Trả lương công chức theo chức danh, chức vụ, vị trí việc làm

1. Tìm hiểu về trả lương theo vị trí việc làm?

Việc trả lương theo vị trí việc làm là một khía cạnh quan trọng trong quá trình cải cách tiền lương tại Việt Nam. Theo những thông tin được Chủ tịch Quốc hội công bố tại Diễn đàn kinh tế - xã hội Việt Nam 2023, dự kiến việc thực thi cải cách này sẽ được triển khai từ ngày 1/7/2024.

- Theo Nghị quyết 27/NQ-TW năm 2018, việc trả lương theo vị trí việc làm đối với cán bộ công chức và lực lượng vũ trang là một trong những điểm nổi bật của chính sách cải cách tiền lương. Hiện tại, khái niệm "trả lương theo vị trí việc làm" vẫn chưa được định nghĩa một cách cụ thể. Tuy nhiên, có thể giải thích dựa trên các khái niệm "vị trí việc làm" đối với cán bộ, công chức và viên chức.

- Theo Luật Cán bộ, công chức 2008, vị trí việc làm của cán bộ được xác định dựa trên chức danh, chức vụ, cơ cấu và ngạch công chức để quyết định biên chế và sắp xếp công chức trong cơ quan, tổ chức, đơn vị. Với viên chức, theo Luật Viên chức năm 2010, vị trí việc làm được định nghĩa là công việc hoặc nhiệm vụ liên quan đến chức danh nghề nghiệp hoặc chức vụ quản lý tương ứng, và dùng làm căn cứ để xác định số lượng nhân viên, cấu trúc viên chức để thực hiện việc tuyển dụng, sử dụng và quản lý viên chức trong đơn vị công lập.

- Do đó, trả lương theo vị trí việc làm đồng nghĩa với việc trả lương dựa trên từng công việc liên quan đến chức danh, chức vụ, cơ cấu và ngạch cụ thể (đối với công chức) hoặc theo từng công việc, nhiệm vụ liên quan đến chức danh nghề nghiệp hoặc chức vụ quản lý tương ứng (đối với viên chức).

Theo hình thức này, hệ thống bảng lương hiện tại sẽ được thay thế bằng cách chuyển đổi từ bảng lương cũ sang bảng lương mới, đảm bảo rằng mức lương không được giảm so với mức lương hiện tại. Qua đó, việc trả lương theo vị trí việc làm mang lại sự công bằng và minh bạch hơn trong việc xác định và quản lý tiền lương cho cán bộ, công chức và viên chức.

2. Cơ cấu tiền lương mới của cán bộ, công chức, viên chức theo Nghị quyết 27?

Cơ cấu tiền lương mới của cán bộ, công chức, viên chức và lực lượng vũ trang (khu vực công) theo Nghị quyết 27-NQ/TW năm 2018 đã mang lại những thay đổi đáng kể trong chế độ lương của họ. Theo tiểu mục 3 Mục II của Nghị quyết 27-NQ/TW, đã được nêu ra một số nội dung cải cách liên quan đến tiền lương.

- Đầu tiên, trong thiết kế cơ cấu tiền lương mới, gồm có hai thành phần chính là lương cơ bản và phụ cấp. Trong đó, lương cơ bản chiếm khoảng 70% tổng quỹ lương, trong khi các khoản phụ cấp chiếm khoảng 30% tổng quỹ lương. Đáng chú ý, Nghị quyết cũng quy định việc bổ sung tiền thưởng, với quỹ tiền thưởng tương đương khoảng 10% tổng quỹ tiền lương của một năm, không tính phụ cấp.

- Với việc thực hiện cải cách tiền lương, cơ cấu tiền lương của cán bộ công chức và lực lượng vũ trang (khu vực công) sẽ bao gồm các thành phần sau:

+ Lương cơ bản: Đây là phần lương chính, chiếm một tỷ trọng lớn trong tổng quỹ lương. Lương cơ bản được xác định dựa trên nhiều yếu tố như vị trí công việc, trình độ chuyên môn, kinh nghiệm làm việc và khả năng thực hiện nhiệm vụ. Chiếm khoảng 70% tổng quỹ lương, lương cơ bản là thành phần quan trọng để đảm bảo sự công bằng và cân đối trong hệ thống tiền lương.

