1. Đấu thầu qua mạng là gì?

Theo khoản 12 Điều 4 Luật Đấu thầu 2013 có quy định:

Đấu thầu là một quá trình chủ đầu tư hoặc bên mời thầu lựa chọn được một nhà thầu đáp ứng các yêu cầu của mình theo quy định của luật pháp. Người mua tổ chức đấu thầu để người bán (các nhà thầu) cạnh tranh nhau. Mục đích của nhà thầu là giành được quyền cung cấp hàng hóa dịch vụ đó với giá đủ bù đắp các chi phí đầu vào và đảm bảo mức lợi nhuận cao nhất có thể.

Theo khoản 13 Điều 4 Luật Đấu thầu 2013:

Đấu thầu qua mạng là đấu thầu được thực hiện thông qua việc sử dụng hệ thống mạng đấu thầu quốc gia.

2.Quy trình lựa chọn nhà thầu qua mạng

Bước 1: Chuẩn bị lựa chọn nhà thầu
Ở bước này, bên mời thầu sẽ tiến hành lập E-HSMT bằng cách đăng nhập vào hệ thống và chọn các mục tương ứng để lập HSMT. Thành phần của E-HSMT đã được quy định tại Điều 9 Thông tư này. Sau khi lập xong E-HSMT, bên mời thầu có trách nhiệm in ra hồ sơ để trình cho chủ đầu tư xem xét, và sau đó tiến hành tổ chức thẩm định và phê duyệt. Tóm lại, trong bước này, bên mời thầu cần phải đảm bảo rằng nội dung E-HSMT trên hệ thống phải trùng khớp với bản mà chủ đầu tư phê duyệt.

Bước 2: Tổ chức lựa chọn nhà thầu
Sau khi đã hoàn thành E-HSMT, bên mời thầu sẽ tiến hành đăng tải E-TBMT và đồng thời phát hành E-HSMT. Việc đăng tải E-TBMT và E-HSMT được thực hiện dựa trên hướng dẫn chi tiết trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia. 

Trong trường hợp các E-HSMT cần được sửa đổi và làm rõ, bên mời thầu cần đăng nhập và chỉnh sửa trực tiếp trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia khi có sự chấp thuận của chủ đầu tư. Ngoài ra, bên mời thầu cần phải tiến hành đăng tải các quyết định sửa đổi kèm theo bản nội dung sửa đổi lên hệ thống

Sau khi các nhà thầu đã hoàn thành nộp E-HSDT trên hệ thống và thời gian nộp thầu kết thúc, bên mời thầu sẽ đăng nhập vào hệ thống và chọn gói thầu cần mở theo số E-TBMT. Sau đó, bên mời thầu sẽ tiến hành giải mã E-HSDT của các nhà thầu tham dự. Việc mở thầu phải được hoàn thành trong vòng 2 giờ kể từ thời điểm đóng thầu. 

Bước 3: Đánh giá E-HSDT và xếp hạng nhà thầu
Bên mời thầu đăng nhập vào hệ thống và tiến hành tải các E-HSDT của các nhà thầu để tổ chức đánh giá và xếp hạng. Việc đánh giá và xếp hạng sẽ được thực hiện theo quy định của Luật đấu thầu 2013, Nghị định số 63/2014/NĐ-CP và tiêu chuẩn đánh giá được nêu trong E-HSMT.

Bước 4: Thương thảo hợp đồng, trình, thẩm định, phê duyệt và công khai kết quả lựa chọn nhà thầu
Việc thương thảo hợp đồng, trình, phê duyệt và công khai kết quả lựa chọn nhà thầu phải được thực hiện dựa theo quy định tại Nghị định số 63/2014/NĐ-CP

Sau khi kết quả lựa chọn nhà thầu được phê duyệt, bên mời thầu chịu trách nhiệm phải đăng tải thông tin về kết quả lựa chọn nhà thầu lên hệ thống, bao gồm những thông tin: Thông tin gói thầu, nhà thầu nào đã trúng thầu và Quyết định phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu.

Bước 5: Hoàn thiện, ký kết hợp đồng
Bên mời thầu và nhà thầu hoàn thiện ký kết hợp đồng dựa trên những quy định của Luật đấu thầu và các quy định khác của pháp luật có liên quan.

