1. Quy định pháp luật

Theo Luật Bảo hiểm xã hội Việt Nam năm 2014, không có quy định cụ thể nào đề cập đến việc thực tập sinh là đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc. Luật Bảo hiểm xã hội thường chỉ đề cập đến các đối tượng như người lao động, cán bộ, công chức, viên chức và một số đối tượng khác trong xã hội, nhưng không đề cập rõ ràng đến thực tập sinh.

Bộ luật Lao động Việt Nam năm 2019 không đưa ra quy định cụ thể về hợp đồng thực tập. Trong luật này, thường chỉ quy định về hợp đồng lao động cho các công việc thực tế và quan hệ lao động chính thức, chẳng hạn như hợp đồng lao động không thời hạn, hợp đồng lao động có thời hạn, và các điều kiện liên quan. Tuy nhiên, mặc dù không có quy định cụ thể trong Bộ Luật Lao động, việc thực tập thường được điều chỉnh bởi các quy định cụ thể khác như các quy định hướng dẫn, các quy chế của cơ quan chức năng hoặc thông tư từ Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội. Điều này có thể bao gồm các vấn đề như điều kiện thực tập, quyền lợi và nghĩa vụ của cả bên thực tập và bên cung cấp thực tập.

 

2. Phân biệt hợp đồng lao động và hợp đồng thực tập

Phân biệt giữa hợp đồng lao động và hợp đồng thực tập dựa trên một số điểm chính:

- Đối tượng ký kết:

+ Hợp đồng lao động: Được ký kết giữa doanh nghiệp (người sử dụng lao động) và người lao động.

+ Hợp đồng thực tập: Được ký kết giữa cơ sở đào tạo (trường học, trung tâm đào tạo) và doanh nghiệp.

- Mục đích:

+ Hợp đồng lao động: Mục đích chính là để thực hiện công việc theo yêu cầu của doanh nghiệp, nhằm tạo ra sản phẩm hoặc dịch vụ để thúc đẩy hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp.

+ Hợp đồng thực tập: Mục đích chính là để sinh viên thực tập có cơ hội rèn luyện kỹ năng, kiến thức thực tế trong môi trường làm việc, chuẩn bị cho sự nghiệp sau này.

- Quyền lợi:

+ Hợp đồng lao động: Người lao động được hưởng các quyền lợi theo quy định của Bộ luật Lao động, bao gồm quyền lương, các chế độ phúc lợi như nghỉ phép, nghỉ lễ, nghỉ bệnh, bảo hiểm xã hội bắt buộc, và các quyền khác như chế độ làm việc, đào tạo, thăng tiến nghề nghiệp, và bảo vệ pháp lý.

+ Hợp đồng thực tập: Sinh viên thực tập thường không được hưởng các quyền lợi theo quy định của Bộ luật Lao động như người lao động chính thức. Điều này có nghĩa là họ không được bảo hiểm xã hội bắt buộc và không hưởng các quyền lợi khác như lương, phúc lợi như người lao động chính thức. Tuy nhiên, họ có thể được cung cấp một số hỗ trợ nhất định từ cả hai bên ký kết hợp đồng thực tập, như tiền trợ cấp thực tập, chi phí đi lại, hoặc chi phí khác phát sinh trong quá trình thực tập.

Sự phân biệt rõ ràng giữa hợp đồng lao động và hợp đồng thực tập là rất quan trọng để cả hai bên, doanh nghiệp và sinh viên thực tập, hiểu rõ về quyền và nghĩa vụ của mình. Điều này có nhiều ảnh hưởng tích cực đối với quan hệ lao động và quá trình thực tập, bao gồm:

- Hiểu rõ quyền lợi và trách nhiệm: Sự phân biệt giúp người lao động và sinh viên thực tập hiểu rõ về quyền lợi và trách nhiệm của mình trong quan hệ lao động và thực tập, từ đó giúp họ chuẩn bị tâm lý và kế hoạch cho công việc hoặc thực tập của mình một cách hiệu quả hơn.

- Tạo ra môi trường công bằng và minh bạch: Sự phân biệt giữa hai loại hợp đồng giúp tạo ra một môi trường làm việc và học tập công bằng và minh bạch, tránh nhầm lẫn và tranh chấp trong quan hệ lao động và thực tập.

- Xây dựng quan hệ chuyên nghiệp: Sự hiểu biết rõ về quyền và nghĩa vụ giúp tạo ra một môi trường làm việc và học tập chuyên nghiệp, tạo điều kiện cho sự phát triển cá nhân và sự hợp tác hiệu quả giữa doanh nghiệp và sinh viên thực tập.