+ Các khoản phụ cấp: Đây là các khoản phụ cấp khác nhau nhằm bù đắp chi phí phục vụ cuộc sống và công việc. Các khoản phụ cấp này được tính toán dựa trên nhiều yếu tố như đặc thù công việc, điều kiện làm việc, địa điểm làm việc và cấp bậc chức danh. Chiếm khoảng 30% tổng quỹ lương, các khoản phụ cấp này giúp tăng cường khả năng gia đình cán bộ và viên chức đáp ứng các nhu cầu cơ bản và đặc biệt.

+ Bổ sung tiền thưởng: Ngoài cơ cấu lương cơ bản và phụ cấp, Nghị quyết 27-NQ/TW cũng quy định việc bổ sung tiền thưởng. Quỹ tiền thưởng này tương đương khoảng 10% tổng quỹ tiền lương của một năm, không tính phụ cấp. Tiền thưởng được trích từ quỹ lương để đánh giá và khen thưởng những thành tích, đóng góp xuất sắc của cán bộ, công chức và viên chức trong quá trình làm việc.

- Cải cách tiền lương theo Nghị quyết 27-NQ/TW năm 2018 đã tạo ra sự đổi mới quan trọng trong hệ thống lương của cán bộ, công chức, viên chức và lực lượng vũ trang (khu vực công. Việc chia cấu trúc lương thành ba thành phần chính đã đảm bảo tính công bằng và cân đối trong việc đánh giá và phân bổ thu nhập cho các đối tượng này.

- Cơ cấu tiền lương mới đã tạo điều kiện để xác định lương cơ bản dựa trên những yếu tố quan trọng như vị trí công việc, trình độ chuyên môn, kinh nghiệm làm việc và khả năng thực hiện nhiệm vụ. Việc chiếm khoảng 70% tổng quỹ lương cho lương cơ bản đồng nghĩa với việc đảm bảo mức lương ổn định và xứng đáng với sự đóng góp của cán bộ, công chức và viên chức.

- Ngoài ra, việc cung cấp các khoản phụ cấp đã giúp bù đắp chi phí phục vụ cuộc sống và công việc của cán bộ, công chức và viên chức. Các khoản phụ cấp được tính toán dựa trên đặc thù công việc, điều kiện làm việc và cấp bậc chức danh, giúp tăng cường sự hài lòng và động lực làm việc của nhân viên.

- Bên cạnh đó, việc bổ sung tiền thưởng đã khuyến khích và khen thưởng những thành tích và đóng góp xuất sắc trong quá trình làm việc. Quỹ tiền thưởng được trích từ quỹ lương và không tính phụ cấp, đảm bảo tính công bằng và minh bạch trong việc xác định và trao thưởng cho những cá nhân có thành tích xuất sắc.

Tổng thể, cải cách tiền lương theo Nghị quyết 27-NQ/TW năm 2018 đã mang lại những cơ hội và lợi ích mới cho cán bộ, công chức, viên chức và lực lượng vũ trang (khu vực công). Qua việc thiết kế cơ cấu tiền lương mới, sự công bằng, cân đối và khuyến khích đã được đảm bảo, đồng thời khích lệ những đóng góp xuất sắc và đạt thành tích của những người làm việc trong lĩnh vực này.

3.  Bảng lương theo vị trí việc làm khi cải cách tiền lương?

- Trong năm 2024, khi cải cách hệ thống tiền lương, sẽ có 5 bảng lương mới dựa trên vị trí công việc. Mục tiêu là xây dựng và ban hành các bảng lương này để thay thế hệ thống hiện tại, đồng thời chuyển đổi từ mức lương cũ sang mức lương mới, đảm bảo không có giảm lương so với mức đang được hưởng. Theo Nghị quyết 27/NQ-TW năm 2018, 5 bảng lương mới dự kiến bao gồm:

- Bảng lương chức vụ áp dụng cho cán bộ, công chức, và viên chức đảm nhiệm chức vụ lãnh đạo (qua bầu cử hoặc bổ nhiệm) trong hệ thống chính trị từ Trung ương đến cấp xã. Nguyên tắc xây dựng bảng lương này bao gồm:

+ Mức lương chức vụ phản ánh vị trí trong hệ thống chính trị. Người nắm giữ chức vụ nào sẽ được hưởng lương tương ứng với chức vụ đó. Nếu một người giữ nhiều chức vụ, họ sẽ được hưởng mức lương cao nhất trong các chức vụ đó. Nếu có nhiều người giữ cùng một chức vụ lãnh đạo, họ sẽ được hưởng mức lương như nhau. Mức lương của người lãnh đạo cấp trên sẽ cao hơn mức lương của người lãnh đạo cấp dưới.

