Hiện nay, Pháp luật chưa quy định cụ thể về khái niệm lương grosss, lương net là gì? Vậy nên, theo cách hiểu thông dụng, theo thuật ngữ kinh doanh bạn có thể hiểu:

 

1. Lương net là gì?

Lương Net: là tiền lương cố định mà người lao động thực nhận được hằng tháng sau khi đã trừ hết các loại khoản chi phí bao gồm tiền đóng bảo hiểm xã hội và tiền thuế thu nhập cá nhân.

Mối quan hệ giữa lương gross và lương net được thể hiện bằng công thức sau: Lương net = Lương gross - (Bảo hiểm xã hội + Bảo hiểm y tế + Bả hiểm thất nghiệp) - Thuế thu nhập cá nhân (nếu có).

Thông thường, người lao động muốn nhận lương net, bởi đây là số tiền thực tế mà người lao động nhận được để chi tiêu trong cuộc sống hàng ngày mà không có cảm giác bị "mất đi" khi nộp tiền bảo hiểm xã hội, tiền thuế thu nhập cá nhân.

 

2. Lương gross là gì?

Lương Gross là tổng lương, thu nhập mỗi tháng mà người lao động nhận được bao gồm: lương cơ bản, các khoản trợ cấp, phụ cấp, tiền hoa hồng... trong đó bao gồm cả tiền đóng bảo hiểm xã hội (BHXH) và tiền thuế thu nhập cá nhân (TNCN). 

Người lao động nhận lương Gross sẽ phải trích một khoản tiền hàng tháng để tự đóng bảo hiểm xã hội, thuế thu nhập cá nhân (TNCN) theo tỷ lệ trích từ tiền lương hằng tháng của mình. Và số tiền thực tế nhận được sẽ ít hơn lương gross.

 

3. Phân biệt lương gross và lương net?

Tiêu chí Lương net Lương gross
Khái niệm Là tiền lương thực nhận của người lao động mỗi kỳ trả lương. Là tổng tiền lương người lao động được người sử dụng lao động chi trả mỗi kì trả lương.
Mức đóng bảo hiểm và các khoản thuế Không bao gồm BHXH, BHYT, BHTN, Thuế TNCN BHXH (8%), BHYT (1,5%), BHTN (1%) và Thuế TNCN (nếu có).
Chủ thể ưa chuộng Người sử dụng lao động Người lao động

Ưu, nhược điểm

Ưu điểm: 

- Lương net: 

+ Doanh nghiệp sẽ tính toán và có trách nhiệm nộp mọi phần đóng thuế, bảo hiểm. Người lao động sẽ không cần tự tính toán số tiền nộp các loại Bảo hiểm. Chỉ cần quan tâm đến mức lương thực lĩnh đã được quy định trong hợp đồng.

+ Người sử dụng lao động dễ dàng quản lý số lượng lao động và quy mô lao động trong doanh nghiệp. Bên sử dụng lao động có thêm các chính sách hỗ trợ người lao động cũng như các chiến lược phát triển của doanh nghiệp.

+ Người sử dụng lao động có thể giảm bớt các chi phí trong doanh nghiệp.

+ Người lao động nhận số tiền, mức lương như đã thảo thuận, mà không cần phải tính toán các chi phí phát sinh khác

- Lương gross: 

+ Người lao động tự chủ động tính toán được mức lương của mình và không phụ thuộc nhiều vào doanh nghiệp vì biết được các mức đóng Bảo hierm xã hội, thuế thu nhập cá nhân,…

+ Người lao động được bảo vệ nhiều hơn về quyền và lợi ích hợp pháp của mình.

+ Người lao động không bị phụ thuộc quá nhiều vào Người sử dụng lao động.

+ Tăng năng suất, chất lượng lao động

Nhược điểm:  

- Lương net:

+ Không thay đổi được mức đóng bảo hiểm xã hội vì phụ thuộc vào mức lương này. Người sử dụng lao động có thể sử dụng mức lương này để đóng bảo hiểm cho người lao động nên mức đóng có thể bị thấp hơn dẫn tới mức lương các chế độ bảo hiểm cũng sẽ bị thấp.

+ Bên sử dụng lao động dựa vào mức lương net để đóng bảo hiểm dẫn đến mức đóng không cao như kỳ vọng. 

+ Người lao động không chủ động hoàn toàn trong việc tìm hiểu về các khoản chi phí bị trừ.

- Lương gross: 

+ Người lao độngcần phải thuộc công thức tính và phải dành thời gian tính toán chính xác số tiền đóng bảo hiểm và thuế thu nhập để không bị sai lệch về từng khoản phải đóng.

+ Kiểm tra và cập nhật sự thay đổi về chính sách, chi phí thuế, bảo hiểm, lệ phí… các quy định về việc đóng các khoản này để tránh bị ảnh hưởng về số tiền thực nhận.

+ Khó khăn cho người sử dụng lao động trong việc quản lý số lượng, quy mô lao động cũng như hoạch định chiến lược phát triển, xây dựng báo cáo tài chính hàng năm của doanh nghiệp và các chính sách dành cho người lao động.

 

4. Nhận lương gross hay lương net có lợi hơn?

Lương gross thường mang lại cho ta cảm giác hụt hẫng và “mất mát” khi phải chi trả một khoản tiền hằng tháng và họ thường thích nhận các khoản tiền sau khi đã trừ đi các khoản phải nộp  là lương net.

Trên thực tế, có thể thấy như phân tích ở trên, nếu công ty trả lương và đóng đúng mức phí bảo hiểm xã hội, thuế thu nhập cá nhân thì dù nhận lương net hay lương gross, người lao động cũng nhận được mức lương, quyền lợi thực tế là như nhau.

