Các bản án về tranh chấp bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng

1. Nguyên tắc bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng

Nguyên tắc bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng, theo quy định tại Điều 585 của Bộ luật dân sự năm 2015, là một hệ thống nguyên tắc linh hoạt và cân nhắc, nhằm đảm bảo tính công bằng và phản ánh đúng tình hình thiệt hại gây ra. Các điểm chính có thể được xác định như sau:

Một trong những nguyên tắc quan trọng đầu tiên là nguyên tắc về việc bồi thường thiệt hại theo thiệt hại thực tế. Điều này đồng nghĩa với việc bên gây ra thiệt hại phải chịu trách nhiệm bồi thường một cách đầy đủ và ngay lập tức, đáp ứng đúng yêu cầu của bên bị thiệt hại. Hình thức bồi thường có thể được thỏa thuận bằng cách sử dụng tiền bạc, hiện vật, hoặc thực hiện một công việc cụ thể theo yêu cầu của bên bị thiệt hại.

Nguyên tắc thứ hai là việc giảm mức bồi thường dựa trên mức độ lỗi và khả năng kinh tế của bên chịu trách nhiệm. Nếu người chịu trách nhiệm không có lỗi, hoặc có lỗi vô ý, và nếu thiệt hại quá lớn so với khả năng kinh tế của họ, mức bồi thường có thể được giảm đi.Trước hết, việc xác định mức độ lỗi của bên chịu trách nhiệm là yếu tố quyết định quan trọng. Nếu người này không có lỗi hoặc có lỗi vô ý, tức là hành vi của họ không có ý định gây thiệt hại, thì việc giảm mức bồi thường là hợp lý. Trong trường hợp lỗi vô ý, tuy bên đã gây ra hậu quả tiêu cực nhưng họ không có ý định gây ra nó. Điều này có thể được xem xét một cách công bằng để tránh trách nhiệm quá mức đối với hành vi không cố ý. Một khía cạnh khác của nguyên tắc này là khả năng kinh tế của bên chịu trách nhiệm. Nếu mức thiệt hại quá lớn so với khả năng kinh tế của họ, việc giảm mức bồi thường trở nên cần thiết để không làm ảnh hưởng quá mức đến tài chính của bên đó. Điều này thể hiện tinh thần nhân văn và tính công bằng, đồng thời ngăn chặn nguy cơ gây ra tình trạng khó khăn tài chính không cần thiết cho bên chịu trách nhiệm. Tuy nhiên, việc áp dụng nguyên tắc này đòi hỏi sự cân nhắc kỹ lưỡng để tránh lạm dụng và đảm bảo rằng nó không trở thành khuyến khích cho hành vi bất cẩn. Việc xác định khả năng kinh tế cũng đòi hỏi sự minh bạch và công bằng để đảm bảo rằng thông tin được sử dụng là chính xác và không có mục đích làm lợi cho bên chịu trách nhiệm.

Một quy định khác quan trọng là khả năng thay đổi mức bồi thường khi nó không còn phù hợp với tình hình thực tế. Bên bị thiệt hại hoặc bên chịu trách nhiệm bồi thường có quyền yêu cầu cơ quan nhà nước có thẩm quyền, chẳng hạn như tòa án, thay đổi mức bồi thường sao cho phản ánh đúng tình hình thiệt hại thực tế.

Nguyên tắc thứ tư là nguyên tắc không bồi thường đối với phần thiệt hại xuất phát từ lỗi của bên gây ra thiệt hại. Nếu bên bị thiệt hại có lỗi trong quá trình gây ra thiệt hại, thì mức bồi thường sẽ không áp dụng cho phần thiệt hại do lỗi của họ gây ra. Cuối cùng, quy định rằng bên có quyền lợi bị xâm phạm sẽ không được bồi thường nếu họ không áp dụng các biện pháp cần thiết và hợp lý để ngăn chặn và hạn chế thiệt hại. Điều này khẳng định trách nhiệm của bên bị thiệt hại trong việc giữ gìn và bảo vệ quyền lợi của mình.

Như vậy thì quá trình bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng sẽ được thực hiện theo các nguyên tắc linh hoạt và cân nhắc, nhằm đảm bảo tính công bằng và phản ánh đúng tình hình thiệt hại gây ra.

2. Bản án về yêu cầu bồi thường thiệt hại do tài sản bị xâm phạm số 32/2022/DS-ST 

Bản án số 32/2022/DS-ST về yêu cầu bồi thường thiệt hại do tài sản bị xâm phạm, cấp xét xử sơ thẩm, do Toà án nhân dân huyện Thạnh Phú, tỉnh Bến Tre, xử lý. Nội dung chính của bản án là sự việc xâm phạm tài sản của bà Trần Thị Thúy Ng vào ngày 27/4/2021, khi bà Ng cự cãi và đánh bà Trần Thị Thúy Ng, gây thương tích và chiếm đoạt tài sản là một sợi dây chuyền vàng 18k đang đeo trên cổ bà.

Bà Trần Thị Thúy Ng đã báo cáo vụ án cho Công an xã Th và Cơ quan Cảnh sát Điều tra Công an huyện T. Tuy nhiên, vào ngày 27/8/2021, Cơ quan Điều tra Công an huyện T đã thông báo không khởi tố vụ án hình sự do tỉ lệ thương tích thấp và sự việc không cấu thành tội phạm.

