1. Hàng hóa được hiểu là gì?
Kinh tế chính trị Mác cho rằng: “Hàng hoá là sản phẩm của lao động có thể thoả mãn nhu cầu nào đó của con người và dùng để trao đổi với nhau”. Như vậy hàng hóa xuất phát từ quá trình lao động và tạo ra những sản phẩm thực tế cho con người. Con người sử dụng hàng hóa vào mục đích trực tiếp để trao đổi với nhau. Hàng hóa có thể tồn tại dưới dạng vật thể hoặc phi vật thể.
Tuy nhiên theo quy định của pháp luật hiện hành thì hàng hóa là tài sản có thể trao đổi, mua, bán trên thị trường, có khả năng thỏa mãn nhu cầu của con người, bao gồm các loại động sản và bất động sản (khoản 1 Điều 4 Luật Giá năm 2012). Ví dụ hàng hóa: gạo, vải, phương tiện di chuyển, ...
Hàng hóa, dịch vụ thiết yếu là những hàng hóa, dịch vụ không thể thiếu cho sản xuất, đời sống, quốc phòng, an ninh, bao gồm: nguyên liệu, nhiên liệu, vật liệu, dịch vụ chính phục vụ sản xuất, lưu thông; sản phẩm đáp ứng nhu cầu cơ bản của con người và quốc phòng, an ninh. (khoản 3 Điều 4 Luật Giá năm 2012)
Hàng hóa có một số giá trị nhất định. Cụ thể: giá trị hàng hóa là lao động xã hội của người sản xuất được kết tinh trong hàng hóa dùng để do các đơn vị đầu tư định giá. Đặc trưng của giá trị hàng hóa: Giá trị hàng hóa là một thuộc tính xã hội, chỉ tồn tại ở những phương thức sản xuất có sản xuất và trao đổi hàng hóa. Phần giá trị này sẽ biểu hiện quan hệ của những người sản xuất hàng hóa trên phương diện quan hệ kinh tế. Trong nền kinh tế dựa trên chế độ tư hữu về tư liệu sản xuất, quan hệ kinh tế giữa người với người biểu hiện thành quan hệ giữa vật với vật. Ban đầu, vật thống trị người được gọi là sự sùng bái hàng hóa. Cho đến khi tiền tệ xuất hiện, mối quan hệ này thay đổi, con người sùng bái tiền tệ hơn. Giá trị trao đổi là biểu hiện của giá trị hàng hóa. Giá trị trao đổi sẽ thay đổi khi giá trị của hàng hóa có sự thay đổi.
Hàng hóa nhằm đáp ứng nhu cầu của con người, bất kể là nhu cầu trực tiếp hay gián tiếp. Giá trị sử dụng thường rất đa dạng mang các đặc trưng cụ thể : Hàng hóa thường có một hoặc nhiều giá trị sử dụng hay công dụng khác nhau. Các giá trị sử dụng được phát hiện dần dần theo quá trình phát triển công nghệ khoa học. Giá trị sử dụng hàng hóa do thuộc tính tự nhiên của hàng hóa quyết định, và có thể thay đổi. Giá trị này chỉ thể hiện khi con người tiêu dùng hàng hóa. Bất kể dưới hình thức nào. Hàng hóa càng phong phú, giá trị sử dụng càng cao.
Hàng hóa đi kèm với giá trị, nhưng không phải bất cứ vật nào có giá trị sử dụng cũng được coi là hàng hóa. Một vật muốn trở thành hàng hóa khi giá trị sử dụng của vật đó chính là sản xuất ra để bán, để trao đổi. Điều này đồng nghĩa với việc vật này phải có giá trị trao đổi. Giá trị trao đổi thực chất là quan hệ số và lượng. Đây là tỷ lệ theo đó giá trị sử dụng loại này trao đổi với giá trị sử dụng của loại khác. Việc trao đổi được diễn ra giữa 2 vật thể khác nhau nhưng có cùng cơ sở chung nào đó. Vì các hàng hóa thường khác nhau về giá trị sử dụng nên không lấy giá trị sử dụng do để đo lường. Thuộc tính chung của hàng hóa để chúng có thể trao đổi đó là sản phẩm của lao động, do lao động xã hội hao phí để sản xuất ra. Trao đổi hai vật với nhau chính là trao đổi giờ lao động. Người ta thường căn cứ theo hao phí sản xuất hàng hóa để có thể trao đổi hàng hóa.
2. Thuộc tính của hàng hóa được hiểu như thế nào?
Thuộc tính của hàng hóa thể hiện ở giá trị hàng hóa và giá trị sử dụng. Cụ thể:
- Giá trị sử dụng hàng hóa:
+ Giá trị sử dụng được coi là công dụng của vật phẩm có thể thỏa mãn nhu cầu nào đó của con người (Ví dụ: Giá trị sử dụng của cơm là để ăn, của áo là để mặc, của máy móc, thiết bị, nguyên nhiên vật liệu là để sản xuất, …).