+ Quy định mức lương cho từng chức vụ tương đương, không phân biệt theo bộ, ngành, ban, uỷ ban và tương đương ở Trung ương. Không có sự phân biệt mức lương theo chức danh lãnh đạo trong các đơn vị hành chính địa phương, mà thay vào đó áp dụng chế độ phụ cấp.

Việc phân loại chức vụ lãnh đạo tương đương trong hệ thống chính trị để thiết kế bảng lương chức vụ sẽ được quyết định bởi Bộ Chính trị sau khi báo cáo Ban Chấp hành Trung ương.

- Bảng lương chuyên môn và nghiệp vụ áp dụng cho công chức và viên chức không giữ chức danh lãnh đạo. Bảng lương này sẽ áp dụng cho các ngạch công chức và chức danh nghề nghiệp viên chức. Nguyên tắc xây dựng bảng lương này bao gồm:

+ Mức lương sẽ như nhau đối với các công việc có cùng mức độ phức tạp. Các công việc đòi hỏi điều kiện lao động cao hơn và có ưu đãi nghề nghiệp sẽ được hưởng chế độ phụ cấp theo ngành nghề. Sẽ có sắp xếp lại các ngạch công chức và số bậc lương trong từng ngạch công chức và chức danh nghề nghiệp viên chức, từ đó khuyến khích công chức và viên chức nâng cao trình độ chuyên môn và nghiệp vụ.

Việc bổ nhiệm vào ngạch công chức hoặc chức danh nghề nghiệp viên chức sẽ phải liên quan đến vị trí công việc và cơ cấu ngạch công chức và chức danh nghề nghiệp viên chức sẽ do cơ quan, tổ chức, đơn vị quản lý công chức và viên chức thực hiện.

- Sẽ xây dựng 3 bảng lương cho lực lượng vũ trang, bao gồm:

+ Bảng lương sĩ quan quân đội, sĩ quan và hạ sĩ quan nghiệp vụ công an (dựa trên chức vụ, chức danh và cấp bậc quân hàm hoặc cấp hàm).

+ Bảng lương quân nhân chuyên nghiệp, chuyên môn kỹ thuật công an.

+ Bảng lương công nhân quốc phòng, công nhân công an.

(Trong đó, sẽ duy trì tương quan tiền lương giữa lực lượng vũ trang và công chức hành chính như hiện nay).

Như vậy, cải cách tiền lương năm 2024 sẽ tạo ra 5 bảng lương mới dựa trên vị trí công việc. Việc xây dựng các bảng lương này nhằm đảm bảo tính công bằng và phản ánh đúng vai trò, trách nhiệm của từng vị trí trong hệ thống chính trị và công vụ. Đồng thời, việc sắp xếp lại các ngạch công chức và chức danh nghề nghiệp viên chức cũng khuyến khích việc nâng cao trình độ chuyên môn và nghiệp vụ, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của công việc. Việc này nhằm tạo động lực và khích lệ cho cán bộ, công chức và viên chức trong quá trình phục vụ và phát triển đất nước.

Xem thêm >>> Trả lương vào ngày nào trong tháng là đúng quy định của luật?

Nếu quý khách hàng gặp bất kỳ vấn đề hay thắc mắc nào liên quan đến bài viết hoặc pháp luật, chúng tôi luôn sẵn lòng hỗ trợ và giải đáp cho quý khách. Để đảm bảo quý khách nhận được sự hỗ trợ tốt nhất, chúng tôi cung cấp các kênh liên hệ như tổng đài tư vấn pháp luật 1900.6162 và địa chỉ email lienhe@luatminhkhue.vn.