Luật sư tư vấn:

1. Các hành vi mà người sử dụng lao động không được làm

Căn cứ Điều 17, Bộ luật lao động năm 2019 quy định về những hành vi người sử dụng lao động không được làm khi giao kết hợp đồng lao động như sau:

“Điều 17. Hành vi người sử dụng lao động không được làm khi giao kết, thực hiện hợp đồng lao động

1. Giữ bản chính giấy tờ tùy thân, văn bằng, chứng chỉ của người lao động.

2. Yêu cầu người lao động phải thực hiện biện pháp bảo đảm bằng tiền hoặc tài sản khác cho việc thực hiện hợp đồng lao động.

3. Buộc người lao động thực hiện hợp đồng lao động để trả nợ cho người sử dụng lao động.”

Thứ nhất: Người sử dụng lao động không được giữ bản chính giấy tờ tùy thân, văn bằng, chứng chỉ của người lao động

Như vậy, vì sao người chủ sử dụng lao động muốn giữ bằng gốc của người lao động?

- Nó là biện pháp đảm bảo của người sử dụng lao động trong trường hợp nhận người đó vào làm việc, và đào tạo họ thành làm được việc.

- Khi người lao động muốn nghỉ việc tại công ty, mà người chủ sử dụng lao động không níu kéo được thì học vì lý do gì đó để trì hoãn khả năng trả bằng gốc cho bạn để bạn không đi xin việc nơi khác.

Tuy nhiên, Bộ Luật Lao động 2019 có quy định Người sử dụng lao động không được giữ bản chính giấy tờ tùy thân, văn bằng, chứng chỉ của người lao động. Bởi, giấy tờ tùy thân là những giấy tờ rất quan trọng liên quan đến xác định nhân thân của công dân, không chỉ trong mục đích xin việc, giấy tờ tùy thân còn là căn cứ thực hiện các thủ tục pháp lý khác trong cuộc sống thường ngày.

Còn các loại văn bằng chứng chỉ là kết quả quá trình đào tạo và rèn luyện, là căn cứ để đánh giá năng lực của một người. Chính vì thế, các văn bằng có ý nghĩa quan trọng trong quá trình xin việc.

Việc giữ văn bằng và giấy tờ tùy thân có thể ảnh hưởng đến quá trình xin việc của người lao động và các giao dịch dân sự khác, Cho nên, pháp luật quy định người sử dụng lao động không được giữ các loại giấy tờ đó là nhằm đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của người lao động nói chung và công dân nói riêng.

Thứ hai: Người sử dụng lao động không được yêu cầu người lao động phải thực hiện biện pháp bảo đảm bằng tiền hoặc tài sản khác cho việc thực hiện hợp đồng lao động.

Như vậy, trong khi giao kết hợp đồng lao động cũng như quá trình thực hiện hợp đồng lao động người sử dụng lao động không có quyền thỏa thuận với người lao động về việc ký quỹ một số tiền cho người sử dụng lao động đảm bảo cho việc thực hiện hợp đồng lao động mặc dù người lao động đồng ý thì việc này vẫn vi phạm quy định của pháp luật và công ty đã ký cam kết với bạn và việc phòng Hành chính nhân sự của công ty nói vậy là không đúng theo quy định của pháp luật. Đồng thời khi tham gia bảo hiểm xã hội thì bạn được hưởng các quyền lợi đối với người tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc công ty cũng không có quyền thỏa thuận với bạn những nội dung trái với quy định của pháp luật, khi bạn nghỉ việc công ty có trách nhiệm hoàn thành thủ tục về bảo hiểm và trả sổ bảo hiểm xã hội cho người lao động, nếu công ty không trả sổ bảo hiểm thì bạn có thể gửi đơn lên Sở lao động và thương binh và xã hội để được giải quyết.

Thứ ba: Người sử dụng lao động không được buộc người lao động thực hiện hợp đồng lao động để trả nợ cho người sử dụng lao động. Đây cũng là điểm mới của Bộ luật Lao động 2019 so với Điều 20 của Bộ luật Lao động trước đây.

“Điều 15. Nguyên tắc giao kết hợp đồng lao động

1. Tự nguyện, bình đẳng, thiện chí, hợp tác và trung thực.

2. Tự do giao kết hợp đồng lao động nhưng không được trái pháp luật, thỏa ước lao động tập thể và đạo đức xã hội.”

Như vậy, việc ép buộc người lao động thực hiện hợp đồng lao động để trả nợ cho người sử dụng lao động là đi ngược lại với nguyên tăc giao kết hợp đồng lao động.

 

2. Mức phạt đối với người sử dụng lao động vi phạm lỗi không được làm

Doanh nghiệp sẽ bị xử phạt hành chính khi vi phạm hành vi không được làm khi giao kết, thực hiện hợp đồng lao động theo quy định.

Để bảo vệ được quyền và lợi ích của mình người lao động khi bị giữ bản chính giấy tờ..., bảo đảm bằng tiền, buộc thực hiện hợp đồng lao động để trả nợ cho người sử dụng lao động có quyền khiếu nại, khởi kiện theo đúng quy định.

Căn cứ Khoản 2 và 3 Điều 8 Nghị định 28/2020/NĐ-CP quy định về Vi phạm quy định về giao kết hợp đồng lao động như sau:

“2. Phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 25.000.000 đồng đối với người sử dụng lao động có một trong các hành vi sau đây:

a) Giữ bản chính giấy tờ tùy thân, văn bằng, chứng chỉ của người lao động khi giao kết hoặc thực hiện hợp đồng lao động;

b) Buộc người lao động thực hiện biện pháp bảo đảm bằng tiền hoặc tài sản khác cho việc thực hiện hợp đồng lao động;

c) Giao kết hợp đồng lao động với người lao động từ đủ 15 tuổi đến dưới 18 tuổi mà không có sự đồng ý bằng văn bản của người đại diện theo pháp luật của người lao động.

3. Biện pháp khắc phục hậu quả

a) Buộc trả lại bản chính giấy tờ tùy thân, văn bằng, chứng chỉ đã giữ của người lao động đối với hành vi vi phạm quy định tại điểm a khoản 2 Điều này;

b) Buộc trả lại số tiền hoặc tài sản đã giữ của người lao động cộng với khoản tiền lãi của số tiền đã giữ của người lao động tính theo mức lãi suất tiền gửi không kỳ hạn cao nhất của các ngân hàng thương mại nhà nước công bố tại thời điểm xử phạt đối với hành vi vi phạm quy định tại điểm b khoản 2 Điều này;

c) Buộc giao kết đúng loại hợp đồng với người lao động đối với hành vi không giao kết đúng loại hợp đồng lao động với người lao động quy định tại khoản 1 Điều này.”

Mọi vướng mắc pháp lý liên quan đến pháp luật lao động hay những vấn đề mà người sử dụng không được làm ... Hãy gọi ngay: 1900.6162 để được Luật sư tư vấn pháp luật lao động trực tuyến qua tổng đài điện thoại. Chúng tôi luôn sẵn sàng lắng nghe và giải đáp mọi vướng mắc của Bạn.