3. Hình thức lựa chọn nhà thầu qua mạng

Theo Nghị định số 63/2014/NĐ-CP, khi thực hiện hình thức lựa chọn nhà thầu qua mạng, bên mời thầu và nhà thầu cần tuân thủ các quy trình như sau:

1. Bên mời thầu, nhà thầu tiến hành đăng ký tham gia hệ thống mạng đấu thầu quốc gia theo quy định tại Điều 87 của Nghị định này.
2. Bên mời thầu tự đăng tải thông báo mời sơ tuyển, thông báo mời quan tâm, thông báo mời thầu, thông báo mời chào hàng trên hệ thống mạng đấu thầu quốc gia. Đối với gói thầu mua sắm hàng hóa, bên mời thầu công khai quy cách hàng hóa cần mua sắm.
3. Bên mời thầu phát hành miễn phí hồ sơ mời sơ tuyển, hồ sơ mời quan tâm, hồ sơ mời thầu, hồ sơ yêu cầu trên hệ thống mạng đấu thầu quốc gia đồng thời với thông báo mời sơ tuyển, thông báo mời quan tâm, thông báo mời thầu, thông báo mời chào hàng. Trường hợp có sự sai khác giữa văn bản điện tử đính kèm và nội dung điền trong mẫu thì văn bản điện tử đính kèm sẽ có giá trị pháp lý.
4. Nhà thầu nộp hồ sơ dự sơ tuyển, hồ sơ quan tâm, hồ sơ dự thầu, hồ sơ đề xuất trên hệ thống mạng đấu thầu quốc gia. Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia phải phản hồi cho nhà thầu là đã nộp hồ sơ thành công hay không thành công, đồng thời ghi lại thời điểm, trạng thái nộp trên hệ thống làm căn cứ giải quyết tranh chấp (nếu có). Nhà thầu thực hiện nộp bảo lãnh dự thầu thông qua ngân hàng có kết nối đến hệ thống mạng đấu thầu quốc gia. Trường hợp rút hồ sơ dự sơ tuyển, hồ sơ quan tâm, hồ sơ dự thầu, hồ sơ đề xuất, nhà thầu thông báo đến bên mời thầu và ngân hàng thực hiện bảo lãnh (nếu có) trước thời điểm đóng thầu.
5. Bên mời thầu mở và giải mã hồ sơ dự sơ tuyển, hồ sơ quan tâm, hồ sơ dự thầu, hồ sơ đề xuất trên hệ thống mạng đấu thầu quốc gia ngay sau thời điểm đóng thầu. Biên bản mở hồ sơ dự sơ tuyển, hồ sơ quan tâm, hồ sơ dự thầu, hồ sơ đề xuất được đăng tải công khai trên hệ thống mạng đấu thầu quốc gia trong thời hạn không quá 02 giờ sau thời điểm đóng thầu.
6. Sau khi đánh giá hồ sơ dự sơ tuyển, hồ sơ quan tâm, hồ sơ dự thầu, hồ sơ đề xuất, bên mời thầu nhập kết quả lựa chọn nhà thầu lên hệ thống mạng đấu thầu quốc gia. Kết quả lựa chọn nhà thầu được đăng tải công khai trên hệ thống mạng đấu thầu quốc gia ngay sau khi có quyết định phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu.
7. Bộ Kế hoạch và Đầu tư quy định chi tiết về thời gian và quy trình lựa chọn nhà thầu qua mạng.

4. Gói thầu bắt buộc phải đấu thầu qua mạng

  • Các gói thầu áp dụng hình thức đấu thầu rộng rãi, chào hàng cạnh tranh thuộc lĩnh vực hàng hóa, dịch vụ phi tư vấn, dịch vụ tư vấn có giá gói thầu không quá 10 tỷ đồng,
  • Các gói thầu áp dụng hình thức đấu thầu rộng rãi, chào hàng cạnh tranh thuộc lĩnh vực xây lắp có giá gói thầu không quá 20 tỷ đồng,
  • Trừ trường hợp đối với gói thầu chưa thể tổ chức lựa chọn nhà thầu qua mạng hoặc các gói thầu có tính đặc thù.

5.Đấu thầu qua mạng được nhà nước ngày càng thúc đẩy  

Điều 29 Thông tư 11/2019/TT - BKHĐT quy định lộ trình đấu thầu qua mạng giai đoạn 2020-2025.

Thông tin công khai, minh bạch

Theo đó, từ năm 2020 đến 2025, việc tổ chức lựa chọn nhà thầu qua mạng được nhà nước đẩy mạnh. Qua các năm, hoạt động đấu thầu qua mạng không chỉ tăng lên về tỷ lệ mà còn mở rộng về phạm vi, lĩnh vực,.... Nhờ đó, những thông tin liên quan như Hồ sơ mời thầu, hồ sơ yêu cầu (khi được nhà thầu đề nghị), các văn bản ghi chép nội dung trao đổi của hội nghị tiền đấu thầu,... được công khai trên hệ thống mạng đấu thầu Quốc gia. Điều này tạo ra sự minh bạch cao trong công tác trong công tác đấu thầu, tăng niềm tin cho các nhà thầu.

