luật và hiệu quả hơn. 

+ Chúng ta cũng sẽ cần phải luôn phát huy tính tích cực của ý thức và tìm tòi cái mới, phương pháp mới. Bởi vì những yếu tố này cũng sẽ góp phần quan trọng để giúp ta phát triển bật phá và có sự khác biệt khi so với những cá nhân khác luôn hoạt động theo quy luật mà các chủ thể đó mãi không chịu đổi mới 

+ Bên cạnh đó thì cũng ta cũng sẽ cần phải luôn biết phát huy tính sáng tạo bởi vì thực chất khi sáng tạo mới giúp phát triển trí tuệ và tạo nên đột phá, biết dự đoán một cách khoa học, phù hợp với quy luật khách quan khi đó mỗi chúng ta mới có thể sẵn sàng đối phó với những biến đổi quy luật khách quan. 

>> Xem thêm: Giai đoạn C.Mác và Ph.Ăngghen trong sự hình thành và phát triển triết học Mác - Lênin

2. Ví dụ về nguyên tắc khách quan trong Triết học Mác - Lenin

Từ việc đi tìm hiểu nội dung của nguyên tắc khách quan trong Triết học Mác - Lenin ở trên, chúng ta có thể đưa ra một số ví dụ để hiểu một cách cụ thể, chân thực hơn về nguyên tắc này như: 

Ví dụ câu nói của Chủ tịch Hồ Chí Minh "có người khi trước theo cách mạng mà nay lại phản cách mạng. Có người khi trước không cách mạng mà nay lại tham gia cách mạng, Thậm chí có người nay đang theo cách mạng nhưng sau này có thể phản cách mạng". Câu nói đó thể hiện rằng Bác mong muốn khi đánh giá cán bộ phải linh hoạt, không được bảo thủ, định kiến, phải đánh giá dựa trên chính bản chất của người cán bộ đó chứ không phải một cách chủ quan, phiến diện. Nguyên tắc này vô cùng quan trọng trong việc đánh giá, bổ nhiệm cán bộ trong thời chiến cũng như thời bình hiện nay. 

3. Vận dụng nguyên tắc khách quan trong thực tiễn

Nguyên tắc khách quan trong cách mạng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam đòi hỏi con người trong hoạt động thực tiễn sẽ cần phải luôn xuất phát từ thực tế khách quan, lấy khách quan làm cơ sở, phương tiện hoạt động cách mạng. Những đường lối, chủ trương, chính sách trong cách mạng xã hội trong từng giai đoạn khác nhau. Trong các cuộc cách mạng xã hội chủ nghĩa của Việt Nam trước đây, chúng ta vẫn luôn xác định điều kiện tất yếu diễn ra cuộc cách mạng và cũng đã từ đó mà có thể đề ra chủ trương, đường lối phù hợp với tình hình đất nước. Một số điều kiện khách quan chúng ta có thể đến trong cách mạng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam như sự chín muồi của mâu thuẫn giai cấp trong xã hội tạo nên cuộc khủng hoảng về chính trị sâu sắc hay là sự vực dậy của nông dân khi bị áp bức, sự bóc lột quá sức chịu đựng của thực dân. 

Bên cạnh đó, việc vận dụng nguyên tắc khách quan trong quá trình công nghiệp hóa - hiện đại hóa ở Việt Nam xuất phát từ việc tôn trọng các điều kiện tất yếu để nhằm mục đích thực hiện công nghiệp hóa - hiện đại hóa đất nước. Với sự cạnh tranh đang diễn ra ngày càng gay gắt trên thị trường và từ đó cũng đòi hỏi con người cần phải có khả năng cạnh tranh trên thị trường và các vật các sản phẩm, hàng hóa sẽ cần phải được sản xuất dựa trên nền tảng vững chắc của cơ sở vật chất và những kỹ thuật hiện đại với cơ cấu phù hợp và với chi phí có thể bỏ ra của nền kinh tế. Từ đó sẽ góp phần tăng khả năng tích lũy cho nền kinh tế, và thông qua đó cũng sẽ góp phần phát triển nền kinh tế. Chúng ta nhận thấy rằng, nguyên tắc khách quan sẽ xuất phát từ quan điểm duy vật triệt để của triết học Mác - Lenin về thế giới. Nguyên tắc khách quan là nguyên tắc quan trọng hàng đầu trong nhận thức và hoạt động thực tiễn của con người. 

>> Tham khảo: Quan hệ biện chứng giữa cá nhân và xã hội theo triết học Mác - Lênin

Như vậy trên đây là toàn bộ nội dung về Nguyên tắc khách quan trong Triết học Mác - Lenin, ví dụ và vận dụng do Công ty Luật Minh Khuê biên soạn và muốn gửi đến quý khách mang tính chất tham khảo. Nếu quý khách còn vướng mắc về vấn đề trên hoặc mọi vấn đề pháp lý khác, quý khách hãy vui lòng liên hệ trực tiếp với chúng tôi qua Luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến theo số điện thoại 19006162 để được Luật sư tư vấn pháp luật trực tiếp qua tổng đài kịp thời hỗ trợ và giải đáp mọi thắc mắc. Rất mong nhận được sự hợp tác và tin tưởng của quý khách! Luật Minh Khuê xin trân trọng cảm ơn!