Tuy nhiên, thực tế doanh nghiệp không bao giờ muốn chịu thiệt, lương net bạn nhận hằng tháng đã bị trừ đi các khoản phí và số tiền mà nhận được trong cả hai phương thức đều như nhau. Chưa kể doanh nghiệp luôn cố gắng cắt giảm mọi khoản chi phí, tìm cách lách luật để cắt giảm các khoản phải nộp, cho nên có thể ảnh hưởng đến quyền lợi, chính sách xã hội của người lao động trong tương lai. Như vậy lương Net và lương Gross là lợi ích như nhau, bạn chọn lương nào cũng phản ánh đúng công sức của bạn bỏ ra. Nếu bạn đàm phán được mức lương Gross sau khi trừ các khoản trên mà lớn hơn hoặc bằng lương net bạn kỳ vọng thì đây là mức lương có lợi cho bạn.

Trường hợp người lao động nhận lương net thì có thể đối mặt với nhiều rủi ro hơn. Không ít trường hợp mà công ty trả lương net nhưng lại khai báo với cơ quan bảo hiểm xã hội, cơ quan thuế mức lương thấp hơn ( nói cách khác là doanh nghiệp có thể giảm thiểu mức chi phí bằng cách đóng bảo hiểm y tế thông qua mức lương net) để làm giảm cho các chế độ bảo hiểm của người lao động được hưởng sẽ thấp hơn quyền lợi thực tế thuế khi xảy ra các sự cố ngoài ý muốn.

Nhìn từ phía công ty, điều này giúp giảm bớt chi phí cho doanh nghiệp. Trong tình huống công ty đang cần tiền mặt khẩn cấp thì đây đúng là “chiêu trò” rất hiệu quả. Còn đối với bạn, điều này sẽ làm thiệt thòi vì trên lý thuyết thì vẫn là lương của bạn góp vào các Quỹ Bảo hiểm nhưng nếu bạn góp ít, đến khi thai sản, có tai nạn lao động xảy ra, hưởng an sinh xã hội…những quyền lợi này sẽ không đến với bạn.

Phần lớn các chuyên gia khuyên nên lựa chọn nhận lương gross, dù người lao động sẽ có cảm giác bị “hụt” đi một khoản tiền khi nhận lương gross nhưng mức lương này vẫn được khuyến khích lựa chọn. Bởi vì tất cả các mức đóng bảo hiểm, thuế cùng các chế độ đãi ngọ (thai sản, tai nạn lao động,…) mà người lao động được hưởng đều được dựa trên mức lương gross.

Do đó, khi lựa chọn cách trả lương cho mình trong hợp đồng lao động giữa lương gross và lương net, người lao động nên lựa chọn hình thức trả lương gross để giúp người lao động chủ động bảo vệ một số quyền lợi của mình: đóng các khoản phí đúng với mức lương và nhận quyền lợi tương đương, đồng thời tránh được các vấn đề nhạy cảm giữa người lao động và nhà doanh nghiệp khi hưởng các chế độ bảo hiểm xã hội.

Việc nhận lương Gross sẽ tạo cảm giác khách quan, minh bạch hơn, người lao động cũng dễ dàng theo dõi sự thay đổi về mức lương cũng như các khoản chi phí bắt buộc khác khi bị trừ, đồng thời quyền lợi cũng được bảo đảm hơn.

Nếu chọn lương gross và sau khi đã tự trừ đi các khoản đóng bảo hiểm, thuế TNCN mà mức lương còn lại thoả mãn yêu cầu của bạn thì đây là lựa chọn tối ưu đối với bạn. Vì theo pháp luật quy định, khi có vấn đề về thai sản, tai nạn lao động, thất nghiệp,..., bạn sẽ được hưởng quyền lợi trên số lương gross chứ không phải lương net.

Còn nếu người lao dộng lựa chọn nhận lương net cần lưu ý một số vấn đề sau để tránh bị thiệt:

- Thỏa thuận rõ về mức tiền lương đóng các loại bảo hiểm bắt buộc: Mức lương đóng bảo hiểm sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến các loại trợ cấp ốm đau, thai sản, tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, thất nghiệp, lương hưu,…Vì thế, cần thỏa thuận mức đóng phải dựa trên lương gross.

- Thường xuyên kiểm tra việc đóng bảo hiểm xã hội hằng tháng.

Để không bị doanh nghiệp qua mặt bằng việc đóng mức bảo hiểm thấp, người lao động nhận lương net cũng cần kiểm tra thường xuyên quá trình đóng các loại bảo hiểm của mình. Người lao động có thể kiểm tra qua công thông tin: Bảo hiểm xã hội Việt Nam , bằng cách thực hiện các bước sau: 

Bước 1: Truy cập cổng thông tin điện tử BHXH Việt Nam.

Bước 2: Trên giao diện chính nhấn chọn mục “Tra cứu trực tuyến”

Bước 3: Trên menu “Tra cứu trực tuyến” nhấn chọn vào mục tra cứu thông tin BHXH tương ứng mà mình cần tra cứu

Bước 4: Nhập các dữ liệu cần thiết theo điều hướng từ hệ thống

Bước 5: Nhận kết quả tra cứu.

Trên đây là giải đáp mà Luật Minh Khuê cung cấp cho bạn về Phân biệt lương gross và lương net? Nhận lương gross hay lương net có lợi hơn?, chúng tôi hy vọng rằng bài viết có ích cới bạn để người lao động có lợi hơn về việc nhận lương hàng tháng. Nếu có câu hỏi hãy liên hệ với tổng đài luật sư tư vấn pháp luật qua điện thoại: 1900.6162 để mọi thắc mắc được hỗ trợ giải quyết kịp thời. Trân thành cảm ơn!