 

3. Doanh nghiệp có trách nhiệm gì?

Theo quy định hiện hành, doanh nghiệp không có nghĩa vụ đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc cho thực tập sinh. Tuy nhiên, có thể tồn tại một số trường hợp doanh nghiệp tự nguyện đóng bảo hiểm xã hội cho thực tập sinh nếu có thỏa thuận trong hợp đồng thực tập. Việc đóng bảo hiểm xã hội cho thực tập sinh là một quyết định tự nguyện của doanh nghiệp, không bắt buộc theo quy định pháp lý. Tuy nhiên, việc này có thể được xem là một hành động tích cực của doanh nghiệp để chăm sóc cho nhân viên thực tập, tăng cường quan hệ lao động tích cực và góp phần vào việc rèn luyện tốt cho tương lai của sinh viên. Trong hợp đồng thực tập, điều khoản về việc đóng bảo hiểm xã hội có thể được thỏa thuận rõ ràng giữa doanh nghiệp và sinh viên thực tập, nhằm đảm bảo sự minh bạch và rõ ràng trong quan hệ lao động giữa hai bên.

Doanh nghiệp cần cung cấp một môi trường làm việc hoặc thực tập thuận lợi và an toàn cho thực tập sinh, bảo đảm rằng họ có đủ điều kiện và tài nguyên để thực hiện công việc được giao. Bằng cách cung cấp một môi trường làm việc thuận lợi và an toàn, doanh nghiệp không chỉ giúp thực tập sinh thực hiện công việc của họ một cách hiệu quả, mà còn tạo điều kiện cho sự phát triển và học tập của họ trong quá trình thực tập.

Ngoài ra, doanh nghiệp cần cung cấp hướng dẫn chi tiết về công việc cụ thể mà thực tập sinh sẽ thực hiện. Điều này bao gồm mô tả nhiệm vụ, mục tiêu, và kỳ vọng đối với công việc của họ. Bằng cách cung cấp sự hướng dẫn và hỗ trợ chuyên nghiệp, doanh nghiệp không chỉ giúp thực tập sinh hoàn thành công việc một cách thành công, mà còn tạo điều kiện cho sự phát triển và học tập liên tục của họ trong quá trình thực tập.

 

4. Quyền lợi của thực tập sinh

Trong hợp đồng thực tập, sinh viên thực tập có thể được hưởng một số quyền lợi nhất định, bao gồm:

- Tiền trợ cấp thực tập: Sinh viên thực tập có thể được cung cấp tiền trợ cấp thực tập theo quy định của cơ sở đào tạo hoặc theo thỏa thuận trong hợp đồng thực tập. Số tiền này thường không cao, nhưng nhằm mục đích hỗ trợ sinh viên trong việc thực hiện thực tập một cách thuận lợi.

- Các chế độ ưu đãi khác: Ngoài tiền trợ cấp, sinh viên thực tập cũng có thể được hưởng các chế độ ưu đãi khác, nếu có thỏa thuận trong hợp đồng thực tập và theo quy định của doanh nghiệp. Các chế độ này có thể bao gồm các khoản chi phí phát sinh trong quá trình thực tập như chi phí đi lại, ăn ở, hoặc các chế độ khuyến khích và phát triển cá nhân.

- Rèn luyện kỹ năng và kiến thức: Một trong những quyền lợi quan trọng nhất của thực tập sinh là được cơ hội rèn luyện kỹ năng và kiến thức thực tế trong môi trường làm việc thực tế. Điều này giúp họ áp dụng những kiến thức học được từ trường vào thực tế công việc và phát triển bản thân.

- Hỗ trợ tư vấn và hướng dẫn: Thực tập sinh thường được cung cấp sự hỗ trợ, tư vấn và hướng dẫn từ các chuyên gia, người điều hành công việc hoặc người quản lý để giúp họ hiểu rõ công việc và đạt được mục tiêu rèn luyện.

- Cơ hội được tuyển dụng sau thực tập: Nhiều doanh nghiệp coi thực tập là một cơ hội để thử nghiệm và đánh giá những sinh viên tiềm năng để có thể tuyển dụng làm việc chính thức sau khi hoàn thành thời gian thực tập. Do đó, thực tập sinh có cơ hội được cân nhắc cho các vị trí việc làm sau này.

Tuy nhiên, các quyền lợi này thường không được xem là bắt buộc và thường được thỏa thuận theo từng trường hợp cụ thể. Do đó, việc đảm bảo rõ ràng và minh bạch về các quyền lợi này trong hợp đồng thực tập là rất quan trọng để tránh hiểu lầm và tranh chấp sau này.

Ngoài ra, quý bạn đọc có thể tham khảo thêm bài viết Ký hợp đồng thử việc có phải đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc? Nếu có bất cứ vấn đề pháp lý nào cần hỗ trợ, vui lòng liên hệ tới bộ phận tư vấn pháp luật trực tuyến qua số điện thoại: 1900.6162 hoặc gửi yêu cầu tới địa chỉ email: lienhe@luatminhkhue.vn. Trân trọng!