+ Mỗi một vật có thể có nhiều thuộc tính tự nhiên khác nhau, do đó nó có nhiều giá trị sử dụng hay công dụng khác nhau (Ví dụ: gạo có thể dùng nấu cơm, nhưng gạo cũng có thể dùng làm nguyên liệu trong ngành rượu, bia hay chế biến cồn y tế), giá trị sử dụng của một vật không được phát hiện ra hết cùng lúc, mà nó được phát hiện dần dần trong quá trình phát triển của khoa học – kỹ thuật.
+ Giá trị sử dụng hay công dụng của hàng hóa do thuộc tính tự nhiên của hàng hóa quyết định. Giá trị sử dụng chỉ thể hiện khi con người sử dụng hay tiêu dùng, nó là nội dung vật chất của của cải, không kể hình thức xã hội của của cái đó như thế nào.
+ Một vật khi đã là hàng hóa thì nhất thiết nó phải có giá trị sử dụng. Nhưng không phải bất cứ vật gì có giá trị sử dụng cũng đều là hàng hóa. Chẳng hạn, không khí rất cần cho cuộc sống con người. nhưng không phải là hàng hóa. Nước suối, quả dại cũng có giá trị sử dụng, nhưng cũng không phải là hàng hóa. Như vậy, một vật muốn trở thành hàng hóa thì giá trị sử dụng của nó phải là vật được sản xuất ra để bán, để trao đổi, cũng có nghĩa là vật đó phải có giá trị trao đổi. Trong kinh tế hàng hóa, giá trị sử dụng là vật mang giá trị trao đổi.
- Giá trị hàng hóa:
+ Khi hai hàng hóa khác nhau có thể trao đổi được với nhau, thì phải có một cơ sở chung nào đó, cái chung đó không phải là giá trị sử dụng mà chúng đều là sản phẩm của lao động. Để sản xuất ra hàng hóa thì nguời lao động đều phải hao phí lao động để sản xuất ra chúng.
Ví dụ: 10 mét vài bằng 50 kg thóc
+ Hao phí lao động là cơ sở chung để so sánh các loại hàng hóa với nhau để trao đổi chúng với nhau. Như vậy, chất của giá trị là lao động, vì vậy, sản phẩm nào không có lao động của người sản xuất kết tinh trong đó thì nó không có giá trị. Sản phẩm nào lao động hao phí để sản xuất ra chúng càng nhiều thì giá trị càng cao. Giá trị hàng hóa là biểu hiện quan hệ giữa những người sản xuất hàng hóa.
+ Giá trị là nội dung, là cơ sở của trao đổi, còn giá trị trao đổi chỉ là hình thức biểu hiện của giá trị. Nếu giá trị sử dụng là thuộc tính tự nhiên, thì giá trị là thuộc tính xã hội của hàng hóa. Hàng hóa là sự thống nhất của hai thuộc tính giá trị sử dụng và giá trị, nhưng đây là sự thống nhất của hai mặt đối lập.
+ Sự đối lập và mâu thuẫn giữa giá trị sử dụng và giá trị thể hiện ở chỗ: người làm ra hàng hóa đem bán chỉ quan tâm đến giá trị hàng hóa do mình làm ra, nếu họ có chú ý đến giá trị sử dụng cũng chính là để có được giá trị. Ngược lại, người mua hàng hóa lại chỉ chú ý đến giá trị sử dụng của hàng hóa, nhưng muốn tiêu dùng giá trị sử dụng đó người mua phải trả giá trị của nó cho người bán.
Hai thuộc tính này vừa thống nhất mà vừa đối lập. Chúng cùng tồn tại trong một hàng hóa. Nếu coi là giá trị sử dụng thì hàng hóa khác nhau về chất, nếu coi là giá trị thì các hàng hóa lại đồng nhất về chất bởi đều là sự kết tinh của lao động. Qúa trình thực hiện giá trị và giá trị sử dụng có sự tách rời về không gian và thời gian.
>> Tham khảo nội dung liên quan: Ví dụ về hai thuộc tính của hàng hóa và liên hệ với hàng hóa được sản xuất ở Việt Nam
Trên đây là toàn bộ nội dung thông tin tư vấn về chủ đề ví dụ về hàng hóa và thuộc tính của hàng hóa mà Luật Minh Khuê cung cấp tới quý khách hàng. Ngoài ra, quý khách hàng có thể tham khảo thêm bài viết về chủ đề Ưu điểm, khuyết điểm của sản xuất hàng hóa ở Việt Nam và giải pháp của Luật Minh Khuê. Còn bất kỳ điều gì vướng mắc, quý khách hàng vui lòng liên hệ trao đổi trực tiếp với bộ phận luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến qua tổng đài 24/7. Gọi số 1900.6162 hoặc gửi email đến địa chỉ: Tư vấn pháp luật qua Email: lienhe@luatminhkhue.vn để nhận được sự tư vấn, hôc trợ tốt nhất từ Luật Minh Khuê. Chúng tôi rất hân hạnh nhận được sự hợp tác từ quý khách hàng. Trân trọng./.