Trong bản án, bà Trần Thị Thúy Ng đề xuất Tòa án giải quyết và yêu cầu bồi thường thiệt hại về tài sản, đặc biệt là sự mất mát của sợi dây chuyền vàng 18k, có giá trị được Hội đồng định giá ước lượng là 37.158.600 đồng. Trong trường hợp không thể trả bằng vàng, bà yêu cầu bà Trần Thị Thúy Ng phải trả bằng giá trị tương đương 37.158.600 đồng.

Tài liệu chứng cứ cho yêu cầu khởi kiện là đoạn ghi âm cuộc nói chuyện giữa bà Trần Thị Thúy Ng và bà Ng, đã được giao nộp cho Tòa án. Bản án này đưa ra quyết định về việc bồi thường thiệt hại do xâm phạm tài sản và là kết quả của quá trình xét xử sơ thẩm tại Toà án nhân dân huyện Thạnh Phú, tỉnh Bến Tre.

3. Bản án số 54/2021/DS-PT về yêu cầu bồi thường thiệt hại do tài sản bị xâm phạm

Bản án số 54/2021/DS-PT, liên quan đến yêu cầu bồi thường thiệt hại do tài sản bị xâm phạm, được xét xử ở cấp phúc thẩm tại Tòa án nhân dân tỉnh Phú Yên. Vụ án nảy sinh từ sự việc xâm phạm tài sản xảy ra vào ngày 26/7/2020, khi ông Võ Văn Ng và ông Võ Văn C đốt rác cỏ tại khu đất của ông Ng, gây ra đám cháy lan sang đám cỏ thuộc sở hữu của ông Q. Sự cố này đã làm cháy rụi cỏ, cây chuối, cây keo, và cây sung của ông Q.

Trong quá trình xảy ra cháy, ông Q đã phát hiện và cố gắng chữa cháy, tuy nhiên, ông Ng và ông C chỉ đứng nhìn mà không có hành động cứu hỏa. Tính đến lúc ông Q chữa lửa, sự việc đã gây thiệt hại cho gia đình ông Q với số tiền 41.000.000 đồng. Sau đó, ông Q đã đề nghị khởi tố vụ án hình sự.

Ngày 03/11/2020, Công an thị xã SC thông báo kết quả điều tra, xác định rằng hành vi của ông Võ Văn C là vô ý, gây thiệt hại tài sản của ông Q với giá trị là 6.120.739 đồng. Dựa trên thông báo này, ông Q đã đưa ra yêu cầu buộc ông Ng và ông C phải bồi thường thiệt hại cho vợ chồng ông với số tiền là giá trị thực tế của thiệt hại, tức là 6.120.739 đồng.

Bản án này đặt ra quyết định về việc bồi thường thiệt hại tài sản và là sản phẩm của quá trình xét xử tại cấp phúc thẩm do Tòa án nhân dân tỉnh Phú Yên. Những chi tiết về hành động của ông Ng và ông C, cũng như mức độ thiệt hại, đã được xác định và đánh giá trong quá trình phiên tòa.

4. Bản án về yêu cầu bồi thường thiệt hại do tài sản bị xâm phạm số 15/2022/DS-PT

Bản án số 15/2022/DS-PT về yêu cầu bồi thường thiệt hại do tài sản bị xâm phạm được xét xử tại cấp phúc thẩm tại Tòa án nhân dân tỉnh Yên Bái. Sự kiện xuất phát từ việc vào ngày 16/7/2020, ông K và bà T mua một mảnh đất từ ông Th và bà D tại huyện B, tỉnh Yên Bái. Hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất được lập tại Văn phòng công chứng, trong đó, ông Lương Toàn Th và bà Nguyễn Thị D chuyển nhượng quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản gắn liền với đất cho vợ chồng ông K, bà T.

Sau khi nhận chuyển nhượng, ông K và bà T tiến hành đăng ký quyền sử dụng đất và nhận được Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Tuy nhiên, trong Giấy chứng nhận chỉ ghi nhận về quyền sử dụng đất, không đề cập đến quyền sở hữu nhà ở và công trình xây dựng khác.

Xảy ra mâu thuẫn khi gia đình ông K thuê người sửa chữa ngôi nhà cấp 4, ông Đ đã gây cản trở và thậm chí tháo dỡ một số tài sản. Ông K và bà T đã khởi kiện, đề xuất Toà án giải quyết và yêu cầu ông Đ phải bồi thường tổng cộng là 72.340.000 đồng, bao gồm 5.000.000 đồng cho tài sản bị thiệt hại và 55.440.000 đồng cho thiệt hại do việc không kinh doanh cho thuê trọ từ tháng 10/2020 đến tháng 3/2022. Ông K và bà T cũng xác định rằng các tài sản trên đất (ngôi nhà cấp 4) là tài sản của đồng nguyên đơn, là bên thứ 3 mua bán ngay từ đầu với anh Lương Toàn Th.

Bản án này đưa ra quyết định về việc bồi thường thiệt hại do xâm phạm tài sản và là kết quả của quá trình xét xử tại cấp phúc thẩm do Tòa án nhân dân tỉnh Yên Bái thực hiện. Những chi tiết về hợp đồng, quyền sử dụng đất và mức độ thiệt hại đã được xác định và đánh giá trong quá trình phiên tòa.

Trên đây là toàn bộ nội dung tư vấn của Luật Minh Khuê về vấn đề trên. Nếu có thông tin thắc mắc quý khách hàng có thể liên hệ với chúng tôi thông qua số điện thoại 19006162 hoặc lienhe@luatminhkhue.vn để được hỗ trợ. Xin trân trọng cảm ơn!

Tham khảo thêm: Bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng là gì? Ví dụ và cách xác định