Thêm cơ hội cạnh tranh cho nhà thầu 

Cũng theo điều 29, qua từng năm, các loại loại gói thầu phải 100% đấu qua mạng không chỉ tăng lên về tỷ lệ mà còn mở rộng về số lượng, phạm vi, lĩnh vực đấu thầu,.... Các tiêu chí này được nhà nước đặt ra và quy định rõ ràng về chỉ tiêu, như là một hình thức áp KPI cho các bên mời thầu về số lượng các gói đấu qua mạng trong mỗi năm. Như vậy, nhà thầu sẽ được hưởng lợi vì thị trường đấu thầu mở rộng, nhiều gói thầu đấu qua mạng hơn, tăng thêm cơ hội, sự minh bạch giúp họ tự tin tham gia các gói thầu tiềm năng.

Thách thức trong lộ trình mới mà nhà thầu sẽ gặp phải

Đấu thầu qua mạng ngày càng được quan tâm và thúc đẩy, điều này giúp cho hoạt động đấu thầu trở nên minh bạch, công khai, là biểu hiện của sự phát triển thông tin số. Tuy vậy, cũng còn nhiều rào cản mà nhà thầu có thể gặp phải với những thay đổi này.

6.Một số hạn mức để áp dụng chỉ định thầu hoặc chào hàng cạnh tranh

Để tiện theo dõi tác giả bài viết sẽ phân loại hạng mức từ thấp đến cao để giúp bạn trả lời được thắc mắc rằng: "những gói thầu nào phải đấu thầu qua mạng?", cụ thể như sau (Giá trị là tối đa):
100 triệu đồng: Có thể áp dụng chỉ định thầu rút gọn đối với gói thầu thuộc dự toán mua sắm thường xuyên. Nếu không áp dụng hình thức này có thể áp dụng các hình thức khác.
200 triệu đồng: Có thể áp dụng chào hàng cạnh tranh rút gọn đối với gói thầu mua sắm thường xuyên. Nếu không áp dụng hình thức này có thể áp dụng các hình thức khác.
500 triệu đồng: Có thể áp dụng chỉ định thầu rút gọn dịch vụ tư vấn, dịch vụ phi tư vấn, dịch vụ công; Có thể áp dụng Chào hàng cạnh tranh theo quy trình rút gọn gói thầu dịch vụ phi tư vấn thông dụng, đơn giản.
1 tỷ đồng: Có thể áp dụng chỉ định thầu rút gọn gói thầu mua sắm hàng hóa, xây lắp, hỗn hợp, mua thuốc, vật tư y tế, sản phẩm công; Có thể áp dụng Chào hàng cạnh tranh theo quy trình rút gọn gói thầu mua sắm hàng hóa thông dụng, sẵn có trên thị trường với đặc tính kỹ thuật được tiêu chuẩn hóa và tương đương nhau về chất lượng; Gói thầu xây lắp công trình đơn giản đã có thiết kế bản vẽ thi công được phê duyệt.
5 tỷ đồng: Chào hàng cạnh tranh theo quy trình thông thường cho gói thầu dịch vụ phi tư vấn thông dụng, đơn giản; Gói thầu mua sắm hàng hóa thông dụng, sẵn có trên thị trường với đặc tính kỹ thuật được tiêu chuẩn hóa và tương đương nhau về chất lượng; Gói thầu xây lắp công trình đơn giản đã có thiết kế bản vẽ thi công được phê duyệt.

Mọi vướng mắc bạn vui lòng trao đổi trực tiếp với bộ phận luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến qua tổng đài 24/7 gọi số:1900.6162 hoặc gửi qua email: Tư vấn pháp luật hình sự miễn phí qua Email để nhận được sự tư vấn, hỗ trợ từ Luật Minh Khuê.

Quý khách hàng có nhu cầu sử dụng dịch vụ vui lòng liên hệ trực tiếp với chúng tôi: CÔNG TY LUẬT TNHH MINH KHUÊ

Tổng đài tư vấn pháp luật hình sự trực tuyến:1900.6162

Gửi thư tư vấn hoặc yêu cầu dịch vụ qua Email: Tư vấn pháp luật hình sự miễn phí qua Email

Rất mong nhận được sự hợp tác cùng Quý khách hàng!

Trân trọng./.

Bộ phận tư vấn pháp luật - Công ty luật Minh Khuê